ascensus
ascensus2, a climbing, ascent
Could not find ascensus2 in Logeion dictionaries. Looking for closest alphabetic form.
ascēnsus, ūs, m.: a climbing or ascending, 2.303. (ascendō)
ascensus (ads-), a, um, Part. of ascendo.
ascensus (ads-), ūs, m. [ascendo],
- an ascending, ascent.
- I.A Lit.: primos prohibere ascensu coeperunt, Caes. B. G. 5, 32: homines audaces ab ejus templi aditu atque ascensu repulisti, Cic. Dom. 21: quod hosti aditum ascensum ve difficilem praeberet, Liv. 25, 36 summi fastigia tecti Ascensu supero, Verg. A. 2, 303 ascensus muri, Vulg. 2 Esdr. 12, 36. ascensus altaris, ib. Eccli. 50, 12. adscensus siderum, a rising of the stars to our hemisphere, Plin. 29, 4, 15, § 59: ascensus aurorae, Vulg. 2 Esdr. 4, 21; ib. Jon. 4, 7.—Also in plur: hostes partim scalis ascensus tentant, Liv. 36, 24.—
- B Trop.: ollisque ad honoris amplioris gradum is primus ascensus esto, Cic. Leg. 3, 3; olla propter quae datur homini ascensus in caelum, id. ib. 2, 8.—
- II Meton. (abstr. for concr., cf.. aditus, accessus, etc.), a place by which one ascends, an approach, ascent: inambulans atque ascensu ingrediens arduo, Cic. de Or. 1, 61, 261 difficilis atque arduus, id. Verr. 2, 4, 23: riget arduus alto Tmolus in ascensu, Ov. M. 11, 151: quae aedes tribunal habent et ascensum, a flight of stairs, ascent, Vitr. 4, 7, p. 93 Rode; so id. 5, 6, p. 111 Rode.—In plur ut obtinerent ascensus montium, Vulg. Judith, 2, 6; ib. 1 Reg. 14, 4.—Trop.. in virtute multi ascensus many degrees, Cic. Planc. 25 Wund.
ascēnsus, ūs, m. (ascendo), das Hinaufsteigen, Besteigen, I) eig. u. übtr.: 1) eig. (Ggstz. descensus): sui tergoris, Col.: in Capitolium, Cic.: Gallorum in Capitolium, Plin.: in caelum (Ggstz. descensus de caelo), Himmelfahrt (Christi), Eccl.: quorum (Alpium) mihi citus et facilis ascensus, Sidon.: alqm ascensu prohibere, Caes.: alqm ab eius templi aditu atque ascensu repellere, Cic.: alci aditum ascensumque difficilem praebere, Liv.: ascensum dare Gallis, die Möglichkeit des Erklimmens verschaffen, Caes.: mollioris ascensus viam invenire, Liv.: in ascensum arduos colles emunire, Sen.: ascensu summi fastigia tecti superare, emporsteigen zu usw., Verg.: aber ascensu vincere montes, übersteigen, Claud.: Plur., scalis ascensus tentare, Liv. 36, 24, 4. – von Gestirnen, der Aufgang, siderum, Plin.: scorpionis, Vulg. – 2) übtr., das Auf-, Emporsteigen = Gelangen zu etw., primus ad amplioris honoris gradum, Cic.: ad victoriam facilis ascensus, Nazar. pan.: hic ei gradus ad rem publicam, hic primus est aditus et ascensus ad popularem iactationem, Cic. – II) meton.: A) der Ort, auf dem man wohin steigt, der Zugang, Aufgang, die Anhöhe, der Abhang (sofern man ihn ersteigt), difficilis atque arduus, Cic., arduus ac difficilis, Liv.: minime arduus ad munitiones, Caes.: alio ascensu Aequos mittit, Caes.: tanto collis ascensu, bei der so starken Steigung des Hügels, Caes.: animadverso ad saxum ascensu aequo, Liv.: aedes tribunal habent et ascensum, einen Aufgang, eine Treppe, Vitr.: so ascensus valli duplices, Hyg. – im Bilde, in virtute multi ascensus, viele Stufen, Cic. Planc. 60. – B) eine Maschine, die emporgehoben wurde, um die Angreifenden auf gleiche Höhe mit der Mauer zu bringen, die Hebemaschine, Vitr. 10, 13 (19), 8 (ibid. § 3 ascendens machina). – C) als rhet. u. gramm. t. t., a) = κλιμαξ, die Steigerung, Klimax, Aquil. Rom. § 40. Mart. Cap. 5. § 536. – b) die Steigerung der Vergleichungsgrade, ascensus quidam ad amplificandam significationem gradus sunt dicti, Cledon. 37, 30 K. – D) personif., Ascēnsus, ī, m., der Gott der Aufgänge u. Abhänge, Tert. ad nat. 2, 15.
