βλάπτω
βλάπτω, βλάπτω, βλάψω, ἔβλαψα, βέβλαφα, βέβλαμμαι, ἐβλάβην or ἐβλάφθην, hurt, harm
- disable, hinder, μή τινʼ ἑταίρων βλάπτοι ἐλαυνόντων Od. 13.22; βλάψας δέ μοι ἵππους Il. 23.571; β. πόδας disable the feet for running, lame them, ib. 782:—Pass., ζωὸν ἕλε βλαφθέντα κατὰ κλόνον entangled in the mêlée, 16.331; ὄζῳ ἔνι βλαφθέντε μυρικίνῳ [the horses] caught in a branch, 6.39; βλάβεν ἅρματα καὶ ταχεʼ ἵππω chariots and horses were stopped, 23.545; Διόθεν βλαφθέντα βέλεμνα stopped, baffled by Zeus, 15.489, cf. 484; βεβλαμμένος ἦτορ stopped in his life (s. v.l.), 16.660.
- 2 c. gen., hinder from, τόν γε θεοὶ βλάπτουσι κελεύθου Od. 1.195; οὐδέ τις αὐτὸν βλάπτειν οὔτʼ αἰδοῦς οὔτε δίκης ἐθέλει Tyrt. 12.40 (repeated in Thgn. 938):—Pass.,βλαβέντα λοισθίων δρόμων arrested in its last course, A. Ag. 120 (lyr.).
- II of the mind, distract, pervert, mislead, of the gods, τὸν δέ τις ἀθανάτων βλάψε φρένας Od. 14.178, cf. Trag.Adesp. 455: c. acc. pers., Il. 22.15, Od. 23.14; so of Ate, φθάνει δέ τε πᾶσαν ἐπʼ αἶαν βλάπτουσʼ ἀνθρώπους Il. 9.507; also of wine, Od. 21.294; βλαφθείς, Lat. mente captus, Il. 9.512: so c. gen., ἥ τε [Περσεφόνη] . . βλάπτουσα νόοιο Thgn. 705; νόου βεβλαμμένος ἐσθλοῦ Id. 223.
- III after Hom., damage, hurt, οἷσι μὴ βλάψῃ θεός (sc. τὰ τέκνα) A. Eu. 661, etc.: with neut. Adj., πλείω β. τινά Th. 6.33; μείζω Pl. Ap. 30c; ἄλλο τι X. HG 1.1.22, etc.:—Pass., μεγάλα βεβλάφθαι Id. Cyr. 5.3.30; βεβλαμμένος τὸν ὀφθαλμόν PStrassb. 52.2 (ii A. D.), etc.: c. acc. cogn., β. τοὺς βίους μείζους βλάβας do greater mischiefs to . ., Posidipp. 12.4: c. dupl. acc., β. τὴν πόλιν τοὺς ὑπολοίπους rob her of . ., App. BC 2.131:—Pass., τοσούσδε βλαβῆναι τὴν πόλιν lose them, Id. Hann. 28; τὸ βλαβέν, = βλάβη, Pl. Lg. 933e.
- 2 c. acc. rei, β. λόγον mar the prophecy, Pi. P. 9.94; τοὺς ὅρκους violate them, Arist. Fr. 148. (βλαπ-< μλαπ- (mḷqṷ), cf. Skt. marcáyati ‘injure’, mṛktás ‘wounded’, Lat. mulco ‘maltreat’.)
I en el avance o la carrera
1 sent. real poner trabas, estorbar, enredar c. ac. de animados o cosas en mov.
βλάψε δέ οἱ φίλα γούναθ'
μή τιν' ἑταίρων βλάπτοι ἐλαυνόντων
no fuera que estorbara a alguno de los compañeros que remabanβλάψας δέ μοι ἵππους
τὸν πλοῦν τῶν ὁλκάδων
τὸν ῥοῦν
ἵππω ... ὄζῳ ἔνι βλαφθέντε μυρικίνῳ
biga enzarzada en una rama de tamariscoοἱ δ' οἱ ἐβλάφθησαν ἄνευ κέντροιο θέοντες
(lloraba al ver que) los suyos sufrían trabas al correr sin fustaοἱ βλάβεν ἅρματα καὶ ταχέ' ἵππω
τῇ ... βλαφθεὶς πέσεν ὕπτιος (la correa del escudo)
Δίοθεν βλαφθέντα βέλεμνα
dardos obstaculizados por Zeus, e.d. desviados
• c. dos ac.
