nosco

linguam Etruscam probe noverat
he had learned the Etruscan tongue extremely well

nōscō, nōvī, nōtus, 3, a.: to get knowledge of, become acquainted with; recognize, 6.809; (in perf. and cognate tenses), know, knew, etc., 4.423, et al.

nosco, nōvi, nōtum, 3 (old form, GNOSCO, GNOVI, GNOTVM, acc. to Prisc. p. 569 P.; inf. pass. GNOSCIER, S. C. de Bacch.; cf. GNOTV, cognitu, Paul. ex Fest. p. 96 Müll.: GNOT (contr. for gnovit) οἶδεν, ἐπιγινώσκει; GNOTV, γνῶσιν, διάγνωσιν, Gloss. Labb.—Contr. forms in class. Lat. are nosti, noram, norim. nosse; nomus for novimus: nomus ambo Ulixem, Enn. ap. Diom. p. 382 P., or Trag. v. 199 Vahl.), v. a. [for gnosco, from the root gno; Gr. γιγνώσκω, to begin to know], to get a knowledge of, become acquainted with, come to know a thing (syn.: scio, calleo).

• I Lit.
• • • 1
    • • • α Tempp. praes.: cum igitur, nosce te, dicit, hoc dicit, nosce animum tuum, Cic. Tusc. 1, 22, 52: Me. Sauream non novi. Li. At nosce sane, Plaut. As. 2, 4, 58 (464); cf.: Ch. Nosce signum. Ni. Novi, id. Bacch. 4, 6, 19 (788); id. Poen. 4, 2, 71 (893): (Juppiter) nos per gentes alium alia disparat, Hominum qui facta, mores, pietatem et fidem noscamus, id. Rud. prol. 12; id. Stich. 1, 1, 4 (4): id esse verum, cuivis facile est noscere, Ter. Ad. 862: ut noscere possis quidque, Lucr. 1, 190; 2, 832; 3, 124; 418; 588; Cic. Rep. 1, 41, 64: deus ille, quem mente noscimus, id. N. D. 1, 14, 37.—Pass.: EAM (tabulam) FIGIER IOVBEATIS, VBEI FACILVMED GNOSCIER POTISIT, S. C. de Bacch.: forma in tenebris nosci non quita est, Ter. Hec. 572 sq.: omnes philosophiae partes tum facile noscuntur, cum, etc., Cic. N. D. 1, 4, 9: philosophiae praecepta noscenda, id. Fragm. ap. Lact. 3, 14: nullique videnda, Voce tamen noscar, Ov. M. 14, 153: nec noscitur ulli, by any one, id. Tr. 1, 5, 29: noscere provinciam, nosci exercitui, by the army, Tac. Agr. 5.—
        • β Tempp. perf., to have become acquainted with, to have learned, to know: si me novisti minus, Plaut. Aul. 4, 10, 47 (777): Cylindrus ego sum, non nosti nomen meum? id. Men. 2, 2, 20 (292): novi rem omnem, Ter. And. 789: qui non leges, non instituta ... non jura noritis, Cic. Pis. 13, 30: plerique neque in rebus humanis quidquam bonum norunt, nisi, etc., id. Lael. 21, 79: quam (virtutem) tu ne de facie quidem nosti, id. Pis. 32, 81; id. Fin. 2, 22, 71: si ego hos bene novi, if I know them well, id. Rosc. Am. 20 fin.: si Caesarem bene novi, Balb. ap. Cic. Att. 9, 7, B, 2: Lepidum pulchre noram, Cic. Fam. 10, 23, 1: si tuos digitos novi, id. Att. 5, 21, 13: res gestas de libris novisse, to have learned from books, Lact. 5, 19, 15: nosse Graece, etc. (late Lat. for scire), Aug. Serm. 45, 5; 167, 40 al.: ut ibi esses, ubi nec Pelopidarum—nosti cetera, Cic. Fam. 7, 28, 2; Plin. Ep. 3, 9, 11.—
    • 2 To examine, consider: ad res suas noscendas, Liv. 10, 20: imaginem, Plaut. Ps. 4, 2, 29 (984).—So esp., to take cognizance of as a judge: quae olim a praetoribus noscebantur, Tac. A. 12, 60.—
