truncus
truncus, maimed, mutilated, mangled, dismembered, disfigured
truncus2, the stem, stock, bole, trunk
Could not find truncus2 in Logeion dictionaries. Looking for closest alphabetic form.
truncus , a, um: adj. (truncus), stripped of its branches, 3.659; mutilated, maimed, mangled, 6.497; broken, shattered, 11.9.
truncus , ī, m.: the stem, stock, or trunk of a tree; stem, trunk, 6.207; trunk of the human body, 2.557.
truncus, a, um, adj [root tark-, truc-, to break, tear; cf. torqueo], maimed, mutilated, mangled, dismembered, disfigured, deprived of some of its parts (mostly poet. and perh. not ante-Aug.; syn.: mutilus, mancus).
- I Lit.: trunca manu pinus regit (Polyphemum), i. e. the trunk of a pinetree, Verg. A. 3, 659: trunca illa et retorrida manus Mucii, Sen. Ep. 66, 51: nemora, i. e. trees stripped of their branches, Stat. Th. 4, 455: truncas mhonesto vulnere nares, Verg. A. 6, 497: vultus naribus auribusque, Mart. 2, 83, 3: frons, deprived of its horn, Ov. M. 9, 1; 9, 86; Sil. 3, 42: frontem lumina truncam, deprived of its eyes, id. 9, 400: bracchia non habuit, truncoque repandus in undas Corpore desiluit, deprived of its limbs, Ov. M. 3, 680; cf. Just. 2, 9, 19: puerum trunci corporis in agro Romano natum, Liv. 41, 9, 5: varie ex integris truncos gigni, ex truncis integros, Plin. 7, 11, 10, § 50: tela, i.e. broken in pieces, Verg. A. 11, 9; cf.: trunci enses et fractae hastae, Stat. Th. 2, 711: truncum lignum, i. e. hasta fracta, Val. Fl. 6, 251: membra carmae, Ov. M. 11, 560; cf. alnus, without oars, Val. Fl. 2, 300: truncae atque mutilae litterae, Gell. 17, 9, 12: exta, Val. Max. 1, 6, 9.—
- β Poet., with gen.: animalia trunca pedum, without feet, Verg. G. 4, 310: truncus capitis, Sil. 10, 311.—
- B Transf.
- 1 Of things, not developed, imperfect, or wanting in their parts: quaedam imperfecta (animalia) suisque Trunca vident numeris, Ov. M. 1, 428: ranae pedibus, id. ib. 15, 376: ipse (nanus) jactabat truncas manus, Prop. 4 (5), 8, 42—
- 2 Of members cut off: bracchia, Val. Fl. 4, 181: manus, Sen. Contr. 1, 4.—
- II Trop., maimed, mutilated: (Capua) urbs trunca, sine senatu, sine plebe, sine magistratibus, Liv. 31, 29, 11: pecus, without a leader, Stat. Th. 5, 333: manus vero, sine quibus trunca esset actio ac debilis, vix dici potest, quot motus habeant, Quint. 11, 3, 85: trunca et debilis medicina (sine rerum naturae cognitione), Cels. praef.: sermo (volucrum), Stat. Th. 12, 478: trunca quaedam ex Menandro, fragments, Gell. 2, 23, 21.—Hence, subst.:
truncus, i, m., the stem, stock, bole, or trunk of a tree (without regard to its branches).
- I Lit.: cibus ... Per truncos ac per ramos diffunditur omnes, Lucr. 1, 353: quid? in arboribus, in quibus non truncus, non rami, non folia sunt denique, nisi, etc., Cic. de Or. 3, 46, 179; cf. id. Sen. 15, 52; id. N. D. 2, 47, 120; id. Lael. 13, 48; Caes. B. G. 4, 17; 7, 73, Verg. G. 2, 78; 3, 233; Hor. S. 1, 8, 1; id. C. 2, 17, 27; 3, 4, 55; Ov. M. 2, 358; 8, 346; id. H. 9, 93; Col. Arb. 17, 1; Sen. Ep. 86, 17.—
- B Transf.
- 1 Of the human body, the trunk, the body, apart from the limbs: status erectus et celsus, nullā mollitiā cervicum: trunco magis toto se ipse moderans, Cic. Or. 18, 59: nemo illum ex trunco corporis spectabat, id. Rosc. Com. 10, 28: recto pugnat se attollere trunco, Ov. M. 2, 822; cf. id. ib. 7, 640: et caput abscisum calido viventeque trunco, Lucr. 3, 654: jacet litore truncus. Verg. A. 2, 557.—
- 2 Of a column.
