temeritas
temeritas, hap, chance, accident
never is rashness mixed with wisdom
- I Hap. chance, accident (so rare but class., cf.: fortuna. casus): in quibus nulla temeritas, sed ordo apparet, Cic. N. D. 2, 32, 82 quid enim sors est? Idem propemodum, quod micare, quod talos jacere, quod tesseras quibus in rebus temeritas et casus, non ratio nec consilium valet, id. Div. 2, 41, 85 fortunam in temeritatem declinando corrumpebant, Sall. Fragm. ap. Non. 385, 5, cf. (Pacuvius) ait, verius esse temeritate quam fortuna res regi, Auct. Her. 2, 23, 36: illa superiora caduca et incerta posita non tam in consiliis nostris quam in fortunae temeritate, Cic. Lael. 6, 20.—
- II Rashness, heedlessness, thoughtlessness, hastiness, want of consideration, indiscretion, foolhardiness, temerity; a rash, inconsiderate, or unfounded opinion (the predom. signif. of the word, syn.: inconsiderantia, audacia): omnis actio vacare debet temeritate et neglegentia, Cic. Off. 1, 29, 101. multi faciunt multa temeritate quādam, sine judicio vel modo, id. ib. 1, 15, 49: numquam temeritas cum sapientiā miscetur. id. Marcell. 2, 7; duci ad judicandum impetu et temeritate, id. Planc. 4, 9: temeritatem cupiditatemque militum reprehendit, Caes. B. G. 7, 52: inpellit alios avaritia, alios iracundia et temeritas, id. ib. 7, 42; Sall. J. 7, 5; temeritas est florentis aetatis, prudentia senescentis, Cic. Sen. 6, 20; so opp. prudentia, Hirt. B. G. 8, 8; (with ignorantia) Cic. Ac. 1, 11, 42; (with inscitia) Liv. 6, 30, 6; 42, 49, 5; (with inscientia) id. 22, 25, 12.—In plur., rash, inconsiderate acts, Cic. Sest. 28, 61; cf. Quint. 9, 4, 97
tota ‥ juventutis alacritate spoliata, quae tyrannorum ~ate abducta nusquam ‥ rediit
Conani in tantum jam ~as crevit ut quo die terminos Normanniae aggrederetur denuntiare non formidaret
enormem causam per ~atem suam enutrivit, per quam multis milibus ruina misere mortis incubuit
per prudentiam vitat ~ates, presumptiones novitatum, fraudulenta consilia
fortitudo sine suavitate ~as est, et suavitas sine fortitudine remissio est
ne forte os confractum et incauta ~ate glutitum gutturi se comedentis infigat
sancte ~atis femina, que contrectaret artus [Sancti Edmundi ], quibus omnis inferior est mundus! at non ita Lefstanus, effrenate audacie adolescens, qui sibi corpus martyris minis inflatioribus ostendi exegerat
contra hanc nostre diffinitionis cartulam propria ~ate presumere temptaverit
civem Cantuariae, contra oppositam sancti auctoritatem substantiam ecclesiae Christi subripientem, post paucos dies poenam suae ~atis solvisse
pro reatu ~atis in regem fac illi rectum
ne ~as eorum ‥ regem ‥ nota proditionis inureret
~atem ipsius, que nimis publica et notoria est ‥ instanti studio reprimatis
Bersabee illegitimo jugalitatis vinculo foederatur et pro hac ~ate expianda caelestis irae mucrone proles primogenita percellitur
impia ~ate Deum ‥ negare non timent
aliam ‥ maritali seu fornicaria lege punienda sibi ~ate conjungit
culpam ‥ ~atis lavare fletibus curavit
si quis vero salvitatem Silve Majoris aliqua ~ate violaverit
- 1. toeval;
- 2. onbezonnenheid, lichtvaardigheid, vermetelheid [militum; verborum]; ondoordacht oordeel; plur. dolle streken.
- temere, hap, chance, accident: in quibus nulla temeritas, sed ordo apparet: fortunae.—Rashness, heedlessness, thoughtlessness, haste, indiscretion, foolhardiness, temerity: perditorum: temeritatem militum reprehendit, Cs.: temeritas est florentis aetatis: non offert se ille istis temeritatibus, rash acts.
-
…hinc denique aequitas, temperantia, fortitudo, prudentia, virtutes omnes certant cum iniquitate, luxuria, ignavia, temeritate, cum vitiis omnibus ; postremo copia cum egestate, bona ratio cum perdita, mens sana cum amentia ,…
Cicero, in Catilinam
-
…qui non sentiat deorum vim habere is nihil omnino sensurus esse videatur. Nulla igitur in caelo nec fortuna nec temeritas nec erratio nec vanitas inest contraque omnis ordo veritas ratio constantia, quaeque his vacant ementita et falsa plenaque erroris…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…, mi Cicero, me paenitebit maxima pericula pro patria subire, dum, si quid acciderit mihi a reprehensione temeritatis absim. confiterer imprudentia me lapsum, si umquam Lepido ex animo credidissem ; credulitas enim error est magis quam…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…, incitatus iracundia aut invidia, e civitate eiecisset idemque postea mea in rem publicam beneficia recordatus se conlegisset, temeritatem atque iniuriam suam restitutione mea reprehendisset, tamen profecto nemo tam esset amens qui mihi tale populi iudicium non dignitati…
Cicero, de Domo sua
-
…tamen in primis, quo quisque animo, studio, benivolentia fecerit, ponderandum est. Multi enim faciunt multa temeritate quadam sine iudicio vel morbo in omnes vel repentino quodam quasi vento impetu animi incitati ; quae beneficia aeque magna…
M. Tullius Cicero, De Officiis
-
…nunc reliquias belli civilis. quisquam ergo ita timet profligatum ut neque potentiam eius qui exercitum victorem habeat neque temeritatem pueri putet extimescendam esse an hoc ipsum ea re facit, quod illi propter amplitudinem omnia iam ultroque deferenda putat…
Cicero, Epistulae ad Brutum
-
…persolutas ; dichoreus ; nihil enim ad rem, extrema illa longa sit an brevis ; deinde Patris dictum sapiens temeritas fili comprobavit hoc dichoreo tantus clamor contionis exci tatus est, ut admirabile esset. Quaero nonne id numerus effecerit…
M. Tullius Cicero, Orator
-
…res omnino repudiarent, ne domesticis quidem exemplis docti numen deorum conprobabimus Nihil nos P. Clodi bello Punico primo temeritas movebit, qui etiam per iocum deos inridens, cum cavea liberati pulli non pascerentur, mergi eos in aquam…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…auditis auctoribus, re multos dies promulgata et cognita iuberi vetarique voluerunt. Graecorum autem totae res publicae sedentis contionis temeritate administrantur. itaque ut hanc Graeciam quae iam diu suis consiliis perculsa et adflicta est omittam, illa vetus quae…
Cicero, pro Flacco
-
…, numquam eosdem testis pertimescet. vobis autem est confitendum, si consiliis principum vestrae civitates reguntur, non multitudinis temeritate, sed optimatium consilio bellum ab istis civitatibus cum populo Romano esse susceptum ; sin ille tum motus est temeritate…
Cicero, pro Flacco