μ' ἔβλαψε θεὰ πόδας
• c. ac. y gen.
τόν γε θεοὶ βλάπτουσι κελεύθου
βλαβέντα ... δρόμων
(una liebre) a la que se impide la carrera
• abs. poner obstáculos, obstaculizar
Αἴας ... ὄλισθε θέων, βλάψε γὰρ Ἀθήνη
βουλόμενον ἅπτειν
2 fig. entorpecer, ofuscar rel. al hombre o a su mente, por parte de un dios u otro agente natural
τότε βλάπτε φρένας ... Ζεύς
βλάπτουσ' ἐν στήθεσσι φρένας κρατερῆς ὑπ' ἀνάγκης
ὁ δαίμων ... τὸν νοῦν ἔβλαψε
ἔβλαψάς μ', ἑκάεργε
δαίμονα ... βίον βλάπτοντα
γῆρας ... βλάπτει δ' ὀφθαλμοὺς καὶ νόον
οὐδ' ὑπὸ κέρδει βλάβεν
• c. gen.
(Περσεφόνη) βλάπτουσα νόοιο
τοῦ μὴ γνῶναι τὰ καλά
• c. ac. abstr. quebrantar, vulnerar
λόγον
τῶν ... ἔργων τὴν ὑπόνοιαν
βλάπτειν τοὺς ὅρκους
II gener.
1 sent. fís. dañar, estropear c. ac. de animados
σῶμα μὴ βλάπτειν τὸ σόν
ὡς δ' ἂν μηδὲ ἄνεμοι βλάπτωσιν (τοὺς ὀφθαλμούς)
• en v. pas. recibir daños c. ac. de rel.
βεβλαμμένον ἦτορ
βεβλαμμένος τὸν ὀφθαλμόν
• abs. esp. medic. y fisiológico ser malo o nocivo, perjudicar
τὸ θερμὸν βλάπτει
βλάπτει δὲ ταῦτα ... χρεομένοισι
πλήρωσις βλάπτει
op. ὠφελεῖν
op. ἰᾶσθαι
• en v. pas., c. ac. de rel. ser perjudicado en
τὴν γνώμην βλαβέντες
τοὺς ... πίνοντας μεγάλα βλάπτεσθαι καὶ τὸ σῶμα καὶ τὴν ψυχήν
• c. ac. de inanimados estropear, deteriorar
κέλευθον εἴ τις ἔβλαψε ποδὶ στείβων ἀνοσίῳ
ἀναθέματα
por parte de pájarosτῆς ... γῆς ... τι
(νῆες) ῥᾷσται δ' ἐς τὸ βλάπτεσθαι
2 en sent. más amplio dañar, perjudicar c. ac. de pers. particulares o colectivos
βλάψει δ' ὁ κακὸς τὸν ἀρείονα φῶτα
οἷσι μὴ βλάψῃ θεός (τὰ τέκνα)
φίλους βλάπτοντες
βλάπτων πόλιν
τὸ δημόσιον
op. ὠφελέω
φίλους ὠφελεῖν ἢ πολεμίους βλάπτειν
•
op. ὀνίνημι
rel. c. ἀδικέω
λαοῖς βλαπτομένοις
a las personas perjudicadasὑπὸ Ἀθηναίων
οὐ γὰρ διὰ δόξαν βλάπτεται
τὸ μὴ βλάπτειν ἀλλήλους μηδὲ βλάπτεσθαι
τὸ ... βλαβὲν ... ἀβλαβὲς ποιητέον
hay que reparar el dañoοὐ βλάπτομαι δοὺς αὐτῷ τὸ ἥμισυ
ὁ βλαφθείς
el perjudicado
• c. ac. int. etim. o no
βλάπτειν ... τοὺς βίους μείζους βλάβας
τι ἄλλο ... τοὺς πολεμίους
μεγάλα βλάπτουσι τοὺς ἀξυνέτους οἱ ἐπαινέοντες
με ... ἔβλαψε δόξα μεγάλα
mi fama me perjudicó grandementeεἴ τι μὴ βλάπτῃ λόγῳ
si no recibes daño del relatoβλάπτῃ ... τί πατρὶ τιμωρῶν σέθεν;
• menos frec. c. ac. de abstr. dañar, ser nocivo para
τὰ πολιτικά
τὰ ἤθη
• abs. causar daño
εἰ δέ τις θεῶν βλάπτοι
ἀδικία βλάπτει
κινεῖν ἢ ἴσχειν κατὰ κακίαν
ἀποδοκιμάζει παραγγέλματα ὡς βλάψοντα
3 c. ac. de pers. y gen. ofender, faltar
οὐ δέ τις αὐτὸν βλάπτειν οὔτ' αἰδοῦς οὔτε δίκης ἐθέλει
y ninguno desea faltarle el respeto ni la justicia
• c. dos ac. perjudicar,
τὴν δὲ πόλιν τοὺς ὑπολοίπους ... βλάψαι
perjudicar a la ciudad en cuanto a los (hombres) que quedan, e.d., privar a la ciudad de los restantes
•Prob. pres. secundario, quizá formado analóg. del fut. y aor. sigm. de la r. *mel-ku̯- / *ml̥-ku̯-, rel. c. ai. mr̥c-, mr̥cyati. La forma βλάβεται < *βλάπεται sería un antiguo pres. tem. Tb. se ha rel. c. la r. *(s)mel- y un alarg. -gu̯-, cf. av. mairya ‘fraudulento’, arm. mełk ‘pecado’, lituan. mẽlas, etc.
