Logeion | probatio

prŏbātĭo, ōnis, f. [probo].

A trying, proving; a trial, inspection, examination (class.): athletarum probatio, Cic. Off. 1, 40, 144: futura, id. Verr. 2, 1, 54, § 142; Varr. R. R. 1, 20, 1: oesypi, Plin. 29, 2, 10, § 36: croci sinceri, id. 21, 6, 17, § 32: pumicis, id. 36, 21, 42, § 155: gemmae recusant limae probationem, id. 37, 13, 76, § 200: equitum, a review, Val. Max. 2, 2, 9.—
II In partic.
- A Approbation, approval, assent (class.): ob probationem pretium datum, Cic. Font. 4, 17: tale visum nullum esse ut perceptio consequatur, ut autem probatio, multa, i. e. the assent of belief, though not the direct evidence of the senses, id. Ac. 2 (Luc.), 31, 99.—
- B Proof, demonstration (post-Aug.), Quint. 5, 10, 8: firma, id. 11, 3, 2: potentissimae, id. 5, 10, 103: ad cujus rei probationem immittit indices, Just. 32, 2, 9: oculorum, ocular demonstration, Plin. 2, 2, 2, § 5.—
- C In partic., in rhet., the third part of a discourse, also called confirmatio or fides orationis, in which the orator enumerates his arguments, Quint. 3, 9, 1.

probātio, ōnis, f. (probo), I) das für tüchtig Erkennen, A) = die Prüfung, Erprobung, Probe, Musterung, Schau, athletarum, Cic.: croci sinceri, Plin.: probatio futura est tua, qui locas, Cic.: probatio est m. folg. ut od. ne u. Konj., probatio ut sordium virus oleat, Plin. 29, 36: de omnibus quadrupedibus prima est probatio: qui idonei sint boves etc., ut viribus magnis sint etc., Varro r. r. 1, 20, 1: in his probatio una (die einzige Probe ihrer Güte besteht darin) ne sint fragilia et arida potius quam sicca folia, Plin. 12, 46. – Plur., expertiones et probationes eorum (fontium), Vitr. 8, 4, 1: probationes imperii, Solin. 9, 6. – B) die Gutheißung, Billigung, Genehmigung, Cic. Font. 17; II. Verr. 1. § 142 u. 143: probatio aut improbatio locatoris, Labeo dig. 19, 2, 60. § 3. – dah. der Schein der Wahrheit, Cic. Acad. 2, 99. – II) die Beweisführung, der Beweis, firma, Quint.: certa, Suet.: evidens (schlagender), Quint.: potentissima, Quint.: m. subj. Genet., oculorum, augenscheinlicher Beweis, Plin.: m. obj. Genet., veri, Lact.: eius rei, Iustin.: m. ex u. Abl., ex causis probatio, Quint. – Plur., scelerum probationes, Tac.: in tertium diem probationes exierunt, Plin. ep.: quartum diem probationes occuparunt, Plin. ep.: novas probationes invenisse, Plin. ep.: temptare alias probationes, Sen.: non satis convinci probationibus, Plin. ep.: quod obscurum est et ambignum probationibus adiuvandum est, Sen.: si dubia sunt, quae praecipis, probationes adicere debebis, Sen. – dah. als rhet. t. t., die Beweisführung, als der dritte Teil der Rede, Quint. 3, 9, 1.

