βρέχω
βρέχω, to be wetted, get wet
- wet, of persons walking through water, τὸ γόνυ Hdt. 1.189; τοὺς πόδας Pl. Phdr. 229a; steep in water, Hp. VM 3; ἐν οἴνῳ Id. Fract. 29; β. χρυσέαις νιφάδεσσι πόλιν shower wealth upon it, Pi. O. 7.34; δακρύοισιν ἔβρεξαν ὅλον τάφον IG 14.1422; β. ἐν δάκρυσι τὴν στρωμνήν LXX Ps. 6.7, cf. 77(78).27:—Pass., get wet, βρεχόμενοι πρὸς τὸν ὀμφαλόν X. An. 4.5.2; βρέχεσθαι ἐν ὕδατι to be bathed in sweat or drench themselves, Hdt. 3.104 (so ἱδρῶτι β. τὴν ψυχήν Pl. Phdr. 254c); βεβρεγμένος filled with water, opp. διερός, Arist. GC 330a17; of sponges, Id. Mete. 386b5; ἄλφιτα β. ἐν ὕδατι Hp. Mul. 2.110; to be rained upon, Plb. 16.12.3; ὄμβροις Str. 15.1.13; esp. in Egypt of the inundation of the Nile, τὰ βρεχέντα πεδία PFlor. 331.6 (ii A. D.); ἡ βεβρεγμένη (sc. γῆ) PTeb. 71.2 (ii B. C.), OGI 669.57 (i A. D.); γῆ οὐ βρεχομένη LXX Ez. 22.24:—but also intr. in Act., to be inundated, PPetr. 3 p.119 (iii B. C.), PTeb. 106.19 (ii B. C.): metaph., ἀκτῖσι βεβρεγμένος steeped, bathed in light, Pi. O. 6.55; σιγᾷ βρέχεσθαι Id. Fr. 240; of hard drinkers, μέθῃ βρεχθείς E. El. 326; βεβρεγμένος tipsy, Eub. 126.
- II rain, send rain, Ev.Matt. 5.45; Ζεὺς ἔβρεχε POxy. 1482.6 (ii A. D.): c. acc., ἔβρεξε Κύριος χάλαζαν LXX Ex. 9.23; θεῖον ib. Ge. 19.24, cf. Ev.Luc. 17.29; ἄρτους Al. Ex. 16.4.
- 2 impers., βρέχει it rains, Telecl. 54, Ep.Jac. 5.17; ὅταν βρέχῃ Arr. Epict. 1.6.26; also ἵνα ὑετὸς βρέχῃ Apoc. 11.6.
A
I tr.
1 mojar, empapar, inundar
τὸ γόνυ
τοὺς πόδας
τὰ αἰδοῖα
ἱδρῶτι ... τὴν ψυχήν
οὐδεὶς ἐβρέχθη ἀνωτέρω τῶν μαστῶν ὑπὸ τοῦ ποταμοῦ
βρέξαντές σφας (τοὺς πυρούς)
(τὸν σπόγγον)
τοῖς δάκρυσιν ... τοὺς πόδας
δακρύοισιν ... τάφον
ἐν δάκρυσίν μου τὴν στρωμνήν
• rociar
βωμὸν θεᾶς
en un ritual
• en preparados, medicamentos empapar, poner a remojo, macerar
(δεῖ) τὰ πόπανα βρέξαντας τρίβειν
τὸ ἄχυρον βρέχειν
ἄλφιτα ... βεβρεγμένα ἐν ὕδατι
οἷον ὁ βεβρεγμένος σπόγγος
2 rel. c. la tierra inundar, irrigar, e.e. fertilizar esp. ref. a la acción del Nilo
ἐπικωλύοντες βρέχ[ε]ιν τὴν γῆν
ἡ βεβρεγμένη (sc. γῆ)
βρεχθίσης (sic) τῆς γῆς
εἰς ἔ]τη δύο βρεχόμενα
en dos años mojados, e.e. en dos años de inundación
3 fig. bañar, envolver
βρέχε θεῶν βασιλεὺς ... χρυσέαις νιφάδεσσι πόλιν
inundó la ciudad de dorados copos, e.d. derramó riquezas sobre ellaξανθαῖσι ... ἀκτῖσι βεβρεγμένος ἁβρὸν σῶμα
bañado por rayos de sol su delicado cuerpoσιγᾷ βρέχεσθαι
sumirse en el silencio
II intr. en v. med.-pas.
