τάξις
τάξις, τάξις, ἡ, battle-array, order, rank (noun)
- arranging, arrangement:
- I in military sense:
- 1 drawing up in rank and file, order or disposition of an army, Th. 5.68 (init.), 7.5, etc.; τὰ ἀμφὶ τάξεις rules for it, tactics, X. An. 2.1.7; τ. καὶ ἀντίταξις Phld. Piet. 12.
- 2 battle array, order of battle, κατὰ τάξιν Hdt. 8.86; ἐν τάξει Th. 4.72, etc.; ἐς τάξιν καθίστασθαι, ἀνάγειν, ib. 93, Ar. Av. 400 (anap.); ἵνα μὴ διασπασθείη ἡ τ. Th. 5.70; of ships, ἀποπλῶσαι ἐκ τῆς τάξιος Hdt. 6.14.
- 3 a single rank or line of soldiers, ἐπὶ τάξιας ὀλίγας γίγνεσθαι to be drawn up a few lines deep, ib. 6.111, cf. 9.31; ἐλύθησαν αἱ τ. τῶν Περσῶν Pl. La. 191c.
- 4 body of soldiers, A. Pers. 298, S. OC 1311; esp. at Athens, the quota of infantry furnished by each φυλή (cf. ταξίαρχος II), Lys. 16.16; but freq. of smaller bodies, company, X. An. 1.2.16, 6.5.11, etc.; ἱππέων τ. ib. 1.8.21; so of ships, squadron, A. Pers. 380: generally, band, company, φιλία γὰρ ἥδε τ., of the chorus, Id. Pr. 128 (lyr.); ἐμφανίσας μοι ἐν ᾗ ἔσομαι τάξει PCair.Zen. 409.6 (iii B.C.).
- b esp. a contingent of 128 men, Ascl. Tact. 2.8, Arr. Tact. 10.2, Ael. Tact. 9.3.
- c in late Gr., membership of the militia palatina (cf. ταξεώτης), Lib. Or. 27.17.
- 5 post or place in the line of battle, ἀξιεύμεθα ταύτης τῆς τ. Hdt. 9.26, cf. 27; ἐν τῇ τ. εἶχε ἑωυτόν Id. 1.82; μένειν ἐν τῇ ἑωυτοῦ τ. Id. 3.158; τ. φυλάξων E. Rh. 664; ἡ τ. φυλακτέα X. Cyr. 5.3.43; ᾗ ἕκαστος τὴν τ. εἶχεν Id. An. 4.3.29; τῆς πρώτης τ. τεταγμένος Lys. 14.11, cf. Th. 5.68 (fin.); ἐκλιπόντας τὴν τ. Hdt. 5.75, cf. 9.21; λείπειν τὴν τ. And. 1.74, Pl. Ap. 29a, D. 13.34, 15.32, Aeschin. 3.159, etc.; παραχωρεῖν τῆς τάξεως D. 3.36, etc.; but ἡγεμὼν ἔξω τάξεων officer on the unattached list, Arch.Pap. 3.188, cf. Sammelb. 599, OGI 69 (Coptos); so οἱ ἔξω τάξεως staff-officers, aides-de-camp, D.S. 19.22.
- II generally, arrangement, order, ἡμερῶν τ. εἰς μηνῶν περιόδους Pl. Lg. 809d; ἡ τῶν ὅλων τ. X. Cyr. 8.7.22; disposition, τῆς ψυχῆς Gorg. Hel. 14: Rhet., disposition, opp. λέξις, Arist. Rh. 1414a29; ἡ τ. τοῦ λόγου Aeschin. 3.205, cf. D. 18.2, Sor. 1.18, Gal. Libr.Ord. 1; ὕστερον τῇ τ. D. 3.15, cf. Gal. 6.68, 16.533; ἐν τ. εἶναι, = μένειν, Pl. Tht. 153e; τ. καὶ ἠρεμία Arist. EE 1218a23; εἰ τὰ γυμνάσια ἔχοι τὴν τ. ἐνταῦθα Id. Pol. 1331a37; difft. from θέσις or mere position, Id. Ph. 188a24, Thphr. Sens. 60 (θέσεως τ. Gal. 6.194; τ. θέσεως is dub. l. in 16.709); ἡ κατὰ τ. τινὰ βασιλεία, opp. ἀόριστος τυραννίς, Arist. Rh. 1366a2; καὶ τοῦτο κατὰ τ., ἕως . . and so on, until . ., Sor. 2.62.
