delectatio
delectatio, a delighting, delight, pleasure, amusement, satisfaction
- a delighting, delight, pleasure, amusement (freq. and good prose): delectatio voluptas suavitate auditus animum deleniens, etc., Cic. Tusc. 4, 9: homo videndi et audiendi delectatione ducitur, id. Off. 1, 30; so, conviviorum, id. de Sen. 13, 45. More freq. without gen.: mira quaedam in cognoscendo suavitas et delectatio, Cic. de Or. 1, 43, 193; so, jucunditas delectatioque, id. ib. 3, 38, 155; with voluptas, id. Fam. 9, 24, 2: (doctrina et literae), quae secundis rebus delectationem modo habere, videbantur, nunc vero etiam salutem, id. ib. 6, 12 fin.: gratiam et delectationem afferunt, Quint. 2, 13, 11; 9, 4, 9 et saep.; Ter. Heaut. 987: in amicitia, Vulg. Sap. 8, 18.—In plural, Cic. Mur. 19, 39 al.—
- II As medic. t. t., a straining, effort, tenesmus (late Lat.): frequens ventris egerendi, Cael. Aur. Tard. 4, 6, 88; 4, 3, 46.
in quibuslibet corporeae ~onis voluptatibus execrandis
~o,lustbœrnes vellufsumnes
quibus auditis delectatus rex magnam circa Dei famulum coepit habere ~onem
si multae et magnae ~ones sunt in rebus delectabilibus, qualis et quanta ~o est in illo qui fecit ipsa delectabilia?
‘invidia est dolor de alieno bono’‥ . qualiter ergo peccatum, cum ibi non sit ~o? dicendum quod est tristitia de alieno bono auferente nostrum vel minuente, sed est ~o in amando proprium bonum
~o dilectionis est Dei fruitio; set ~o cognitionis est ipsius affectus
propter †dilectationem
intensior dilectio, minor ~o
- delecto, a delighting, delight, pleasure, amusement, satisfaction: nulla alia, T.: oculorum: ridendi: conviviorum: mira in cognoscendo: suae delectationis causā.
-
…in Equo Troiano creterrarum tria milia aut armatura varia peditatus et equitatus in aliqua pugna quae popularem admirationem habuerunt, delectationem tibi nullam attulissent. quod si tu per eos dies operam dedisti Protogeni tuo, dum modo is tibi quidvis…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…, sed plane animi sui causa ; ludos nobis idiotis relinquet. solet enim in disputationibus suis oculorum et aurium delectationi abdominis voluptates anteferre. nam quod vobis iste tantum modo improbus, crudelis, olim furunculus, nunc vero etiam…
Cicero, in Pisonem
-
…atque a consuetudine communis sensus abhorrere. Ac ne illud quidem vere dici potest aut pluris ceteris inservire aut maiore delectatione aut spe uberiore aut praemiis ad perdiscendum amplioribus commoveri. Atque ut omittam Graeciam, quae semper eloquentiae princeps esse…
Cicero, de Oratore
-
…utroque dactylus. Itaque in varia et perpetua oratione hi sunt inter se miscendi et temperandi. Sic minime animadvertetur delectationis aucupium et quadrandae orationis industria ; quae latebit eo magis, si et verborum et sententiarum ponderibus utemur. Nam…
M. Tullius Cicero, Orator
-
…beatam vitam esse concluditur. Etenim, pro deorum atque hominum fidem parumne cognitum est superioribus nostris disputationibus, an delectationis et otii consumendi causa locuti sumus, sapientem ab omni concitatione animi, quam perturbationem voco, semper vacare ,…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…ut increpuit, in media oratione de maximis rebus et gravissimis disputantem philosophum omnes unctionis causa relinquunt ; ita levissimam delectationem gravissimae, ut ipsi ferunt, utilitati anteponunt. Otium autem quod dicis esse, adsentior ; verum oti fructus…
Cicero, de Oratore
-
…, dum modo is tibi quidvis potius quam orationes meas legerit, ne tu haud paulo plus quam quisquam nostrum delectationis habuisti. non enim te puto Graecos aut Oscos ludos desiderasse, praesertim cum Oscos vel in senatu vestro spectare…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…modice, sed erat quidam fervor aetatis, qua progrediente omnia fiunt in dies mitiora. neque enim ipsorum conviviorum delectationem volup tatibus corporis magis quam coetu amicorum et sermonibus metiebar ; bene enim maiores accubitionem epularem amicorum, quia vitae…
M. Tullius Cicero, De Senectute
-
…polite eloqui non possit ; sed mandare quemquam litteris cogitationes suas, qui eas nec disponere nec inlustrare possit nec delectatione aliqua allicere lectorem, hominis est intemperanter abutentis et otio et litteris. itaque suos libros ipsi legunt cum suis…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…rerum formam, quae absunt a forensi contentione eiusque totius generis quod Graece ἐπιδεικτικὸν nominatur, quia quasi ad inspiciendum delectationis causa comparatum est, non complectar hoc tempore ; non quo neglegenda sit ; est enim illa quasi nutrix eius…
M. Tullius Cicero, Orator