edo
edo, to eat, consume
edo2, to give out, put forth, bring forth, raise, set up
BWL
she bore twins
Frieze-Dennison Vergil
Could not find Edisse in Logeion dictionaries.
Edisse Verb: perfect active infinitive of edo
- I Lit.: ille ipse astat, quando edit, Naev. ap. Prisc. p. 893; cf. so uncontr., Cic. Att. 13, 52: miserrimus est, qui cum esse cupit, quod edit non habet, Plaut. Capt. 3, 1, 3 (463): ut de symbolis essemus, Ter. Eun. 540: mergi eos (sc. pullos) in aquam jussit, ut biberent, quoniam esse nollent, Cic. N. D. 2, 3, 7 et saep.—
- 2 Prov.
- a Multos modios salis simul edisse, to have eaten bushels of salt with another, i. e. to be old friends, Cic. Lael. 19.—
- b De patella, i. e. to show contempt for religion (v. patella), Cic. Fin. 2, 7 fin.—
- c Pugnos, to taste one's fists, i.e. to get a good drubbing, Plaut. Am. 1, 1, 153 (305).—
- B Transf.
- 1 Bona, to squander, dissipate, Plaut. Truc. 4, 2, 29 (739).—
- 2 Of inanimate subjects, qs. to eat up, i.e. to consume, destroy (poet.): ut mala culmos Esset robigo, Verg. G. 1, 151: carinas lentus vapor (i. e. flamma), id. A. 5, 683: corpora virus, Ov. Ib. 608 al.—
- II Trop., to corrode, consume, devour (almost exclusively poet.): si quid est animum, Hor. Ep. 1, 2, 39; cf.: nimium libenter edi sermonem tuum, have devoured, Plaut. Aul. 3, 6, 1 (537): nec te tantus edat tacitam dolor, Verg. A. 12, 801: nec edunt oblivia laudem, Sil. 13, 665 et saep.
- I In gen.: foras per os est editus aër, Lucr. 3, 122; cf.: sputa per fauces tussi, id. 6, 1189: urinam, Plin. 28, 4, 7, § 38; cf. stercus, Col. 2, 14: animam, to breathe out, i.e. to die, expire, Cic. Sest. 38, 83; Ov. H. 9, 62; cf.: extremum vitae spiritum, Cic. Phil. 12, 9: vitam, id. Fin. 5, 2, 4; id. Planc. 37, 90: clamorem, to send forth, utter, id. Div. 2, 23; cf.: miros risus, id. Q. Fr. 2, 10, 2: fremitum patulis sub naribus (equus), Lucr. 5, 1076: voces, Cic. Tusc. 2, 8: dulces modos, Ov. F. 1, 444: questus, id. M. 4, 588: hinnitus, id. ib. 2, 669: latratus, id. ib. 4, 451 et saep.: Maeander in sinum maris editur, discharges itself, Liv. 38, 13; 39, 53 fin.: clanculum ex aedibus me edidi foras, have slipped out, Plaut. Most. 3, 2, 9 (698).
- II In partic., to bring forth any thing new, to produce, beget, form, etc.
