ἄρχων
ἄρχων, ἄρχων, ἄρχοντος, ὁ, ruler; archon
- ruler, commander, νεός Hdt. 5.33: abs., A. Th. 674, S. Aj. 668, etc.; chief, king, Ἀσίας A. Pers. 73; ἄ. τοῦ κόσμου τούτου, of Satan, Ev.Jo. 16.11, al.
- II as official title, chief magistrate, esp. at Athens, Th. 1.126, etc.; οἱ ἐννέα ἄρχοντες IG 2.163; οἱ ἄ., at Sparta, the authorities, Hdt. 6.106: sg., ὁ ἄρχων the eponymous magistrate of the year, IG 1.52, al., Arist. Ath. 3.3, etc.; so in Boeotia, at Delphi, Delos, and elsewhere, IG 7.2407, SIG 295.18, IG 2.814, etc.; = Lat. consul, Plb. 1.39.1.
- 2 governor of a dependency or province, e.g. in the Athenian Empire, IG 1.62b19, etc.; of a Roman governor, OGI 441.59; = praefectus, Plb. 6.26.5.
- 3 generally, magistrate, official, Aeschin. 3.29, etc.; opp. ἰδιώτης, SIG 672.16 (Delph.); ruler of a synagogue, Ev.Matt. 9.18; president of a club, PLond. 3.1178.6 (ii A. D.).
I rel. c. el ejército
1 gener. comandante militar, jefe Hdt.7.61,
ὅπλων ἄ. op. προστάτης χθονός
τῆς στρατιᾶς
τῆς δυνάμεως
2 de divisiones dentro del ejército capitán, oficial, mando
μήτε στρατηγῷ, μήτε ἄλλῳ ἄρχοντι
τῶν μηχανῶν καὶ τῶν σκευοφόρων καὶ τῶν ἁρμαμαξῶν
ἄρχοντες τῆς φρουρᾶς
op. ἐπιβάται
3 en la marina: de una nave capitán, patrón
νεός
δώδεκα τριήρεις καὶ ἄ. αὐτῶν
• de escuadras almirante
τῶν νεῶν
τοῦ ναυτικοῦ
II en un sent. más amplio
1 territorial y asimilados príncipe, soberano
τῆσδε γῆς
Ἀσίας
ἄρχοντί τ' ἄρχων ... στήσομαι
ἄρχοντές εἰσιν
αὐτὸς ἄρχων
jefe por sí mismo, e.e. autónomoβασιλεῖς καὶ ἄρχοντας τοὺς τὰ σκῆπτρα ἔχοντας
ὁ ἄ. τῶν βασιλέων τῆς γῆς
ἄ. τοῦ κόσμου τούτου
príncipe de este mundoδαιμονίων
• entre los gnósticos
τὸν ἄρχοντα καὶ δημιουργὸν τῆς ὕλης λέγει
2 en la sociedad civil, esp. en especulaciones sobre sus funciones y capacidades gobernante
νόμῳ καὶ ἄρχοντι ... εἴκειν κόσμιον
• pred.
ἄ. ἄνθρωπος
ἄ. νόμος
τὸν ἄρχοντα δεῖ ἔχειν πρὸς μὲν τοὺς καιροὺς λογισμόν
πολίτου καὶ ἄρχοντος τὴν αὐτὴν ἀρετὴν εἶναί φαμεν καὶ τοῦ ἀρίστου ἀνδρός
ἀρχόντων τῆς πόλεως ἀκούειν
• fig. conductor, dirigente
ἄ. εἰσι οἱ βουκόλοι τῶν βοῶν, καὶ οἱ ἱπποφορβοὶ τῶν ἵππων
• del νοῦς rector
πάντων ἄ.
III institucionalizado
1 en las ciu. magistrado op.
ἰδιώτης
ἀόριστος ἄ.
magistrado con funciones no específicas
• de los magistrados de varias ciudades y regiones: de los
Βοιωτάρχαι
ἄ. Βοιωτύς
τοὺς δ' ἄρχοντας αἱρετοὺς ὑπὸ τοῦ δήμου εἶναι πάντας
2 en Atenas arconte Sol.Lg.16,
οἱ ἐννέα ἄρχοντες
πόλεις ... πρυτανεῖά τε ἔχουσας καὶ ἄρχοντας
οἱ κληρωτοὶ καὶ οἱ χειροτονητοὶ ἄρχοντες
• en sg., abs. arconte epónimo
εἰσι δὲ (ἐννέα ἄρχοντες) ἄρχων, βασιλεύς, πολέμαρχος καὶ θεσμοθέται ἕξ
(los nueve arcontes) son: el arconte epónimo, el arconte rey, el polemarco y los seis tesmotetes
• gener. en gen. abs. dando el nombre al año
Φ[ιλοκρ]ά[τ]ς ἄρχ[οντ]ος
• rechazado como método poco seguro para la datación histórica, Th.5.20
• en el imperio ateniense gobernador impuesto a los pueblos bajo su hegemonía IG 13.110.19 (V a.C.)