- 2 order, regularity, εἰς τ. ἄγειν ἐκ τῆς ἀταξίας Pl. Ti. 30a; τ. καὶ κόσμος Id. Grg. 504a; οὔτε νόμος οὔτε τ. Id. Lg. 875c, cf. R. 587a; τ. περιόδου Epicur. Ep. 2 p.42 U.; διὰ τάξεως γίγνεσθαι Pl. Lg. 780a; τάξιν ἔχειν to be regular, Thphr. HP 3.9.6; ἐν τάξει in an orderly manner, Pl. Lg. 637e; so τάξει SIG 741.12 (Nysa, i B.C., rendering of Lat. ordine).
- 3 ordinance, κατὰ τὴν τ. τοῦ νόμου Pl. Lg. 925b; παρὰ τὴν τοῦ νομοθέτου τ. Id. Plt. 305c, etc.
- b prescription, τὴν τοῦ λυσιτελοῦντος τοῖς σώμασι ποιεῖσθαι τ. Id. Plt. 294e; recipe, cj. in PHolm. 2.2.
- 4 τ. τοῦ φόρου assessment of tribute, X. Ath. 3.5, cf. IG 1(2).63.2, al.; τῶν ὀφειλημάτων περὶ τῆς πράξεως ib. 57.13, cf. Lex ap. D. 24.45; τ. τῆς ὑδρείας a ration of water, Pl. Lg. 844b.
- 5 political order, constitution, τ. Κρητική, Λακωνική, etc., Arist. Pol. 1271b40, cf. Ath. 3.1, al.
- III metaph. from I.5, post, rank, position, station, ὑπὸ χθόνα τάξιν ἔχουσα A. Eu. 396 (lyr.); ἡ τῶν ἀκοντιζόντων τ. Antipho 3.2.7; ἰδία τοῦ βίου τ. Isoc. 6.2; ἀνὴρ τῆς πρώτης τ. CIG 2767.4 (Aphrodisias); οἰκέτου τ. D. 18.258, cf. PGnom. 43, 196 (ii A.D.), Mitteis Chr. 372 v 18 (ii A.D.); τ. ἔχοντος ἐν τῷ Μουσείῳ Sammelb. 6674.10 (ii A.D.); ἐν τῇ Θετταλῶν τάξει ranging herself with the T., D. 18.63; ἐν ἐχθροῦ τ. as an enemy, Id. 20.81, etc.; ἐν ἐπηρείας τάξει by way of insult, Id. 18.13; ἀδύνατον εἶχεν τ. occupied an impossible position, i.e. was unthinkable, Hyp. (?) Oxy. 1607.60 [Lyc. fr.]; τὴν ὑπὲρ ὑμῶν ἑλόμενον τάξιν πολιτεύεσθαι championship of your cause, D. 18.138, cf. Ep. 3.15; ἐγὼ τὴν τῆς εὐνοίας τ. . . οὐκ ἔλιπον post of patriotism, Id. 18.173.
- IV order, class of men, X. Mem. 2.1.7; function, D. 13.19.
- 2 list, register, ὅπως ταγῇ αὐτοῦ τὸ ὄνομα ἐν τῇ τῶν τετελευτηκότων τ. Sammelb. 7359.15, cf. 7404.6, PSI 9.1064.38, 10.1141.10 (all ii A.D.); ἡ τ. τῶν κατοχίμων PTeb. 318.21 (ii A.D.); τ. λαογράφων PLond. 2.182b2 (ii A.D.).
- 3 account, ἰδίας τάξεως POxy. 61.8 (iii A.D.), cf. PLond. 3.1107.26, 30 (iii A.D.).
- 4 payment, ib. 966.3 (iv A.D., cf. Arch.Pap. 4.533).
- 5 category of land, κατοικικὴ τ. BGU 379.12 (i A.D.), cf. Wilcken Chr. 341.15 (ii A.D.), etc.
- V reduction of hernia by manipulation, Gal. 14.781.
- VI degree of heating power in drugs, Id. 11.571, 787, cf. Gorg. Hel. 14.
- VII treatise, ἐν τῇ ὑστέρᾳ τ. Ps.-Democr. ap. Zos.Alch. p.153 B.