- A Of what is born, begotten (mostly poet. and in post-Aug. prose): progeniem in oras luminis, Lucr. 2, 617: crocodilos dicunt, cum in terra partum ediderint, obruere ova, deinde discedere, Cic. N. D. 2, 52; so, partum, Liv. 1, 39; cf.: aliquem partu, Verg. A. 7, 660; Ov. M. 4, 210; 13, 487: aliquem maturis nisibus, id. F. 5, 172: geminos Latona, id. M. 6, 336: nepotem Atlantis (Pleïas), id. F. 5, 664 al.: (draconem) Qui luci ediderat genitor Saturnius, idem Abdidit, Cic. Poëta Div. 2, 30, 64; cf.: Electram maximus Atlas Edidit, Verg. A. 8, 137.—In the pass.: hebetes eduntur, Quint. 1, 1, 2. —More freq. in the part.: in lucem editus, Poëta ap. Cic. Tusc. 1, 48, 115 (a transl. of the Euripid. τὸν φύντα); cf. Ov. M. 15, 221: editus partu, id. ib. 5, 517; 9, 678; id. F. 5, 26: Venus aquis, id. H. 7, 60; cf.: Limnate flumine Gange, id. M. 5, 48; for which: de flumine, id. H. 5, 10 (cf. Zumpt, Gramm. § 451): ille hac, Ov. M. 10, 298; cf.: Maecenas atavis regibus, Hor. C. 1, 1, 1: infans ex nepte Julia, Suet. Aug. 65 et saep.—
- 2 Transf.: (tellus) Edidit innumeras species, Ov. M. 1, 436; cf. Liv. 21, 41: frondem ulmus, puts forth, Col. 5, 6, 2: ea (sc. academia) praestantissimos in eloquentia viros edidit, Quint. 12, 2, 25.—
- B Of literary productions, to put forth, to publish (class.): de republica libros, Cic. Brut. 5, 19; so, librum contra suum doctorem, id. Ac. 2 (Luc.), 4, 12: annales suos, id. Att. 2, 16, 4: orationem scriptam, Sall. C. 31, 6: aliquid, Cic. Leg. 1, 2, 7; Quint. 5, 10, 120; 3, 1, 18; 2, 1, 11; Hor. A. P. 390 et saep.—
- C Transf., to set forth, publish, relate, tell, utter, announce, declare = exponere; esp. of the responses of priests and oracles, the decrees of authorities, etc.: apud eosdem (sc. censores) qui magistratu abierint edant et exponant, quid in magistratu gesserint, Cic. Leg. 3, 20, 47; cf. Hor. S. 2, 5, 61: ede illa, quae coeperas, et Bruto et mihi, Cic. Brut. 5, 20: nomen parentum, Ov. M. 3, 580; 9, 531; Hor. S. 2, 4, 10: veros ortus, Ov. M. 2, 43; cf.: auctor necis editus, id. ib. 8, 449: mea fata tibi, id. 11, 668 et saep. —With acc. and inf.: Apollo Pythius oraculum edidit, Spartam nulla re alia esse perituram, etc., Cic. Off. 2, 22, 77; cf. Liv. 40, 45; 22, 10; 42, 2.—With dupl. acc.: auctorem doctrinae ejus falso Pythagoran edunt, id. 1, 18; cf. id. 1, 46; 27, 27 fin.: haec mihi, quae canerem Titio, deus edidit ore, Tib. 1, 4, 73: iis editis imperiis, id. 29, 25; cf.: edito alio tempore ac loco (with constitutum tempus et locus), Quint. 4, 2, 98: opinio in vulgus edita, spread abroad, Caes. B. C. 3, 29, 3; cf. Nep. Dat. 6, 4: consilia hostium, i.e. to divulge, betray, Liv. 10, 27 et saep.—Poet.: arma violentaque bella, i.e. to sing, celebrate in song, Ov. Am. 1, 1, 1.—Hence,
