χαρίεις

χᾰρίεις, χαρίεσσα (Boeot. χαρίϝεττα Mon.Piot 2.138 (statuette from Thebes, vii/vi B. C.), χαρίεν (for χάριεν, v. infr. IV): gen. χαρίεντος, dat. -εντι: voc. χαρίει, χαρίεν, acc. to Theodos. Can. 1.11, 209 H.: (χάρις):—

• graceful, beautiful:
• • I in Hom. freq. of the works of men, [πέπλος] χαριέστατος Il. 6.90, 271; εἵματα 5.905; ἔργα Od. 10.223; φᾶρος 5.231; also, gracious, ἀμοιβή 3.58; ἀοιδή 24.197; τέλος χαριέστερον 9.5; δῶρα χ. acceptable gifts, Il. 8.204, Ar. Pl. 849; οὐ πάντεσσι θεοὶ χαρίεντα διδοῦσιν Od. 8.167; εἴ ποτέ τοι χαρίεντʼ ἐπὶ νηὸν ἔρεψα Il. 1.39; of the parts of a person, χ. μέτωπον, πρόσωπον, κάρη, 16.798, 18.24, 22.403; μέλεα Archil. 12; of a youth, πρῶτον ὑπηνήτῃ, τοῦπερ χαριεστάτη ἥβη Il. 24.348 (also -έστατος ἥβη Od. 10.279); of persons first in Hes. Th. 247; χαρίεσσα δέμας ib. 260; ὦ κάλα, ὦ χαρίεσσα Sapph. η̄ 5 App. p.48 Lobel, cf. Alc. 46; φυὴν χαριέστερος Tyrt. 12.5; σοὶ χάριεν μὲν εἶδος Sapph. η̄ 9 App. p.49 Lobel; once in Trag., σὰν χαρίεσσαν ὥραν E. Fr. 453.6 (lyr.); also χαρίεσσα χελιδοῖ Anacr. 67: later ζῷα ὀφθῆναι χαρίεντα Luc. Prom.Es 3.
  • II in Att., freq. of persons, in relation to qualities of mind, elegant, accomplished, χ. ἦσαν οἱ Λακωνικοί Ar. Lys. 1226; οἱ χαριέστατοι men of taste, Isoc. 12.8, Arist. Metaph. 1060a25, cf. Pl. R. 605b (Comp.); οἱ χ. Arist. Pol. 1297b9, Phld. Mort. 31; opp. οἱ πολλοὶ καὶ φορτικώτατοι, Arist. EN 1095b22, cf. Pol. 1267a1; τὰ τῶν χ. σκώμματα the wits, Pl. R. 452b; χ. καὶ νοῦν ἔχοντες Arist. Pol. 1320b7; χαριέστατος τὴν μουσικήν accomplished in . ., Pl. La. 180d; περὶ φιλοσοφίαν Id. Ep. 363c; χ. ποιητής Id. Lg. 680c; τῶν ἰατρῶν οἱ χ. Arist. EN 1102a21; στρατηγοί D.S. 12.33 (Sup.); γεωργός, παιδαγωγός, etc., Plu. Util. 2.92b, Cat.Mi. 1, etc.
  • • 2 of things, graceful, elegant, μέλος, πόνος, Pi. P. 5.107, N. 3.12, cf. Ar. Pl. 145; φιλοσοφία ἐστὶν χαρίεν Pl. Grg. 484c, cf. Sph. 234b (Comp.); χαρίεντα μὲν γὰρ ᾄδω, χ. δʼ οἶδα λέξαι Anacr. 45; λόγον λέξαι χαρίεντα Ar. V. 1400; βοήθειαι χαριέσταται πρός τι Pl. R. 602d; ἐνθύμημα χ. clever, smart, X. An. 3.5.12; τὸ ἀστεῖον καὶ χ. Luc. VH 1.2; χαρίεντα . . ἐσοφίσω καὶ σοφά Ar. Av. 1401; ironical, χαρίεντα πάθοιμʼ ἄν I should be nicely off, Id. Ec. 794; χαρίεν [ἐστὶ] εἰδέναι it is well to know, Hp. Art. 34; χ. οὖν . . λαλεῖν Ar. Ra. 1491 (lyr.); δοκεῖ χαριέστερον εἶναι . . λέγειν Pl. Prt. 320c; also χαρίεν γάρ, εἰ . . it would be a pretty thing, if . . ! X. Cyr. 1.4.13, Luc. JTr. 26.
    • 3 rarely of natural objects, θεῶν χ. ἐναύλους Hes. Th. 129; χαρίεντα τὰ ὑδάτια φαίνεται Pl. Phdr. 229b; πηγὴ χαριεστάτη ib. 230b; τὴν Ἰνδῶν λίθον χ. Jul. Or. 2.51a.
    • 4 name of a plant, χαρίεν τὸ ἐπονομαζόμενον, τούτου ῥίζαν πρόσθες Hp. Mul. 1.78.
  • III Adv. χαριέντως gracefully, elegantly, cleverly; πάνυ χ. ἀποδεδεῖχθαι Pl. Phd. 87a, cf. Plt. 300b; χ. ἔχων τὸ σῶμα in fine condition, Id. Phd. 80c; δείπνου χ. πεπρυτανευμένου Alex. 110.4; χ. εἰπεῖν Pl. R. 331a: Comp., ἀνθηρότερον καὶ -έστερον τῶν ἄλλων λέγειν Isoc. 13.18; οἱ -εστέρως λέγοντες Arist. Metaph. 1075a26.
  • • 2 kindly, courteously, Isoc. 5.22.
    • 3 with good intention, χ. μέν, ἀπειροτέρως δὲ ἐπαινεῖν Id. 12.37.
  • IV the neut., as Adv., was written proparox. χάριεν in Att., acc. to Hdn.Gr. 1.350, A.D. Adv. 160.22, etc., but no example is quoted; neut. as Adj. is proparox. acc. to Suid.