• por parte de los espartanos
τῶν πόλεων ἄρχοντας καθιστάναι
3 como trad. de inst. políticas de otros pueblos cabeza, jefe de instituciones varias:
• sátrapa Hdt.1.192, 3.39,
Ἀρτακάμαν ... τὸν τῆς μεγάλης Φρυγίας ἄρχοντα
• hebreas, LXX Nu.1.44
• entre los romanos cónsul Plb.1.24.9
• tribuno de la plebe Plu.Cat.Mi.34
• gobernador o prefecto Plb.6.21.5, 21.32.6, IStratonikeia 505.63 (I a.C.)
• en plu. autoridades provinciales romanas Act.Ap.16.19, Ep.Tit.1.9 (ap. crít.), Ep.Rom.13.3
• en el Egipto heleníst. autoridad local, PPetr.2.4.6.5 (III a.C.), UPZ 9.8 (II a.C.).
IV de divisiones sociales más pequeñas
1 amo
σε ἄρχοντα τοῦ οἴκου κατέλιπε
2 presidente de una asociación deportiva PLond.1178.60 (II d.C.), IG 14.1109.10 (Roma).
3 en la sinagoga judía jefe o rabino, Eu.Matt.9.18, 23, del Sumo Sacerdote Act.Ap.23.5
• en plu. de los miembros del Sanedrín Eu.Luc.18.18, PLond.1177.57 (II d.C.), CIIud.1.85, 505; cf.
1. leider, aanvoerder.
2. heerser.
3. ambtsbekleder, magistraat; in Athene m.n. archont.
Strong 758
a ruler, chief: Jesus, Re 1:5; rulers of nations, Mt 20:25, Ac 4:26 7:35; magistrates, Ac 23:5, Ro 13:3; judges, Lk 12:58, Ac 7:27, 35 16:19; members of the Sanhedrin, Lk 14:1 23:13, 35 24:20, Jo 3:1 7:26, 48 12:42, Ac 3:17 4:5, 8 13:27 14:5; rulers of synagogues, Mt 9:18, 23, Lk 8:41 18:18; οἱ ἄ. τ. αἰῶνος τούτου, I Co 2:6, 8; of the devil: ἄ. τῶν δαιμονίων, Mt 9:34 12:24, Mk 3:22, Lk 11:15; ὁ ἄ. τοῦ κόσμου, Jo 12:31 14:30 16:11; ἄ. τ. ἐξουσίας τ. ἀέρος, Eph 2:2 (MM, s.v.; DB, iii, 838; Ext., 99 f; DCG, ii, 419; DCG, s.v. Archon).†
- 1a ruler, commander, chief, captain, Hdt., Aesch., etc.
- 2Ἄρχοντες, οἱ, the chief magistrates at Athens, nine in number, the first being ὁ Ἄρχων or Ἄρχων ἐπώνυμος, the second ὁ Βασιλεύς, the third ὁ Πολέμαρχος, the remaining six οἱ Θεσμοθέται.
- 3title of the chief magistrates in other places, as the Ephors at Sparta, Hdt.