- 2 Jurid. and polit. t. t., to give out, promulgate, proclaim, ordain: qua quisque actione agere volet, eam prius edere debet. Nam aequissimum videtur, eum, qui acturus est, edere actionem, etc., Dig. 2, 13 (tit. De edendo), 1 sq.: verba, Cic. Quint. 20, 63; cf. judicium, id. ib. 21: tribus, said of the plaintiff in a causa sodaliciorum, to name the tribus (since he had the right, in order to choose the judges, to propose to the defendant four tribus, from which the latter could reject only one, and then to choose the judges according to his own pleasure out of the remaining three, Cic. Planc. 15, 36 sqq.: judices editi (= editicii), id. ib. 17, 41; cf. Wund. Cic. Planc. p. LXXVI. sq., and see editicius: socium tibi in hujus bonis edidisti Quintium, hast mentioned, Cic. Quint. 24 fin.: quantum Apronius edidisset deberi, tantum ex edicto dandum erat, id. Verr. 2, 3, 29; 2, 2, 42: mandata edita, Liv. 31, 19; cf. id. 34, 35: ederet (consul) quid fieri velit, to command, id. 40, 40; cf. id. 45, 34.—
- β Transf. beyond the jurid. sphere: postquam hanc rationem cordi ventrique edidi, etc., Plaut. Aul. 2, 8, 12 (382).—
- D Of other objects, to produce, perform, bring about, cause (freq. and class.): oves nullum fructum edere ex se sine cultu hominum et curatione possent, Cic. N. D. 2, 63, 158: vitales motus, Lucr. 3, 560: proelia pugnasque, id. 2, 119; 4, 1010; Liv. 8, 9; 21, 43 al.; cf. caedem, id. 5, 13; 10, 45 al.: strages, Verg. A. 9, 785 and 527: aliquantum trepidationis, Liv. 21, 28; cf. tumultum, id. 36, 19: ruinas, Cic. Leg. 1, 13 fin.: scelus, facinus, to perpetrate, id. Phil. 13, 9 fin.: annuam operam, i.e. to perform, Liv. 5, 4; cf. id. 3, 63; Suet. Tib. 35: munus gladiatorium (with parare), to exhibit, Liv. 28, 21; Suet. Calig. 18; cf. ludos, Tac. A. 1, 15; 3, 64; Suet. Caes. 10 al.: spectaculum, Tac. A. 14, 17; id. H. 2, 67; Suet. Caes. 44 et saep.: gladiatores, Suet. Aug. 45 et saep.: exemplum severitatis, Cic. Q. Fr. 1, 2, 2, § 5; so more freq.: exempla in aliquem, Ter. Eun. 1022; Caes. B. G. 1, 31, 12; Liv. 29, 9 fin. and 27; cf.: scelus in aliquem, Cic. Sest. 27.
- III To raise up, lift, elevate: corpus celerem super equum, Tib. 4, 1, 114.—Hence,
- 1 ēdĭtus, a, um, P. a. (set forth, heightened; hence, like excelsus).
- A Prop., of places, elevated, high, lofty (cf.: altus, celsus, excelsus, sublimis, procerus, arduus, praeceps, profundus), opp. to flat, level (cf.: collis paululum ex planitie editus, Caes. B. G. 2, 8, 3; id. B. C. 1, 43, 2; Sall. J. 92, 5; Tac. A. 15, 27—very freq. and class.): Henna est loco perexcelso atque edito, Cic. Verr. 2, 4, 48; Caes. B. G. 3, 19, 1 (with acclivis); 7, 18, 3; id. B. C. 3, 37, 4; Sall. J. 92, 5; 98, 3; Liv. 2, 50 et saep.—Comp., Caes. B. C. 1, 7, 5; 1, 43, 2; Sen. N. Q. 7, 5. —Sup., Auct. B. Alex. 28; 31; 72; Just. 2, 1, 17 al.—*
- B Trop.: viribus editior, stronger, Hor. S. 1, 3, 110.—Adv. does not occur.—
- 2 ēdĭtum, i, n.
- A A height: in edito, Suet. Aug. 72: ex edito, Plin. 31, 3, 27, 44.—Plur.: edita montium, Tac. A. 4, 46; 12, 56: in editis, Treb. Poll. Trig. Tyr. 26.—
- B Transf., a command, order, Ov. M. 11, 647; cf. Liv. 25, 12, 4.
- a glutton, Varr. ap. Non. 48, 19.
hic †ego,a gluton
➳ pass. ēstur Pl. , Ov. ; ēssētur Varro L. 5, 106 || subj. arch. edim, īs, it, etc. : Pl. , Cato ; Hor. Epo. 3, 3 ; S. 2, 8, 90.
