impatiens
impatiens, that cannot bear, intolerant, impatient, submissive
- That cannot bear, will not endure or suffer, impatient of any thing (not ante-Aug.; cf. intolerans).
- A Of living beings; usu. constr. with gen.; rarely with inf. or absol.
- α With gen.: viae, Ov. M. 6, 322; cf.: miles impatiens solis, pulveris, tempestatum, Tac. H. 2, 99: vulneris, Verg. A. 11, 639: morbi, Suet. Gramm. 3: morae, Sil. 8, 4; Suet. Calig. 51; cf.: aeger morā et spei impatiens, Tac. H. 2, 40: maeroris, Suet. Calig. 24: longioris sollicitudinis, id. Oth. 9: discidii, id. Dom. 9: veritatis, Curt. 3, 2, 17 et saep.: impatiens expersque viri, not enduring, avoiding, fleeing, Ov. M. 1, 479: viri, id. F. 6, 288: Nympharum, id. M. 4, 260: quasi ab impatientibus remediorum, Suet. Tib. 59: somni, Val. Fl. 1, 296: morarum, Amm.28, 1, 9: superioris, Quint. 11, 1, 16.—Poet.: irae, impatient in his wrath, i. e. ungovernably furious, Ov. M. 13, 3; cf.: Galli flagrantes ira, cujus impatiens gens est, Liv. 5, 38.—Sup.: sues ex omnibus pecudibus impatientissimae famis sunt, Col. 7, 11, 3: Marius quietis impatientissimus, Vell. 2, 23, 1.—
- β With inf.: cohibere furorem, Sil. 11, 98: nescire torum, Claud. Rapt. Pros. 1, 35.—
- γ Absol.: nihil est impatientius imperitia, Macr. S. 7, 5 fin.: impatientissima sollicitudo, Gell. 12, 1, 22.—
- B Of things: corpus laborum impatiens, Ov. Tr. 5, 2, 4: cera impatiens caloris, id. A. A. 2, 60: aesculus umoris, Plin. 16, 40, 79, § 219: caulis vetustatis, id. 21, 16, 57, § 97: navis gubernaculi, Curt. 9, 4; 11: terra hominum, Luc. 7, 866; cf.: solum Cereris, id. 9, 857: mammae lactis, i. e. that cannot restrain their milk, Plin. 23, 2, 32, § 67.—Sup.: pisum impatientissimum frigorum, Plin. 18, 12, 31, § 123.—
- II That does not feel or suffer, insensible, apathetic (post-Aug. and very rare), Lact. 5, 22, 5.—Esp., philos. t. t., of the Stoics, free from sensibility, without feeling: Epicurus et hi, quibus summum bonum visum est animus impatiens, Sen. Ep. 9, 1.— Hence, adv.: impătĭenter, impatiently, unwillingly (post-Aug.): amavi juvenem tam ardenter quam nunc impatienter requiro, Plin. Ep. 2, 7, 6: indoluit, Tac. A. 4, 17.—Comp., Plin. Ep. 6, 1, 1; Just. 12, 15, 3. —Sup., Plin. Ep. 9, 22, 2.
causabatur ‥ se corpore nimis esse invalidum, laboris ~tem
arbitrantes equum oneris ~tem
corpus ejus ~s inedie et algoris exstitit
subjectionis et servitutis ~tes
correpcionis semper ~s fuerat
dum mustela labore multo incassum vexata esset, sui ~s effecta, ad artem consuetam furibunda confugit
Henricus V ‥ inpaciens quietis, acer, audax in bello
idcirco cessit divisaque rura reliquit, / impatiens sanctam scindi se presule normam
~s quidem omnium comprovincialium terras suo dominio non mancipari
[ignis ] semper in motu versatur et inpatiens est quietis
[equus ] pectore sublato velox fodit ungula terram, / impatiensque morae quatiebat morsibus aurum
illi enimvero, quatinus in bona universa parentum ‥ irrumpere possint, vite ipsorum invidentes et more tocius inpacientes, mortem ipsorum jam desiderant
rex quem ~tissimum esse nullus ambigit
homines hac in vita mortali pre aliis gentibus ~tes et precipites sunt ad vindictam
impatiens captos decrescere visus
~ti desiderio castelli habendi
monialem quandam inpatientis igne libidinis per maligni hostis machinamenta succensam aspera castigatione sanavit
†inquiens [? l. inquies ], inpatiensor inquietus
inpatiens
~s, A.unbuxum
un buxum , inobidiens, contumax, ~s, ostinax
- 1. niet in staat te verdragen, te verduren, uit te houden; niet opgewassen tegen (m. gen.) [laborum; viae niet in staat de inspanningen v.e. reis te verdragen; viri vervuld van afkeer van; societatis eenzelvig];
- 2. abs. (a) ongeduldig, onbeheerst [animus]; (b) (stoïsche t.t.) onverstoorbaar.
