ὑπεραίρω
ὑπεραίρω, to lift or raise up over; (intr.) to excel, exceed
- lift or raise up over, εἰς τὸν ἔξω τόπον τὴν τοῦ ἡνιόχου κεφαλήν Pl. Phdr. 248a; τὴν ὀφρῦν ὑπὲρ τοὺς κροτάφους Luc. Am. 54; ἑρμάτων ὑ. τὸ σκάφος over the rocks, Philostr. VA 3.23; ὑ. τὸ φθέγμα raise it very high, Luc. Ner. 9:—Med., lift oneself or rise above, πάντων Anon. in Rh. 1.632 W.: abs., to be lifted up, 2 Ep.Cor. 12.7; give oneself airs, be coy, Aristaenet. 1.17, 2.6; exalt oneself above, ἐπὶ θεόν 2 Ep.Thess. 2.4.
- 2 heighten, ναῦν τοίχοις Philostr. VA 3.35.
- II intr.,
- 1 c. acc., jump over, τειχία X. Eq.Mag. 8.3; cross, Ἄλπεις Plb. 2.23.1; ὑ. τὸ πέλαγος pass over, Id. 1.28.1; ὑ. τὴν ἄκραν double the cape, Id. 1.54.7; κάμψαντες τὸν Πάχυνον ὑ. [τὸ πέλαγος] εἰς . . Id. 1.25.8; also τὸν Καταράκτην OGI 654.6 (Egypt, i B. C.): abs., cross the sea, Plb. 1.47.2: as naval and military term, outflank, τὸ λαιὸν τῶν πολεμίων Plb. 1.50.6, cf. 3.73.7, etc.: without a sense of motion, rise above, τὸ ὕδωρ Thphr. HP 4.8.10; τὸ μέγεθος τοῦ δένδρου Id. CP 5.14.9.
- 2 excel, τινι in a thing, D. 18.220: c. acc., excel, Id. 60.21, Aristeas 16, Philostr. Her. 2.19; τοὺς πρὸ ἑαυτοῦ ἡγεμονεύσαντας SIG 877 A 5 (Delph., ii/iii A. D.); νοῦν ὑπεραίρει Plot. 6.7.22.
- 3 overshoot, go beyond, μήθʼ ὑπεράρας μήθʼ ὑποκάμψας καιρόν A. Ag. 786 (anap.); ὑ. τὸν ὡρισμένον καιρόν Plb. 9.14.11; τὴν συνήθειαν Id. 28.14.2; exceed, ὑ. τῆς οὐσίας τὸ μέγεθος ὁ τῶν τέκνων ἀριθμός Arist. Pol. 1266b11; οὗ ἡ πρόνοια τὰς πάντων εὐχὰς οὐκ ἐπλήρωσε μόνον ἀλλὰ καὶ ὑπερῆρε BMus.Inscr. 894.8 (Halic., i A. D.); πυγωνιαῖον ἢ μικρὸν ὑπεραῖρον a little more, Thphr. HP 4.6.8; τῶν ὑπεραιρόντων ἱερέων the priests in excess (of a certain number), BGU 1.16 (iii A. D.); τῶν ὑπεραιρούντων (sic) τὸν ἀριθμὸν τῶν ἱερέων PLond. 2.347.6 (iii A. D.); τὸ ὑπεραῖρον ἀργύριον the money (received) in excess, SIG 976.27 (Samos, ii B. C.); τοσοῦτον ἐν [τοῖς δαπανηθεῖσιν] ὑπερῆρεν [αὐτόν] he so far exceeded him in his expenditure, D.C. 37.8; λόγος ὑπεραίρων τοῖς ὀνόμασι καὶ ταῖς γνώμαις overdone, Philostr. VA 8.6; τὸ ὑπεραῖρον exaggeration, Plb. 16.12.9.
- III c. gen., pass beyond, double a cape, τοῦ ἀκρωτηρίου Philostr. VA 3.24; rise above, τῆς γῆς Id. Her. 19.16.