• II Transf., in the tempp. praes.
• • A In gen., to know, recognize (rare; perh. not in Cic.): hau nosco tuom, I know your (character, etc.), i. e. I know you no longer, Plaut. Trin. 2, 4, 44 (445): nosce imaginem, id. Ps. 4, 2, 29 (984); id. Bacch. 4, 6, 19 (788): potesne ex his ut proprium quid noscere? Hor. S. 2, 7, 89; Tac. H. 1, 90.—
  • B In partic., to acknowledge, allow, admit of a reason or an excuse (in Cic.): numquam amatoris meretricem oportet causam noscere, Quin, etc., Plaut. Truc. 2, 1, 18 (226): illam partem excusationis ... nec nosco, nec probo, Cic. Fam. 4, 4, 1; cf.: quod te excusas: ego vero et tuas causas nosco, et, etc., id. Att. 11, 7, 4: atque vereor, ne istam causam nemo noscat, id. Leg. 1, 4, 11.—
• III Transf. in tempp. perf.
• • A To be acquainted with, i. e. to practise, possess: alia vitia non nosse, Sen. Q. N. 4 praef. § 9.—
  • B In mal. part., to know (in paronomasia), Plaut. Most. 4, 2, 13 (897); id. Pers. 1, 3, 51 (131).—
• IV (Eccl. Lat.) Of religious knowledge: non noverant Dominum, Vulg. Judic. 2, 12; ib. 2 Thess. 1, 8: Jesum novi, Paulum scio, I acknowledge, ib. Act. 19, 15.
• —Hence, nōtus, a, um, P. a., known.
• • A Lit.: nisi rem tam notam esse omnibus et tam manifestam videres, Cic. Verr. 2, 3, 58, 134: ejusmodi res ita notas, ita testatas, ita manifestas proferam, id. ib. 2, 2, 34, § 85: fingi haec putatis, quae patent, quae nota sunt omnibus, quae tenentur? id. Mil. 28, 76: noti atque insignes latrones, id. Phil. 11, 5, 10: habere omnes philosophiae notos et tractatos locos, id. Or. 33, 118: facere aliquid alicui notum, id. Fam. 5, 12, 7: tua nobilitas hominibus litteratis est notior, populo obscurior, id. Mur. 7, 16: nullus fuit civis Romanus paulo notior, quin, etc., Caes. B. C. 2, 19: vita P. Sullae vobis populoque Romano notissima, Cic. Sull. 26, 72: nulli nota domus sua, Juv. 1, 7.—
  • • • • β With gen. (poet.): notus in fratres animi paterni, Hor. C. 2, 2, 6: noti operum Telchines. Stat. Th. 2, 274: notusque fugarum, Vertit terga, Sil. 17, 148.—
        • γ With subj.-clause: notum est, cur, etc., Juv. 2, 58.—
        • δ With inf. (poet.): Delius, Trojanos notus semper minuisse labores, Sil. 12, 331.—
    • 2 In partic.
    • • a Subst.: nōti, acquaintances, friends: de dignitate M. Caelius notis ac majoribus natu ... respondet, Cic. Cael. 2, 3: hi suos notos hospitesque quaerebant, Caes. B. C. 1, 74, 5; Hor. S. 1, 1, 85; Verg. Cir. 259.—
      • b In a bad sense, notorious: notissimi latronum duces, Cic. Fam. 10, 14, 1: integrae Temptator Orion Dianae, Hor. C. 3, 4, 70; Ov. M. 1, 198: Clodia, mulier non solum nobilis sed etiam nota, Cic. Cael. 13, 31; cf. id. Verr. 1, 6, 15: moechorum notissimus, Juv. 6, 42.—
  • B Transf., act., knowing, that knows: novi, notis praedicas, to those that know, Plaut. Ps. 4, 2, 39 (994).