- that cannot bear, intolerant, impatient, submissive: viae, O.: volneris, V.: impatiens expersque viri, avoiding, O.: irae, ungovernable, O.: corpus laborum, O.: (terra) arborum, Ta.
-
…exuviis gaudens innuptaeque aemula Phoebes. Vitta coercebat positos sine lege capillos. Multi illam petiere, illa aversata petentes inpatiens expersque viri nemora avia lustrat, nec quid Hymen, quid Amor, quid sint conubia curat. Saepe pater…
Ovid, Metamorphoses
-
…in omnes. Consedere duces, et vulgi stante corona surgit ad hos clipei dominus septemplicis Aiax, utque erat impatiens irae, Sigeia torvo litora respexit classemque in litore vultu intendensque manus agimus, pro Iuppiter inquit ante rates causam…
Ovid, Metamorphoses
-
…et ambitu male adquiri, ita per bonas artis haud spernendum. circumsteterat interim Palatium publica expectatio, magni secreti impatiens ; et male coercitam famam supprimentes augebant. Quartum idus Ianuarias, foedum imbribus diem, tonitrua et fulgura et…
Tacitus, Historiae
-
…Umbrarum campos gregibus dumeta carerent Nullusque auderet pecori permittere pastor Vellere surgentem de nostris ossibus herbam ; Ac, velut impatiens hominum vel solis iniqui Limite vel glacie, nuda atque ignota iaceres, Si non prima nefas belli, sed…
Lucan, Pharsalia
-
…. Quem magis admiraberis, quam qui imperat sibi, quam qui se habet in potestate Gentes facilius est barbaras impatientesque arbitrii alieni regere, quam animum suum continere et tradere sibi. Platon, inquit, agit Socrati gratias ,…
Seneca, De Beneficiis
-
…benefacti tui ubique gentium semper annorum repraesentet. Viderint, quibus mos est oggerere se et otiosis praesidibus, ut inpatientia linguae commendationem ingenii quaerant et adfectata amicitiae uestrae specie glorientur. utrumque enim a me, Scipio Orfite, longe…
Apuleius, Florida
-
…mortis in multitudine populi dignitas regis et in paucitate plebis ignominia principis qui patiens est multa gubernatur prudentia qui autem inpatiens exaltat stultitiam suam vita carnium sanitas cordis putredo ossuum invidia qui calumniatur egentem exprobrat factori eius honorat autem eum qui…
Vulgate, Latin Vulgate
-
…casus, ideoque cunctandum esse censente, Mallobaudes alta pugnandi cupiditate raptatus ut consueverat, ire in hostem, differendi impatiens, angebatur. Proinde horrifico adversum fragore terrente, ubi primum apud Argentariam signo per cornicines dato, concurri est…
Ammianus Marcellinus, Rerum Gestarum
-
…scelerum poscebat. placuit tamen occultior via et a Druso incipere, in quem recenti ira ferebatur. nam Drusus impatiens aemuli et animo commotior orto forte iurgio intenderat Seiano manus et contra tendentis os verberaverat. igitur cuncta temptanti promptissimum…
Tacitus, Annales
-
…bello absistis nec te uictoribus offers, quantum heu, Carthago, donat tibi sanguinis Hannon Gestar ad haec namque impatiens asperque coquebat iamdudum immites iras mediamque loquentis bis conatus erat turbando abrumpere uocem Concilione inquit Libyae Tyrioque senatu, pro…
NA, Silius Italicus, Corpus Poetarum Latinorum. Vol. 3, ed. W. C. Summers, 1905