- α The shaft, Vitr. 4, 1 med.—
- β The cubical trunk of a pedestal, the die or dado, Vitr. 3, 3; cf. Plin. 16, 40, 76, § 201.—
- 3 A piece cut off, as a branch of a tree for an our: frondentes, Val. Fl. 8, 287; a piece of flesh for smoking (cf. trunculus), Verg. M. 57.—
- 4 Like caudex, stipes, and the Engl. stock, for blockhead, dunce, dolt: quī potest esse in ejusmodi trunco sapientia? Cic. N. D. 1, 30, 84: tamquam truncus atque stipes, id. Pis. 9, 19. —*
- II Trop., a trunk, stem: quae (stirpes aegritudinis) ipso trunco everso omnes eligendae (elidendae, Kühn.) sunt, Cic. Tusc. 3, 34, 83.
1. truncus, a, um, verstümmelt, eines od. mehrerer Teile beraubt, gestutzt, I) eig.: corpus, Catull., Liv. u. Sen. rhet. (u. so truncum corpus dempto od. absciso capite, ein Rumpf ohne Kopf, Curt. u. Tac.): homo, Iustin.: trunca illa et retorrida manus Mucii (Scaevolae), Sen. ep. 66, 51: truncae inhonesto vulnere nares, Verg.: frons (Acheloi amnis), des Hornes beraubt, Ov.: tela, zerbrochen, Verg.: pinus, Verg.: litterae, Gell.: m. Genet., animalia trunca pedum, der F. beraubt, Verg. georg. 4, 310: truncus capitis, Sil. 10, 310. – II) übtr.: a) gleichs. verstümmelt, urbs trunca, sine senatu etc., Liv.: pecus, das Vieh, das des Ochsen, als seines Führers, beraubt ist, Stat.: actio, Quint.: trunca quaedam, Fragmente, Gell.: sermo, undeutlich, Stat.: versus mutili vel trunci = ἀκέφαλοι Diom. 500, 5. – b) gleichs. verstümmelt, gestutzt, d.i. so klein, als ob es gestutzt wäre, manus (eines Zwerges), Prop. 4, 8, 42. – c) abgehauen, abgeschnitten, manus, Sen. contr. 1, 4, 3 (versch. v. oben no. I): brachia, Val. Flacc. 4, 181.
2. truncus, ī, m., der Stamm eines Baumes, ohne Rücksicht auf die Äste, I) eig., meton. u. bildl.: 1) eig. u. meton.: a) eig.: arborum trunci, Caes.: arborum trunci fragmentaque ramorum, Liv.: quid? in arboribus, in quibus non truncus, non rami, non folia sunt denique, nisi etc., Cic.: trunci induti hostilibus armis, i.e. tropaea, Verg. – b) meton., der Stamm = der Baum, Hor. u. Val. Flacc. – 2) bildl., der Stamm, ipso trunco (aegritudinis) everso, Cic. Tusc. 3, 83. – II) übtr.; 1) als t.t. der Archit., der Schaft der Säule, Vitr. 3, 3, 5; 4, 1, 7, – 2) v. menschlichen Körper = der Rumpf, a) im Ggstz. zu den übrigen Gliedern, Cic. u. Ov.: truncus Hermae, eine Hermensäule, Herme, Iuven. – b) im Ggstz. zum Kopf, Lucr. u. Verg. – 3) ein abgehauenes Stück, zB. ein Ast statt Ruder, Val. Flacc. 8, 287: ein Stück Fleisch zum Räuchern, Ps. Verg. mor. 57: trunci lapidis eiusdem, Blöcke, Plin. 16, 201. – 4) als Schimpfwort auf einen dummen, empfindungslosen Menschen, wie unser Klotz, Tölpel, Cic. Pis. 19 u. de nat. deor. 1, 84. – ➳ Nbf. truncum, Vict. Vit. 2, 27 (quoddam truncum).