-
…περιμάχητον ἂν εἶναι τὸ μὴ ἄρχειν ὥσπερ νυνὶ τὸ ἄρχειν, καὶ ἐνταῦθʼ ἂν καταφανὲς γενέσθαι ὅτι τῷ ὄντι ἀληθινὸς ἄρχων οὐ πέφυκε τὸ αὑτῷ συμφέρον σκοπεῖσθαι ἀλλὰ τὸ τῷ ἀρχομένῳ · ὥστε πᾶς ἂν ὁ γιγνώσκων τὸ ὠφελεῖσθαι μᾶλλον ἕλοιτο…
Plato, Republic
-
…, ἦν δʼ ἐγώ, ὦ μακάριε. ἀλλʼ ἵνα μὴ αὖθις ἡμῖν τοιοῦτον ἐγγένηται, διόρισαι ποτέρως λέγεις τὸν ἄρχοντά τε καὶ τὸν κρείττονα, τὸν ὡς ἔπος εἰπεῖν ἢ τὸν ἀκριβεῖ λόγῳ, ὃ νυνδὴ ἔλεγες, οὗ τὸ…
Plato, Republic
-
…ἀνάβηθι οὖν μοι καὶ ἀπόκριναι, ὅ τι ἄν σε ἐρωτῶ. ἀπήγαγες Πολέμαρχον ἢ οὔ ; τὰ ὑπὸ τῶν ἀρχόντων προσταχθέντα δεδιὼς ἐποίουν. ἦσθα δʼ ἐν τῷ βουλευτηρίῳ, ὅτε οἱ λόγοι ἐγίγνοντο περὶ ἡμῶν ; ἦ. πότερον…
Lysias, Speeches
-
…ἥμαρτεν. τοιοῦτον οὖν δή σοι καὶ ἐμὲ ὑπόλαβε νυνδὴ ἀποκρίνεσθαι · τὸ δὲ ἀκριβέστατον ἐκεῖνο τυγχάνει ὄν, τὸν ἄρχοντα, καθʼ ὅσον ἄρχων ἐστίν, μὴ ἁμαρτάνειν, μὴ ἁμαρτάνοντα δὲ τὸ αὑτῷ βέλτιστον τίθεσθαι, τοῦτο δὲ τῷ…
Plato, Republic
-
…δή σοι καὶ ἐμὲ ὑπόλαβε νυνδὴ ἀποκρίνεσθαι · τὸ δὲ ἀκριβέστατον ἐκεῖνο τυγχάνει ὄν, τὸν ἄρχοντα, καθʼ ὅσον ἄρχων ἐστίν, μὴ ἁμαρτάνειν, μὴ ἁμαρτάνοντα δὲ τὸ αὑτῷ βέλτιστον τίθεσθαι, τοῦτο δὲ τῷ ἀρχομένῳ ποιητέον. ὥστε…
Plato, Republic
-
…πρὸ τοῦ αἰσχροῦ. ἐγὼ οὖν δεινὰ ἂν εἴην εἰργασμένος, ὦ ἄνδρες Ἀθηναῖοι, εἰ ὅτε μέν με οἱ ἄρχοντες ἔταττον, οὓς ὑμεῖς εἵλεσθε ἄρχειν μου, καὶ ἐν Ποτειδαίᾳ καὶ ἐν Ἀμφιπόλει καὶ ἐπὶ Δηλίῳ, τότε μὲν…
Plato, Apology
-
…τῷ ὄντι ἰατρὸν ὄντα. τῶν καμνόντων, ἔφη, θεραπευτής. τί δὲ κυβερνήτης ; ὁ ὀρθῶς κυβερνήτης ναυτῶν ἄρχων ἐστὶν ἢ ναύτης ; ναυτῶν ἄρχων. οὐδὲν οἶμαι τοῦτο ὑπολογιστέον, ὅτι πλεῖ ἐν τῇ νηί, οὐδʼ ἐστὶν…
Plato, Republic
-
…κυβερνήτης ὁ ἀκριβὴς ναυτῶν εἶναι ἄρχων ἀλλʼ οὐ ναύτης ; ὡμολόγηται. οὐκ ἄρα ὅ γε τοιοῦτος κυβερνήτης τε καὶ ἄρχων τὸ τῷ κυβερνήτῃ συμφέρον σκέψεταί τε καὶ προστάξει, ἀλλὰ τὸ τῷ ναύτῃ τε καὶ ἀρχομένῳ. συνέφησε μόγις .…
Plato, Republic
-
…καμνόντων, ἔφη, θεραπευτής. τί δὲ κυβερνήτης ; ὁ ὀρθῶς κυβερνήτης ναυτῶν ἄρχων ἐστὶν ἢ ναύτης ; ναυτῶν ἄρχων. οὐδὲν οἶμαι τοῦτο ὑπολογιστέον, ὅτι πλεῖ ἐν τῇ νηί, οὐδʼ ἐστὶν κλητέος ναύτης · οὐ γὰρ κατὰ…
Plato, Republic
-
…σκοπεῖσθαι ἢ ἐκείνῳ, τῷ ἀρχομένῳ τε καὶ θεραπευομένῳ, ἔν τε πολιτικῇ καὶ ἰδιωτικῇ ἀρχῇ. σὺ δὲ τοὺς ἄρχοντας ἐν ταῖς πόλεσιν, τοὺς ὡς ἀληθῶς ἄρχοντας, ἑκόντας οἴει ἄρχειν ; μὰ Δίʼ οὔκ, ἔφη, ἀλλʼ…
Plato, Republic