τιμωρέω
τιμωρέω, to seek, exact vengeance; help to retaliate
- to be an avenger, exact or seek to exact vengeance for, avenge, τινι Democr. 261, Hdt. 1.103, 8.144, E. Hec. 749, Pl. Smp. 180a, etc.: abs., Hdt. 1.4: c. dat. et gen., τιμωρήσειν σοι τοῦ παιδός . . ὑπισχνοῦμαι dub.l. in X. Cyr. 4.6.8: c. acc. rei, τ. τῷ ἑταίρῳ τὸν φόνον avenge his slaughter, Pl. Ap. 28c, cf. E. Ph. 935: also τ. ὑπέρ τινος (for τινι) take vengeance for him, Pl. Lg. 907e, cf. Lys. 13.1; ὑπὲρ τοῦ δήμου ib. 51: c. dat. rei, τῷ θανάτῳ τοῦ πατρός D.H. 4.77: abs., Pl. Lg. 729e:—Med., avenge or seek to avenge oneʼs own relative or friend, πατρὶ πάντα τιμωρουμένης S. El. 349, cf. 399, E. Or. 1117:—impers. in Pass., Λεωνίδῃ τετιμώρηται vengeance has been taken for him, he has been avenged, Hdt. 9.79 (but τετιμωρήσεαι ἐς . . Λεωνίδην must be taken in signf. I.3b, thou wilt have taken vengeance in respect to L., ib. 78).
- 2 τιμωρεῖν τινα take vengeance on him, S. OT 140; τοὺς αὐτοέντας ib. 107; κελεύειν τιμωρεῖν ὑπὲρ αὑτοῦ [τὸν Ἀγόρατον] ὡς φονέα ὄντα Lys. 13.42, cf. 92; Παλαμήδους σε τιμωρεῖ φόνου (v.l. φόνον) is taking vengeance on you for the murder of P., E. Or. 433:—Pass., to be visited with vengeance, punished, Pl. Grg. 525b, 525d, etc.; τετιμωρημένος Lys. 25.15; ὧν ἡμάρτομεν τετιμωρήμεθα we have been punished, PCair.Zen. 495.2 (iii B.C.); ἱκανῶς τετιμώρημαι ib. 639.15 (iii B.C.); εἰς τὸ -ηθῆναι αὐτούς PMich.Zen. l.c.:—this sense is more freq. in
- 3 Med., avenge oneself upon, exact vengeance from, τινα Hdt. 3.53, 6.138, S. Ph. 1258, E. Hec. 756, 882, Antipho 2.3.11, Th. 1.121, etc.; ὡς . . οὐχ ὅπως τιμωρήσαιντο, ἀλλὰ καὶ ἐπαινέσειαν τὸν Σφοδρίαν X. HG 5.4.34; Ἑαυτὸν τιμωρούμενος Self-punisher, name of a play by Menander, cf. X. Cyr. 3.1.15; ἀπαγαγών με εἰς τὸ δεσμωτήριον τετιμώρηταί με εἰσπράσσων δραχμὰς PCair.Zen. 492.7 (iii B.C.): c. gen. rei, τιμωρεῖσθαί τινά τινος take vengeance on one for a thing, Hdt. 3.145, E. IT 558, Lys. 6.31, Pl. Smp. 213d, etc.: also τ. τινὰ ἀντί τινων Hdt. 6.135; περὶ (fort. ὑπὲρ) τῶν πεπραγμένων Lys. 14.2: less freq. c. acc. rei, εἰ μή σʼ ἀδελφῆς αἷμα τιμωρήσεται will visit his sisterʼs blood on thee, E. Alc. 733, cf. Cyc. 695.
- b abs., avenge oneself, seek vengeance, Hdt. 3.49, 7.8.β, Lys. 13.84, X. Cyr. 5.5.19, etc.; ταῖς ἐσχάταις τιμωρίαις τ. visit with the extreme penalties, Pl. R. 579a; τὸ τιμωρησόμενον the power to exact vengeance, D. 26.4: the crime is sts. added in a relat. clause, τ. εἴ τι . . ἠδίκησαν X. An. 5.4.6; τ. ὅτι . . Id. Cyr. 5.3.30: also τιμωρεῖσθαι ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος exact vengeance for Greece, Id. An. 1.3.4.
- II esp. in pres. and impf., succour one who has been attacked or has suffered injury, help him to retaliate, τινι Hdt. 1.141, 152, 2.63, 3.32, 65, S. OT 136, E. Or. 718, Th. 1.86, 127, al.; εἰ τύπτοιτό τις αὐτῶν ὑπʼ ἐκείνων τινός, ἐβοήθεόν τε πάντες καὶ ἐτιμώρεον ἀλλήλοισι Hdt. 6.138, cf. Ael. NA 1.4: abs., lend aid, give succour, Hdt. 1.18.
- 2 of medical aid, τ. τῷ παθήματι relieve it, Hp. Art. 11; cf. τιμωρία II.2, and Gal. 15.494.