- VIII fixed point of time, term, κατʼ ἐνιαυτὸν ἢ κατά τινα ἄλλην τ. ἢ χρόνον Arist. Pol. 1261a34; end (or perh. date fixed for the end), μέχρι τάξεως αὐτῆς τῆς τρύγης Sammelb. 5810.15 (iv A.D.).
1. milit.
a. opstelling, het opstellen:
b. legereenheid, afdeling, eskadron; ook van een vlooteenheid eskader
2. rij:
3. ordening, dispositie:
4. overdr. vaste plaats, positie:
1) das Ordnen oder Stellen, die Ordnung, Stellung, Anordnung, Einrichtung ; τοῦ νομοθέτου, Plat. Polit. 305c ; ἡ τῶν νόμων τάξις, Plut. Lyc. 4 ; ἐπιστήμης οὔτε νόμος οὔτε τάξις οὐδεμία κρείττων, Plat. Legg. IX.875c, u. öfter in dieser Vrbdg, τάξιν ποιεῖσθαι, anordnen, Polit. 294e ; übh. Ordnung, Ggstz von ἀταξία, Tim. 30a, so τάξεως καὶ κόσμου τυχοῦσα οἰκία, Gorg. 504a, u. öfter. Bes.
a) die Aufstellung der Soldaten in Reih u. Glied oder in Schlachtordnung ; Thuc. 7.5, ὅπλα λαμβάνειν καὶ εἰς τάξιν τίθεσθαι, Xen. Hell. 6.5.28 ; ἐν τάξει ἔχειν, An. 1.7.20, τάξιν ποιεῖν, Cyr. 7.1.5.
b) die Bestimmung, Festsetzung, φόρου, Auferlegung eines Tributs.
2) das Geordnete, Gestaltete, bes.
a) bei den Soldaten Reih und Glied, Schlachtordnung ; Her. 1.82, 9.26, 27 ; εἰς μάχην καὶ δορὸς τάξιν μολεῖν, Eur. Phoen. 701 ; τάξιν φυλάσσων, Rhes. 664 ; στρατὸν ἐπὶ τάξεσιν ὄντα, Bacch. 303 ; ἐς τάξιν καθίστασθαι, ἀνάγειν, Thuc. 4.93 ; Ar. Av. 400 ; τάξιν διασπᾶν, Thuc. 5.70 ; eine Abteilung Soldaten, ξὺν ἑπτὰ τάξεσιν, Soph. O.C. 1313, Her. 6.111 ; bes. in Athen die Abteilung des Fußvolks, die eine jede φυλή ins Feld stellen mußte und die der ταξίαρχος befehligte, Lys. 16.16, bei den Folgdn bald größere, bald kleinere Schar, Xen. An. 1.2.46 u. öfter, vgl. 6.3.11, Cyr. 2.1.25. – Allgemeiner, φιλία γὰρ ἥδε τάξις, Aesch. Prom. 128, die Schar ; auch Sp.
b) der in der Schlachtordnung angewiesene Platz, Posten ; Her. 1.82, 9.26, 27 u. sonst ; τὴν τάξιν λείπειν, Plat. Apol. 29a ; ᾗ ἕκαστος τὴν τάξιν ἔχει, Xen. An. 4.3.29, u. öfter, τάξιν διαφυλάττειν, Cyr. 5.3.43, Folgde. – Uebh. Platz, Stellung im bürgerlichen Leben, Rang u. dgl.; καίπερ ὑπὸ χθόνα τάξιν ἔχουσα, Aesch. Eum. 374 ; Αἴαντος, ἔνθα τάξιν ἐσχάτην ἔχει, Soph. Aj. 4 ; Xen. Mem. 2.1.7 ; τῆς τάξεως μὴ παραχωρεῖν, ἣν οἱ ὑμέτεροι πρόγονοι κτησάεμενοι κατέλιπον, Dem. 3.36 ; ὡς τίνα τάξιν ἑαυτὸν ἔταξεν Αἰσχίνης ἐν τῇ πολιτείᾳ, welche Stellung nahm er ein, 19.9 ; ἐν ἐχθροῦ τάξει, in der Eigenschaft eines Feindes, als Feind, 20.81 ; vgl. εἰς ὑπηρέτου σχῆμα καὶ τάξιν προελήλυθεν ἡ πόλις, 23.210 ; ὕστερον ὃν τῇ τάξει, der Zeit, der Ordnung nach, πρότερον τῇ δυνάμει, 3.15 ; ἡ τοῦ δικαίου τάξις, 14.35 ; οὐδʼ ἐν ἐπηρείας τάξει καὶ φθόνου τοῦτο ποιεῖν, 18.13 ; τὴν τῆς εὐνοίας τάξιν ἐν τοῖς δεινοῖς οὐκ ἔλιπον, 18.173, u. öfter so zur Umschreibung dienend ; κατασκόπου τάξιν ἔχων, Pol. 4.3.7, vgl. 3.20.5 ; u. so auch Sp.