χαρίεις, χαρίεσσα, χαρίεν, att. χάριεν betont, angenehm, anmutig, liebreizend, lieblich, übh. was Einem angenehm u. erwünscht ist ; Hom. nur von Sachen, δῶρα Il. 8.204, εἵματα 5.905, φᾶρος Od. 5.231, ἔργα 10.223, ἀοιδή 24.198 ; bes. von Teilen des menschlichen Körpers, μέτωπον Il. 16.798, πρόσωπον 18.24, κάρη 22.403 ; u. dem entsprechend τοῦπερ χαριεστάτη ἥβη Il. 24.348, Od. 10.279 ; ἔναυλοι Hes. Th. 129 ; u. Th. 246, 260 zuerst als Bezeichnung weiblicher Anmut und Schönheit ; μέλος, πόνος Pind. P. 5.107, N. 3.12 ; μέλεα Archil. 54 ; χαρίεντα δῶρα Ar. Plut. 849 ; ib. 144 ist vrbdn εἴ τί γʼ ἔστι λαμπρὸν καὶ καλὸν ἢ χάριεν ἀνθρώποισι. So auch in Prosa, χαρίεντα τὰ ὑδάτια φαίνεται Plat. Phaedr. 229b, vgl. 230b ; Folgde.
Bei den Attikern χαρίεις von Personen gesagt = durch seines Betragen einnehmend, artig, witzig, scherzhaft, geistreich, wie Arist. Eth. 1.4.5 im Ggstz von οἱ πολλοὶ καὶ φορτικοί, vgl. Polit. 2.5 ; τὰ τῶν χαριέντων σκώμματα Plat. Rep. V.452b ; so bes. Sp.; οἱ χαριέστεροι Ggstz von οἱ πολλοί Luc. Nigr. 27, Ggstz von οἱ πρὸς ἀλήθειαν χείρονες 48 ; auch von Sachen, artig, sinnreich, allerliebst, χαρίεντα σοφίζεσθαι Ar. Av. 1401 ; χαρίεν γάρ, das ist spaßhaft (Scholl. γελοιῶδες, ἀνόητον), Luc. Iov. Trag. 26, Vit. auct. 3 ; τὸ ἀστεῖον καὶ χαρίεν V.H. 1.2 ; Plat. χαρίεις ἂν εἴη ὁ ἐν τῇ ποιήσει μιμητικὸς πρὸς σοφίαν περὶ ὧν ἂν ποιῇ, Rep. X.602a ; παιδιᾶς ἔχεις τι χαριέστερον εἶδος ἢ τὸ μιμητικόν Soph. 234b ; Θρᾶττά τις ἐμμελὴς καὶ χαρίεσσα θεράπαινα Theaet. 174a. – Ironisch χαρίεν γάρ = das wäre schön, Xen. Cyr. 1.4.43 ; aber An. 3.5.12 τὸ μὲν ἐνθύμημα χαρίεν ἐδόκει εἶναι. τὸ δὲ ἔργον ἀδύνατον ist = die Erfindung schien sein, es schien gut ausgesonnen.
• Adv. χαριέντως .

χαρίεις

-εντος.

Fem. χαριεσσα. Neut. χαρίεν, -εντος.

[χάρις.]

Superl. χαριέστατος of two terminations Od. 10.279. Pleasing, lovely, fine: νηόν Il. 1.39, εἵματα Il. 5.905, Il. 22.511. Cf. Il. 8.204, Il. 9.599: φᾶρος Od. 5.231=Od. 10.544, ἔργα Od. 6.234=Od. 23.161, Od. 10.223.

In superl. : πέπλος χαριέστατος Il. 6.90, 271.

Of parts of the body, lovely, fair: μέτωπον Il. 16.798. Cf. Il. 18.24, Il. 22.403.

Of incorporeal things and abstractions, pleasing, delightful, acceptable: ἀμοιβήν Od. 3.58, ἀοιδήν Od. 24.198.

In comp. : τέλος χαριέστερον Od. 9.5.

In superl.: τοῦ περ χαριεστάτη ἥβη Il. 24.348: τοῦ περ χαριέστατος ἥβη Od. 10.279.

Absol. in neut. pl., what makes for pleasingness: οὐ πάντεσσι θεοὶ χαρίεντα διδοῦσιν Od. 8.167.

χᾰρῐεις

• 1delightful τὸ καλλίνικον λυτήριον δαπανᾶν μέλος χαρίεν P. 5.107 χαρίεντα δʼ ἕξει πόνον N. 3.12 ]αχαριε[ P. Oxy. 2443, fr. 2.

χαρίεις , εσσα, εν (χάρις), comp. χαριέστερος, sup. χαριέστατος: full of grace, graceful, charming, winsome; neut. pl. as subst., ‘winning gifts,’ Od. 8.167.

χαρίεις χάρις

• • Igraceful, beautiful, lovely, Hom.
  • IIin Attic graceful, elegant, accomplished, οἱ χαρίεντες men of taste and refinement, men of education, Isocr., Plat.
  • • 2so of things, graceful, elegant, neat, pretty, Ar., Plat.; —iron., χαρίεν γάρ, εἰ . . it would be a pretty thing, if . . ! Xen.
  • IIIadv. χαριέντως, gracefully, elegantly, neatly, daintily, cleverly, Plat.
  • • 2kindly, courteously, Isocr.
  • IVthe neut. as adv., when it was written proparox. χάριεν, Ar., Plat.