μεταλαμβάνω
μεταλαμβάνω, to have or get a share of
- have or get a share of, partake of, c. gen. rei, ληΐης, καμάτου, μιαρίας, Hdt. 4.64, Pi. N. 10.79, Antipho 3.3.12; ἀμείνονος μοίρας Pl. Phdr. 248e; τροφῆς Act.Ap. 2.46, etc.:—Med., μεταλαμβάνεσθαί τινος lay claim to, τοῦ οὐνόματος Hdt. 4.45.
- 2 with the part received added in acc., Ἄρεως μοῖραν μ. E. Ba. 302; τὸ πέμπτον μέρος τῶν ψήφων Pl. Ap. 36b, D. 18.266, etc.; μ. τῶν τῆς ἀρετῆς μορίων οἱ μὲν ἄλλο οἱ δὲ ἄλλο Pl. Prt. 329e.
- 3 c. acc. rei, ἢν μὴ μεταλάβῃ τοὐπίπεμπτον Ar. Fr. 201; δικαστῶν τοσούτων οὐ δὲ διακοσίας ψήφους μ. And. 1.17.
- 4 in Platonic Philos., c. gen. rei, participate in the universal, ἤτοι ὅλου τοῦ εἴδους ἢ μέρους μ. Pl. Prm. 131a.
- 5 c. gen. pers., have part in, share his society, X. Cyr. 7.5.51; go shares with another, ὡς ἐμοῦ τι κεκλοφότος ζητεῖς μεταλαβεῖν Ar. Pl. 370.
- 6 receive notice or information, Mitteis Chr. 31 ii 2 (ii B. C.): c. acc. et inf., PTeb. 40.7 (ii B. C.), LXX 2 Ma. 4.21: c. acc. et part., μ. πολιορκοῦντά τινα ib. 11.6; μ. διότι . . Aristeas 316:—Pass., to be cited, = Lat. recitari, ἐκ διπτύχων SIG 827 B 1 (Delph., ii A. D.).
- 7 understand, φωνάς Philostr. VA 1.19.
- II receive in succession or afterwards, [χαλινόν] X. Eq. 10.6; [ἱμάτιον] θάτερον Eup. 159.6; πλοῦτον ἕτερον Philem. 201; occupy a position left by the enemy, Plb. 10.40.11, etc.; μ. τὴν ἀρχήν succeed to the government, Id. 5.40.6, cf. PTeb. 79.49 (ii B. C.); μ. τὸν λόγον take up the discourse, i.e. answer, Plb. 18.2.2; μ. alone, Id. 10.38.1, etc.; οἱ παρά τινος -λημψόμενοι his successors in title, PTeb. 294.18 (ii A. D.), etc.; ἐκ διαδοχῆς μ. τὸ ἱερόν Stud.Pal. 22.184.95 (ii A. D.).
- 2 abs., come after, come on, ἅμα τῷ μεταλαβεῖν τὸ τῆς νυκτός Plb. 15.30.2.
- III take instead, take in exchange, substitute, πόλεμον ἀντʼ εἰρήνης Th. 1.120; ἄλλο ὄνομα ἀντὶ τῆς ἡδονῆς Pl. Prt. 355c; διαναπαύσωμεν αὐτὸν μεταλαβόντες αὐτοῦ τὸν συγγυμναστήν; Id. Plt. 257c; τὰ ὄργανα τἀλλήλων Id. R. 434a, cf. b; μ. τὰ ἐπιτηδεύματα ἐς τὸ ὁμοῖον adopt new customs so as to resemble others, Th. 6.18, cf. Pl. Prt. 356d; ἱμάτια, ἐσθῆτας μ., X. Cyr. 4.5.4, Plb. 3.78.3; μ. παλτόν take another javelin, X. Eq. 12.13: c. inf., ἀντὶ τοῦ αἰεὶ φυλάσσεσθαι . . [τὸ] ἀντεπιβουλεῦσαι μ. Th. 6.87.
- IV Pass., to be changed, Sor. 2.9, Olymp. in Mete. 36.19.
- 2 Medic., of humours, blood, to be transferred, conveyed, ὑπὸ δηχθέντος Ruf. Fr. 118, cf. Sor. 2.7.
- 3 Gramm., to be changed, altered, εἰς . . A.D. Synt. 107.2; also, of words, have their construction altered, εἰς . . Id. Pron. 15.11, al.; but μ. ἐκ . . to be used in place of, Id. Synt. 195.14, al.
- V take words in another sense, τὰ πράγματα τοῖς ὀνόμασι μ. Hld. 9.9, cf. Them. in de An. 18.35; parody, Ath. 8.336f (Pass.).