- 1. eten, verteren, (v. dieren) vreten; ➤ ardor edendi razende honger; penuria edendi gebrek aan eten;
- 2. (v. niet-lev. subj.) verteren, tenietdoen, verwoesten [corpora; animum]; ➤ ignis carinas edit; / nevenvormen: arch. conj. praes. edim, edis, edit, edimus, edint, ook edam enz.; verkorte vormen: est, estis, inf. esse, conj. impf. essem enz., praes. pass. estur.
- 1. voortbrengen, naar buiten brengen [animam de laatste adem uitblazen, sterven; risum; sonum, voces laten horen; latratūs blaffen; se ex aedibus zich naar buiten begeven]; ➤ cuniculus armatos repente edidit bracht boven de grond; flumen editur in mare mondt uit;
- 2. baren, ter wereld brengen [geminos]; ➤ in lucem edi het levenslicht zien; editus alqo iems. zoon of nakomeling; voortbrengen; ➤ terra edit innumeras species (Ov.); arbor frondem edit;
- 3. (opdrachten) uitvaardigen, bevelen [mandata];
- 4. uiten, zeggen, onthullen, noemen, uitspreken, bekendmaken [haec verba; indicium; bella vertellen; consilia hostium verraden; nomen alcis zich uitgeven voor; alqm auctorem alcis rei];
- 5. (geschriften) uitgeven, openbaar maken, verspreiden [librum de vita alcis; orationem scriptam; carmina; annales suos];
- 6. (geruchten) verbreiden, rondstrooien, bekendmaken; ➤ opinio in vulgus edita;
- 7. (orakeluitspraken) verkondigen; ➤ Apollo oraculum edidit Spartam perituram; ita ex fatalibus libris editum erat;
- 8. (jur. t.t.) voorleggen, voorstellen, aangeven, bepalen, vaststellen [iudices; quaesitorem; tribūs; actionem de aanklacht; formulas de formuleringen v.d. aanklacht];
- 9. veroorzaken, verrichten, aanrichten, teweegbrengen [immortalia opera; operam een dienst verlenen; fortium virorum operam zich dapper betonen; tumultum veroorzaken; spectaculum organiseren; gladiatores laten optreden; scelus; proelium leveren; ruinas verwoestingen aanrichten; magnam caedem aanrichten];
- 10. optillen, verheffen [corpus super equum te paard stijgen].
娩。發。傳開。— cantus 唱。嘯。— corpus super equum 乘馬。— ploratum 哀哭。— verba 發言。— frondem 發葉。— ludos 擺玩戲于衆。— mandata ei 發命於彼。— nomen 起名。— oracula 發先兆。— testes 引人證。 — omnia exempla cruciatus in eum 加其各刑。— praelium 出戰。— vitam 亡。— scelus 犯罪。— in vulgus 傳言。Edi in lucem 生下。Edit quisque quod potest 各人盡其力。— librum. v. editio.
Suggest a Translation
See an image
食。— pugnos 受拳。 Esse panem ex vino 食泡酒之餅。
Suggest a Translation
See an image
Varr. apud
Non. 1. 237.
EdonesRomam, ut turba incendat annonam.
- ED-, to eat, consume: de symbolis, T.: ut biberent, quoniam esse nollent: ut edint de patellā, i. e. offerings to the gods: amor edendi, hunger, V.(cf. edendum).—Prov.: multos modios salis simul edendos esse (in a long friendship).—Of things, to eat up, consume, destroy: ut mala culmos Ēsset robigo, V.: carinas lentus vapor (i. e. flamma), V.—Fig., to corrode, consume, devour: si quid ēst animum, H.: Nec te tantus edat tacitam dolor, V.
