tribuo
tribuo, to assign, impart, allot, bestow, confer, yield, give
to bestow to each his own
he granted this on account of his health
- I Lit.: ut ei plurimum tribuamus, a quo plurimum deligimur, Cic. Off. 1, 15, 47: in tribuendo suum cuique, id. ib. 1, 5, 14: si uni omnia tribuenda sint, id. Imp. Pomp. 17, 52: praemia alicui, Caes. B. C. 3, 4; 2, 21; Hirt. B. G. 8, 46: cujus sceleribus tanta praemia tribuistis, Sall. H. 1, 18, 4 Dietsch: dona nulli, Ov. M. 9, 402; Phaedr. 1, 5, 8: beneficia, Nep. Att. 11, 5: pretium aedium Aurelio, Tac. A. 1, 75: pecunias ex modo detrimenti, to deal out, allot, id. ib. 4, 64. —
- II Trop.
- A In gen., to grant, give, show, pay, render: misericordiam fortissimo viro, Cic. Mil. 34, 92; so, veniam alicui, Tac. A. 12, 40: inventoribus gratiam, Cic. Fin. 4, 5, 13: silentium orationi alicujus, id. Cael. 12, 29: quod tantum dignitatis civitati Aeduae tribuerat, Caes. B. G. 5, 7; cf.: sibi honorem, id. ib. 7, 20: mulieri honorem, Cic. de Or. 2, 11, 44: tibi turis honorem, Ov. M. 14, 128: vocabula monti, id. ib. 14, 621: salutem mihi, id. H. 15 (16), 2: parem voluntatem paribus beneficiis, Caes. B. C. 1, 35: pacem terris, Ov. Tr. 3, 1, 44; Luc. 4, 358 et saep. —
- B In partic.
- 1 Pregn., to grant, yield, give up, concede, allow something to a person or thing (syn. concedo): si sit quispiam, qui aliquid tribuat voluptati, Cic. Off. 1, 30, 106: valetudini aliquid, id. Tusc. 1, 49, 119: observantiam officio, non timori neque spei, Nep. Att. 6, 5: hoc matris precibus, Ov. A. A. 1, 689: aliquid rei publicae et amicitiae, Caes. B. G. 6, 1: ego tantum tibi tribuo, quantum mihi fortasse arrogo, I yield or concede as much to you, have as high an opinion of you, Cic. Fam. 4, 1, 2: cum senatus impediretur quo minus, id quod hostibus semper erat tributum, responsum equitibus Romanis redderetur, id. Planc. 14, 34; cf.: gratissimum mihi feceris, si huic commendationi meae tantum tribueris quantum cui tribuisti plurimum, id. Fam. 13, 22, 2; and: nusquam tantum tribuitur aetati (quam Lacedaemone), id. Sen. 18, 63: mihi tribuebat omnia, gave me the preference in all things, deferred in every thing to me, id. Brut. 51, 190.—Absol.: cum universo ordini publicanorum semper libentissime tribuerim, Cic. Fam. 13, 9, 2: quos ne nominatim tradam, majoribus eorum tribuendum puto, Tac. A. 14, 14 fin.: tribus in generibus rerum versari rhetoris officium ... demonstrativum est, quod tribuitur in alicujus certae personae laudem aut vituperationem, Cic. Inv. 1, 5, 7. —
- 2 To ascribe, assign, attribute a thing to a person or thing as the cause: aliquid virtuti hostium, Caes. B. G. 7, 53: aliquid juri potius quam suae culpae, id. B. C. 3, 73: id tribuite vestrae culpae, Auct. Her. 4, 36, 48: aliquid ignaviae, Cic. Fam. 2, 16, 3: miseriae nostrae potius quam inconstantiae tribuere quod, etc., id. Att. 3, 4 init.—
- 3 To set store by, with magnopere, multum, etc., to make much of: quibus ille secundum fratrem plurimum tribuebat, Cic. Ac. 2 (Luc.), 4, 12: ne ob eam rem suae magnopere virtuti tribueret, Caes. B. G. 1, 13.—
- 4 To divide, distribute (syn. dispertio): rem universam in partes, Cic. Brut. 41, 152; id. Or. 4, 16: secundus (locus) in tempora tribuitur, id. Inv. 1, 55, 107: omnem vim loquendi in duas partes, id. Fin. 2, 6, 17.—
- 5 Of time, to bestow or spend upon, devote to a thing: comitiis omnibus perficiundis XI. dies tribuit, Caes. B. C. 3, 2: his rebus tantum temporis tribuit, id. ib. 3, 78: reliqua tempora litteris, Nep. Att. 4, 3; id. Hann. 13, 2.
