pristinus
pristinus, former, early, original, primitive, pristine
former husband
- former, early, original, primitive, pristine (class.): tua pristina dignitas et gloria, Cic. Fam. 1, 5, b, 2: labor meus pristinus, id. Sull. 9, 26: vestra pristina bonitas et misericordia, id. Rosc. Am. 52, 156: veterem consuetudinem fori et pristinum morem judiciorum requirere, id. Mil. 1, 1: odio pristino incensa mulier, id. Clu. 7, 18: pristinum animum erga populum Romanum conservare, Liv. 31, 2: pro pristina amicitiā, Nep. Eum. 4, 4: reminiscens pristini temporis, id. Alc. 6, 3: consuetudo, Caes. B. C. 1, 32: pristina omnium confirmatur opinio, id. ib. 3, 82: in pristinum statum redire, id. B. G. 7, 54; so, gloria, Verg. A. 10, 143: conjux, id. ib. 6, 473: mens, Ov. M. 3, 203: consulatus super pristinum quattuor gessit, Suet. Claud. 14: annotationes, Gell. praef.: pristina jura recipere, Gai. Inst. 1, 129.—Subst.: pristĭnum, i, n., a former condition: in pristinum restituere, Nep. Timol. 1, 1.—
- II In partic.
- A Just past, preceding, previous, of yesterday: diei pristini perfidia, Caes. B. G. 4, 14: somnium pristinae noctis, Suet. Aug. 94.—
- B = priscus, old-fashioned, old, former, early (ante-class. and post-Aug.): in vobis resident mores pristini, Plaut. Truc. prol. 6: tribus pristinum nomen possident, Col. 5, 1, 7: aetas, Claud. II. Cons. Stil. 124.
- of or belonging to (the constellation of) the Whale (post-Aug.): ex occasu pristini sideris, Col. 11, 2, 5; id. 11, 2, 64.
claudos et mancos incolomitati ~ae [gl.: antique, ] restituendoþære ærran
studens ‥ monasterii locum ‥ a ~a flagitiorum sorde purgare
qui fraterno amore pro se cotidie intercedat et lacrimis lavet ~ae errores vitae
memorando ~ae locutionis antecessoris mei
~e glorie memores
Scottorum ecclesia ~a antecessorum nostrorum diligencia Cantuariensi ecclesie amabilis et familiaris extitit
preterea panis monachi redigatur ad statum prestinum
aliud warrantum ostendat quam †pittinum [MS: pristinum ] si sibi viderit expedire
ceroferarii ‥ intrent chorum et tunc redeant ad officium prestinum, nec discurrant invicem vel cum aliis, illicite trufando et confabulando
Christus ‥ redemit humanum genus et vite ~e restauravit
albane, plurali numero ~e nuces
- 1. vorig, voormalig, vroeger, oud [ius; mos; bonitas; gloria]; ➤ reminiscens -i temporis; in -um restituere in de oude toestand;
- 2. jongstleden, als laatste gepasseerd [nox gisternacht];
- 3. al enige tijd bestaand, oud [ōs; consuetudo dicendi].
古者。向日者。Dies pristinus 前一日。Mores pristini 古風。
Suggest a Translation
See an image
- for * prius-tinus; PRO-, former, early, original, primitive, pristine: labor meus: vestra bonitas: pristinum animum erga populumR.conservare, L.: pro pristinā amicitiā, N.: consuetudo, Cs.: coniunx, V.: mens, O.—As substn., a former condition: in pristinum restituere, N.— Preceding, previous, of yesterday: pristini diei perfidia, Cs.
-
…senatu hesterno die ; Catilina ipse pertimuit, profugit hi quid exspectant ne illi vehementer errant, si illam meam pristinam lenitatem perpetuam sperant futuram. quod exspectavi, iam sum adsecutus ut vos omnes factam esse aperte coniurationem contra rem…
Cicero, in Catilinam
-
…in partem fors obtulit, decucurrit et ad legionem decimam devenit. Milites non longiore oratione cohortatus quam uti suae pristinae virtutis memoriam retinerent neu perturbarentur animo hostiumque impetum fortiter sustinerent, quod non longius hostes aberant quam quo telum adigi…
Julius Caesar, Gallic War
-
…ubi eos Caesar constituisset atque esse voluisset ; sin bello persequi perseveraret, reminisceretur et veteris incommodi populi Romani et pristinae virtutis Helvetiorum. Quod improviso unum pagum adortus esset, cum ii qui flumen transissent suis auxilium ferre non possent…
Julius Caesar, Gallic War
-
…et Faesulanus in primis pugnantes cadunt. Catilina postquam fusas copias seque cum paucis relictum videt, memor generis atque pristinae suae dignitatis in confertissumos hostis incurrit ibique pugnans confoditur. Sed confecto proelio tum vero cerneres, quanta audacia quantaque…
Sallust, Catilina
-
…, pro libertate, pro vita certamus, illis supervacaneum est pugnare pro potentia paucorum. Quo audacius aggredimini memores pristinae virtutis Licuit vobis cum summa turpitudine in exsilio aetatem agere, potuistis nonnulli Romae amissis bonis alienas opes exspectare quia…
Sallust, Catilina
-
…a ferentariis proelium conmitti posset, maxumo clamore cum infestis signis concurrunt pila omittunt, gladiis res geritur. Veterani pristinae virtutis memores comminus acriter instare, illi haud timidi resistunt maxuma vi certatur. Interea Catilina cum expeditis in prima…
Sallust, Catilina
-
…a ducibus, crudelitas in supplicio, nova religio iurisiurandi spem praesentis deditionis sustulit mentesque militum convertit et rem ad pristinam belli rationem redegit. Caesar, qui milites adversariorum in castra per tempus colloqui venerant, summa diligentia conquiri et…
Julius Caesar, Civil War
-
…erat Fufius occupatus. Haec cum in Achaia atque apud Dyrrachium gererentur Scipionemque in Macedoniam venisse constaret, non oblitus pristini instituti Caesar mittit ad eum Clodium, suum atque illius familiarem, quem ab illo traditum initio et commendatum in…
Julius Caesar, Civil War
-
…eius conspectu crudelissime interficiuntur. at veteranae legionis milites, item conflictati et tempestatis et sentinae vitiis, neque ex pristina virtute remittendum aliquid putaverunt, et tractandis condicionibus et simulatione deditionis extracto primo noctis tempore gubernatorem in terram navem eicere…
Julius Caesar, Civil War
-
…negavit se facturum fuisse, ego rogatus mutavi meum consilium. nam statueram non me hercule inertia, sed desiderio pristinae dignitatis in perpetuum tacere. fregit hoc meum consilium et Caesaris magnitudo animi et senatus officium ; itaque pluribus verbis…
Cicero, Epistulae ad Familiares