1. met dat.
a. wraak nemen voor (een slachtoffer):
b. spec. praes. en imperf. bijstaan, helpen:
2. met acc.
a. wraak nemen op, straffen (een dader):
b. wreken (een daad); met acc. en dat.:
Pass. τετιμωρῆσθαί τινι, es sei für Einen Rache genommen worden, Her. 9.79, der aber das perf. auch wie das act. braucht, τιτιμώρησαι ἐς Λεωνίδην, statt τετιμώρηκας Λεωνίδῃ, 9.78, wie Soph. El. 341, πατρὶ τιμωρεῖσθαι πάντα statt τιμωρεῖν, wie 391 u. Eur. Or. 1117 u. öfter ; – bestraft werden, Xen. An. 2.5.27 ; τιμωρηθεὶς ὑπὸ βασιλέως ἀπέθανεν, 2.6.29. – Vgl. Arist. rhet. 1.10, der es von κολάζειν unterscheidet.
Med. τιμωρεῖσθαί τινα, sich an Einem rächen, ihn zur Strafe ziehen, züchtigen, Soph. Phil. 1242 ; τοὺς κακούς, Eur. Hec. 756 ; τιμωρείσθω τὸν ἀδικοῦντα, Plat. Legg. VIII.846c, u. öfter, u. Folgde, wie Pol. 1.88.5 ; – auch τιμωρεῖσθαί τινά τι, Etwas an Einem rächen, ihn wegen einer Sache bestrafen, Eur. Cycl. 689 ; τὸν ἐχθρὸν εἴ τι τιμωρήσομαι, Or. 1102 ; gew. τινά τινος, ἐὰν τοὺς παρόντας τῆς ἐξαπάτης τιμωρησώμεθα, Xen. An. 7.1.25, 4.23, Hell. 6.4.19 ; auch τιμωρεῖσθαί τινα ἀντί τινος, Her. 6.135 ; aber τιμωρεῖσθαι ὑπέρ τινος ist für Einen Rache nehmen, Xen. An. 1.3.4, wie Dem. 30.64 ; eben so τινί, s. oben beim pass.
- Ito help, aid, succour, τινί Hdt., Soph., etc.:—absol. to lend aid, give succour, Hdt.
- IIto assist one who has suffered wrong, to avenge him, c. dat., Hdt.:—so in Mid., Soph., Eur.:—in full construction the person avenged is in dat., the person on whom vengeance is taken in acc., and the crime avenged in gen., τιμωρεῖν τινι τοῦ παιδὸς τὸν φονέα to avenge him on the murderer for [the murder of] his son, Xen.:—also, c. acc. rei, τ. τὸν φόνον to avenge his slaughter, Plat.:—Pass. to be visited with vengeance, Soph., etc.; impers., τετιμώρηται τῶι Λεωνίδηι vengeance has been taken for him, he has been avenged, Hdt.
- 2τιμωρεῖν τινά to take vengeance on him, Soph.:—in Mid. to exact vengeance from, visit with punishment, τινά Hdt., Attic; Ἑαυτὸν τιμωρούμενος Self-tormentor, name of a play by Menander:—c. gen. rei, τιμωρεῖσθαί τινά τινος to take vengeance on one for a thing, Hdt., Attic:—so, also, τ. τινὰ ἀντί τινος Hdt.: —c. acc. rei, σʼ ἀδελφῆς αἷμα τιμωρήσεται will visit thy sisterʼs blood on thee, Eur.
- 3in Mid. also absol. to avenge oneself, seek vengeance, Hdt., Xen., etc.; τὸ τιμωρησόμενον the probability of vengeance, Dem.; ἐς Λεωνίδεα τετιμωρήσεαι thou wilt have vengeance taken in respect to Leonidas, Hdt.