~us, sine capite
aurum et argentum sub voti pretextu in ~os convertit, de xx solidis duos denarios extorquens
natus est ‥ filius dextera carens auricula. ‥ jam vivus in utero pleneque formatus postmodum ~us apparuit
artifex occisus est et decollatus ‥ et venit sancta Yta ‥ ubi erat corpus ~um ‥ artificis(
rosula ~a [gl.: truncata ]
crure ~o [gl.: ]corfenum
~o pede
cum ~us in alio loco atque in alio caput fuerit sepultum
~us,the wast
prima herbida emarcescit viriditas ‥ nec etiam foliorum ~is suis perdurat honestas
~us qui remanet post abscisionem arboris
Erysichthon ‥ securi arborem succidit ‥ nec propter sanguinis fluxum a ~o fluentem cessavit
eadem ‥ tempestate ‥ litoribus ‥ sabulo nudatislongis operta retro seculis terre facies apparuit ‥ lignaque ~orum ebeno simillima
magis a parte virge incise quam a parte ~i vel stipitis
claves urbis et castelli super ~um lancie genuflectendo dedit
precor quatinus des mihi satis de ~is tuis ad meum rogum faciendum
quatuor trunkos [cf. ] ad ignem suum de bosco meoib. : trunchos57
debet ‥ infirmarius habere ‥ duos porcos ad plancherum et unum ~um de celerario contra natale
de singulis truinhis capiendis de arboribus vocatis pini ad ardendum
in c magnis ~is ad comburendum qui remanent non combusti, xxx s.
erexerant ‥ villani ~um ‥ in foro; cui ‥ alligaverant grandem securim; ut qui nollent consentire illorum molitionibus ibidem capite plecterentur
qui contendit sine pera / blas et bos est et chimera, / truncus, caper, asinus
duo cerei ‥ super magnum altare ponantur; et ~i sacriste reddantur
in uno ~o empto pro campana pendenda
Rogero Arosmyth pro vyrollis ferreis factis pro ~o
antistes ‥ furem pro multiplici reatu flagellis cesum mitti jussisset in cippum ‥ cruciandum. ‥ Aethelwoldus ‥ ait illi, “cur tanto tempore sic in ~o jaces extensus?”
in iij trunccis grossis de ligno factis et ligatis de ferro, pro iij canonibus grossis, precii pecia xviij s. iiij d.
j canonum grossum vocatum gunnum cum duobus capitibus in uno ~o
in meremio empto et expedito pro viij ~is reparandis et faciendis pro canonis(
pro operacionibus armaturarum ‥ gunnarum nostrarum, ~orum et petrarum pro eisdem gunnis
capellam ‥ in qua vero scrinnium [sic ] ~um collocabitur ad collectam faciendam
collectam Jerosolimitanorum usibus destinandam ~us ‥ deputatus ecclesiis adacta sera conclusit
viri ~um quendam fecerunt, concavum et perforatum in medio vel in summo et obseratum sera ferrea, et erigi fecerunt in magna ecclesia ‥ ut ibi ponerent homines elemosinam suam
parochiani ipsi ~um ‥ affigunt ‥ pro fidelium elemosinis colligendis
pro seruris cum clavibus ad ‥ ~os pro tribus bercariis
item recept' de tronco situato ante ymaginem Annunciacionis beate Marie
serdones student frunire coria ‥ in ~is concavis
nec debuerunt habere ~um fullericium in domibus suis ad fullandum aliquos viles pannos vel grossos
A. de R. habet ~os fullonis et dubbat pannos
cum Richardus Hogg follator ‥ ceperit pro quolibet ~o ad pannum fullandum xx d. ubi antea non solebat dari nisi iiij d. tantum
sub condicione quod dominus faciat rotam, axem et truccum
ferrarium est id quod invenimus in ~o in quo faber refrigerat forcipem
per tempestatem submerserunt de quodam batello in mara ‥ et batellus ille unacum quodam batellulo qui vocatur ~us in quo circa x sol' pisc' fuit captus
precepit ‥ cives ‥ omnes ~os et sterquilinia, lutum quoque et omnia offendicula a plateis festinanter amovere
S. le Turnur habet trunkum apud Qwetemarkette valde nocentem equitantibus et itinerantibus vie dom' regis
platee mundentur de impedimentis, fimis, ~is
nullus panis vendatur ad ~um in foro domini regis nisi per diem Mercurii et diem Sabbati
clathrus, repagulum vel ~us
1 truncus, (11) a, um, ¶ 1 coupé, mutilé, tronqué [en parl. dʼarbres, du corps humain, dʼobjets] : trunca pinus Virg. En. 3, 659, un pin coupé ; trunca manus Sen. Ep. 66, 51, main mutilée ; truncum corpus Liv. 41, 9, 5, corps sans membres ; trunca tela Virg. En. 11, 9, traits brisés, en morceaux || vultus truncus auribus Mart. 2, 83, 3, tête amputée des oreilles ; animalia trunca pedum Virg. G. 4, 310, insectes sans pattes ¶ 2 [fig.] a) urbs trunca Liv. 31, 29, 11, ville mutilée ; actio trunca Quint. 11, 3, 85, action oratoire mutilée ; trunca quædam Gell. 2, 23, 21, certains fragments ; b) truncæ manus Prop. 4, 8, 42, courtes mains [dʼun nain].
2 truncus, (10) ī, m. , ¶ 1 tronc [dʼarbre], souche : Cic. CM 52 ; Læl. 48 ; de Or. 3, 179, etc. ; Cæs. G. 4, 17, etc. || [métaph.] Cic. Tusc. 3, 83 ¶ 2 [fig.] a) tronc, buste dʼune personne : Cic. Or. 59 ; Com. 28 ; b) fût de colonne : Vitr. Arch. 4, 1, 7, etc. ; c) fragment, morceau détaché : Plin. 16, 201 ; d) [terme dʼinjure] souche, bûche : Cic. Pis. 19 ; Nat. 1, 84.
- 1. (boom)stam; paal;
- 2. romp van het menselijk lichaam;
- 3. (metaf.) wortel, oorzaak [aegritudinis];
- 4. (meton., als scheldw.) botterik, boerenkinkel.
truncus , a, um. adj.
損。砍。斷開者。— sermo 不連之論。Truncae litterae 不全之字。Frons trunca 無目之臉。Pinus trunca 殳刂枝之松。Truncum corpus 不全之身。Trunci homines 缺肢體之人。Truncae arbores 殳刂杪之樹。Tela trunca 折斷之槍。
Suggest a Translation
See an image
損。砍。斷開者。— sermo 不連之論。Truncae litterae 不全之字。Frons trunca 無目之臉。Pinus trunca 殳刂枝之松。Truncum corpus 不全之身。Trunci homines 缺肢體之人。Truncae arbores 殳刂杪之樹。Tela trunca 折斷之槍。
Suggest a Translation
See an image
aut Lapis cavus, ubi aqua, unde sacra lavantur, effunditur, in ædibus sacris, apud Gillebertum Lunicensem Episcopum de usu Ecclesiastico.
truncisarborum. Vetus Charta apud Augustinum
du Pasin Stemmat. Armoric. pag. 823.
De panagio et de herbagio, atque de omnibus vasis apum, quæ vasa Truncos vocant vel Eroisa.
Dedit etiam prædictus Odo prædictis fratribus Truncos mustarum(leg. muscarum) de nemoribus in banno de Baigneval, ubicumque inventi fuerint.
Collectam Jerosolymitanorum usibus destinandam Truncus in singulis Ecclesiis adacta sera conclusit.Gervasius Episc. Sagiensis Epist. 3 :
Pecunia Truncorum, qui fuerunt in singulis Ecclesiis instituti.Innocentius III. PP. in Epist. quæ habetur in Gestis ejusdem Pontificis pag. 74 :
Ad hæc in singulis Ecclesiis Truncum concavum poni præcipimus.... ut et in eo fidelis quilibet, juxta quod Dominus eorum mentibus inspiraverit, suas eleemosynas firmitate statuta deponere in remissionem eorum peccaminum moneantur.Occurrit præterea in Charta Henrici II. Regis Angl. apud Gervasium Dorobern. ann. 1166. in Synodo Exon. ann. 1287. can. 12. Cicestr. ann. 1292. can. 5.
Et unusquisque habeat ad hortum excolendum, sive ad alias necessitates explendas, fussorios 6..(fossoria) bessos 2. secures 2. dolatoriam, taratra 2.... falcilia 2. falcem 1. Truncos 2. cultrum 1. serram 1. etc
Fractoriumapud Notker Psalm. 73. verso 6 :
Mit partum unde mit Sticchcle brachen sie sia, In dolabro et fractorio dejecerunt ea.Ubi Vulgata
in securi et ascia dejecerunt eam. Vide Schmeller. Glossar. Bavar. tom. 3. pag. 609.
Ac sic capto, nec licet ei Trunco pedes infigere, nec manus vinculis colligare.Charta Rudolphi Imp. ann. 1277. in Metropoli Salisburg. tom. 1. pag. 390. et 394 :
Furcas seu patibula, Truncos et alia tormenta, quibus reorum crimina puniuntur, publice erigenda, concesso ipsis etiam quod Bannum vulgariter appellatur.Vide Cippus, Lignum.
