noverca
noverca, a step-mother, stepdame
- I Lit., Afran. ap. Non. 393, 26: uxor generi, noverca filii, filiae paelex, Cic. Clu. 70, 199: cum is (Hippolytus) patri suspectus esset de novercā, id. Off. 3, 25, 94: saeviores tragicis novercas, Quint. 2, 10, 5 Spald.: injusta, Verg. E. 3, 33: saeva, id. G. 2, 128: scelerata, Ov. F. 3, 853: lurida terribiles miscent aconita novercae, id. M. 1, 147; Gai. Inst. 1, 63; 3, 14; Juv. 6, 403.—Prov.: apud novercain queri, i. e. in vain, Plaut. Ps. 1, 3, 80 (309).—
- B Trop.: rerum ipsa natura in eo ... non parens sed noverca fuerit, si, etc., Quint. 12, 1, 2: quorum noverca est Italia, i. e. who are not natives of Italy, Vell. 2, 4, 4; so, viles operae, quorum est mea Roma noverca, Petr. poët. Sat. 122, 166.—
- II Transf.: nŏvercae, ārum, f.
- 1 Ditches which drain off the waler imperfectly and slowly, Agrim. ap. Goes. 119; 142; 143 al.—
- 2 A rough piece of land (so called in allusion to the iniquitas novercae), Hyg. Mun. Castr. § 57 Lange.
si paenultima positione longa fuerit ‥ ut marisca, ~a
presertim ‥ propria hereditatis patriam cum ~a
~a,steopmoder
illicita ‥ ~arum conjugia
tum Martellus, ne quid deesset impudentie, ~am defuncti matrimonio sibi copulavit
ut nullus teneatur ad confirmationem a patre vel matre vel ‥ ~a
nam subit huic [urbi ] pro cive latro, pro matre noverca, / pro pastore lupus, pro patre tortor atrox
quam propositionem probabilem dicit ‥ ut matres amare, ~as invidere
inimitorque ~a tam tenerum de paterno gremio per libidinum vortices caro rapuit
mors immatura, temporalis beatitudinis ~a
ad totius Anglie ~am, Bristoam
inimica et infida semper memorie ~a oblivio
rebus servandis sub ea manet optima nutrix / pinus, sed ficus esse noverca solet
~a pacis et unitatis fraterne est dissimilitudo
Petrus Bonet nomine Philibertæ, relictæ Joannis de Columberio, ejus Novercæ, et Joannetæ filii dicti Columberii ejus uxoris confitetur, etc.
Iniqua loca, quæ a prioribus Novercæ appellantur, omni modo vitari debent.Occurrit apud Agrimensores : metaphora ducta a novercis,
quod genus mulierum solet esse pessimum, ut est apud Anonymum de Mirac. in Circumlatione S. Ursmari per Flandriam, num. 4.
Δεινότερον οὐδὲν ἄλλο μητρυῖας κακόν.
Quorum imbecillitati quodammodoCharta ann. 1213. tom. 2. Rerum Mogunt. pag. 757 :Novercaretur .
Ne rerum effectui racionabilium diuturnitate temporum oblivio valeat Novercari. Novercans,in Epistola Friderici II. Imper. apud Marten. tom. 2. Ampliss. Collect. col. 1194.
Novercante maris et temporis qualitate, in Annal. Genuens. lib. 6. ad ann. 1227.
Novercante Fortuna, in Literis ann. 1440. apud Rymer. tom. 10. pag. 782. et alibi : quod improbat Vossius lib. 4. de Vitiis sermonis.
- 1 NV-, a step-mother, stepdame: noverca filii: iuiusta, V.: Quid ut noverca me intueris?i. e. askance, H.
-
…genero ; fratrum quoque gratia rara est. Inminet exitio vir coniugis, illa mariti ; lurida terribiles miscent aconita novercae ; filius ante diem patrios inquirit in annos. Victa iacet pietas, et virgo caede madentis, ultima caelestum…
Ovid, Metamorphoses
-
…matrem appellare possit. atque etiam nomina necessitudinum, non solum naturae nomen et iura mutavit, uxor generi, noverca fili, filiae paelex ; eo iam denique adducta est uti sibi praeter formam nihil ad similitudinem hominis reservarit .…
Cicero, pro Cluentio
-
…a Neptuno cui cum tres optationes Neptunus dedisset, optavit interitum Hippolyti filii, cum is patri suspectus esset de noverca ; quo optato impetrato Theseus in maximis fuit luctibus. Quid, quod Agamemnon cum devovisset Dianae, quod in…
M. Tullius Cicero, De Officiis
-
…tam re et maturitate quam spe et exspectatione laudati. Ab hac etiam indole iam illa matura vxor generi, noverca filii, filiae paelex. nec vero hic erat unus ardor in nobis ut hoc modo omnia diceremus. Ipsa…
M. Tullius Cicero, Orator
-
…filius ad patrem acerbissimas litteras misit quae sunt ei redditae cum venissemus in Pompeianum. quarum tamen erat caput Aquiliam novercam non esse laturum. sed hoc tolerabile fortasse, illud vero, se a Caesare habuisse omnia, nihil a…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…quibus patratis nemo adeo expers misericordiae fuit quem non Britannici fortuna maerore adficeret. desolatus paulatim etiam servilibus ministeriis perintempestiva novercae officia in ludibrium vertebat, intellegens falsi. neque enim segnem ei fuisse indolem ferunt, sive verum, seu…
Tacitus, Annales
-
…excepit. Amisisti matrem statim nata, immo dum nascens, et ad vitam quodammodo exposita es. Crevisti sub noverca, quam tu quidem omni obsequio et pietate, quanta vel in filia conspici potest, matrem fieri coegisti ;…
Seneca, De Consolatione ad Helvium
-
…potest. Lumen attulisti ut discerneres erat illic quem leuiter uolnerare deberes. Videmus adactum in praecordia gladium sic ego nouercam uulnerassem. Frater, quaero an uideris procuratorem nouissima nocte ; nihil de prioribus quaero. VIBI GALLI. Ego…
Seneca the Elder, Controversiae
-
…sanari, sanauit. reductus est. postea aegrotare nouerca coepit ; desperauerunt medici. rogat pater filium ut curet nouercam. nolentem abdicat. contradicit. Quo pacto istud euenit ut abdicatione mea pater aegrotaret, reditu nouerca Pietati cessere…
Seneca the Elder, Excerpta Controversiae
-
…, sed per suspiciones et figuras, quam rem non probabat Passienus et aiebat minus uerecundum esse aut tolerabile infamare nouercam quam accusare. Quidam principia tantum habuerunt in sua potestate, deinde ablati sunt impetu. excusatius est autem in…
Seneca the Elder, Controversiae