diruo
diruo, to tear asunder, overthrow, demolish, destroy
- I Prop.: maceriam, Ter. Ad. 908: urbem, Cic. Inv. 1, 40, 73; id. Q. Fr. 1, 1, 8, § 25; Suet. Caes. 54; Ov. M. 12, 551 et saep.: muros, Nep. Con. 4 fin.: templa, Suet. Calig. 60: arcum circi, id. Ner. 25: monumentum, id. Dom. 8; Hor. C. 3, 30, 4: fores ira, Prop. 4 (5), 9, 14: arbusta, Verg. A. 10, 363: regna Priami, Prop. 2, 28, 54 (3, 26, 8 M.); cf. id. 4 (5), 1, 113 et saep.— Absol.: diruit, aedificat, Hor. Ep. 1, 1, 100; cf.: nova diruunt, alia aedificant, Sall. C. 20, 12.—Hyperbol.: caelum, Auct. B. Hisp. 42 fin.—
- II Transf.: agmina vasto impetu, to drive asunder, scatter, Hor. C. 4, 14, 30: omnia Bacchanalia, i. e. to abolish, Liv. 39, 18.—And in milit. lang.: aere dirutus, qs. ruined in pay, i. e. deprived of pay; said of a soldier whose pay was stopped as a punishment, Varr. ap. Non. 532, 4 sq.; cf. Cic. Verr. 2, 5, 13 Zumpt; cf. also beyond the milit. sphere, and without aere, of a bankrupt: homo diruptus dirutusque, both ruptured and bankrupt, Cic. Phil. 13, 12.
- to tear asunder, overthrow, demolish, destroy: maceriam iube dirui, T.: urbem: muros, N.: nova diruunt, alia aedificant, S.: post diruta Pergama, O.—To scatter, disperse, destroy: agmina vasto impetu, H.: omnia Bacchanalia, L. — Esp., to deprive (of pay), ruin: aere dirutus est, his pay was stopped: homo dirutus, bankrupt.
-
…aut amplius domos continuare, nobis larem familiarem nusquam ullum esse Cum tabulas, signa, toreumata emunt, nova diruunt, alia aedificant, postremo omnibus modis pecuniam trahunt, vexant, tamen summa lubidine divitias suas vincere nequeunt .…
Sallust, Catilina
-
…in P s. l. manus recentissima facta non est ε delituit ε deluit P B delevit P Gkt diruit Hb s ut ε Par ., et in P man. rec. om. rell. octo ε…
Cicero, post Reditum in Senatu
-
…; dolo malo faciunt. vi in tectum inruunt ; in ipsa vi dolus est. occidunt homines, tectum diruunt ; nec homo occidi nec consulto alteri damnum dari sine dolo malo potest. ergo si omnes partes sunt eius…
Cicero, pro Tullio
-
…ante me Megara, dextra Piraeus, sinistra Corinthus, quae oppida quodam tempore florentissima fuerunt, nunc prostrata et diruta ante oculos iacent. coepi egomet mecum sic cogitare hem nos homunculi indignamur, si quis nostrum interiit aut occisus…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…nullum aes alienum novum contrahi civitatibus, vetere autem magno et gravi multas abs te esse liberatas, urbis compluris dirutas ac paene desertas, in quibus unam Ioniae nobilissimam, alteram Cariae, Samum et Halicarnassum, per te esse…
Cicero, Epistulae ad Quintum fratrem
-
…, ut ipse praedicat, perduci solebat ; aleatoris Placentini castra commemorabuntur, in quibus cum frequens fuisset tamen aere dirutus est ; multa eius in stipendiis damna proferentur, quae ab isto aetatis fructu dissoluta et compensata sunt. iam…
Cicero, in Verrem
-
…, qui censum populi Romani, qui memoriam publicam suis manibus incendit, qui Catuli monumentum adflixit, meam domum diruit, mei fratris incendit, qui in Palatio atque in urbis oculis servitia ad caedem et ad inflammandam urbem incitavit…
Cicero, pro Caelio
-
…atque oti, quod in naufragio rei publicae, tenebris offusis, demerso populo Romano, everso atque eiecto senatu dirueris, aedificaris, religione omni violata religionis tamen nomine contaminaris, in visceribus eius qui urbem suis laboribus ac periculis…
Cicero, de Domo sua
-
…; aedilicii, corycus laterum et vocis meae Bestia, et fidei patronus, fraudator creditorum Trebellius, et homo dirutus aere Q. Caelius, columenque amicorum Antoni Cotyla Varius, quem Antonius deliciarum causa loris in convivio caedi iubebat…
Cicero, Philippicae
-
…qui regna Dauni praefluit Apuli, cum saevit horrendamque cultis diluviem meditatur agris, ut barbarorum Claudius agmina ferrata vasto diruit impetu primosque et extremos metendo stravit humum sine clade victor, te copias, te consilium et tuos praebente divos…
Horace, Carmina