Strong 5010
1. an arranging, hence, in military sense, disposition of an army, battle array (Thuc., al.).
2. arrangement, order (Plat., al): Lk 1:8.
3. due order: Col 2:5 (ICC, in l.); κατὰ τάξιν, I Co 14:40.
4. office, order (for exx., v. MM, xxiv): He 5:6
(LXX), 10 6:20 7:11, 17
(LXX).†
- an arranging:
- Iin military sense:
- 1a drawing up, the order or disposition of an army, Thuc., Xen., etc.; τὰ ἀμφὶ τάξεις tactics, Xen.
- 2battle array, order of battle, Lat. acies, κατὰ τάξιν Hdt.; ἐν τάξει Thuc., etc.
- 3a single rank or line of soldiers, Lat. ordo, ἐπὶ τάξεις ὀλίγας γίγνεσθαι to be drawn up a few lines deep, Thuc.
- 4a body of soldiers, a squadron, Aesch., Soph.: at Athens, the quota of infantry furnished by each φυλή (cf. ταξίαρχος II), Lys.: of smaller bodies, a company, cohort, Xen.; so of ships, a squadron, Aesch.:—generally, a band, company, Aesch.
- 5a post or place in the line of battle, Lat. statio, Hdt.; μένειν ἐν τῇ ἑωυτοῦ τάξει, opp. to ἐκλείπειν τὴν τ., Hdt.
- IIgenerally, an arrangement, order, Plat., etc.
- 2order, regularity, Plat.
- 3τ. τοῦ φόρου an assessment of tribute, Xen.: an arrangement with creditors, Lex ap. Dem.
- 4a political order, a constitution, Arist.
- IIImetaph. from I. 5, the post or position one holds, Aesch., etc.; ἐν Θετταλῶν τάξει, ἐν ἐχθροῦ τ. viewed as Thessalians, as an enemy, Dem.; ἐν ἐπηρείας τάξει by way of insult, Dem.
- 2oneʼs duty towards another, ἡ ὑπέρ τινος τ. Dem.; ἡ εὐνοίας τ. the duty of good-will, Dem.
- IVa class of men, as of magistrates, Xen., Dem.
-
…δεῖν ζῆν καὶ ἐξετάζοντα ἐμαυτὸν καὶ τοὺς ἄλλους, ἐνταῦθα δὲ φοβηθεὶς ἢ θάνατον ἢ ἄλλʼ ὁτιοῦν πρᾶγμα λίποιμι τὴν τάξιν. δεινόν τἂν εἴη, καὶ ὡς ἀληθῶς τότʼ ἄν με δικαίως εἰσάγοι τις εἰς δικαστήριον, ὅτι οὐ νομίζω…
Plato, Apology
-
…λέγειν καὶ τὰ βέλτιστα αὐτοῖς παραινεῖν, ἐβοήθησαν εἰς Πλαταιάς · ἀποδράντων δὲ ὑπὸ νύκτα τῶν πλείστων συμμάχων ἐκ τῶν τάξεων διὰ τὸ πλῆθος τῶν πολεμίων, Λακεδαιμόνιοι μὲν καὶ Τεγεᾶται τοὺς βαρβάρους ἐτρέψαντο, Ἀθηναῖοι δὲ καὶ Πλαταιεῖς πάντας τοὺς…