1. hinderen, tegenhouden, stoppen
a. met acc.:
b. met acc. en gen. hinderen bij, belemmeren in, afhouden van:
2. overdr. in verwarring brengen:
3. post-Hom. schaden, schade toebrengen, schade berokkenen; met acc.:
untauglich machen, schwächen, hindern ; γούνατα Il. 7.271 ; πόδας 23.782, im Laufe hindern ; Αἴας ὄλισθε θέων – βλάψεν γὰρ Ἀθήνη 23.774 ; βλάψας μοι ἵππους 23.571 ; Κλεόβουλον βλαφθέντα κατὰ κλόνον, er wurde im Getümmel aufgehalten, 16.331 ; ὄζῳ ἔνι βλαφθέντε μυρικίνῳ, sie wurden aufgehalten, 6.39 ; βλάβεν ἅρματα καὶ ἵππω, wurden gehemmt, blieben zurück, 23.545 ; Διόθεν βλαφθέντα βέλεμνα 15.489, von Zeus gehemmte Geschosse. Uebertr. auf den Geist, βλάψε φρένας, betörte, verblendete den Verstand, Od. 14.178 ; ἄτη βλάπτουσα ἀνθρώπους Il. 9.507, 19.94, vgl. Od. 23.14 ; vom Wein 21.294 ; βλαφθείς, sinnverwirrt, wahnsinnig, Il. 9.512 ; βλάπτειν τινὰ κελεύθου Od. 1.195, Einen am Wege hindern ; vgl. Aesch. βλαβεὶς λοισθίων δρόμων Ag. 119 ; ὁδοῦ Opp. H. 2.441 ; νόου βεβλαμμένος ἐσθλοῦ Theogn. 223 ; vgl. Qu.Sm. 13.423 ; βασιλῆα βεβλαμμένον ἦτορ, am Herzen beschädigt, getötet, Il. 16.660. Bei den Folgdn gew. τινά, beschädigen, verletzen ; λόγον, gegen die Regel handeln, Pind. P. 9.97 ; Aesch. Eum. 631 τινί, In Prosa bes. Ggstz zu ὠφελεῖν, z.B. φίλους ὠφελεῖν, ἐχθροὺς βλάπτειν Plat. Rep. I. 332e ; ebenso pass., ἢ βεβλαμμένος ἢ ὠφελημένος Prot. 314b ; Sp.; μέχρις ἂν ἰάσηται τὸ βλαβέν, den Schaden gut machen, Plat. Legg. XI.933e. Oft μέγα (auch τὰ μέγιστα) τὴν πόλιν, Plat. Rep. IV.434a ; Thuc. 8.60 ; ἄλλο τι βλ. τοὺς πολεμίους, den Feinden sonst noch Schaden tun, Xen. Hell. 1.1.22. S. βλάβη. Bei App. τὴν πόλιν τοὺς ὑπολοίπους B.C. 2.131, der Stadt die Uebrigen rauben ; pass., ἄλλους τοσούσδε βλαβῆναι τὴν πόλιν, daß der Staat so vieler beraubt worden, B. Hann. 28.
2 sing. aor. ἔβλαψας Il. 22.15. βλάψας Il. 23.571.
3 sing. ἔβλαψε Il. 23.782. βλάψε Il. 7.271, Il. 23.774: Od. 14.178.
3 pl. ἔβλαψαν Od. 23.14.
3 pl. aor. pass. ἐβλάφθησαν Il. 23.387. Also ἔβλαβεν Il. 23.461. βλάβεν Il. 23.545.