- 2 transcend, exceed, μήθʼ ὑπεραίροντα τῶν εἰθισμένων ὄγκων (τὸν εἰθ. ὄγκον Stob.) μήτʼ ἐλλείποντα Pl. Lg. 717d, cf. D.C. 75.13 (c. gen.), etc.; ὑ. τῷ μεγέθει τινῶν D.S. 20.91, etc.; overcome, τέχνῃ τοῦ ῥοθίου Philostr. VA 7.26.
- 3 c. gen., despise, ib. 1.2, Philostr.Jun. Im. 7.
- IV overflow, τὰ ἀγγεῖα Arist. Mir. 835a32: abs., of a stream, ὑ. εἰς τὰ χωρία D. 55.10.
- 2 ὑ. ὑπέρ τι project beyond . ., Arr. Tact. 12.9; οἱ ἐν τῷ τρίτῳ ζυγῷ ὑ. τοὺς πρωτοστάτας πήχεις σ, i.e. their σάρισαι project beyond . ., Ael. Tact. 14.4; ὑπεραίρειν ἔξω τὰ βλέφαρα project beyond the eyelids, of a tumour, Aët. 7.36, cf. 15; overlap, Aristarch.Sam. 8.
- V Ὑπεραίρων, οντος, ὁ, Most Excellent, = Lat. Exsuperatorius, name given to December by Commodus, D.C. 72.15.
1. opheffen,
2. overtreffen,
Strong 5229
to lift or raise over. Mid., to uplift oneself: II Co 12:7; seq. ἐπί, c. acc, pers., II Th 2:4 (cf. II Mac 5:23).†
- Ito lift or raise up over, Plat.:— Mid. or Pass. to lift oneself above, to exalt oneself, be exalted, NTest.
- IIintr.,
- 1c. acc. to climb or get over, pass over, Lat. transcendere, Xen.; ὑπ. τὴν ἄκραν to double the cape, Xen.:—as military term, to outflank, Xen.
- 2to transcend, excel, outdo, τινά τινι one in a thing, Dem.
- 3to overshoot, go beyond, exceed, καιρόν Aesch.
- IIIto overflow, Dem.
-
…. ἄγε δή, βασιλεῦ, Τροίας πτολίπορθʼ, Ἀτρέως γένεθλον, πῶς σε προσείπω ; πῶς σε σεβίζω μήθʼ ὑπεράρας μήθʼ ὑποκάμψας καιρὸν χάριτος ; πολλοὶ δὲ βροτῶν τὸ δοκεῖν εἶναι προτίουσι δίκην παραβάντες. τῷ δυσπραγοῦντι δʼ ἐπιστενάχειν πᾶς…
Aeschylus, Agamemnon
-
…ἐπότισεν. καὶ οὗτος μὲν θεῶν βίος · αἱ δὲ ἄλλαι ψυχαί, ἡ μὲν ἄριστα θεῷ ἑπομένη καὶ εἰκασμένη ὑπερῆρεν εἰς τὸν ἔξω τόπον τὴν τοῦ ἡνιόχου κεφαλήν, καὶ συμπεριηνέχθη τὴν περιφοράν, θορυβουμένη ὑπὸ τῶν ἵππων καὶ μόγις…
Plato, Phaedrus
-
…εἰκότως μάλιστα πατὴρ ὑεῖ δοξάζων ἀδικεῖσθαι θυμοῖτʼ ἂν διαφερόντως. τελευτησάντων δὲ γονέων ταφὴ μὲν ἡ σωφρονεστάτη καλλίστη, μήτε ὑπεραίροντα τῶν εἰθισμένων ὄγκων μήτʼ ἐλλείποντα ὧν οἱ προπάτορες τοὺς ἑαυτῶν γεννητὰς ἐτίθεσαν, τάς τε αὖ κατʼ ἐνιαυτὸν τῶν ἤδη…