- —Hence, trĭbūtum, i, n., a stated payment, a contribution, tribute.
- A Lit. (class.): in capita singula servorum et liberorum tributum imponebatur, Caes. B. C. 3, 32: a se intolerabilia tributa exigi, Cic. Fam. 3, 7, 3: omnes Siculi ex censu quotannis tributa conferunt, id. Verr. 2, 2, 53, § 131: tributa pendere, Caes. B. G. 6, 14: ceram in tributa praestare, Plin. 21, 13, 45, § 77: civitates tributis liberare, Cic. Fam. 15, 4, 2: tributo populo indicto, Liv. 4, 60, 4: imperare, id. 23, 31, 1; 23, 48, 8; Tac. A. 2, 47; 4, 71; id. G. 43; Mart. 7, 54, 8; Val. Max. 4, 3, 8; 8, 3, 3.—In the ante-class. collat. form trĭbūtus, i, m.: cum tributus exigeretur, Cato ap. Non. 229, 11: tributus cum imperatus est, Plaut. Ep. 2, 2, 43 (223) sq.—
- B Transf.
- 1 A contribution made for any private purpose (jurid. Lat.), Dig. 14, 2, 2; 14, 2, 4; 14, 4, 5.—
- 2 A gift, present (poet.): Saturnalicium, Mart. 10, 17, 1: praestare tributa clientes cogimur, Juv. 3, 188; Stat. S. 1, 4, 86.
- 1. indelen [rem universam in partes];
- 2. uitdelen, verdelen [pecuniam equitibus];
- 3. (metaf.) toedelen, verlenen, schenken, bewijzen, geven [praemia alci; in tribuendo suum cuique; alci beneficia; salutem mihi; honorem; laudem toezwaaien; gratiam dank betuigen; nomina sibi deorum aannemen; veniam alci; silentium orationi; terris pacem];
- 4. doen terwille van (m. dat.) [alqd rei publicae et amicitiae];
- 5. alci multum (plus, plurimum e.d.) ~ iem. hoog (hoger, zeer hoog, e.d.) achten; alci omnia ~ iem. zeer graag mogen;
- 6. ter wille zijn (m. dat.; in m. acc.) [ordini publicanorum; in vulgus iedereen dienen];
- 7. toeschrijven, aanrekenen [casūs adversos hominibus; alqd suae culpae; id virtuti hostium; m. dubb. dat. alci alqd superbiae, ignaviae e.d. iem. iets als hoogmoed, lafheid aanrekenen]; abs. magnopere alci rei ~ trots zijn op iets [suae virtuti];
- 8. (tijd) wijden, besteden [reliqua tempora litteris].