Pple. βλαφθείς, -έντος Il. 6.39, Il. 9.512, Il. 15.484, 489, 647, Il. 16.331.
Acc. sing. masc. pf. pple. βεβλαμμένον Il. 16.660.
- 1
To cause to fail or break down, make useless: γούνατα Il. 7.271. Cf. Il. 15.484, 489.
To stop, cut short the course of: ἵπποι ἔβλαβεν Il. 23.461. Cf. Il. 23.545.
Sim.: βεβλαμμένον ἦτορ (app., brought to a stop in his life, slain) Il. 16.660.
- 2
To impede the course of: ἵππους Il. 23.571.
To impede the motion of, entangle: βλαφθέντα κατὰ κλόνον Il. 16.331.
To impede in action, be in the way of: ἑταίρων τίνʼ ἐλαυνόντων Od. 13.22.
To entangle, catch: ἵππω ὄζῳ ἔνι βλαφθέντε Il. 6.39. Cf. Il. 15.647.
- 3
To trip, cause to stumble Il. 23.774.
To trip up (the feet of).
With double acc.: ἔβλαψέ με πόδας Il. 23.782.
- 4
To put at a disadvantage,
[ἵπποι] ἐβλάφθησαν ἄνευ κέντροιο θέοντες Il. 23.387.
- 5
To hinder from.
With genit.: κελεύθου Od. 1.195.
- 6
Of a divine agency.
- a
To affect the mind of adversely, smite with mental blindness. Of Ἄτη Il. 9.507, 512, Il. 19.94.
With φρένας
as object : εἰ τότε βλάπτε φρένας Ζεύς Il. 15.724. - b
To deprive of good sense, put out of one’s right mind: θεοί σʼ ἔβλαψαν Il. 23.14.
With φρένας
as second acc.: τόν τις ἀθανάτων βλάψε φρένας Od. 14.178. - c
To foil: ἔβλαψάς μʼ , ἑκάεργε Il. 22.15.
- a
- 7
Of wine, to drive out of one’s right mind Od. 21.294.
- 1
- 1harm, hurt met. τό γʼ ἐν ξυνῷ πεποναμένον εὖ μὴ λόγον βλάπτων ἁλίοιο γέροντος κρυπτέτω violating P. 9.94 σοφοὶ δὲ μέλλοντα τριταῖον ἄνεμον ἔμαθον οὐδʼ ὑπὸ κέρδει βλάβεν N. 7.18
Strong 984
to hurt, injure: c. acc., Mk 16:[18], Lk 4:35.†
- Ito disable, hinder, stop Hom.:—βλ. πόδας to disable the feet, to lame them, Od.:—Pass., ὄζωι ἔνι βλαφθέντε the horses] caught in a branch, Il.; βλάβεν ἅρματα were stopped, Il.; Διόθεν βλαφθέντα βέλεμνα stopped, made frustrate by Zeus, Il.
- 2c. gen. to hinder from, βλάπτουσι κελεύθου Od.:—Pass., βλαβέντα λοισθίων δρόμων arrested in its last course, Aesch.
- IIof the mind, to distract, delude, deceive, mislead, of the Gods, Hom.; βλαφθείς, Lat. mente captus, Il.
- IIIafter Hom. to damage, hurt, mar, opp. to wilful wrong (ἀδικεῖν), Aesch., etc.