pede timido ~um [sc. graduum ] attemptavit
gravis est ascensus ad astra
nullus in ascensum det pocula sic sibi missa, / sive dapes in descensum gustent comedentes
concesse sunt ei inducie xl dierum et unius ~us maris et refluxus
luna in ~u suo et descensu acquirit immutationem ab aliquo maligno planeta
benedictio in ~u Domini
quo tempore? festo / Ascensus Domini
cum in eo nullam januam vel fenestram vel ~um alicubi conspicerem
circuitus, ~us,gewind
cum vias castri cunctas turriumque gradus et ~us cordis oculo jam tenuisset
1 ascēnsus ( adsc- ), a, um, part. de ascendo.
2 ascēnsŭs (11) ( adsc- ), ūs, m. ¶ 1 action de monter, escalade : in Capitolium Cic. Sest. 131, la montée au Capitole [Capitolii Cic. Domo 101 ] ; agger ascensum dat Gallis Cæs. G. 7, 85, 6, lʼamoncellement des matériaux donne aux Gaulois la possibilité dʼescalader ; partim scalis ascensus temptant Liv. 36, 24, 4, une partie tente des escalades au moyen dʼéchelles ¶ 2 chemin par lequel on monte, montée : in oppidum noluit accedere, quod erat difficili ascensu Cic. Verr. 2, 4, 51, il ne voulut pas pénétrer dans la ville, parce quʼon y montait par une pente difficile ; qua minime arduus ad nostras munitiones ascensus videbatur Cæs. G. 2, 33, 2, par où la montée vers nos travaux paraissait la moins rapide (raide) ¶ 3 [fig.] accès, ascension : ad civitatem Cic. Balbo 40, ascension au droit de cité ; in virtute multi sunt ascensus Cic. Planc. 60, le mérite donne une quantité de moyens de sʼélever.
- 1. het (be)stijgen, beklimmen; (meton.) mogelijkheid om te stijgen; ➤ ascensum dare alci;
- 2. (metaf.) het (be)stijgen, slagen in; ➤ ad victoriam facilis ~; in virtute multi sunt ascensus trappen;
- 3. opgang, weg omhoog, toegang; ➤ difficilis atque arduus ~; tanto collis ascensu bij zo’n steile heuvel.
Ecclesiam S. Stephani.... similiter renovavit, una cum cœmeterio B. Cyriacæ, seu Ascensum ejus. Ascensumpro gradu, dixit lex 45. Cod. Th. de Operib. public. sed hic forte
Ambonesumitur.
ascēnsus (adsc-) (1)
- P. of ascendo.
ascēnsus (adsc-) (2) ūs, m
- ascendo, a climbing, ascent: primos prohibere ascensu, Cs.: difficilis, L.: mollioris ascensūs via, L.: fastigia Ascensu supero, V.—Fig., a rising: ad civitatem, to citizenship.—A way up, approach, ascent: agger ascensum dat Gallis, Cs.: arduus: in circuitu, i. e. winding, Cs.: riget Tmolus in ascensu, O.—Fig.: in virtute multi sunt ascensūs.