1 mojarse, empaparse
ἐν ὕδατι ... βρέχεσθαι
los indios para quitarse el calorδιέβαινον αὐτὸν βρεχόμενοι πρὸς τὸν ὀμφαλόν
βρέχομαι ... καὶ πεπλάνημαι
estoy calado y ando erranteβρεχομένων ἢ σηπομένων
de cuerpos que producen olor(δένδρα) παρὰ ῥείθροισι ... βρέχεται
τὸ γὰρ ἐσκευασμένον, εἰ βραχείη δι' ὅλης τῆς ἡμέρας
κυμίνου ὄξει βραχέντος
βεβρεγμένος
empapado op. διερόςβραχεῖσα ... ὕλη
ἄγαλμα, καίπερ ὂν ὑπαίθριον, οὔτε νίφεται ... οὔτε βρέχεται
τὰ βραχέντα ... ζῷα ἢ σκεύη
• de la tierra inundarse
βρέχεται τοῖς θερινοῖς ὄμβροις ἡ Ἰνδική
βραχήσεται τὰ ὄρη ἀπὸ τοῦ αἵματος αὐτῶν
2 fig. empaparse, mojarse de bebedores beber
δεῖ γὰρ φαγόντας δαψιλῶς βρέχειν
εἴρηται δὲ τὸ ‘βρέχειν’ καὶ ἐπὶ τοῦ πίνειν
• en part. pas. ebrio, borracho
μέθῃ δὲ βρεχθείς
βεβρεγμένος
καί τις βραχεῖσα προσπόλων
B impers. o c. suj. ‘dios’ o ‘lluvia’
1 intr. llover
(θεός) ὁπότε βρέξας
ἐπὶ πόλιν μίαν οὐ βρέξω
Ζεὺς ἔβρεχε
ἵνα μὴ ὑετὸς βρέχῃ
• impers. llueve Telecl.58,
βρέχει ἐπὶ δικαίους καὶ ἀδίκους
καὶ οὐκ ἔβρεξεν ἐπὶ τῆς γῆς
ὅταν βρέχῃ
2 fact. hacer llover
ἔβρεξεν κύριος χάλαζαν
θεῖον καὶ πῦρ
•Se postula una r. *merg(h)/ *morg(h)/ *mreg(h)- y rel. let. merguôt ‘lloviznar’. Tb. se ha puesto en rel. lat. mergere.
1. act.
a. met acc., causat. nat maken:
b. abs. laten regenen:
2. med.-pass., intrans. nat worden:
- 1drench, rain upon c. acc. ἔνθα ποτὲ βρέχε θεῶν βασιλεὺς χρυσέαις νιφάδεσσι πόλιν O. 7.33 πρόσθε γὰρ νώνυμνος βρέχετο πολλᾷ νιφάδι (sc. πάγος Κρόνου) O. 10.51 met., ἴων ξανθαῖσι καὶ παμπορφύροις ἀκτῖσι βεβρεγμένος ἁβρὸν σῶμα (sc. Iamos) O. 6.55 μὴ σιγᾷ βρεχέσθω (-εσθαι v. l.) fr. 240.
1
ῥοδοδάφνην μετ' ἅλμης βρέξας καὶ τρίψας (οἰκίαν) ῥᾶνον
humedece adelfa con agua de mar, tritúralo y haz aspersiones
σκίλλαν εἰς ὕδωρ χλιαρὸν βρέξας δὸς αὐτῷ νίψασ[θ]αι
moja una cebolla en agua caliente y dásela para que se lave
λαβ]ὲ βύ[σσινο]ν ῥάκος καὶ βρέξας εἰς σησάμινον ἔλαιον
toma una tira de lino y mójala con aceite de sésamo
ἀπόλειξον τὸ ἓν μέρος (τοῦ νίτρου) καὶ τὸ ἕ<τερο>ν βρέξας εἰς τὸν κρατῆρα ἀπόπλυνε
lame una cara del natrón y la otra, mojándola en la cratera lávala
βρέξον αὐτὰ εἰς τὰ καταμήνια τῆς γυναικὸς οὔσης ἐν ἀφέδρῳ, βρέξατω αὐτὰ εἰς τὴν φύσιν ἑαυτῆς
mójalas
λαβὼν σπέρμα ὑοσκυέμου βρέξον αὐτὸ γάλακτος ἱππίου
toma semilla de beleño y mójala en leche de yegua
2
te alabo a ti, el dios de los dioses, el que envía la lluvia
tú eres el que truena, el que llueve y el que relampaguea
3
tú eres el azufre que Dios hizo llover en medio de Sodoma y Gomorra
4
ἔλαιον λαβὼν ἐπίλεγε τὰ ὀν[όματα, εἶτα] βρέξαι καὶ κοιμῶ
toma aceite, pronuncia los nombres y luego úngete y ve a dormir
- ILat. rigo, to wet, τὸ γόνυ, of men walking through water, Hdt.:—Pass. to be wetted, get wet, βρεχόμενοι πρὸς τὸν ὀμφαλόν Xen.; βρέχεσθαι ἐν ὕδατι to bathe in water, Hdt.: of hard drinkers, βρεχθείς soaked, Eur.
- IIto rain, send rain, NTest.; c. acc. cogn., βρ. πῦρ to rain fire, NTest.
- 2impers. βρέχει, like ὕει, Lat. pluit, it rains, NTest.