- 2 translate, interpret, Ph. 1.480 (Pass.).
- VI in the Logic of Arist., τὸ μεταλαμβανόμενον proposition substituted for the original thesis in hypothetical reasoning, APr. 41a39.
1. act. met fut.
a. een deel krijgen,
b. krijgen
2. med. aanspraak maken op, met gen.:
1) Teil woran nehmen, c. gen., καμάτου, Pind. N. 10.79, wie Ar. Plut. 370 ; vollständiger, Ἆρεως μοῖραν μεταλαβὼν ἔχει τινά, Eur. Bacch. 302, wie Her. τῶν ἐπίπλων τὰ ἡμίσεα μεταλαβεῖν, 6.23 ; τῆς ληΐης, 4.64 ; ἀμείνονος μοίρας, Plat. Phaedr. 248e, öfter ; auch ὅταν μὴ μέλιτός τι μεταλαμβάνῃ, Rep. VIII.565a ; ἐὰν ὁ διώκων μὴ μεταλάβῃ τὸ πέμπτον μέρος τῶν ψήφων, Legg. XII.948d, öfter ; Andoc. 1.33 u. öfter bei den Oratt., ὀλίγας ψήφους, Dem. 59.10 ; Sp. – Auch im med., τούτου μεταλαμβάνονται τοῦ ὀνόματος Λυδοί, Her. 4.45, sie nehmen ihn für sich, eignen ihn sich zu.
2) nach einem Andern nehmen, Xen. re Eq. 10.6, λόγον, nach einem Andern das Wort nehmen, antworten, Pol. 17.2.2, 29.9.1 ; auch ohne den Zusatz, antworten, 10.38.1 u. öfter ; absol., ἅμα τῷ μεταλαβεῖν τὸ τῆς νυκτός, mit dem Eintreten der Nacht, 15.30.2 ; häufig auch τὴν ἀρχήν, τὴν στρατηγίαν, die Prätur nach Einem übernehmen, ihm im Amte folgen, 5.40.6, 4.37.7.
3) anders nehmen, ändern, vertauschen, τὸν πόλεμον ἀντʼ εἰρήνης, Thuc. 1.120, vgl. 6.87 ; ὃταν τὰ ἀλλήλων ὄργανα μεταλαμβάνωσι καὶ τὰς τιμάς, Plat. Rep. IV.434b ; ἱμάτια, die Kleider wechseln, Xen. Cyr. 4.5.4, wie τὰς ἐσθῆτας, Pol. 3.78.3 ; τὴν σκευήν, Luc. Nigr. 24 ; auch ἔθη, Pol. 6.25.11, öfter ; auch μετέλαβον τὴν Ἑλληνικὴν κατασκευὴν τῶν ὅπλων, sie änderten ihre Waffen u. nahmen die griechischen an, 6.25.8. – Auf eine andere Weise fassen, sagen, auslegen, Philostr.; bei Ath. VIII.336f = parodieren.
- 1take a share (in) παῦροι δʼ ἐν πόνῳ πιστοὶ βροτῶν καμάτου μεταλαμβάνειν” N. 10.79
- Ito have or get a share of, to partake of a thing, c. gen., Hdt., etc.:—Mid., μεταλαμβάνεσθαί τινος to get possession of, lay claim to, Hdt.
- 2the part received is sometimes added in acc., μ. μοῖραν or μέρος τινός Eur., etc.; μ. τὸ πέμπτον μέρος τῶν ψήφων Plat.
- 3c. gen. pers. to share his society, Xen.: in bad sense, to lay hold of, accuse, Ar.
- IIto take after another, to succeed to, c. acc., Xen.
- IIIto take in exchange, substitute, πόλεμον ἀντʼ εἰρήνης Thuc.; μ. τὰ ἐπιτηδεύματα to adopt new customs, Thuc.; ἱμάτια μ. Xen.
- 2to interchange, Plat.