- to give out, put forth, bring forth, raise, set up: animam, i. e. die: vitam, to end: spiritum: clamorem, utter: voces: questūs, O.: Maeander in sinum maris editur, discharges, L.: ordo editus in altum.—To bring forth, give birth to, bear, produce, beget: partum: quem partu edidit, V.: geminos, O.: Electram Atlas Edidit, V.—P. pass.: in lucem, C. poët.: partu, O.: de flumine, O.: Maecenas atavis regibus, H. —To produce: (tellus) Edidit species, O.: utrum alios terra ediderit, L.—To put forth, publish: de re p. libros: delere licebit Quod non edideris, H. —To set forth, publish, relate, tell, utter, announce, declare, disclose: quid in magistratu gesserint: carmen post rem actam editum, L.: hominis nomen, H.: veros ortūs, O.: mea fata tibi, O.: oraculum: haec ex oraculo edita tibi: illum iactum per inane, O.: auctorem doctrinae falso Pythagoran, L.: (hunc) filium ediderim, am inclined to call him, L.: opinio in volgus edita, spread abroad, Cs.: in volgus edit, profectum, etc., N.: editis hostium consiliis, divulged, L.—To give out, promulgate, proclaim, ordain: verba: iudicium: mandata edita, L.: quid fieri vellet, L.—To designate, name: hostiae, quibus editum est diis, caesae, L.: iudices editi (cf. editicii): sibi eum edidit socium. —To bring forth, show, display, produce, perform, bring about, cause, inflict: oves nullum fructum edere possent: contemptus hostis cruentum certamen edidit, L.: ingentem caedem, L.: trepidationis aliquantum, L.: facinus, perpetrate: (scelus) in me: munus gladiatorium, exhibit, L.: exemplum severitatis: in te exempla, make an example of you, T.: in eos omnia exempla cruciatūsque, Cs.
-
…placeant. Sed video herilem filium minorem huc advenire. Miror quid ex Piraeeo abierit ; nam ibi custos publice est nunc. Non temere est ; et properans venit nescio quid circumspectat. CHAEREA. PARMENO. Occidi. Neque…
Terence, Eunuchus
-
…Minus ineptus magis severus quisquam, nec magis continens. Sed quis hic est qui huc pergit attat hic quidem est parasitus Gnatho Militis ducit secum una virginem dono huic. Papae Facie honesta mirum ni ego me turpiter hodie hic…
Terence, Eunuchus
-
…istis factis tibi respondeam Eu noster laudo tandem perdoluit vir es. At ego nescibam quorsum tu ires Parvula Hinc est abrepta ; eduxit mater pro sua Soror est dicta cupio abducere, ut reddam suis. Nempe omnia haec nunc…
Terence, Eunuchus
-
…quaereret, si in uno Cn. Pompeio omnia poneretis, si quid eo factum esset, in quo spem essetis habituri, cepit magnum suae virtutis fructum ac dignitatis, cum omnes una prope voce in eo ipso vos spem…
Cicero, pro Lege Manilia
-
…turbidam et cadaveribus inquinatam bibisset, negavit umquam se bibisse iucundius. numquam videlicet sitiens biberat. nec esuriens Ptolomaeus ederat ; cui cum peragranti Aegyptum comitibus non consecutis cibarius in casa panis datus esset, nihil visum est illo pane…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…ut huic et suam et ab hoc observatas tribus ederes, non modo non quererer, sed hunc eis iudicibus editis qui idem testes esse possent absolutum putarem, neque nunc multo secus existimo. Cum enim has tribus edidisti ,…
Cicero, pro Plancio
-
…misisset et interfectum audisset, idcirco inquit genueram, ut esset, qui pro patria mortem non dubitaret occumbere. Esto fortes et duri Spartiatae ; magnam habet vim rei p. disciplina. quid Cyrenaeum Theodorum, philosophum non ignobilem…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…deorum ; qui autem se integros castosque servavissent, quibusque fuisset minima cum corporibus contagio seseque ab is semper sevocavissent essentque in corporibus humanis vitam imitati deorum, is ad illos a quibus essent profecti reditum facilem patere. Itaque commemorat…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes