πίστις
πίστις, πίστις, trust, faith; assurance, pledge
- trust in others, faith, first in Hes., πίστιες καὶ ἀπιστίαι ὤλεσαν ἄνδρας Op. 372; πίστει χρήματʼ ὄλεσσα, ἀπιστίῃ δʼ ἐσάωσα Thgn. 831; π. ἴσχειν τινί S. OC 950; τῷ θεῷ πίστιν φέροις Id. OT 1445, etc.: generally, persuasion of a thing, confidence, assurance, Pi. N. 8.44 (πιστόν Sch.), etc.; ἡ βεβαιοτάτη π., ἀταραξία καὶ π. βέβαιος, Epicur. Ep. 1p.19, 2p.36U.; σωφροσύνης π. ἔχειν περί τινος to be persuaded of his probity, D. 18.215; π. περὶ θεῶν ἔχειν Plu. Suav. 2.1101c.
- 2 in subjective sense, good faith, trustworthiness, honesty, Thgn. 1137, A. Pers. 443, Hdt. 8.105; θνῄσκει δὲ π., βλαστάνει δʼ ἀπιστία S. OC 611.
- b of things, credence, credit, τὰν π. σμικρὰν παρʼ ἔμοιγʼ ἔχει E. El. 737 (lyr.); πίστιν τὰ τοιαῦτα ἔχει τινά Arist. EN 1179a17; π. λαβεῖν Plb. 1.35.4.
- c καλῇ π., = Lat. bona fide, PGnom. 180 (ii A.D.), etc.; αἱ κατὰ πίστιν γεινόμεναι κληρονομίαι, = Lat. hereditates fideicommissariae, ib. 56.
- 3 in a commercial sense, credit, π. τοσούτων χρημάτων ἐστί τινι παρά τισι he has credit for so much money with them, D. 36.57, cf. 44; εἰς πίστιν διδόναι [τί τινι] Id. 32.16; εἰ ἕξω ἐλπίδα πίστεως Astramps. Orac. 68p.6H.
- b position of trust or trusteeship, ἐν πίστει κληρονόμος ἀπολειφθείς left in trust, as guardian, Plu. Cic. 41, cf. Lib.educ. [Lib. educ.] 2c supr.; ἐν πίστει ὤν τῷ βασιλεῖ IG 2(2).646.11.
- 4 Theol., faith, opp. sight and knowledge, 1 Ep.Cor. 13.13, etc.
- II that which gives confidence: hence,
- 1 assurance, pledge of good faith, guarantee, οὐκ ἀνδρὸς ὅρκοι π. ἀλλʼ ὅρκων ἀνήρ A. Fr. 394, cf. S. El. 887, E. Hipp. 1055; ὅρκοις καὶ πίστεσιν ἀναγκάζειν Antipho 6.25: distd. from ὅρκοι and δεξιαί, Arist. Rh. 1375a10, cf. E. Med. 22; ἔμβαλλε χειρὸς πίστιν S. Ph. 813; δός μοι χερὸς σῆς π. Id. OC 1632; ὅρκους παρασχών, πίστιν οὐ σμικράν, θεῶν E. Hipp. 1037, cf. Med. 414 (lyr.); πίστιν καὶ ὅρκια ποιέεσθαι make a treaty by exchange of assurances and oaths, Hdt. 9.92, cf. And. 1.107; οἷσιν . . οὔτε π. ὄθʼ ὅρκος μένει Ar. Ach. 308; ποιέεσθαι τὰς πίστῑς (Ion. for πίστεις) Hdt. 3.8; πίστεις ποιήσασθαι πρός τινας Th. 4.51; ἀλλήλοις X. HG 1.3.12; πίστιν δοῦναι to give assurances, Hdt. 9.91, cf. Th. 4.86, 5.45; ὅρκους καὶ πίστιν ἀλλήλοις δότε Ar. Lys. 1185; ἔδοσαν πίστιν καὶ ἔλαβον interchanged them, X. Cyr. 7.1.44; πίστεις ἀλλήλοιν δεδωκέναι τε καὶ δεδέχθαι Pl. Phdr. 256d; π. παρά τινος λαβεῖν Lys. 12.9; π. πρός τινας δοῦναι c. inf., Id. 19.32; πίστι τε λαβεῖν (or καταλαβεῖν) καὶ ὁρκίοισί τινα bind by assurances and oaths, Hdt. 3.74, 9.106; θεῶν πίστεις ὀμόσαι Th. 5.30; πίστιν ἐπιθεῖναι or προσθεῖναι, D. 29.26, 49.42, 54.42: c. gen. objecti, φόβων π. an assurance against . ., E. Supp. 627 (lyr.).
- 2 means of persuasion, argument, proof, φρὴν παρʼ ἡμέων (sc. τῶν αἰσθήσεων) λαβοῦσα τὰς πίστεις Democr. 125; τοὺς δεομένους πίστεως αἰσθήσει κεκραμένης Plot. 4.7.15; esp. of proofs used by orators, Antipho 5.84, 6.28, Pl. Phd. 70b, Isoc. 3.8, etc.: in Arist., opp. a demonstrative proof (ἀπόδειξις), π. ἔντεχνοι, ἄτεχνοι, Rh. 1355b35, 1375a22: also, generally, π. ἐκ τῆς ἐπαγωγῆς APo. 90b14, al.; π. ἡ διὰ συλλογισμοῦ Top. 103b7; ἡ τῶν λόγων π. (cf. λόγος IV. 1) Pol. 1326a29; ὁ ἀναιρῶν ταύτην τὴν π. οὐ πολὺ πιστότερα ἐρεῖ EN 1173a1.
- III that which is entrusted, a trust, πίστιν ἐγχειρίζειν τινί Plb. 5.41.2, cf. 16.22.2, IG 7.21.12 (Megara, ii B.C.), 5 (1).26.6 (Amyclae, ii/i B.C.), BMus.Inscr. 422.7 (Priene, ii B.C.); σὴ π. given in trust to thee, IG 14.2012A23 (Sulp.Max.).
- IV political protection or suzerainty, Lat. fides, Αἰτωλοὶ . . δόντες αὑτοὺς εἰς τὴν Ῥωμαίων π. . . τῷ τῆς π. ὀνόματι πλανηθέντες Plb. 20.9.10, cf. 3.30.1; πάντες εἰς τὴν [τῆς συγκλήτου] π. ἐνδεδεμένοι Id. 6.17.8.
- 2 in Egypt, safe-conduct, safeguard, UPZ 119.32 (pl., ii B.C.); δοῦναί μοι ἔγγραπτον π. ib. 124.30 (ii B.C.).
- V Pythag. name for ten, Theol.Ar. 59, 60.
- VI personified, = Lat. Fides, Plu. Num. 16, App. BC 1.16, D.C. 45.17; π. δημοσία, = Fides publica, D.H. 2.75.
1. vertrouwen in een ander
a. vertrouwen:
b. betrouwbaarheid:
c. christ. geloofsovertuiging, geloof:
2. dat wat vertrouwen bevestigt
a. waarborg, belofte:
b. bewijsmiddel, bewijs, argument:
3. personif.
Strong 4102
1. in active sense, faith, belief, trust, confidence, in NT always of religious faith in God or Christ or spiritual things: Mt 8:10, Lk 5:20, Ac 14:9, Ro 1:8, I Co 2:5, II Co 1:24, I Ti 1:5, al.; c. gen. obj., Mk 11:22, Ac 3:16, Ro 3:22, Ga 2:16, Eph 3:12, Ja 2:1, al.; c. prep., ἐν, Ro 3:25, Ga 3:26, Eph 1:15, Col 1:24, I Ti 1:14 3:13, II Ti 1:13 3:15, II Pe 1:1; εἰς, Ac 20:21 24:24 26:18, Col 2:5, I Pe 1:21; πρός, I Th 1:8, Phm 5; ἐπί, c. acc., He 6:1; ἐν τῇ π. στήκειν (εἶναι, μένειν), I Co 16:13, I Co 13:5, I Ti 2:15; ὑπακοὴ τῆς π., Ro 1:5 16:26; ὁ ἐκ π., Ro 3:26 4:16, Ga 3:12; διὰ (τῆς) π., Ro 3:30, Ga 2:16, Phl 3:9. By meton., objectively, that which is the object or content of belief, the faith: Ac 6:7 14:22, Ga 1:23 3:23 6:10, Phl 1:25, 27, Ju 3, 20, and perh. also Ac 13:8, 16:5, Ro 1:5 and 16:26 (v. supr.), I Co 16:13, Col 1:23, II Th 3:2 (Lft., Notes, 125), I Ti 1:19 3:9 4:1, 6 5:8
2. In passive sense,
(a) fidelity, faithfulness: Mt 23:23, Ga 5:22; ἡ π. τοῦ θεοῦ, Ro 3:3;
(b) objectively, plighted faith, a pledge of fidelity: I Ti 5:12. (On the various shades of meaning in which the word is used in NT, v. esp. ICC on Ro 1:17, pp. 31 ff.; Lft., Ga., 154 ff.; Stevens, Th. NT, 422, 515 ff.; DB, i, 830 ff.; Cremer, s.v.)
- Itrust in others, faith, Lat. fides, fiducia, Hes., Theogn., Attic; c. gen. pers. faith or belief in one, Eur.:— generally, persuasion of a thing, confidence, assurance, Pind., Attic
- 2good faith, trustworthiness, faithfulness, honesty, Lat. fides, Theogn., Hdt., Attic
- 3in a commercial sense, credit, trust, πίστις τοσούτων χρημάτων ἐστί μοι παρά τινι I have credit for so much money with him, Dem.; εἰς πίστιν διδόναι τί τινι Dem.
- 4in Theol. faith, belief, as opp. to sight and knowledge, NTest.
- IIthat which gives confidence: hence,
- 1an assurance, pledge of good faith, warrant, guarantee, Soph., Eur.; πίστιν καὶ ὅρκια ποιεῖσθαι to make a treaty by exchange of assurances and oaths, Hdt.; οὔτε π. οὔθʼ ὅρκος μένει Ar.; πίστιν διδόναι to give assurances, Hdt.; διδόναι καὶ λαμβάνειν to interchange them, Xen.:—of an oath, θεῶν πίστεις ὀμνύναι Thuc.; πίστιν ἐπιτιθέναι or προστιθέναι τινί Dem.: —φόβων π. an assurance against fears, Eur.
- 2a means of persuasion, an argument, proof, such as used by orators, Plat., etc.
-
…. ἠπιστάμην μὲν οὖν ὅτι οὔτε θεοὺς οὔτʼ ἀνθρώπους νομίζει, ὅμως δʼ ἐκ τῶν παρόντων ἐδόκει μοι ἀναγκαιότατον εἶναι πίστιν παρʼ αὐτοῦ λαβεῖν. ἐπειδὴ δὲ ὤμοσεν, ἐξώλειαν ἑαυτῷ καὶ τοῖς παισὶν ἐπαρώμενος, λαβὼν τὸ τάλαντόν με σώσειν…
Lysias, Speeches
-
…τὴν γυναῖκα, ἐξεπλάγη ἡγησαμένη με πάντα ἀκριβῶς ἐγνωκέναι. καὶ τότε ἤδη πρὸς τὰ γόνατά μου πεσοῦσα, καὶ πίστιν παρʼ ἐμοῦ λαβοῦσα μηδὲν πείσεσθαι κακόν, κατηγόρει πρῶτον μὲν ὡς μετὰ τὴν ἐκφορὰν αὐτῇ προσίοι, ἔπειτα ὡς αὐτὴ…
Lysias, Speeches
-
…Ἀρχεπτόλεμον φιλτάτους ὄντας αὑτῷ κατηγορῶν ἀπέκτεινεν, εἰς τοσοῦτον δὲ κακίας ἦλθεν, ὥστε ἅμα μὲν διὰ τὴν πρὸς ἐκείνους πίστιν ὑμᾶς κατεδουλώσατο, διὰ δὲ τὴν πρὸς ὑμᾶς τοὺς φίλους ἀπώλεσε. τιμώμενος δὲ καὶ τῶν μεγίστων ἀξιούμενος, αὐτὸς…
Lysias, Speeches
-