給。交付。分給。准。寬恕。歸于。分開。— misericordiam ei 可憐彼。— silentium ei 愼聽人言。— magnam gratiam 甚感謝人。— honorem 恭敬。— primas vel — priores partes 讓上坐。— tempus litteris 日久讀書。— aliquid sibi 以此事歸己。Hoc mihi non tribuo ut te vincam 吾不自誇爲能勝汝。
Suggest a Translation
See an image
- tribus, to assign, impart, allot, bestow, confer, yield, give: ut ei plurimum tribuamus, a quo plurimum diligamur: si uni omnia tribuenda sint: cui magna Pompeius praemia tribuit, Cs.: Dona nulli, O.: beneficia, N.— Fig., to grant, give, show, pay, render: misericordiam fortissimo viro: tibi turis honorem, O.: paribus beneficiis parem voluntatem, Cs.—To grant, yield, give up, concede, allow: quod cum Pompeius et rei p. et amicitiae tribuisset, Cs.: observantiam officio, non timori neque spei, N.: hoc matris precibus, O.: ego tantum tibi tribuo, quantum mihi fortasse adrogo, i. e. accora you the respect I claim: mihi tribuebat omnia, deferred in all things.—To ascribe, assign, attribute: si voluit accusare, pietati tribuo: quod detrimenti . . . cuiusvis potius quam suae culpae, Cs.—With multum, plurimum, or magnopere, to value highly, set great store by, make much of: tibi multa esse tribuenda: qui plurimum tribuunt edicto: ne ob eam rem suae magnopere virtuti tribueret, Cs.— To divide, distribute: rem universam in partīs: secundus (locus) in tempora tribuitur.—Of time, to bestow, spend, devote: quantum (temporum) alii tribuunt tempestivis conviviis: comitiis omnibus perficiundis XI dies, Cs.: tempora litteris, N.
-
…, cum ii qui flumen transissent suis auxilium ferre non possent, ne ob eam rem aut suae magnopere virtuti tribueret aut ipsos despiceret. Se ita a patribus maioribusque suis didicisse, ut magis virtute contenderent quam dolo aut insidiis…
Julius Caesar, Gallic War
-
…, quod amicus, quod munera amplissime missa ; quam rem et paucis contigisse et pro magnis hominum officiis consuesse tribui docebat ; illum, cum neque aditum neque causam postulandi iustam haberet, beneficio ac liberalitate sua ac senatus ea…
Julius Caesar, Gallic War
-
…Q. Catulo. Egregia tua fides re cognita, grata mihi magnis in meis periculis, fiduciam commendationi meae tribuit. Quam ob rem defensionem in novo consilio non statui parare ; satisfactionem ex nulla conscientia de culpa proponere decrevi…
Sallust, Catilina
-
…quae corpora decedant in tempore quoque, invida praeclusit speciem natura videndi. Postremo quae cumque dies naturaque rebus paulatim tribuit moderatim crescere cogens, nulla potest oculorum acies contenta tueri, nec porro quae cumque aevo macieque senescunt, nec…
Lucretius, De Rerum Natura
-
…mihi maerores illi luctum, exitium illi exilium mihi. hanc videlicet rationem, quam vos divino beneficio homini solum tributam dicitis, bestiae non habent ; videsne igitur quanto munere deorum simus adfecti Atque eadem Medea patrem patriamque fugiens ,…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…praemiis elicere non possumus potest esse ulla denique maiestas, si impedimur quo minus per populum Romanum beneficiorum virtutis causa tribuendorum potestatem imperatoribus nostris deferamus sed quid ego disputo quae mihi tum, si Gaditani contra me dicerent, vere posse…
Cicero, pro Balbo
-
…familiarem nostrum, Q Hortensium, quod numquam bello civili interfuisset ; hoc nostra laus erit inlustrior, quod illi tribuebatur ignaviae, de nobis id existimari posse non arbitror. nec me ista terrent, quae mihi a te ad…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…stipendium exercitui dandum, socios confirmandos, praesidium urbibus relinquendum necesse erat adire Apolloniam. sed his rebus tantum temporis tribuit, quantum erat properanti necesse. timens Domitio, ne adventu Pompei praeoccuparetur, ad eum omni celeritate et studio…
Julius Caesar, Civil War
-
…. Zenonis est, inquam, hoc Stoici. omnem vim loquendi, ut iam ante Aristoteles, in duas tributam esse partes, rhetoricam palmae, dialecticam pugni similem esse dicebat, quod latius loquerentur rhetores, dialectici autem compressius…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…Heraclito doctisque conpluribus et in is Antiochi fratre Aristo et praeterea Aristone et Dione, quibus ille secundum fratrem plurumum tribuebat, multum temporis in ista una disputatione consumpsimus. sed ea pars quae contra Philonem erat praetermittenda est ; minus…
M. Tullius Cicero, Lucullus