auspicor
auspicor, to take the auspices
- I Lit.
- A In gen.: (Gracchus) cum pomerium transiret, auspicari esset oblitus, Cic. N. D. 2, 4, 11: tripudio auspicari, id. Div. 1, 35, 77; 2, 36, 77: Fabio auspicanti aves non addixere, Liv. 27, 16, 15; 4, 6, 3; 6, 41, 5 sq. al.—
- B Esp., aliquid or absol., also with inf., to make a beginning, for the sake of a good omen, to begin, enter upon (first freq. after the Aug. per.): ipsis Kal. Januariis auspicandi causā omne genus operis instaurant, Col. 11, 2, 98: auspicandi gratiā tribunal ingredi, Tac. A. 4, 36: non auspicandi causā, sed studendi, Plin. Ep. 3, 5, 8: auspicatus est et jurisdictionem, Suet. Ner. 7: auspicabar in Virginem (aquam) desilire, Sen. Ep. 83, 5.—
- II In gen., to begin, enter upon a thing: auspicari culturarum officia, Col. 11, 2, 3; 3, 1, 1: homo a suppliciis vitam auspicatur, Plin. 7, prooem. § 3: militiam, Suet. Aug. 38: cantare, id. Ner. 22.— Trop.: senatorium per militiam auspicantes gradum, attaining, receiving it through military services, Sen. Ep. 47, 10.☞
- a Act. access. form auspĭco, āre, to take the auspices: praetor advenit, auspicat auspicium prosperum, Naev. 4, 2 (Non. p 468, 28): (magistratus) publicae [rei] cum auspicant, Caecil. ap. Non. l. l. (Com. Rel. p. 66 Rib.): auspicetis: cras est communis dies, Atta, ib. (Com. Rel. p. 161 Rib.): Non hodie isti rei auspicavi, Plaut. Rud. 3, 4, 12 (717): mustelam, to receive, accept as an augury, id. Stich. 3, 2, 46 (499): super aliquā re, Gell. 3, 2. —
- b Pass.
- α Abl. absol.: auspĭcātō, after taking the auspices: Romulus non solum auspicato urbem condidisse, sed ipse etiam optimus augur fuisse traditur, Cic. Div. 1, 2, 3: Nihil fere quondam majoris rei nisi auspicato ne privatim quidem gerebatur, id. ib. 1, 16, 28: qui et consul rogari et augur et auspicato, id. N. D. 2, 4, 11; id. Div. 2, 36, 72; 2, 36, 77: plebeius magistratus nullus auspicato creatur, Liv. 6, 41, 5 sq.; 5, 38; 1, 36; 28, 28: Hunc (senatum) auspicato a parente et conditore urbis nostrae institutum, Tac. H. 1, 84; 3, 72 al.—
- β auspĭcātus, a, um, part., consecrated by auguries: auspicato in loco, Cic. Rab. Perd. 4: non auspicatos contudit impetus Nostros, Hor. C. 3, 6, 10: auspicata comitia, Liv. 26, 2, 2 al.—
- γ Acc. to auspicor, II., begun: in bello male auspicato, Just. 4, 5. —
- δ auspĭcātus, a, um, as P. a., fortunate, favorable, lucky, prosperous, auspicious: cum Liviam auspicatis rei publicae ominibus duxisset uxorem, Vell. 2, 79, 2.— Comp.: Venus auspicatior, Cat. 45, 26: arbor, Plin. 13, 22, 38, § 118.—Sup.: auspicatissimum exordium, Quint. 10, 1, 85; Plin. Ep. 10, 28, 2: initium, Tac. G. 11.—Adv.: auspĭcātō, under a good omen, auspiciously: ut ingrediare auspicato, at a for tunate moment, in a lucky hour, Plaut. Pers. 4, 4, 57 (615): Haud auspicato huc me appuli, Ter. And. 807: qui auspicato a Chelidone surrexisset, Cic. Verr. 2, 1, 40, 104.—Comp. auspicatius: auspicatius mutare nomen, Plin. 3, 11, 16, § 105: gigni, id. 7, 9, 7, § 47.
➳ arch. ospicor Quadr. Ann. 71 d. Diom. 383, 10.
- 1. auspiciën houden, de vlucht v. vogels observeren;
- 2. (alleen dep.) (postklass.) (onder goede voortekens) aanvangen, beginnen.
- auspex, to take the auspices: tripudio: auspicari posse, L.: auspicandi gratiā, Ta.; see also auspicato.
-
…publicae, auspiciis plurimum obsecutus est Romulus. Nam et ipse, quod principium rei publicae fuit, urbem condidit auspicato et omnibus publicis rebus instituendis, qui sibi essent in auspiciis, ex singulis tribubus singulos cooptavit augures et habuit…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…anni sunt, cum bella a proconsulibus et a propraetoribus administrantur, qui auspicia non habent itaque nec amnis transeunt auspicato nec tripudio auspicantur. Ubi ergo avium divinatio quae, quoniam ab eis, qui auspicia nulla habent, bella…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…cum bella a proconsulibus et a propraetoribus administrantur, qui auspicia non habent itaque nec amnis transeunt auspicato nec tripudio auspicantur. Ubi ergo avium divinatio quae, quoniam ab eis, qui auspicia nulla habent, bella administrantur, ad…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…e patre audiebam, incensus ira itane vero, ego non iustus, qui et consul rogavi et augur et auspicato an vos Tusci ac barbari auspiciorum populi Romani ius tenetis et interpretes esse comitiorum potestis itaque tum illos exire iussit…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…, nec eam rem habuit religioni obiecto signo, ut peritis videbatur, ne committeret proelium. Idem cum tripudio auspicaretur, pullarius diem proeli committendi differebat. tum Flaminius ex eo quaesivit, si ne postea quidem pulli pascerentur ,…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…sumus ei nos augures, qui avium reliquorumve signorum observatione futura dicamus. et tamen credo Romulum, qui urbem auspicato condidit, habuisse opinionem esse in providendis rebus augurandi scientiam errabat enim multis in rebus antiquitas, quas, vel…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…quae precatus a dis immortalibus sum, iudices, more institutoque maiorum illo die quo auspicato comitiis centuriatis L. Murenam consulem renuntiavi, ut ea res mihi fidei magistratuique meo, populo plebique Romanae bene…
Cicero, pro Murena
-
…maxime digna sint eo reo cui parvum ac mediocre obici nihil oporteat. nam ut praetor factus est, qui auspicato a Chelidone surrexisset, sortem nactus est urbanae provinciae magis ex sua Chelidonisque quam ex populi Romani voluntate. qui…
Cicero, in Verrem
-
…de Casilino respondissem possesne ubi colonia esset, eo coloniam novam iure deducere. negavi in eam coloniam quae esset auspicato deducta, dum esset incolumis, coloniam novam iure deduci colonos novos ascribi posse rescripsi. tu autem insolentia elatus…
Cicero, Philippicae
-
…nam quid ego hospitem nostrum, clarissimum atque optimum virum, Deiotarum regem, commemorem, qui nihil umquam nisi auspicato gerit qui cum ex itinere quodam proposito et constituto revertisset aquilae admonitus volatu, conclave illud, ubi erat mansurus…
M. Tullius Cicero, De Divinatione