-
…οὗτος τοιαῦτα, διʼ ἃ ὑπʼ ἐμοῦ νυνὶ εἰκότως μισεῖται, ὑπό τε ὑμῶν, ἐὰν θεὸς θέλῃ, δικαίως τιμωρηθήσεται. Διονυσόδωρον γὰρ τὸν κηδεστὴν τὸν ἐμὸν καὶ ἑτέρους πολλούς, ὧν δὴ τὰ ὀνόματα ἀκούσεσθε, ἄνδρας ὄντας ἀγαθοὺς…
Lysias, Speeches
-
…οἰόμενοι βλάπτειν · τοῦτο αὐτοῖς ἄξιον μέμφεσθαι. τοσόνδε μέντοι αὐτῶν δέομαι · τοὺς ὑεῖς μου, ἐπειδὰν ἡβήσωσι, τιμωρήσασθε, ὦ ἄνδρες, ταὐτὰ ταῦτα λυποῦντες ἅπερ ἐγὼ ὑμᾶς ἐλύπουν, ἐὰν ὑμῖν δοκῶσιν ἢ χρημάτων ἢ ἄλλου του…
Plato, Apology
-
…ὑμεῖς νῦν ἐν τῷ θαρραλέῳ ὄντες, καθʼ ὅσον δύνασθε, καὶ ὑπὲρ ὑμῶν αὐτῶν καὶ ὑπὲρ τῶν ἐκ Πειραιῶς τιμωρήσασθε, ἐνθυμηθέντες μὲν ὅτι ὑπὸ τούτων πονηροτάτων ὄντων ἤρχεσθε, ἐνθυμηθέντες δὲ ὅτι μετʼ ἀνδρῶν νῦν ἀρίστων πολιτεύεσθε καὶ τοῖς…
Lysias, Speeches
-
…μήτηρ αὐτῷ προθυμουμένῳ Ἕκτορα ἀποκτεῖναι, θεὸς οὖσα, οὑτωσί πως, ὡς ἐγὼ οἶμαι · ὦ παῖ, εἰ τιμωρήσεις Πατρόκλῳ τῷ ἑταίρῳ τὸν φόνον καὶ Ἕκτορα ἀποκτενεῖς, αὐτὸς ἀποθανῇ αὐτίκα γάρ τοι, φησί, μεθʼ Ἕκτορα πότμος…
Plato, Apology
-
…αὐτῶν πρεσβύτεροι γενόμενοι ἔγνωσαν ὅτι νέοις οὖσιν αὐτοῖς ἐγὼ κακὸν πώποτέ τι συνεβούλευσα, νυνὶ αὐτοὺς ἀναβαίνοντας ἐμοῦ κατηγορεῖν καὶ τιμωρεῖσθαι · εἰ δὲ μὴ αὐτοὶ ἤθελον, τῶν οἰκείων τινὰς τῶν ἐκείνων, πατέρας καὶ ἀδελφοὺς καὶ ἄλλους τοὺς προσήκοντας…
Plato, Apology
-
…τοιαύτην διάνοιαν ἔχων διανοεῖται παιδευτὴν εἶναι ἀρετήν · ἀποτροπῆς γοῦν ἕνεκα κολάζει. ταύτην οὖν τὴν δόξαν πάντες ἔχουσιν ὅσοιπερ τιμωροῦνται καὶ ἰδίᾳ καὶ δημοσίᾳ. τιμωροῦνται δὲ καὶ κολάζονται οἵ τε ἄλλοι ἄνθρωποι οὓς ἂν οἴωνται ἀδικεῖν, καὶ οὐχ…
Plato, Protagoras
-
…τοῦ μὲν θανάτου καὶ τοῦ κινδύνου ὠλιγώρησε, πολὺ δὲ μᾶλλον δείσας τὸ ζῆν κακὸς ὢν καὶ τοῖς φίλοις μὴ τιμωρεῖν, αὐτίκα, φησί, τεθναίην, δίκην ἐπιθεὶς τῷ ἀδικοῦντι, ἵνα μὴ ἐνθάδε μένω καταγέλαστος παρὰ νηυσὶ κορωνίσιν…
Plato, Apology
-
…καὶ ἀδελφοὺς καὶ ἄλλους τοὺς προσήκοντας, εἴπερ ὑπʼ ἐμοῦ τι κακὸν ἐπεπόνθεσαν αὐτῶν οἱ οἰκεῖοι, νῦν μεμνῆσθαι καὶ τιμωρεῖσθαι. πάντως δὲ πάρεισιν αὐτῶν πολλοὶ ἐνταυθοῖ οὓς ἐγὼ ὁρῶ, πρῶτον μὲν Κρίτων οὑτοσί, ἐμὸς ἡλικιώτης καὶ δημότης…
Plato, Apology
-
…ὑμῖν τὸν συνδειπνοῦντα ἀφεὶς μόνος καταλειφθῆναι καὶ ἔρημος γενέσθαι, ἢ κελεύειν ἐκεῖνον μεῖναι, ἵνα μετʼ ἐμοῦ τὸν μοιχὸν ἐτιμωρεῖτο ; ἔπειτα, ὦ ἄνδρες, οὐκ ἂν δοκῶ ὑμῖν τοῖς ἐπιτηδείοις μεθʼ ἡμέραν παραγγεῖλαι, καὶ κελεῦσαι αὐτοὺς συλλεγῆναι…
Lysias, Speeches
-
…ἐπισκήψασθαι εἰς ὑμᾶς. καὶ οἱ μέν ἄλλοι, ὅταν ἐρῶσι καὶ ἀποστερῶνται ὧν ἐπιθυμοῦσι καὶ συγκοπῶσιν, ὀργιζόμενοι παραχρῆμα τιμωρεῖσθαι ζητοῦσιν, οὗτος δὲ χρόνοις ὕστερον. ὅτι μὲν οὖν, ὦ βουλή, οὐδενὸς αἴτιός εἰμι τῶν γεγενημένων ,…
Lysias, Speeches