-
…δῆλον τοῦτό γε, ὅτι εἰ μὴ ἀνέβη Ἄνυτος καὶ Λύκων κατηγορήσοντες ἐμοῦ, κἂν ὦφλε χιλίας δραχμάς, οὐ μεταλαβὼν τὸ πέμπτον μέρος τῶν ψήφων. τιμᾶται δʼ οὖν μοι ὁ ἀνὴρ θανάτου. εἶεν · ἐγὼ δὲ δὴ τίνος…
Plato, Apology
-
…, ὥσπερ τὰ τοῦ προσώπου μόρια ἔχει πρὸς τὸ ὅλον πρόσωπον. πότερον οὖν, ἦν δʼ ἐγώ, καὶ μεταλαμβάνουσιν οἱ ἄνθρωποι τούτων τῶν τῆς ἀρετῆς μορίων οἱ μὲν ἄλλο, οἱ δὲ ἄλλο, ἢ ἀνάγκη, ἐάνπερ τις…
Plato, Protagoras
-
…ἐν ᾧ ἡμεῖς μὲν ἠδικήμεθα, οὗτοι δὲ κινδυνεύουσι, μηδʼ ἐν ᾧ ὑμεῖς τῆς τε δυνάμεως αὐτῶν τότε οὐ μεταλαβόντες τῆς ὠφελίας νῦν μεταδώσετε καὶ τῶν ἁμαρτημάτων ἀπογενόμενοι τῆς ἀφʼ ἡμῶν αἰτίας τὸ ἴσον ἕξετε, πάλαι δὲ κοινώσαντας τὴν…
Thucydides, The Peloponnesian War
-
…ὅταν γὰρ ὁ θεὸς ἐς τὸ σῶμʼ ἔλθῃ πολύς, λέγειν τὸ μέλλον τοὺς μεμηνότας ποιεῖ. Ἄρεώς τε μοῖραν μεταλαβὼν ἔχει τινά · στρατὸν γὰρ ἐν ὅπλοις ὄντα κἀπὶ τάξεσιν φόβος διεπτόησε πρὶν λόγχης θιγεῖν. μανία δὲ καὶ τοῦτʼ…
Euripides, Bacchae
-
…ὁρᾶσθαι · τῷ δέ λέγωμεν πάλιν · οὐ γὰρ ἅπαξ ῥητέον ἀοράτῳ τε εἶναι καὶ γιγνώσκοντι νοητῷ τε, μνήμης μεταλαβόντι λογισμοῦ τε ἐν περιτταῖς τε καὶ ἀρτίαις ἅμα μεταβολαῖς. πέντε οὖν ὄντων τῶν σωμάτων, πῦρ χρὴ φάναι καὶ…
Plato, Epinomis
-
…τοῦ ἑνὸς μορίου καὶ τὰ τοῦ ἑνὸς ὅλου μετέχοντα, οὐκ ἀνάγκη ἤδη πλήθει ἄπειρα εἶναι αὐτά γε ἐκεῖνα τὰ μεταλαμβάνοντα τοῦ ἑνός ; πῶς ; ὧδε ἴδωμεν. ἄλλο τι οὐχ ἓν ὄντα οὐδὲ μετέχοντα τοῦ ἑνὸς τότε, ὅτε…
Plato, Parmenides
-
…ὡς μὲν ἐγὼ οἶμαι, ἐπεὶ αὐτῷ ταῦτα συνεχωρήθη, καὶ ὡμολογεῖτο εἶναί τι ἕκαστον τῶν εἰδῶν καὶ τούτων τἆλλα μεταλαμβάνοντα αὐτῶν τούτων τὴν ἐπωνυμίαν ἴσχειν, τὸ δὴ μετὰ ταῦτα ἠρώτα, εἰ δή, ἦ δʼ ὅς, ταῦτα…
Plato, Phaedo
-
…οὐσίας μετέχειν. οὐ γάρ. τὸ δὲ γίγνεσθαι καὶ τὸ ἀπόλλυσθαι μή τι ἄλλο ἦν ἢ τὸ μὲν οὐσίας μεταλαμβάνειν, τὸ δʼ ἀπολλύναι οὐσίαν ; οὐδὲν ἄλλο. ὧι δέ γε μηδὲν τούτου μέτεστιν, οὔτʼ ἂν λαμβάνοι οὔτʼ…
Plato, Parmenides
-
…ὡς φῄς, εἶναι εἴδη ἄττα, ὧν τάδε τὰ ἄλλα μεταλαμβάνοντα τὰς ἐπωνυμίας αὐτῶν ἴσχειν, οἷον ὁμοιότητος μὲν μεταλαβόντα ὅμοια, μεγέθους δὲ μεγάλα, κάλλους δὲ καὶ δικαιοσύνης δίκαιά τε καὶ καλὰ γίγνεσθαι ; πάνυ γε, φάναι…
Plato, Parmenides
-
…θεοὺς πάντας εἰς τὴν τιμιωτάτην αὐτῶν οἴκησιν, ἣ δὴ κατὰ μέσον παντὸς τοῦ κόσμου βεβηκυῖα καθορᾷ πάντα ὅσα γενέσεως μετείληφεν, καὶ συναγείρας εἶπεν…
Plato, Critias