nōsco, nōvī, nōtum, ere (altlat. gnōsco, vgl. γιγνώσκω, γνώσκω), eig. innewerden; dah. kennen lernen, I) eig.: A) im allg., durch äußere u. innere Sinne kennen lernen, erkennen, bemerken, wahrnehmen, erfahren, einsehen, lernen, in den tempp. Perf. auch kennen, wissen, α) tempp. Praes.: quid opus est nota noscere? Plaut.: forma in tenebris nosci non quita est, Ter.: nulli videnda, voce tamen noscar, werde an der St. kenntlich sein, Ov.: nos eius animum de nostris factis noscimus, Plaut. – cum nosce te dicit, hoc dicit, animum tuum nosce, Cic.: malefacta ne noscant sua, Ter.: id esse verum cuivis est facile noscere, Ter.: studeo cursus istos mutationum... noscere, Cic.: omnes philosophiae partes atque omnia membra tum facile noscuntur, cum totae quaestiones scribendo explicantur, Cic.: noscere (kennen zu lernen) provinciam, nosci (bekannt zu werden) exercitui, Tac. – noscor mit Nom. u. Infin. = es ist von mir bekannt, daß ich usw., Edict. Licin. bei Lact. de mort. pers. 48, 9. Amm. 23, 6, 63. – β) tempp. Perf.: non nosti nomen meum? Plaut.: unum cognoris, omnes noris, Ter.: vesperascit et non noverunt viam, Ter.: quisquam vos consules tunc fuisse putet, qui non leges, non instituta, non iura noritis, Cic.: non novi hominis faciem, Ter.: quam (virtutem) tu ne de facie quidem nosti, Cic.: res gestas de (aus) libris novisse, Lact. (s. Bünem. Lact. 5, 19, 15): nosti cetera, das übrige weißt du, Cic.: so reliqua nosti, Plin. ep.: alia vitia non nosse, keine a. F. (kennen gelernt) haben, Sen. nat. qu. 4. praef. § 9 (10). – m. dopp. Acc., quem ego hominem nullius coloris novi, Plaut. Pseud. 1196. – novi m. Infin. = kennen, Cato or. 1, 25 M. Hor. sat. 2, 3, 24. Verg. Aen. 8, 3, 16. Apul. met. 2, 5 u. 7. Lact. 6, 18, 23. – m. Adv., Latine et Punice nosse (klass. scire), Augustin. expos. epist. ad Roman. 13: totas non diligenter modo sed etiam familiariter nosse causas, Quint.: si Caesarem bene novi (recht kenne), Cic.: u. so si bene me novi, si bene te novi, Hor.: u. modo quae dicat Epicurus bene noris, Cic. (s. Fritzsche Hor. sat. 1, 9, 22): alqm pulchre nosse, ganz gut kennen, Hor. u. Planc. in Cic. ep. – B) insbes.: 1) fleischlich erkennen, im Doppelsinne (mit no. I, A) Plaut. most. 894 u. Pers. 131. Tert. de monog. 8. – 2) betrachtend, prüfend kennen lernen, betrachten, prüfen, untersuchen, nosce signum, Plaut.: nosce imaginem, Plaut. – II) prägn. = agnoscere, cognoscere, A) bereits Gekanntes wieder kennen, -erkennen, haud nosco tuum, ich erkenne dich nicht mehr wieder, Plaut.: aderat, qui nosceret (sc. eum), Tac.: nec noscitur ulli, es will ihn niemand (keiner der früheren Freunde usw.) kennen, Ov. – potesne ex his ut proprium quid noscere? (wieder-) finden, Hor.: signum, quo inter se noscebantur, Tac.: ad res suas noscendas recipiendasque, Liv.: n. genus ipsum orandi, Tac. dial. – B) als Richter eine Sache untersuchen u. als Konsequenz in einer Sache erkennen, quae olim a praetoribus noscebantur, Tac. ann. 12, 60. – C) einen Grund, eine Entschuldigung anerkennen, gelten lassen, gutheißen, causam, Plaut. u. Cic.: illam partem excusationis, Cic. – ➳ Über die zsgz. Perf.-Formen nosti, nostis, noram, noras etc., nossem etc., nosse, s. Georges Lexik. der lat. Wortf. S. 457 u. 458.

