paelex
paelex, a kept mistress, concubine (as rival of a wife)
- I Lit.: antiqui proprie eam pelicem nominabant, quae uxorem habenti nubebat. Cui generi mulierum etiam poena constituta est a Numā Pompilio hāc lege: paelex aram Junonis ne tangito, etc., Paul. ex Fest. p. 222 Müll.; cf. Gell. 4, 3, 3: libro Memorialium Masurius scribit: pelicem apud antiquos eam habitam, quae, cum uxor non esset, cum aliquo tamen vivebat eamque nunc vero nomine amicam, paulo honestiore concubinam appellari, Dig. 50, 16, 144; Plaut. Cist. 1, 1, 39 (39); id. Merc. 4, 1, 24 (690) et saep.—With gen. of the wronged wife: filiae paelex, Cic. Clu. 70, 199; id. Or. 30, 108: tune eris et matris paelex et adultera patris? Ov. M. 10, 347: illa Jovis magni paelex, metuenda sorori, id. H. 14, 95: fugit (Medea) ulta paelicem, Magni Creontis filiam, Hor. Epod. 5, 63: horrida, Juv. 2, 57.— Poet., of the cows, as rivals of Pasiphaë, who had become enamoured of a bull, Ov. A. A. 1, 321.—
- II Transf.
- A A kept mistress, concubine, in gen. (post-class.): virginem constupratam servo suo paelicem dederat, Curt. 10, 1, 5: Artaxerxi regi Persarum ex paelicibus centum et quindecim filii fuere, Just. 10, 1, 1; cf.: Granius Flaccus scribit, pelicem quosdam vocare eam, quae uxoris loco sine nuptiis in domo sit. Dig. 50, 16, 144.—
- B A male prostitute (postclass.), Paul. ex Fest. p. 222 Müll.: Dolabella eum (Caesarem) pelicem reginae (appellavit), as the favorite of King Nicomedes, Suet. Caes. 49; in apposition, pelices ministri, Mart. 12, 97, 3.—*
- C Comically, a substitute: quoties pelex culcita facta mea est (sc. matellae), Mart. 14, 119, 2.
Constantinus, Constantii filius in Britannia ex pelice Helena genitus
pestis acerba domum sceleris torquendo patronum / protinus invadit, que morti pignora tradit, / extirpans omnem propria cum pelice prolem
Dunstanus ‥ nichil regale supercilium veritus, lascivientem juvenculum violenter e cubiculo abstraxit et, per Odonem archiepiscopum pelicem repudiare coactum, perpetuum sibi inimicum fecit
denique apud castellum quoddam Nior habitacula quedam quasi monasteriola construens, abbatiam pelicum ibi se positurum delirabat
nesciens quantum mulierum ira in pelices audeat
multum ‥ contra impudicos presbyteros pro auferendis pelicibus laboravit
apud gentes erant pelices, erant et conjuges, sed que lege gentium poterant dimitti
tunc veniens demon cum ingenti strepitu graviter eam in latere pepulit dicens “surge, pelex, et redde mihi denarium meum”
pelex ‥ illa relinquitur pro legali conjuge
hec pelex ‥ illa que sub uxore habetur vel ante uxorem habita est dimissa
habet etiam fabula, Junonem quum omnes pellices suas persecuta sit, Majam tamen dilexisse
infelix dominus rivali pelice gaudet
finxerunt ‥ Argum habuisse caput cinctum centum luminibus, ideoque ei a Junone datam esse custodiam Io pellicis sue
pelex,rivaylle
ut una ecclesia alterius pellex habeatur
he lay with a harlot al nyght , concubuit cum pellice tota nocte
- 1. f maîtresse, minnares, concubine [Oebalia = Helena; Tyria = Europa; barbara = Medea]; rivale [sororis; matris];
- 2. m schandknaap.
- , πάλλαξ, a kept mistress, concubine (as rival of a wife): filiae pelex: matris, O.: (Medea) ulta paelicem, H.: horrida, Iu.: virginem servo pellicem dederat, Cu.
-
…Saturnia pennis collocat et gemmis caudam stellantibus inplet. Protinus exarsit nec tempora distulit irae horriferamque oculis animoque obiecit Erinyn paelicis Argolicae stimulosque in pectore caecos condidit et profugam per totum terruit orbem. Ultimus inmenso restabas, Nile, labori…
Ovid, Metamorphoses
-
…Victus pudor esset amore ; sed leve si munus sociae generisque torique vacca negaretur, poterat non vacca videri. Paelice donata non protinus exuit omnem diva metum timuitque Iovem et fuit anxia furti, donec Arestoridae servandam tradidit Argo .…
Ovid, Metamorphoses
-
…atque etiam nomina necessitudinum, non solum naturae nomen et iura mutavit, uxor generi, noverca fili, filiae paelex ; eo iam denique adducta est uti sibi praeter formam nihil ad similitudinem hominis reservarit. qua re, iudices…
Cicero, pro Cluentio
-
…quam spe et exspectatione laudati. Ab hac etiam indole iam illa matura vxor generi, noverca filii, filiae paelex. nec vero hic erat unus ardor in nobis ut hoc modo omnia diceremus. Ipsa enim illa pro Roscio…
M. Tullius Cicero, Orator
-
…vestrarúm fuit íntegra aetátula, Quae hóc idem a viro Í impetrarit suo, quód ego anus modo Efféci, paelice út meum privarém virum Haéc erunt concília hodie, dífferor sermóne miser. Praeter venustatem autem rerum atque verborum ,…
Aulus Gellius, Attic Nights
-
…neque deferas me neque criminere adversum lunonem ; malum mihi prorsus illa magnum dabit, cum tu me litteris tuis paelicem esse illi confiteris. Ea mulieris scitae atque prudentis erga ferocem filium comitas sensim et comiter admonuisse eum visa est…
Aulus Gellius, Attic Nights
-
…. quid stupes, segnis furor scelus occupandum est perage dum fervet manus. Nvt. Perimes maritum Dei. Paelicis certe meae. Nvt. At Iove creatum, Dei. Nempe et Alcmena satum. Nvt. Ferrone DEI…
Seneca, Hercules Oetaeus
-
…Nereidas oro Scilicet ut venias in mea damna celer Votis ergo meis alii rediture redisti Ei mihi, pro dira paelice blanda fui Adspicit inmensum moles nativa profundum Mons fuit ; aequoreis illa resistit aquis. Hinc ego vela tuae cognovi…
Ovid, Epistulae
-
…in idonea tempora poenas. Causa morae nulla est, et iam puer Arcas id ipsum indoluit Iuno fuerat de paelice natus. Quo simul obvertit saevam cum lumine mentem, scilicet hoc etiam restabat, adultera dixit, ut fecunda…
Ovid, Metamorphoses