probatio [CL] 1 approval, assent. iste leges ‥ presupponunt ~onem in populo ad utrumque Peckham Puer. Obl. 418. 2 (act of) testing or proving; b (w. ref. to judicial ordeal); c (w. ref. to a probator). d (locus ~onis) the folio on which one can find the means of testing (whether a book is the actual one cited, dist. from another copy of the same text). ~o quinque jugorum, id est corporalium rerum curiositas, que est vana gloria, ad concupiscentiam refertur oculorum Rob. Bridl. Dial. 52; est autem notius, quod proponitur, ut ~one indigeat Alf. Angl. Cor 1. 2; quomodo tribulatio patientiam, patientia ~onem, et spem sit operata ~o, postremo et caritatem eliquaverit spes J. Ford Serm. 96. 11; melius est ergo ~o veneni et tyriace in pullo quam in gallo Quaest. Salern. P 128; dico, quod quidquid concordat secundo G et primo. ~o: que equalia sunt eidem sibi invicem sunt equalia Garl. Mus. Mens. 9; 1330 per expensas domus domini regis per totum tempus compoti, testante rotulo ~onis super compotum vjcxxxix li. v s. vij d. ob. ExchScot I 327. b in aqua fervente accipiat homo lapidem, qui per funem suspendatur, in simpla ~one per mensuram palmae, in tripla autem unius ulnae (Jud. Dei) GAS 407; si autem minister altaris accusatus adjutorio amicorum careat, offam judicialem sumat et in ea divinum judicium subeat, nisi eucaristialem ~onem preeligat, et sibi liceat (Cons. Cnuti) Ib. 287. c ‥ regis probator dicitur. a die vero qua ad ~onem suscipitur usque ad expletum promissum, vel usque quo defecerit, ad victualia de fisco percipit quaque die denarium unum Dial. Scac. II 7B. d 1389 primo loco ponitur figura numeralis pandens quotus sit liber ille in ordine gradus sui; secundo adjungitur nomen voluminis; tercio numeralis locus ~onis; quarto dicciones probatorie (J. Whytefeld Pref. Catal.) Libr. Cant. Dov. 409. 3 (period of) probation, novitiate: a (mon.); b (acad.). a de monasterii ~one diuturna ad heremiticam pervenerat vitam (V. Furs.) Bede HE III 19 p. 168; si ‥ dicatur quod civiliter mortuus sit eo quod contulit se religioni, ex adverso responderi poterit quod vir redire poterit ad seculum quia non assumpsit nisi habitum ~onis Bracton f. 310v; s1227 postea concedant eis pannos ~onis M. Par. Maj. III 137; novicii ‥ anno ~onis sue ‥ completo, in sexta feria semper suam facient professionem Cust. Westm. 226; 1330 ad habitum monachalem portandum ‥ tempore ~onis, et ulterius solempniter profitendum Lit. Cant. I 322; 1451 si ‥ vicarius cum aliquibus ‥ dispensaret, ut ~onis caputium minime portarent Mon. Francisc. II 83. b c1390 conquerentes, quod ‥ de novo ‥ electi anno ~onis transacto forent in socios acceptati FormOx 229; 1425 dicti quatuor bacallarii ‥ ante annum ~onis ‥ plene ut socii incorporari non valent in eodem [sc. collegio] Reg. Cant. I 344. 4 (leg.) probate (of a will). s1258 illa ~o nichil ratificat nisi ultimam voluntatem defuncti Leg. Ant. Lond. 41; s1267 magnates ‥ civitatis denunciarent excommunicatos, eo quod recipiunt ~onem testamentorum de terris et tenementis legatis Ib. 106; 1280 ~ones testamentorum omnium scolarium indistincte infra ‥ universitatem decedencium StatOx 96; 1283 coram loci ordinario, ad quem testamentorum ~o pertinet, ejusdem defuncti testamentum examinatum extitit Reg. Ebor. 83; ~onem illam hactenus recipere recusastis Reg. Brev. Orig. f. 245v; 1535 testamentorum ~o, approbacio, et insinuacio Mem. Ripon I 107. 5 something that establishes a fact, proof, evidence: a (gram. & rhet.); b (log. & phil.); c (leg.). a da exemplis horum ~onem Aldh. Met. 10 p. 85; hic altera ~o inducitur Alcuin Rhet. 31; hoc quod tu a me exigis, ego a te intentus exspectabam; sed quoniam tu easdem ~ones asseris irreprobabiles: meum est qui dubito aperire quid me sollicitet Anselm (Gram.) I 146. b ~o sua est circularis, cujusmodi ~o non valet T. Sutton Gen. & Corrupt. 65; in omni ~one, premissa debet esse notior conclusione Ib. 66; quod lapis secundum suum esse distinctum intelligitur a Deo ab eterno; unde bene procedit ~o illius W. Alnwick QD 55. c sacha: quod, si aliquis aliquem nominatim de aliquo calumpniatus fuerit, et ipse negaverit, forisfactura ~onis vel negationis, si evenerit, sua erit (Leg. Ed.) GAS 647; cum opinionem ejus ‥ adversa ~o nequaquam evacuaret J. Sal. Pol. 575B; sine strepitu judiciali et sine libelli et articuli obligacione viriliter compellere, super quibus omnibus et singulis creditur simplici verbo dictorum mercatorum ‥ aut unius eorum certo nuncio, sine alterius honere probicionis [? l. ~onis] FormMan 11; 1309 quia impossibile est ~o filiacionis nisi presumptive Year Bk. I (Selden Soc. XVII) 186; 1434 non habetur una ~o, licet mulier prius concessit, ut dicitur, et postea negavit MunAcOx 505.

prŏbātĭō, (11) ōnis, f. (probo), ¶ 1 épreuve, essai, examen : Varro R. 1, 20, 1 ; Cic. Off. 1, 144 ¶ 2 approbation, assentiment : Cic. Font. 17 ¶ 3 adhésion de lʼesprit à la vraisemblance, probabilité [t. de philosophie] : Cic. Ac. 2, 96 ¶ 4 preuve, argumentation : Quint. 5, 10, 8 ; 11, 3, 2 || [rhét.] la confirmation : Quint. 3, 9, 1.

probātiō, ōnis f (probo)

1. onderzoek, bezichtiging, keuring [athletarum];
2. goedkeuring, toestemming;
3. (postklass.) bewijs(voering) [certa; (m. gen.) sceleris].

probatio , onis. f.
微。辯明。准。考驗。

Suggest a Translation
See an image

, Novitiatus, seu certum tempus definitum quo monasticam vitam ambientes, ejusdem experimenta subeunt, atque probationis elapso tempore, si idonei fuerint inventi, ad professionem admittuntur, Probation, eadem notione Galli dicimus. Cæsar. Heisterbac. lib. 1. cap. 10 : Uno discedente, alter, cui nomen erat Gosuinus, importunitate sua, ut reciperetur, obtinuit, qui vix per sex hebdomadas in Probatione stetit. Occurrit rursum cap. 40. et lib. 2. cap. 2. Adde Capitul. Aquisg. cap. 34. Ad professionem monasticam aliquando, sine hujusmodi probatione admittebatur, ut colligitur ex Charta Jauser. de Medullione ann. 1223. in Hist. Ms. S. Andr. Avenion. fol. 45. r° : Promittens etiam me obedientiam et continentiam, quantum permiserit divina gratia, servaturam et habitum monachalem suscipio ; et quamdiu vixero, secundum regulam B. Benedicti vivere promitto, et tempori Probationis renuntio. Et ego Bermundus abbas prædictus professionem a te, Jauseranna, emissam recipio, et tibi monachalem habitum concedo.

probātiō ōnis, f

probo, approbation, approval, assent: ob probationem pretium datum: tale visum ut probatio consequatur, i. e. a probable belief.—A proving, trial, test: athletarum: futura. —A proof: scelerum probationes, Ta.

probatio

Saved

Recent