Tunc Savinus Episc..cui manus abcissæ fuerant posuit Truncos suos super oculos cæci, etc
Nullus bibat in refectorio sedens in sedilium suppedaneis aut puerorum Truncis.Vide Trunchetus.
In theloneo aquæ 10. libras, et decimum Truncorum salis, etc.Alia Philippi Regis Franc. ann. 1195. fol. 14 :
Totam decimam de reditu salis Truncorum per aquam transeuntium, etc.
truncus (1) adj.
- TARC-, maimed, mutilated, mangled, dismembered, disfigured: Trunca manu pinus regit (Polyphemum), i. e. the trunk of a pinetree, V.: frons, without its horn, O.: corpus, limbless, O.: puerum trunci corporis natum, L.: Tela, i. e. broken, V.: arbor, deprived of branches, Cu.— Poet. with gen: animalia Trunca pedum, i. e. without feet, V.—Undeveloped, imperfect, wanting: ranae pedibus, O.—Fig., maimed, mutilated: urbs trunca, sine senatu, etc., L.
truncus (2) ī, m
- 1 truncus.—Of a tree, the stem, stock, bole, trunk: arborum trunci, Cs.: quid interest inter hominem et truncum?etc.: enodes trunci, V.: inlapsus cerebro, H.: acernus, O.— The trunk, body: corporis: recto se attollere trunco, O.: iacet ingens litore truncus, V.—Fig., a stock, blockhead, dunce, dolt: qui potest essein eius modi trunco sapientia?—A trunk, stem: quae (stirpes aegritudinis) ipso trunco everso omnes elegendae sunt.
-
…cultores versis animalia glaebis inveniunt, et in his quaedam modo coepta per ipsum nascendi spatium, quaedam inperfecta suisque trunca vident numeris ; et eodem in corpore saepe altera pars vivit, rudis est pars altera tellus. Quippe ubi…
Ovid, Metamorphoses
-
…terra, quae ex fici tantulo grano aut ex acini vinaceo aut ex ceterarum frugum aut stirpium minutissimis seminibus tantos truncos ramosque procreet ; malleoli plantae sarmenta viviradices propagines nonne efficiunt ut quemvis cum admiratione delectent vitis quidem quae natura caduca…
M. Tullius Cicero, De Senectute
-
…; excursio moderata eaque rara ; nulla mollitia cervicum, nullae argutiae digitorum, non ad numerum articulus cadens ; trunco magis toto se ipse moderans et virili laterum flexione, bracchii proiectione in contentionibus, contractione in remissis. vultus…
M. Tullius Cicero, Orator
-
…dicam, habitare nullo modo possit. At quae stirpes sunt aegritudinis, quam multae, quam amarae quae ipso trunco everso omnes eligendae sunt et, si necesse erit, singulis disputationibus. superest enim nobis hoc, cuicuimodi est…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…aliqua necessitate adfictam totamque formam quasi perfectam reperietis arte, non casu. Quid in eis arboribus in quibus non truncus, non rami, non folia sunt denique nisi ad suam retinendam conservandamque naturam, nusquam tamen est ulla pars…
Cicero, de Oratore
-
…suscipiamus molestias quid enim interest motu animi sublato, non dico inter pecudem et hominem, sed inter hominem et truncum aut saxum aut quidvis generis eiusdem neque enim sunt isti audiendi, qui virtutem duram et quasi ferream esse quandam…
M. Tullius Cicero, De Amicitia
-
…divinius quod apud te in Mario est ut utar potissimum auctore te hic Iovis altisoni subito pinnata satelles arboris e trunco serpentis saucia morsu subigit ipsa feris transfigens unguibus anguem semianimum et varia graviter cervice micantem ; quem se intorquentem lanians…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…is quae sustinentur, et e terra sucum trahunt quo alantur ea quae radicibus continentur ; obducunturque libro aut cortice trunci, quo sint a frigoribus et caloribus tutiores. iam vero vites sic claviculis adminicula tamquam manibus adprehendunt atque ita…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…dicam aut lunam aut caelum deum ergo etiam beatum quibus fruentem voluptatibus et sapientem qui potest esse in eius modi trunco sapientia haec vestra sunt. Si igitur nec humano, quod docui, nec tali aliquo, quod tibi ita…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…hoc maiali invenire non possem, qui tantam rei publicae causam gravitate et consilio suo tueretur, sed qui tamquam truncus atque stipes, si stetisset modo, posset sustinere tamen titulum consulatus. Cum enim esset omnis causa illa mea…
Cicero, in Pisonem