adventicius
adventicius, foreign, strange, accidental
adventīcĭus (not -tĭus), a, um, adj. [advenio], that is present by coming, coming from abroad, foreign, strange (extrinsecus ad nos perveniens non nostrum, aut nostro labore paratum, Ern. Clav. Cic.; opp. proprius, innatus, insitus, etc.; in Cic. very freq., elsewhere rare).
- I In gen.: genus (avium), Varr. R. R. 3, 5, 7 (cf. advena): Mithridates magnis adventiciis copiis juvabatur, Cic. Imp. Pomp. 9, 24; so, auxilium, id. Verr. 2, 4, 37: externus et adventicius tepor, id. N. D. 2, 10: externa atque adventicia visio, proceeding from the senses, id. Div. 2, 58, 128: doctrina transmarina et adventicia, id. de Or. 3, 33: dos, given by another than the father, Dig. 23, 3, 5.—
- II Esp.
- A That is added to what is customary, or happens out of course, unusual, extraordinary: fructus, Liv. 8, 28; so, casus, Dig. 40, 9, 6. —
- B That is acquired without one's own effort: adventicia pecunia, obtained, not from one's own possessions, but by inheritance, usury, presents, etc., Cic. Inv. 2, 21; id. Rab. Post. 17: humor adventicius, rain, Varr. R. R. 1, 41, 3: adventiciae res, Sen. ad Helv. 5.—
- C That pertains to arrival (adventus): adventicia cena, a banquet given on one's arrival, Suet. Vit. 13 (cf. adventorius).—Adv. phrase: ex adventicio, from without, extrinsically: quidquid est hoc, quod circa nos ex adventicio fulget, liberi, honores, etc., Sen. Cons. ad Marc. 10.
adventīcius, a, um (advenio), I) von außen kommend, a) im allg., äußere (Ggstz. innatus, insitus), externus et adv. tepor, Cic.: externa atque adv. visio, äußerer Sinneneindruck, Cic.: adv. causa, Macr.: adventiciae res, Sen. – neutr. Plur. subst., assumpta et adventicia (Ggstz. innata atque insita), Cic. top. 69. – b) insbes.: α) vom Ausland kommend, ausländisch, fremd (Ggstz. vernaculus), genus (avium), Zugvögel, Varr.: merces, eingeführte, Amm.: auxilia, Zuzüge, Cic.: doctrina transmarina atque adv., Cic. – β) auf außerordentlichem Wege, durch außer der Berechnung liegende Zufälle erlangt, außerordentlich, außergewöhnlich, zufällig, fremd, in re adventicia atque hereditaria tam diligens, Cic.: pecunia, Cic.: fructus, zufällige Nutzung, Nebengewinn, Liv.: ex adventicio, als zufälliges Glück, Sen. ad Helv. 5, 1; od. als außerordentlicher Gewinn, Iavolen. dig. 42, 5, 28 (vgl. ex adventicio lucro, Ulp. dig. 40, 1, 4. § 1); od. aus außerordentlichem Erwerb (Ggstz. de meo), Plin. ep. 5, 7, 3. – II) zur Ankunft (adventus) gehörig, cena, Ankunftsschmaus, Suet. Vit. 13, 2. Caper de verb. dub. V II. p. 107, 10 K. – subst., adventicia, ae, f., der Ankunftsschmaus, Petr. 90, 5.
stellae quae non proprio ‥ sed adventitio et a sole mutuato lumine fulgent
usque ad nostra ‥ tempora, quibus ‥ ~ia dignitas evanuit
~ia dos dici poterit maritagium quod ab aliis datur quam a patre vel matre
bona ‥ adipiscenda quacumque via ac titulo, viz. hereditario, ~io, provecticio
quandam aulam longam et latam, de barris, tabulis †avenaciis [? l. aventiciis ] et cameris adjacentibus ornatam
si aliquis ~ius qui fidelis sit in terras eorum venerit et ei placuerit ibidem morari(
~ius malefactor nunquam recipiatur
de terris propriis ‥ dabunt ~iis volentibus se casare ibidem concatum pro vj d.
nec ipsi nec antecessores fuerunt ~ii in predicto manerio [], immo sunt de sanguine sokemannorum procreati Steventon, Berks
eo pretextu quod vir suus ~ius dictam hereditatem suam ipsa invita vendidit(
sunt ibidem [] sex burgenses ~ii Tenbury, Worcs
extranei ~ii, qui mansiones suas conducant [sic ] de variis, ‥ communicant in marisco [de Ely ] ‥ et illi vocanturundersetles
consuetudines diversorum ‥ ~iorum tenencium terras nativas [] Norf
antecessores sui fuerunt ~ii de Hibernia et gratis posuerunt se in advocaria domini
neque per habitare neque per justorum participare est quis civis; hiis participant ~ii et qui contractibus participant
vir quidam ~ius ‥ inhabitans infra villam de Watteforde
adventīcĭus, (12) a, um (advenio) ¶ 1 qui vient du dehors : nullo adventicio pulsu Cic. Div. 2, 139, sans impulsion venue du dehors, cf. Nat. 2, 26 ; Div. 2, 120 ; adsumpta atque adventicia Cic. Top. 69, les choses acquises et empruntées au dehors (adventices) ¶ 2 qui vient de lʼétranger : auxilia adventicia Cic. Pomp. 24, secours venus de lʼétranger ; merces adventiciæ Cic. Rep. 2, 7, marchandises étrangères ; doctrina transmarina atque adventicia Cic. de Or. 3, 135, science (culture) dʼoutremer et dʼimportation ¶ 3 qui survient de façon inattendue, accidentel : pecunia adventicia Cic. Att. 1, 19, 4, argent imprévu, revenu casuel ; ex adventicio Plin. Min. Ep. 5, 7, 3, sur une part dʼhéritage (sur du casuel) ; fructus adventicius Liv. 8, 28, 3, bénéfice accessoire ¶ 4 relatif à lʼarrivée : cena adventicia Suet. Vitell. 13, repas dʼarrivée, de bienvenue ; [dʼoù le subst. adventicia, æ, f. , bienvenue : Petr. 90, 6 ].
- 1. buitenlands, vreemd; ➤ merces -ae ingevoerde waren; doctrina -a;
- 2. buitengewoon, ongewoon, toevallig; ➤ ex -o van buitenaf; fructus ~ extra winst;
- 3. (postklass.) aankomst- [cena].
adventīcius
adj.
- advenio, foreign, strange, accidental: auxilia.—Foreign, extraordinary: pecunia: fructus, incidental, L.