nōscō, (6) nōvī, nōtum, ĕre (arch. gnosco, cf. γιγνώσκω), ¶ 1 apprendre à connaître : ejus animum de nostris factis noscimus Pl. St. 4, ses sentiments, nous apprenons à les connaître par notre propre expérience ; nosce te, nosce animum tuum Cic. Tusc. 1, 52, apprends à te connaître, à connaître ton âme ; studeo... noscere Cic. Rep. 1, 64, je suis impatient de prendre connaissance de... ; omnes philosophiæ partes tum facile noscuntur, cum Cic. Nat. 1, 9, on prend de toutes les parties de la philosophie une connaissance plus facile, quand... || pf., novi, novisse, nosse, connaître, savoir : virtutem ne de facie quidem nosti Cic. Pis. 81, tu ne connais même pas lʼombre de la vertu ; bene nosse aliquem Cic. Att. 9, 7 b, 2, connaître qqn bien, à fond [recte Cic. Verr. 2, 2, 175, connaître bien, vraiment] ; linguam Cic. de Or. 2, 2, connaître une langue ; nosti cetera Cic. Fam. 7, 28, 2, tu sais le reste, la suite || [avec inf., décad.] Apul. M. 2, 5 ; 2, 7 ; Lact. Inst. 6, 18, 23 ; Aug. Serm. 98, 3, etc. || part. notus, a, um, connu : philosophiæ locos notos et tractatos habere Cic. Or. 118, posséder toutes les parties de la philosophie dʼune connaissance théorique et pratique ¶ 2 examiner, étudier : nosce imaginem Pl. Ps. 986, regarde lʼempreinte || pleraque, quæ olim a prætoribus noscebantur Tac. Ann. 12, 60, la plupart des affaires qui étaient autrefois de la compétence des préteurs ¶ 3 reconnaître : hau nosco tuom Pl. Trin. 445, je ne te reconnais pas à ce trait ; potesne ex his ut proprium quid noscere ? Hor. S. 2, 7, 89, peux-tu dans tout cela reconnaître qqch. comme tʼappartenant en propre ? acciti ad res suas noscendas Liv. 10, 20, 15, invités à venir reconnaître ce qui leur appartenait || chercher à reconnaître : per diem visu, per noctem ululatibus et gemitu conjuges aut liberos noscebant Tac. Ann. 4, 62, ils cherchaient à reconnaître leurs femmes ou leurs enfants de jour à la vue, de nuit aux hurlements et aux gémissements, cf. Tac. H. 4, 40 ¶ 4 reconnaître, concevoir, entendre, admettre : illam partem excusationis nec nosco nec probo Cic. Fam. 4, 4, 1, cette autre partie de ton excuse je ne la reconnais ni ne lʼapprouve ; vereor, ne istam causam nemo noscat Cic. Leg. 1, 11, je crains que personne ne conçoive tes raisons, cf. Cic. Att. 11, 7, 4 ; quivis ut intellegat quam voluptatem norit Epicurus Cic. Tusc. 3, 42, en sorte que nʼimporte qui comprend ce quʼÉpicure entend par plaisir, cf. Cic. Læl. 79 ; Nat. 1, 111, etc.

➳ formes sync. nosti, nostis, norunt ; norim, noris, etc. ; noram, noras, etc. ; nossem, etc. ; nosse, Cic.  ; nomus p. novimus Enn. Scen. 160 || Cæs. préfère les formes pleines.

nosco , is, novi, notum, noscere. 3.
認。識。知。曉。Nosse de facie 已見其面。

Suggest a Translation
See an image

nōscō nōvī (2d pers. often nōstī, nōstis; subj.nōrim, for nōverim; plup. nōram, nōssem, for nōveram, nōvissem), nōtus, ere

• GNA-, to get knowledge of, become acquainted with, come to know, learn, discern: nosce te . . . nosce animum tuum: Id esse verum, quoivis facile est noscere, T.: deus, quem mente noscimus: omnes philosophiae partes tum facile noscuntur, cum, etc.: nec noscitur ulli, by any one, O.: noscere provinciam, nosci exercitui, by the army, Ta.: Iam nosces, ventosa ferat cui gloria fraudem, learn, V.—In perf.stem, to have become acquainted with, have learned, know, understand: Novi omnem rem, T.: plerisque notus erat, atque eos noverat, S.: qui non leges, non iura noritis: si ego hos bene novi, know them well: si tuos digitos novi: noris nos, you know me, I think, H.: nec iungere tauros Aut conponere opes norant, V.: Hortos mercarier noram, H.—To examine, consider: ad res suas noscendas, L.—To know, recognize: nosco crinīs incanaque menta Regis, V.: potesne ex his ut proprium quid noscere?H.—To acknowledge, allow, admit: illam partem excusationis: tuas causas.