Plato, Laws
-
…Ὠιδεῖον ἀξιολογώτατα τῶν ἐν Ἕλλησι, πλήν γε δὴ τοῦ Ἀθήνῃσι · τοῦτο γὰρ μεγέθει τε καὶ ἐς τὴν πᾶσαν ὑπερῆρκε κατασκευήν, ἀνὴρ δὲ Ἀθηναῖος ἐποίησεν Ἡρώδης ἐς μνήμην ἀποθανούσης γυναικός. ἐμοὶ δὲ ἐν τῇ Ἀτθίδι συγγραφῇ τὸ ἐς…
Pausanias, Description of Greece
-
…ἂν εὐοδῇ, φέρεται κάτω κατὰ τὴν ὁδόν, ᾗ δʼ ἂν ἐνστῇ τι, τηνικαῦτα τοῦτʼ εἰς τὰ χωρίʼ ὑπεραίρειν ἀναγκαῖον ἤδη. καὶ δὴ κατὰ τοῦτο τὸ χωρίον, ὦ ἄνδρες δικασταί, γενομένης ἐπομβρίας συνέβη τὸ ὕδωρ ἐμβαλεῖν…
Demosthenes, Speeches
-
…ἐνιζούσης ἐς τὴν ἑωυτῆς ἕδρην, ἥτις ἐπίθημα τῆς ἀρτηρίης πέφυκε. χρὴ ὦν μελίκρητον ἢ χυλὸν ἐγχέαντα μυστίλῃ μακρῇ ὑπεραίροντα ὑπὲρ τῆς ἀρτηρίης ἐς τὸν στόμαχον ἐγχέειν. τόδε γὰρ ἔτι ἐς κατάποσιν ὑπουργέει · εἰ δʼ ὁ νοσέων ἐς…
Aretaeus, Treatment of Acute Diseases
-
…ὑπὸ τὰ θηρία τεταγμένους τῆς μὲν ἐφόδου τῶν θηρίων ἐκτὸς ἐγεγόνει, τοὺς δὲ τῶν πολεμίων ἱππεῖς, οὓς μὲν ὑπεραίρων, οἷς δὲ κατὰ κέρας ἐμβάλλων, ταχέως ἐτρέψατο. τὸ δὲ παραπλήσιον ὅ τε Φοξίδας καὶ πάντες οἱ περὶ…
Polybius, Histories
-
…καὶ ὅστις τῷ μήκει τοῦ σώματος ἐτύγχανεν ὢν ὑπὲρ τοὺς πολλούς · εἰσὶ δὲ καὶ ἄλλως οἱ Κελτοὶ μακρῷ πάντας ὑπερηρκότες μήκει τοὺς ἀνθρώπους. οὗτοι οὖν διαβαίνουσιν ἐν τῇ νυκτὶ διανηχόμενοι ὧδε τὸ λιμνῶδες τοῦ ποταμοῦ · καὶ τὰ ὅπλα…
Pausanias, Description of Greece
-
…δʼ ἀνὰ τὰ Ἰωτάπατα καρτερούντων καὶ παρʼ ἐλπίδα τοῖς δεινοῖς ἀντεχόντων τεσσαρακοστῇ μὲν ἡμέρᾳ καὶ ἑβδόμῃ τὰ χώματα τῶν Ῥωμαίων ὑπερήρθη τὸ τεῖχος, αὐτομολεῖ δέ τις πρὸς τὸν Οὐεσπασιανὸν τῆς αὐτῆς ἡμέρας τήν τε ὀλιγότητα τῶν ἐπὶ τῆς πόλεως ἐξαγγέλλων…
Flavius Josephus, Jewish War
-
…τὸν Ἀλφειόν. λέγεται δὲ ὡς Ἡρακλῆς κατὰ πρόσταγμα Εὐρυσθέως παρὰ τῷ Ἐρυμάνθῳ θηράσειεν ὗν μεγέθει καὶ ἀλκῇ τοὺς ἄλλους ὑπερηρκότα. Κυμαῖοι δὲ οἱ ἐν Ὀπικοῖς συὸς ὀδόντας ἀνακειμένους παρὰ σφίσιν ἐν Ἀπόλλωνος ἱερῷ λόγῳ μὲν λέγουσιν ὡς οἱ ὀδόντες…
Pausanias, Description of Greece