χέρσος

χέρσος, later Att. χέρρος, ἡ,

• dry land, opp. water, ἐπὶ χέρσου, opp. ἐν πόντῳ, Od. 10.459, cf. 15.495; κύματα μακρὰ κυλινδόμενα προτὶ χέρσον 9.147; λάϊγγας ποτὶ χ. ἀποπλύνεσκε θάλασσα 6.95; κῦμα . . βοάᾳ ποτὶ χ. Il. 14.394; κῦμα . . χέρσῳ ῥηγνύμενον μεγάλα βρέμει 4.425; χέρσον ἱκέσθαι Od. 9.486, 542; ἐπὶ χέρσω Sapph. Supp. 9.10; κατὰ χέρσον A. Pers. 873 (lyr.), E. IT 884 (lyr.); χέρσῳ on or by land, A. Pers. 977 (lyr.), Ag. 558, E. Hel. 1066: prov., ἐν πόντῳ νᾶες, ἐνχέρσῳ πόλεμοι Pi. O. 12.4, cf. N. 1.62; πολλὰ . . ἐκ θαλάσσης, πολλὰ δʼ ἐκ χέρσου κακὰ γίγνεται A. Pers. 707 (troch.); πάνδοκον εἰς ἀφανῆ τε χ., of the realm of Hades, Id. Th. 860 (lyr.).—In Hom. the gender cannot be determined, fem. Pi. Fr. 75.17 (dub.l.), A. Supp. 31 (anap.), Thphr. CP 3.13.3, D.S. 3.15, etc.: pl., ἐν ταῖς χέρσοις on barren soils, Thphr. HP 8.6.4.
• • II after Hom. as Adj., χέρσος, ον, dry, firm, of land, Hdt. 2.99; Εὐρώπαν ποτὶ χέρσον to the mainland of Europe, Pi. N. 4.70; ἐν κονίᾳ χέρσῳ, opp. πόντῳ, ib. 9.43.
  • • 2 dry, hard, barren, τῆς χώρης ἐούσης χ. Hdt. 4.123; στύφλος δὲ γῆ καὶ χ. S. Ant. 251; παραδοῦναι [τὴν γῆν] χέρρον, i.e. ψιλήν, without a crop on it, IG 2(2).2492.16; χ. καὶ ἄκανθα ἔσται ἡ γῆ LXX Is. 7.24; χέρσα waste places, A. Fr. 189; χ. λιμήν a harbour left dry, AP 9.427 (Barb.): freq. in Pap., PAmh. 2.31.12 (ii B. C.), etc.
    • 3 metaph., barren, of women, χέρσους φθαρῆναι κἀγάμους S. OT 1502.
    • • b c. gen., barren of, πυρὰ χέρσος ἀγλαϊς μάτων E. El. 325. (Cf. Skt. hárṣate ‘become stiff, bristle’, Avest. zarštva- ‘stone’, Lat. horreo.)

2. χέρσος -ον droog, woest: στύφλος δὲ γῆ καὶ χέρσος de grond was hard en droog Soph. Ant. 251; van vrouwen onvruchtbaar: χέρσους φθαρῆναι κἀγάμους kinderloos en ongehuwd sterven Soph. OT 1502; met gen. verstoken van: πυρὰ χέρσος ἀγλαϊσμάτων het altaar is verstoken van offergaven Eur. El. 325.

χέρσος, ἡ, auch ὁ, att. χέρρος,
1) das feste Land, im Ggstz des Wassers, bes. des Meeres ; oft bei Hom., bei dem das Genus nicht zu erkennen ist ; οὔτε θαλάσσης κῦμα τόσον βοάᾳ ποτὶ χέρσον Il. 14.394 ; ἐν πόντῳ im Ggstz von ἐπὶ χέρσου Od. 10.459, vgl. 11.401 ; κύματα μακρὰ κυλινδομενα προτὶ χέρσον 9.147 ; ἐν πόντῳ νᾶες, ἐν χέρσῳ πόλεμοι Pind. Ol. 12.3, u. öfter, wie Tragg., z.B. Aesch. Pers. 693, 852, Ag. 544 Eur. Hipp. 149, I.T. 884 ; im Ggstz von ἅλς¹ Bian. 2 (IX.227), ἐπὶ τῆς χέρσου DS. 1.87. – Bes. auch unbebautes, wüstes, unfruchtbares Land, Sp.
2) als adj., festländisch ; Her. 2.99 ; χέρσος Εὐρώπα, das Festland von Europa, Pind. N. 4.20 ; κονία 9.43 ; – unbebaut, wüst, unfruchtbar ; τὰ χέρσα Aesch. frg. bei B.A. 1167 ; Soph. στυφλὸς δὲ γῆ καὶ χέρσος Ant. 251 ; Her. 4.123 ; vgl. Inscr. 93 ; – übertr. vom weiblichen Geschlecht, unverheiratet, kinderlos, δηλαδὴ χέρσους φθαρῆναι κἀγάμους ὑμᾶς χρεών Soph. O.R. 1502 ; – übh. leer, τινός, z.B. πυρὰ χέρσος ἀγλαϊσμάτων Eur. El. 323.
Verwandt mit χῆρος, ξηρός, σχερός.

χέρσος

-ου, ἡ.

The dry land, the land: ἐπὶ χέρσου βήτην Il. 14.284. Cf. Il. 4.425, Il. 14.394: κύματα κυλινδόμενα προτὶ χέρσον Od. 9.147. Cf. Od. 6.95, Od. 7.278, Od. 9.486, Od. 10.459, Od. 15.495, Od. 19.278, etc.

χέρσος (ἡ)

• 1dry land ἐν πόντῳ ἐν χέρσῳ τε O. 12.4 ὅσσους μὲν ἐν χέρσῳ κτανών, ὅσσους δὲ πόντῳ θῆρας ἀιδροδίκας N. 1.62 ἀπότρεπε αὖτις Εὐρώπαν ποτὶ χέρσον ἔντεα ναός N. 4.70 πολλὰ μὲν ἐν κονίᾳ χέρσῳ, τὰ δὲ γείτονι πόντῳ φάσομαι N. 9.43 χέρσον ἔσω fr. 6a. f. [ἀμβρόταν χέρσον (v. l. χθόν) fr. 75. 16.] adv., χερσόθεν: ἄνθεμα δὲ χρυσοῦ φλέγει, τὰ μὲν χερσόθεν, ὕδωρ δʼ ἄλλα φέρβει O. 2.73

χέρσος : dry land, shore.

χέρσος, later Attic χέρρος, ἡ,

• • Idry land, land, ἐπὶ χέρσου, opp. to ἐν πόντῳ, Od.; κύματα κυλινδόμενα προτὶ χέρσον Od.; κῦμα χέρσῳ ῥηγνύμενον Il.; χέρσῳ on or by land, Aesch., Eur.
  • IIas adj., χέρσος, ον, dry, firm, of land, Hdt.; ἐν κονίᾳ χέρσῳ, opp. to πόντῳ, Pind.
  • • 2dry, hard, barren, Hdt., Soph.; χ. λιμήν a harbour left dry, Anth.
    • 3metaph. barren, without children, of women, Soph.: c. gen. barren of, πυρὰ χέρσος ἀγλαϊσμάτων Eur. Prob. from same Root as ξηρός.