…τῆς πολιτείας μετέχουσιν, ὅτι πάντων τῶν πεπραγμένων τοῖς εἰρημένοις τρόποις ὑπʼ ἐμοῦ αὐτὸς αἴτιος γεγενημένος τοιούτων τυγχάνοι, πολλὰς πίστεις αὐτοῖς ἔργῳ δεδωκὼς καὶ παρʼ ἐκείνων ὅρκους εἰληφώς. καὶ τοσούτων καὶ ἑτέρων κακῶν καὶ αἰσχρῶν καὶ πάλαι καὶ νεωστὶ…
Lysias, Speeches
-
…εἰκὸς αὐτῷ πιστεύειν, εἴπερ ἀληθῆ λέγει φάσκων ἀντειπεῖν, ὡς αὐτῷ προσετάχθη. οὐ γὰρ δήπου ἐν τοῖς μετοίκοις πίστιν παρʼ αὐτοῦ ἐλάμβανον. ἔπειτα τῷ ἧττον εἰκὸς ἦν προσταχθῆναι ἢ ὅστις ἀντειπών γε ἐτύγχανε καὶ γνώμην ἀποδεδειγμένος ; τίνα…
Lysias, Speeches
-
…, ἄμεινον ἐκμαθεῖν τί δραστέον. οὕτως ἄρʼ ἀνδρὸς ἀθλίου πεύσεσθʼ ὕπερ ; καὶ γὰρ σὺ νῦν τἂν τῷ θεῷ πίστιν φέροις. καὶ σοί γʼ ἐπισκήπτω τε καὶ προστρέψομαι, τῆς μὲν κατʼ οἴκους αὐτὸς ὃν θέλεις τάφον θοῦ ·…
Sophocles, Oedipus Tyrannus
-
…δυνάμεων, αὐτοὺς ἐν αὑτοῖς στασιάζοντας καὶ καινοτομοῦντας αἰεί τι, τὸν δὲ Λεπτίνην εἰδὼς καὶ τῇ προστασίᾳ καὶ τῇ πίστει πολὺ διαφέροντα τῶν ἄλλων πολιτῶν, εὐδοκιμοῦντα δὲ καὶ παρὰ τῷ πλήθει διαφερόντως, συνάπτεται κηδείαν πρὸς αὐτόν, βουλόμενος…
Polybius, Histories
-
…ἀνάμνησιν. τῆς γὰρ ἀρχῆς ἀγνοουμένης ἢ καὶ νὴ Δίʼ ἀμφισβητουμένης οὐδὲ τῶν ἑξῆς οὐδὲν οἷόν τε παραδοχῆς ἀξιωθῆναι καὶ πίστεως · ὅταν δʼ ἡ περὶ ταύτης ὁμολογουμένη παρασκευασθῇ δόξα, τότʼ ἤδη καὶ πᾶς ὁ συνεχὴς λόγος ἀποδοχῆς τυγχάνει παρὰ…
Polybius, Histories
-
…ἀτρεκῆ σχεῖν ἀδύνατον. διὸ παντελῶς βραχύ τι νομιστέον συμβάλλεσθαι τὴν κατὰ μέρος ἱστορίαν πρὸς τὴν τῶν ὅλων ἐμπειρίαν καὶ πίστιν. ἐκ μέντοι γε τῆς ἁπάντων πρὸς ἄλληλα συμπλοκῆς καὶ παραθέσεως, ἔτι δʼ ὁμοιότητος καὶ διαφορᾶς, μόνως ἄν…
Polybius, Histories
-
…πολεμήσειν ἔφη αὐτοῖς. οἱ δὲ ἀπέδοσαν. Ἀλκιβιάδης δʼ ἐπεὶ ἧκεν εἰς τὸ στρατόπεδον τήν τε λείαν ἔχων καὶ πίστεις πεποιημένος, ἀπετείχιζε τὴν Καλχηδόνα παντὶ τῷ στρατοπέδῳ ἀπὸ θαλάττης εἰς θάλατταν καὶ τοῦ ποταμοῦ ὅσον οἷόν τʼ ἦν ξυλίνῳ…
Xenophon, Hellenica