βέλος
βέλος, projectile; arrow, weapon
- missile, esp. arrow, dart, freq. in Hom.; of the piece of rock hurled by the Cyclops, τόντονδε βαλὼν β. Od. 9.495; of an oxʼs leg thrown by one of the suitors at Ulysses, 20.305; of a stool, 17.464; ὑπὲκ βελέων out of the reach of darts, out of shot, Il. 4.465; ἐκ βελέων 11.163; ἔξω βελῶν X. Cyr. 3.3.69, etc.; ἔξω βέλους Arr. An. 2.27.1, Luc. Hist.Conscr. 4; opp. ἐντὸς βέλους, D.S. 20.6, Arr. An. 1.2.5; εἴσω β. παρελθεῖν ib. 1.6.8.
- 2 used of any weapon, as a sword, Ar. Ach. 345, cf. S. Aj. 658; an axe, E. El. 1159; the sting of a scorpion, A. Fr. 169; of the gad-fly, Id. Supp. 556.
- 3 ἀγανὰ βέλεα of Apollo, Il. 24.759, Od. 3.280, and of Artemis, ib. 5.124, denote sudden, easy death of men and women respectively; βέλος ὀξύ, of Ilithyia, pangs of childbirth, Il. 11.269, cf. Theoc. 27.29.
- 4 after Hom. of anything swift-darting, Διὸς βέλη the bolts of Zeus, lightnings, Pi. N. 10.8, cf. Hdt. 4.79, etc.; Ζηνὸς ἄγρυπνον β. A. Pr. 360; πύρπνουν β. ib. 917; βέλεσι πυρπνόου ζάλης, of a storm, ib. 373; πάγων δύσομβρα β. S. Ant. 358: metaph., ὀμμάτων β. glance of the eye, A. Ag. 742; φίλοικτον β. a piteous glance, ib. 241 (lyr.); ἱμέρου β. the shaft of love, Id. Pr. 649; θυμοῦ βέλη S. OT 893 (s.v.l.); of arguments, πᾶν τετόξευται β. A. Eu. 679, cf. Pl. Phlb. 23b; β. τὰ ἀπὸ τοῦ στόματος, of invective, Lib. Or. 51.8; of mental anguish or fear, ἄτλατον β. Pi. N. 1.48 (v.l. δέος) ὁ φθόνος αὐτὸς ἑαυτὸν ἑοῖς βελέεσσι δαμάζει AP 10.111.
- 5 engine of war, Ph. Bel. 82.8: pl., artillery, ib. 97.10. (Cf. βάλλω, Lith. gélti ‘sting’, gēlà ‘sharp pain’, OHG. quelan ‘feel sharp pain’. Root gṷel- ‘pierce’, cf. δέλλιθες.)
1 arma arrojadiza, dardo
a) concr.
ἀμφοτέρων βέλε' ἥπτετο, πῖπτε δὲ λαός
δυσμενέων βέλεα
λογχωτὸν β.
εἰσακοντίζειν ... τοῖς βέλεσιν
τρία βέλη ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ
τὰ βέλη τὰ παρὰ τῶν ἱππέων
ὑπὲκ βελέων
fuera del alcance de los dardosἐκ βελέων
ἐκτὸς βελέων
fuera de tiroἔξω βελῶν
ἐντὸς βέλους
a tiroεἴσω βέλους παρελθεῖν
• estudiadas en cirugía por su correspondencia c. las heridas producidas
τῶν τρωσίων καὶ τῶν βελέων ἴσων ἐόντων
ἕδρη τοῦ βέλεος
marca producida por el armaτὸ σχῆμα τοῦ βέλεος
b) fig. de sensaciones o sentimientos, etc.: del dolor agudo o punzante
β. ... θυμὸν ἐδάμνα
β. ὀξύ
(νοῦσος) πικρὰ βέλη βελῶν καταπέμπει
πότνια δ' ὀξυτάτων βελέων ... Κυπρογένεια
ἱμέρου β.
χρυσέων βελέων ἐντὶ τραυματίαι
θυμοῦ βέλη
c) del ingenio poético o las palabras
καρτερώτατον β.
d) de la mirada
μαλθακὸν ὀμμάτων β.
e) de venganzas o castigos
ματρυιᾶς ἀθέων βελέων
βέλη πονηροῦ πεπυρωμένα
2 especificado como disparado por arqueros flecha, Il.5.106, 4.185,
τεῖναι ... βέλη
οἱ τοξόται εἶχόν τε τὰ βέλη
ἀφεὶς ὥσπερ βέλη
lanzando (palabras) como flechasβ. πεπυρωμένον
flecha incendiaria
• fig.
ἀγανὰ βέλη
los suaves dardos de Apolo y Ártemis, euf. de la «muerte dulce»
3 gener. proyectil
a) concr. de piedras
βαλὼν β.
lanzada por el Cíclope
• bala
β. γελωτοποιόν
de un orinalτοῦτο συμβαίνει ὥσπερ ἐπὶ βελῶν
b) como un género que incluye diferentes armas arrojadizas
βέλη ... λόγχαι, τοξεύματα, σφενδόναι, πλεῖστοι δ' ἐκ τῶν χειρῶν λίθοι
τὰ πολλὰ βέλεα παμμιγῆ ... ἦλθε
τὰ περὶ τὰ βέλη καὶ τὰς μηχανάς
• del rayo
πυρπάλαμον β.
δύσομβρα φεύγειν βέλη
4 arma no arrojadiza
ἔγχος τοὐμόν, ἔχθιστον βελῶν
β.· μάχαιρα
• de cosas utilizadas como arma: del tirso, E.Ba.25, de animales,
1. projectiel, werptuig; van een rotsblok
2. uitbr. voor alle soorten wapens (steek)wapen:
-εος, τό
[βάλλω.]
Dat. pl. βελέεσσι Il. 5.622, Il. 11.576, 589, Il. 13.511, etc.: Od. 3.280, Od. 5.124, Od. 11.173, 199, Od. 15.411. βέλεσσι Il. 1.42, Il. 13.555, Il. 24.759. βέλεσι Il. 11.657: Od. 16.277.
A missile.
- 1
A spear or dart, but in pl. not necessarily excluding arrows or stones: οὐχ ἅλιον β. ἧκεν Il. 4.498, βελέων ἐρωήν
542. Cf. Il. 5.18, 316, 622, Il. 8.67, 159, etc.: Od. 16.277.–ἐκ βελέων, out of range of missiles: ὕπαγεν Il. 11.163. Cf. Il. 16.122, 668, 678, 781, Il. 18.152.So ὑπὲκ βελέων Il. 4.465, Il. 18.232.
Motion not implied: ἐκ βελέων (keeping out of their range) Il. 14.130.
- 2
An arrow Il. 1.42, 51, 382, Il. 4.99, Il. 5.104, Il. 15.444, etc.: Od. 3.280 = Od. 15.411, Od. 5.124 = Od. 11.173 = 199, Od. 21.138 = 165, Od. 21.148, Od. 22.83, Od. 24.180.
- 3
A stone Il. 12.159, 458, Il. 14.439, Il. 16.737.
Of the rock thrown by the Cyclops Od. 9.495.
- 4
Of the θρῆνυς thrown by Antinous Od. 17.464.
Of the ox’s foot thrown by Ktesippus Od. 20.305.
- 5
Applied to a weapon in gen. Il. 13.289.
- 6
Metaphorically of the wound inflicted by a missile: ὥς τις β. πέσσῃ Il. 8.513.
Of the pains of childbirth Il. 11.269.
- 1
- a arrow, shaft βροντὰν καὶ πυρπάλαμον βέλος ὀρσικτύπου Διός O. 10.80 “καὶ μὰν Τιτυὸν βέλος Ἀρτέμιδος θήρευσε κραιπνόν” P. 4.90 “ἐκ πόντου σαώθη ἔκ τε ματρυιᾶς ἀθέων βελέων” P. 4.162 Νεστόρειον γὰρ ἵππος ἅρμʼ ἐπέδα Πάριος ἐκ βελέων δαιχθείς P. 6.33 βελέων ὑπὸ ῥιπαῖσι κείνου φαιδίμαν γαίᾳ πεφύρσεσθαι κόμαν ἔνεπεν N. 1.68 γαῖα δʼ ἐν Θήβαις ὑπέδεκτο κεραυνωθεῖσα Διὸς βέλεσιν μάντιν Οἰκλείδαν N. 10.8 ὃς κεραυνοῦ τε κρέσσον ἄλλο βέλος διώξει χερὶ τριόδοντός τʼ I. 8.34 ὃς Δολόπων ἄγαγε θρασὺν ὅμιλον σφενδονᾶσαι ἱπποδάμων Δαναῶν βέλεσι πρόσφορον fr. 183.
- b met.,
- α of poetry, ἐμοὶ μὲν ὦν Μοῖσα καρτερώτατον βέλος ἀλκᾷ τρέφει O. 1.112 πολλά μοι ὑπʼ ἀγκῶνος ὠκέα βέλη ἔνδον ἐντὶ φαρέτρας φωνάεντα συνετοῖσιν O. 2.83 ἀλλὰ νῦν ἑκαταβόλων Μοισᾶν ἀπὸ τόξων Δία τε φοινικοστερόπαν σεμνόν τʼ ἐπίνειμαι ἀκρωτήριον Ἄλιδος τοιοῖσδε βέλεσσιν (μέλεσσι(ν) v. l.) O. 9.8 παρὰ σκοπὸν οὐ χρὴ τὰ πολλὰ βέλεα καρτύνειν χεροῖν O. 13.95
- β of love, πότνια δʼ ὀξυτάτων βελέων Κυπρογένεια P. 4.213
- γ of avarice, χρυσέων βελέων ἔντι τραυματίαι fr. 223.
- 1a missile, esp. an arrow, dart, bolt, Hom.; of the rock hurled by the Cyclops, Od.; of the oxʼs leg thrown at Ulysses, Od.; ὑπὲκ βελέων out of the reach of darts, out of shot, Il.; so ἔξω βελῶν Xen.
- 2like ἔγχος, used of any weapon, as a sword, Ar.: an axe, Eur.
- 3the ἀγανὰ βέλεα of Apollo and Artemis in Hom. always denote the sudden, easy death of men and women respectively.
- 4after Hom. of anything swift-darting, Ζηνὸς βέλη the bolts of Zeus, thunderbolts, Aesch.; πύρπνουν β. Aesch.; βέλη πάγων the piercing frosts, Soph.:—metaph., ὀμμάτων βέλος the glance of the eye, Aesch.; ἱμέρου βέλος the shaft of love, Aesch.; of arguments, πᾶν τετόξευται βέλος Aesch.
-
…Βριάρεώς τε Γύης τʼ ἄατος πολέμοιο, οἵ ῥα τριηκοσίας πέτρας στιβαρῶν ἀπὸ χειρῶν πέμπον ἐπασσυτέρας, κατὰ δʼ ἐσκίασαν βελέεσσι Τιτῆνας, καὶ τοὺς μὲν ὑπὸ χθονὸς εὐρυοδείης πέμψαν καὶ δεσμοῖσιν ἐν ἀργαλέοισιν ἔδησαν νικήσαντες χερσὶν ὑπερθύμους περ ἐόντας ,…
Hesiod, Theogony
-
…· ἐπείγετο γὰρ βελέεσσιν. οὐ γὰρ ἔτʼ ἔμπεδα γυῖα ποδῶν ἦν ὁρμηθέντι, οὔτʼ ἄρʼ ἐπαΐξαι μεθʼ ἑὸν · βέλος οὔτʼ ἀλέασθαι. τώ ῥα καὶ ἐν σταδίῃ μὲν ἀμύνετο νηλεὲς ἦμαρ, τρέσσαι δʼ οὐκ ἔτι ῥίμφα πόδες φέρον…
Homer, Iliad
-
…ἠνίπαπε μύθῳ · Κτήσιππʼ, ἦ μάλα τοι τόδε κέρδιον ἔπλετο θυμῷ · οὐκ ἔβαλες τὸν ξεῖνον · ἀλεύατο γὰρ βέλος αὐτός. ἦ γάρ κέν σε μέσον βάλον ἔγχεϊ ὀξυόεντι, καί κέ τοι ἀντὶ γάμοιο πατὴρ τάφον ἀμφεπονεῖτο ἐνθάδε…
Homer, Odyssey
-
…φεύγειν ὁρμήσωνται ἐπʼ εὐρέα νῶτα θαλάσσης. μὴ μὰν ἀσπουδί γε νεῶν ἐπιβαῖεν ἕκηλοι, ἀλλʼ ὥς τις τούτων γε βέλος καὶ οἴκοθι πέσσῃ βλήμενος ἢ ἰῷ ἢ ἔγχεϊ ὀξυόεντι νηὸς ἐπιθρῴσκων, ἵνα τις στυγέῃσι καὶ ἄλλος Τρωσὶν ἐφʼ ἱπποδάμοισι…
Homer, Iliad
-
…ἐπὶ γοῦνα κελαινεφὲς αἷμʼ ἀπέμεσσεν · αὖτις δʼ ἐξοπίσω πλῆτο χθονί, τὼ δέ οἱ ὄσσε νὺξ ἐκάλυψε μέλαινα · βέλος δʼ ἔτι θυμὸν ἐδάμνα. Ἀργεῖοι δʼ ὡς οὖν ἴδον Ἕκτορα νόσφι κιόντα μᾶλλον ἐπὶ Τρώεσσι θόρον, μνήσαντο δὲ…
Homer, Iliad
-
…ἰὼν καὶ ἀκόντισε δουρὶ φαεινῷ ἀμφὶ ἓ παπτήνας · ὑπὸ δὲ Τρῶες κεκάδοντο ἀνδρὸς ἀκοντίσσαντος · ὃ δʼ οὐχ ἅλιον βέλος ἧκεν, ἀλλʼ υἱὸν Πριάμοιο νόθον βάλε Δημοκόωντα ὅς οἱ Ἀβυδόθεν ἦλθε παρʼ ἵππων ὠκειάων. τόν ῥʼ Ὀδυσεὺς ἑτάροιο…
Homer, Iliad
-
…δίχα κηδεμόνων, οὐκ ἔσθʼ ὡς οὐ θεῶν του μελέτῃ τοῦ μὴ πρότερον τόνδʼ ἐπὶ Τροίᾳ τεῖναι τὰ θεῶν ἀμάχητα βέλη, πρὶν ὅδʼ ἐξήκοι χρόνος, ᾧ λέγεται χρῆναί σφʼ ὑπὸ τῶνδε δαμῆναι. εὔστομʼ ἔχε, παῖ. τί…
Sophocles, Philoctetes
-
…ἑταῖροι μειλιχίοις ἐπέεσσιν ἐρήτυον ἄλλοθεν ἄλλος · σχέτλιε, τίπτʼ ἐθέλεις ἐρεθιζέμεν ἄγριον ἄνδρα ; ὃς καὶ νῦν πόντονδε βαλὼν βέλος ἤγαγε νῆα αὖτις ἐς ἤπειρον, καὶ δὴ φάμεν αὐτόθʼ ὀλέσθαι. εἰ δὲ φθεγξαμένου τευ ἢ αὐδήσαντος ἄκουσε ,…
Homer, Odyssey
-
…ἀριστερὸν ἤλυθʼ ἀκωκὴ ἔγχεος, οὐδʼ ἔβαλʼ αὐτόν · ὃ δʼ ὕστερος ὄρνυτο χαλκῷ Τυδεΐδης · τοῦ δʼ οὐχ ἅλιον βέλος ἔκφυγε χειρός, ἀλλʼ ἔβαλε στῆθος μεταμάζιον, ὦσε δʼ ἀφʼ ἵππων. Ἰδαῖος δʼ ἀπόρουσε λιπὼν περικαλλέα δίφρον ,…
Homer, Iliad
-
…τʼ ἀκμῆτα ταῦρον. καὶ φθέγμα καὶ ἀνεμόεν φρόνημα καὶ ἀστυνόμους ὀργὰς ἐδιδάξατο καὶ δυσαύλων πάγων ὑπαίθρεια καὶ δύσομβρα φεύγειν βέλη παντοπόρος · ἄπορος ἐπʼ οὐδὲν ἔρχεται τὸ μέλλον · Ἅιδα μόνον φεῦξιν οὐκ ἐπάξεται · νόσων δʼ ἀμηχάνων φυγὰς ξυμπέφρασται…
Sophocles, Antigone