Lysias, Speeches
-
…ἢ ἀποθανούμενον, ποιητέον ταῦτα, καὶ τὸ δίκαιον οὕτως ἔχει, καὶ οὐχὶ ὑπεικτέον οὐδὲ ἀναχωρητέον οὐδὲ λειπτέον τὴν τάξιν, ἀλλὰ καὶ ἐν πολέμῳ καὶ ἐν δικαστηρίῳ καὶ πανταχοῦ ποιητέον ἃ ἂν κελεύῃ ἡ πόλις καὶ ἡ πατρίς ,…
Plato, Crito
-
…στένεις κακοῖς ὅμως. τίς οὐ τέθνηκε, τίνα δὲ καὶ πενθήσομεν τῶν ἀρχελείων, ὅστʼ ἐπὶ σκηπτουχίᾳ ταχθεὶς ἄνανδρον τάξιν ἠρήμου θανών ; Ξέρξης μὲν αὐτὸς ζῇ τε καὶ βλέπει φάος. ἐμοῖς μὲν εἶπας δώμασιν φάος μέγα καὶ λευκὸν…
Aeschylus, Persians
-
…λέγειν τὸ μέλλον τοὺς μεμηνότας ποιεῖ. Ἄρεώς τε μοῖραν μεταλαβὼν ἔχει τινά · στρατὸν γὰρ ἐν ὅπλοις ὄντα κἀπὶ τάξεσιν φόβος διεπτόησε πρὶν λόγχης θιγεῖν. μανία δὲ καὶ τοῦτʼ ἐστὶ Διονύσου πάρα. ἔτʼ αὐτὸν ὄψῃ κἀπὶ Δελφίσιν πέτραις…
Euripides, Bacchae
-
…ἀριστοποιησαμένους εἰσβαίνειν, πάντα δὲ παρασκευασάμενος ὡς εἰς ναυμαχίαν καὶ τὰ παραβλήματα παραβάλλων, προεῖπεν ὡς μηδεὶς κινήσοιτο ἐκ τῆς τάξεως μηδὲ ἀνάξοιτο. οἱ δὲ Ἀθηναῖοι ἅμα τῷ ἡλίῳ ἀνίσχοντι ἐπὶ τῷ λιμένι παρετάξαντο ἐν μετώπῳ ὡς εἰς ναυμαχίαν .…
Xenophon, Hellenica
-
…Λαρτίου, δέδορκά σε πεῖράν τινʼ ἐχθρῶν ἁρπάσαι θηρώμενον · καὶ νῦν ἐπὶ σκηναῖς σε ναυτικαῖς ὁρῶ Αἴαντος, ἔνθα τάξιν ἐσχάτην ἔχει, πάλαι κυνηγετοῦντα καὶ μετρούμενον ἴχνη τὰ κείνου νεοχάραχθʼ, ὅπως ἴδῃς εἴτʼ ἔνδον εἴτʼ οὐκ ἔνδον .…
Sophocles, Ajax
-
…ἔφυγον. οἱ δὲ Ἕλληνες σὺν γέλωτι ἐπὶ τὰς σκηνὰς ἦλθον. ἡ δὲ Κίλισσα ἰδοῦσα τὴν λαμπρότητα καὶ τὴν τάξιν τοῦ στρατεύματος ἐθαύμασε. Κῦρος δὲ ἥσθη τὸν ἐκ τῶν Ἑλλήνων εἰς τοὺς βαρβάρους φόβον ἰδών. ἐντεῦθεν ἐξελαύνει σταθμοὺς…
Xenophon, Anabasis
-
…τε ναυμαχίας αὐτοὶ καθʼ αὑτοὺς νενικήκατε καὶ ναῦς εἰλήφατε, ὅσα τε μετὰ τῶν ἄλλων ἀήττητοι γεγόνατε ἡμῶν ἡγουμένων, τάξιν ἔχοντες τὴν κρατίστην διά τε τὴν ἡμετέραν ἀρετὴν καὶ διὰ τὴν ὑμετέραν προθυμίαν καὶ κατὰ γῆν καὶ κατὰ θάλατταν ὑπάρχουσαν…
Xenophon, Hellenica
-
…ὥρας, ἀρότους · ὁ δὲ θεῖος Ὅμηρος ἀπὸ τοῦ τιμὴν καὶ κλέος ἔσχεν πλὴν τοῦδʼ ὅτι χρήστʼ ἐδίδαξεν, τάξεις ἀρετὰς ὁπλίσεις ἀνδρῶν ; καὶ μὴν οὐ Παντακλέα γε ἐδίδαξεν ὅμως τὸν σκαιότατον · πρώην γοῦν, ἡνίκʼ ἔπεμπεν ,…
Aristophanes, Frogs