mansuetudo
mansuetudo, tameness, mildness, gentleness, clemency
- I Lit. (post-class.): elephanti, Just. 15, 4, 19.—
- II Trop.
- A In gen., mildness, gentleness, clemency (class.): uti clementiā ac mansuetudine in aliquem, Caes. B. G. 2, 14: imperii, Cic. Verr. 2, 5, 44, § 114: morum, id. Off. 2, 9, 32: alterum genus orationis lenitatis et mansuetudinis, id. de Or. 2, 49, 200: animorum, id. Off. 2, 4, 15: hostes, Tac. A. 2, 72.—
- B In partic., in the times of the emperors, a complimentary title used in addressing them: mansuetudo tua, your clemency or your grace, Eutr. praef. ad Valent. Imp.
columba cum pregnante muliere sicut ipsa michi retulit septem continuos dies in ~ine egit
possumus intelligere septem esse tauros terram exercentes septem virtutes carnem vexantes et septem bidentes septem simplicitatis et ~inis virtutes
summae ~inis et pietatis ac moderaminis virum
ille pugnat primum gula, tu, frater, abstinentia; ‥ ille ira, tu ~ine et patientia
paruit ~o pontificis jussis imperatoris
hec siquidem petens cerebrum desiccat, adurit, arefacit, ut pro virtute vitium, pro ~ine insolentia, pro ratione sequatur insania
quam cito ergo ~inem [ME: ] amittit, et naturam humanam, et ira eum transformat in bestiam, ut predictum estmildheortnesse
cum omni ~ine
- 1. (Plin. Min.) tamheid [delphini];
- 2. zachtmoedigheid, vriendelijkheid, mildheid [animorum; morum; in hostes];
- 3. beschaving [populi Romani].
- mansuetus, tameness, mildness, gentleness, clemency: suā mansuetudinein eos uti, Cs.: morum: in vestrā mansuetudine causam repono.
-
…possent, se suaque omnia eorum potestati permittere dixerunt. Unum petere ac deprecari si forte pro sua clementia ac mansuetudine, quam ipsi ab aliis audirent, statuisset Atuatucos esse conservandos, ne se armis despoliaret. Sibi omnes fere…
Julius Caesar, Gallic War
-
…, in Britanniam profugisse. Petere non solum Bellovacos, sed etiam pro his Haeduos, ut sua clementia ac mansuetudine in eos utatur. Quod si fecerit, Haeduorum auctoritatem apud omnes Belgas amplificaturum, quorum auxiliis atque opibus ,…
Julius Caesar, Gallic War
-
…intra moenia deprensis hostibus faciatis Misereamini censeo deliquere homines adulescentuli per ambitionem atque etiam armatos dimittatis. Ne ista vobis mansuetudo et misericordia, si illi arma ceperint, in miseriam convortat Scilicet res ipsa aspera est, sed vos non…
Sallust, Catilina
-
…, item gloria, sed alia alii. Caesar beneficiis ac munificentia magnus habebatur, integritate vitae Cato. Ille mansuetudine et misericordia clarus factus, huic severitas dignitatem addiderat. Caesar dando, sublevando, ignoscundo, Cato nihil largiundo…
Sallust, Catilina
-
…Q. Marcius respondit Si quid ab senatu petere vellent, ab armis discedant, Romam supplices proficiscantur ; ea mansuetudine atque misericordia senatum populi Romani semper fuisse, ut nemo umquam ab eo frustra auxilium petiverit. At Catilina ex…
Sallust, Catilina
-
…sit, sed haec, cuiuscumque modi videntur, nostra an nobiscum una hostium futura sint. Hic mihi quisquam mansuetudinem et misericordiam nominat Iam pridem equidem nos vera vocabula rerum amisimus quia bona aliena largiri liberalitas, malarum rerum audacia…
Sallust, Catilina
-
…popularis mentionem facis, qui non modo suppliciis invisitatis sed etiam verborum crudelitate inaudita violare libertatem huius populi, temptare mansuetudinem, commutare disciplinam conatus es namque haec tua, quae te, hominem clementem popularemque, delectant, I ,…
Cicero, pro Rabirio Perduellionis Reo
-
…socios infirme animatos esse et novarum rerum exspectatione suspensos, sperabam tamen eos, ad quos iam accesseram quique nostram mansuetudinem integritatemque perspexerant, amiciores p. R. esse factos, Ciliciam autem firmiorem fore, si aequitatis nostrae particeps…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…nec frequentari ; ex quo leges moresque constituti, tum iuris aequa discriptio certaque vivendi disciplina ; quas res et mansuetudo animorum consecuta et verecundia est effectumque, ut esset vita munitior, atque ut dando et accipiendo mutuandisque facultatibus et…
M. Tullius Cicero, De Officiis
-
…non modo te hortari amplius non debeam sed ne exspectare quidem abs te aut ab ullo homine tantum facilitatis ac mansuetudinis potuerim, nihil duco esse commodius quam de his rebus nihil iam amplius scribere. cum erimus congressi, tum…
Cicero, Epistulae ad Atticum