-
…μηδαμῶς ποιεῖτε τοῦτο. εὖ γὰρ ἴστε, ἐάν με ἀποκτείνητε τοιοῦτον ὄντα οἷον ἐγὼ λέγω, οὐκ ἐμὲ μείζω βλάψετε ἢ ὑμᾶς αὐτούς · ἐμὲ μὲν γὰρ οὐδὲν ἂν βλάψειεν οὔτε Μέλητος οὔτε Ἄνυτος οὐδὲ γὰρ ἂν δύναιτο οὐ γὰρ…
Plato, Apology
-
…κακοῦ οὐδενός. εἰ μὲν γὰρ ἦν μοι χρήματα, ἐτιμησάμην ἂν χρημάτων ὅσα ἔμελλον ἐκτείσειν, οὐδὲν γὰρ ἂν ἐβλάβην · νῦν δὲ οὐ γὰρ ἔστιν, εἰ μὴ ἄρα ὅσον ἂν ἐγὼ δυναίμην ἐκτεῖσαι, τοσούτου βούλεσθέ μοι τιμῆσαι…
Plato, Apology
-
…χείρους γίγνεσθαι ; πάνυ μὲν οὖν. ἀλλʼ ἡ δικαιοσύνη οὐκ ἀνθρωπεία ἀρετή ; καὶ τοῦτʼ ἀνάγκη. καὶ τοὺς βλαπτομένους ἄρα, ὦ φίλε, τῶν ἀνθρώπων ἀνάγκη ἀδικωτέρους γίγνεσθαι. ἔοικεν. ἆρʼ οὖν τῇ μουσικῇ οἱ μουσικοὶ ἀμούσους…
Plato, Republic
-
…ἀποκτείνητε τοιοῦτον ὄντα οἷον ἐγὼ λέγω, οὐκ ἐμὲ μείζω βλάψετε ἢ ὑμᾶς αὐτούς · ἐμὲ μὲν γὰρ οὐδὲν ἂν βλάψειεν οὔτε Μέλητος οὔτε Ἄνυτος οὐδὲ γὰρ ἂν δύναιτο οὐ γὰρ οἴομαι θεμιτὸν εἶναι ἀμείνονι ἀνδρὶ ὑπὸ χείρονος βλάπτεσθαι. ἀποκτείνειε…
Plato, Apology
-
…μου καὶ τοῖς κατηγόροις οὐ πάνυ χαλεπαίνω. καίτοι οὐ ταύτῃ τῇ διανοίᾳ κατεψηφίζοντό μου καὶ κατηγόρουν, ἀλλʼ οἰόμενοι βλάπτειν · τοῦτο αὐτοῖς ἄξιον μέμφεσθαι. τοσόνδε μέντοι αὐτῶν δέομαι · τοὺς ὑεῖς μου, ἐπειδὰν ἡβήσωσι, τιμωρήσασθε ,…
Plato, Apology
-
…ἐγγυτάτω αὑτῶν ὄντας, οἱ δʼ ἀγαθοὶ ἀγαθόν τι ; πάνυ γε. ἔστιν οὖν ὅστις βούλεται ὑπὸ τῶν συνόντων βλάπτεσθαι μᾶλλον ἢ ὠφελεῖσθαι ; ἀποκρίνου, ὦ ἀγαθέ · καὶ γὰρ ὁ νόμος κελεύει ἀποκρίνεσθαι. ἔσθʼ ὅστις βούλεται βλάπτεσθαι…
Plato, Apology
-
…δὲ κακοὶ φίλοι ; πάνυ γε. ἀλλʼ ὅμως δίκαιον τότε τούτοις τοὺς μὲν πονηροὺς ὠφελεῖν, τοὺς δὲ ἀγαθοὺς βλάπτειν ; φαίνεται. ἀλλὰ μὴν οἵ γε ἀγαθοὶ δίκαιοί τε καὶ οἷοι μὴ ἀδικεῖν ; ἀληθῆ. κατὰ δὴ τὸν…
Plato, Republic
-
…τούτῳ ὧδε λέγειν, ὅτι ἔστιν δίκαιον τὸν μὲν φίλον ἀγαθὸν ὄντα εὖ ποιεῖν, τὸν δʼ ἐχθρὸν κακὸν ὄντα βλάπτειν ; πάνυ μὲν οὖν, ἔφη, οὕτως ἄν μοι δοκεῖ καλῶς λέγεσθαι. ἔστιν ἄρα, ἦν δʼ ἐγώ…
Plato, Republic
-
…, οὗ μοι δοκεῖ εἶναι τὸ ῥῆμα, τὸ φάναι δίκαιον εἶναι τοὺς μὲν φίλους ὠφελεῖν, τοὺς δʼ ἐχθροὺς βλάπτειν ; τίνος ; ἔφη. οἶμαι αὐτὸ Περιάνδρου εἶναι ἢ Περδίκκου ἢ Ξέρξου ἢ Ἰσμηνίου τοῦ Θηβαίου ἤ τινος ἄλλου…
Plato, Republic
-
…οὐδὲν ἂν βλάψειεν οὔτε Μέλητος οὔτε Ἄνυτος οὐδὲ γὰρ ἂν δύναιτο οὐ γὰρ οἴομαι θεμιτὸν εἶναι ἀμείνονι ἀνδρὶ ὑπὸ χείρονος βλάπτεσθαι. ἀποκτείνειε μεντἂν ἴσως ἢ ἐξελάσειεν ἢ ἀτιμώσειεν · ἀλλὰ ταῦτα οὗτος μὲν ἴσως οἴεται καὶ ἄλλος τίς που μεγάλα…
Plato, Apology