exspectare

exspectare (exp-) [CL] 1 to look for, expect, await. b (gram.) to ‘look to’, depend on. c to refer or apply to, lie in store for. d to look upon, consider. e (leg.) to admit, allow. ~a me hic parum usque dum rediero Descr. Constant. 247; a1216 mercator foraneus ‥ in hospitio suo ~et emptorem suum (Mun. Lond.) EHR XVII 726; fructus est ultimum quod ~atur de arbore Duns Ord. II 47.  b subtrahitur etiam verbum quando plures clausule unum verbum ~ant ut ‘tu labores, tu dolores, tu timores consideras’ Ps.-Gros. Gram. 72.  c s1206 (v. decertatio); 1409 coram illo seu illis ad quem seu quos cognitio premissorum ~at et ~are dignocitur Foed. VIII 578.  d a804 ubi sancti post hujus vitae sudorem aeterna pace fruuntur, qui nostrum de supernis sedibus ~ant agonem Alcuin Ep. 310; 1229 consilium ipsius excommunicati sine periculo animarum non potuimus ~are (Lit. Patriarchae) M. Par. Maj. III 182.  e Glanv. II 7 (v. essonia 1a); 1331 qui est infra etatem et in custodia domini regis et sine quo discussionem libertatum predictarum ~are non potest et pet’ quod loquela ista remaneat usque ad etatem etc. PQW 44a. 2 to look for, expect (w. longing, hope, fear, etc.); b (w. ref. to the Lord’s coming); c (w. ref. to King Arthur). d to await. e to wait (intr.). sciens [quia] homini Dei ~anda erat V. Cuthb. II 8; c798 si vulnera corporis carnalis medici manus ~ant, quanto magis vulnera animae spiritalis medici solacia deposcunt Alcuin Ep. 138 p. 217; nichil ‥ desiderabilius ~abant quam medicum G. Mon. VIII 14; populo ~ante quod de eis futurum erat Ib. IX 11 p. 449; 1177 ~abamus pacem J. Sal. Ep. 472 (183); Wycl. Civ. Dom. I 211 (v. exspectantia).  b ~antes a justo rectore omnium Deo ‥ severa ‥ judicia Gildas EB 11; quam ‥ promissionem ‥ Domini ~at feliciter V. Greg. p. 110; monachi ‥ Patremfamilias ~ent, ut veniens eos faciat in aeterna requie sine fine permanere O. Cant. Const. 6; sancti qui Christi Domini adventum ardenter ~abant Eccl. & Synag. 96; qui ‥ Domini sui misericordiam patienter ~averint ‥ Simil. Anselmi 80.  c sic Britonum ridenda fides et credulus error / Arturum exspectat exspectabitque perenne J. Exon. BT III 473; propter metum Britonum non audens eum [sc. Arturum] dicere mortuum, quem adhuc vere Britones ~ant venturum W. Newb. HA proem. p. 18; quibus si credideris, / exspectare poteris / †Arcturum [l. Arturum] cum Britonibus P. Blois Contra Clericos 1134C.  d quasi responsum ejus ‥ cui loquebatur ~ans Bede HE IV 9 p. 223; hujus tuae mihi inauditae assertionis multum a te rationem ~o Anselm (Lib. Arb. 8) I 220; 1164 pro certo accepi ‥ dominum Remensem ejus [sc. regis] ~are colloquium J. Sal. Ep. 134 (136 p. 6) .  e omnes ante januam basilicae discalciati laneisque induti ~ent Ælf. EC 45; lex datur Moysi, ~ante populo in campestribus Ad. Dore Pictor 157; dum ‥ illi exterius ~arent ut viderent finem Latin Stories 109. 3 to wait, await (a time): a (absol.); b (w. acc.); c (w. usque, ut, or sim.). d (leg., w. aetatem) to await the age (of majority, w. ref. to heir). e (w. mortem) to outlive (someone). a si [mulier] in captivitatem per vim ducta est, vir ejus v annos ~et Theod. Pen. II 12. 21; ~a adhuc parum Anselm (CurD 1) II 92; Glanv. I 7 (v. dies 11a).  b ut horam diei tertiam ad capiendum cibum ~aret ‥ invitabat V. Cuthb. II 2; vesperam ~abant Bede Hom. I 16. 258; cum lacrimis ~emus finem nostrum V. Gund. 33 p. 56; State Tri. Ed. I 79 (v. gildhalla c); 1441 compotum fidelem reddere et finem ejusdem compoti fideliter expectare [l. expectare] DL ChancR 8 m. 7d..  c 1071 necessitate urgente ~are non potui quoadusque redirent ‥ legati nostri Lanfr. Ep. 2; 1164 donec certioretur domi ~at J. Sal. Ep. 134 (136 p. 6) ; c1165 dissuasit ne sub ea conditione redirem sed ~arem ut ira ejus [sc. regis] aliquantulum deferveret Ib. 142 (139 p. 22) ; 1168 rex ‥, cum fere usque ad vesperam ~asset, transivit flumen Ib. 246 (279 p. 604) ; ~a usque cras! AncrR 125; s1355 rex ‥ ~avit ibidem usque dictum diem Martis Avesb. 126v.  d 1224 Jueta pro se et pro Godefrido etc. dicit quod non debet etatem ~are quia Jordanus pater suus non obiit seisitus ut de feodo CurR XI 1995; 1248 R. non potest hoc dedicere. ideo ~et etatem SelPlMan 16.  e 1224 Adam habuit ij filios, Rogerum sc. et Brianum ‥. set Rogerus non ~avit mortem patris et ‥ Brianus post mortem Ade intravit hereditatem patris sui CurR XI 2033; 1225 Matillis et Cecilia soror ejus ~erunt mortem Nicholai et ad eas reversa fuit advocacio illa [ecclesie de Eywenthe, Beds] BNB III 108. 4 to wait, delay, remain. b (w. super) to wait on, attend. non debet homo ~are attendendo quid velit consiliari sed celeriter moras rumpere Alex. Cant. Dicta 17 p. 177; 1214 qui B. ~avit ibi per viij dies et R. et G. non venerunt SelPlCrown 67; 1253 ~averunt clam insidiantes si aliquis sequeretur SelPlForest 79; 1254 fecit R. de P. tunc garcionem suum ibidem ~are ad insidiandum si quis voluit feram illam asportare Ib. 112; multi ~ant confiteri [ME: monimon abit for to schriven him] usque ad necessitatem extremam AncrR 130; c1370 (v. contus a); 1430 lego Christoforo Pyncus, si ~averit mecum in servicio, xlij s. iiij d. Test. Ebor. II 6; plura mala fiunt ‥ que non fierent si ‥ domini temporales sua loca debita regerent et in eisdem ~arent Gascoigne Loci 1.  b 1419 diversis officiariis ~antibus apud Rouchestre super salve custodiend’ divers’ †habentes [MS: harnes’] domine regine (KR Ac 406/30 f. 8b) JRL Bull. XXVI 86 (cf. ib.: diversis de Rouchestre vigilantibus †habentes [MS: harnes’] ‥ regine noctanter).