praecedo
praecedo, to go before, precede, lead the way, lead
- I Act., to go before, precede a person or thing.
- A Lit. (poet. and in post-Aug. prose): aliquem, Suet. Dom. 14: custodes, Just. 14, 4: agmen, Verg. A. 9, 47: is praecedens agmen militum ad tribunal pergit, Liv. 7, 13, 2: praetoriā nave praecedente classem, id. 35, 26, 7; 38, 41, 12: taurus armenta praecedit, Sen. Ep. 90, 4; id. Contr. 3, 16, 8: exsequias fax cereusque praecessit, id. Tranq. 11, 7: gradum nostrum aut praecedentes aut sequentes, Vell. 2, 114, 1.—Of inanimate subjects: at quae venturas praecedet sexta Calendas, Ov. F. 1, 705; Vell. 2, 129, 3.—
- B Trop., to surpass, outstrip, outdo, excel, be superior to (rare but class.): Helvetii reliquos Gallos virtute praecedunt, excel in bravery, Caes. B. G. 1, 1, 4: ego vestros honores rebis gerendis praecessi, Liv. 38, 51, 11: ceteras omnis sapore praecedere, Col. 3, 2, 7: omnes, Val. Max. 1, 1, 14: Baetica cunctas provinciarum divite cultu praecedit, Plin. 3, 1, 3, § 7: in quo praecessit omnes D. Silanus, id. 18, 3, 5, § 23: omnes sapientiā, Vulg. Eccl. 1, 16.—
- II Neutr., to go before, precede, lead the way (class.).
- A Lit.: opus esse et ipsos praecedere ad confirmandam civitatem, Caes. B. G. 7, 54: cum equite, ut prius venisse quam venturum sciant, praecedam, Liv. 22, 51, 2: praecedebat ipse vinctus, sequebatur grex, etc., id. 30, 13, 2; 39, 39, 8; 42, 59, 1: equitem ex Paeoniā praecedere jubet, Curt. 4, 12, 22; 3, 4, 13; 5, 8, 5; Suet. Galb. 12; id. Calig. 32: cervi maria tranant capita imponentes praecedentium clunibus, Plin. 8, 32, 50, § 114.—
- 2 Of inanim. subjects: fama loquax praecessit ad aures, Deïanira, tuas, Ov. M. 9, 137: umbra, id. ib. 5, 614; Plin. 31, 6, 33, § 64: nullā praecedente injuriā, without previous injury, Plin.id. 11, 37, 55, § 149.—
- B Transf., to be older: decem et octo annis, Just. Inst. 1, 11, 4.—
- C Trop., to surpass, excel; with the dat. (ante-class.): ut vostrae fortunae meis praecedunt longe, Plaut. As. 3, 3, 39 (629).
- 1. (poët.; postklass.) voorgaan, vóór zijn [custodes; agmen voor de stoet uit; alqm in tribunatu]; ➤ publica fata ~;
- 2. (metaf.) overtreffen [omnes sapientiā]; ➤ Helvetii reliquos Gallos virtute praecedunt (Caes.);
- 3. (jur.) bij erfenis voorrang hebben (boven: acc.); ➤ pater praecedit filium.
前走。超。勝。Custodes suos praecedit 於其護衛前走。Illum virtute praecedo 逾其勇。Vestrae fortunae meis praecedunt 汝等之家貲勝吾。
Suggest a Translation
See an image
- to go before, precede, lead the way, lead: cum coronis aureis (in a procession), L.: praecedebat ipse vinctus, L.: fama loquax praecessit ad aures, Deïanira, tuas, O.: is praecedens agmen militum, L.: classem, L.—Of time: quae venturas praecedet sexta Kalendas, O.—Fig., to surpass, outstrip, outdo, excel: Gallos virtute, Cs.: vestros honores rebis gerendis, L.
-
…Germanis, qui trans Rhenum incolunt, quibuscum continenter bellum gerunt. Qua de causa Helvetii quoque reliquos Gallos virtute praecedunt, quod fere cotidianis proeliis cum Germanis contendunt, cum aut suis finibus eos prohibent aut ipsi in eorum finibus…
Julius Caesar, Gallic War
-
…, de amic ., de sen ., parad ., in Erlangensi ab alia manu scripti sunt atque praecedentes, eaque bis posuit anni numerum ; legitur enim in fine libri de sen. Finit Tullius de senectute .…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…Gruterus in editione sua omnium Ciceronis operum multifariam est usus. Atque in folio, quod in eo Ciceronis scripta praecedit, legitur, quibus numeris eum Gruterus significet in adnotationibus criticis, quas in editione sua verbis Ciceronis adscripsit .…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…multum inter se distant. ea vero, quae sunt praesentis temporis, si non argumentis, quae necesse est praecessisse, sed oculis deprehendenda sunt, non egent coniectura, ut si apud Lacedaemonios quaeratur, an Athenis muri fiant…
Quintilian, Institutio Oratoria
-
…nec fuit ante videre oculorum lumina nata, nec dictis orare prius quam lingua creatast, sed potius longe linguae praecessit origo sermonem multoque creatae sunt prius aures quam sonus est auditus, et omnia denique membra ante fuere, ut…
Lucretius, De Rerum Natura
-
…ex quocunque pede ante se brevem illud scimus ubicunque sunt, esse pro nobis. minus gravis erit spondeus, praecedentibus palimbacchio et pyrrhichio, ut iudicii Iuniani, et adhuc peius priore paeane, ut brute, dubitavi ; nisi…
Quintilian, Institutio Oratoria
-
…nam utroque modo traditur. eius duplex ratio est ; aut enim simpliciter quaeritur, sitne hoc virtus ; aut praecedente finitione, quid sit virtus. id aut universum verbis complectimur, ut rhetorice est bene dicendi scientia ; aut…
Quintilian, Institutio Oratoria
-
…; nam et ut haec intentus auditor est. sed eorum facilior ratio est, non enim cohaerent aliis nec praecedentibus serviunt ; exordium sumunt cum clausula cum praecedentibus cohaereat quamlibet sit enim composita ipsa, gratiam perdet, si ad…
Quintilian, Institutio Oratoria
-
…quia sciebat illam nullum uirorum plus illo diligere. Nec diffidendum est nostra etiam aetate fieri potuisse, quod aeuo praecedente aliquoties factum fideles historiae narrant ; donante uno eodemque Domino, qui se nobiscum usque in finem saeculi manere pollicetur…
The Venerable Bede, Historiam ecclesiasticam gentis Anglorum
-
…buluba, alasit, galsa, balla, maxalla, cizania, mons gyri, in quo gemmas nasci titulus praecessit. ad garamantas iter inexplicabile adhuc fuit, latronibus gentis eius puteos qui sunt non alte fodiendi, si locorum…
Pliny the Elder, Natural History