impotentia

impŏtentĭa (inp-), ae, f. [impotens]. *

• Inability, want of wealth, poverty: magis propter suam impotentiam se semper credunt neglegi, Ter. Ad. 607.—
• II Want of moderation or self-restraint, ungovernableness, passionate behavior, violence, fury (freq. and class.): impotentia quaedam animi a temperantia et moderatione plurimum dissidens, Cic. Tusc. 4, 15, 34; Poet. ap. Cic. Tusc. 4, 16, 35: impotentia commotus animi, Sisenn. ap. Non. 527, 14: numquam potentia sua ad impotentiam usus, Vell. 2, 29: impotentiae exprobratio, Quint. 6, 2, 16: muliebris, Liv. 34, 2, 2; Tac. A. 1, 4; 12, 57: veteranorum, id. ib. 14, 31: nullius astri Gregem aestuosa torret impotentia, fiery violence, Hor. Epod. 16, 62.

impotentia, ae, f. (impotens), I) das Unvermögen, die Ohnmacht, Ter. adelph. 607. – II) die Unbändigkeit, Zügellosigkeit, Ausgelassenheit, bes. in Hinsicht auf Ehrgeiz u. Herrschsucht, der Despotismus, Cic., Tac. u.a.: animi, Sisenn. hist. fr.: libidinum, Plin.

impotentia [CL] 1 weakness, helplessness: a (physical); b (w. defining gen.); c (moral or spiritual); d (financial). impossibilitas portat secum ~iam Anselm Misc. 342 (v. impossibilis 1a); in femineam transit ~iam Map NC III 5 f. 42v (v. effeminare a); 1220 ipsa pro inpotentia sua et pro etate sua commisit totam terram suam custodiendam ‥ filio suo CurR VIII 236; 1287 si in egritudinem, senectutem, vel aliam ~iam inciderit Conc. Syn. 1025; 1368 unum bondagium vastum quod A. prius tenuit et propter inpotenciam reliquit Hal. Durh. 77; 1408 in alloc’ J. ballivo de H. de firmis ‥ per ipsum levatis, propter ejus ~iam consumptis Ac. Durh. 183; ~ia, A. feblenesse WW.  b sinistre manus et brachii percussus ~ia Mir. Fridesw. 77; 1263 rex amovit S. de S. quondam coronatorem in comitatu Derb’ propter ~iam corporis sui Cl 261.  c pro potestate bonorum, tanta ~ia eos sequetur ut omnino nihil eorum que voluerint possint Eadmer Beat. 15; sequitur, si bonum facere deferat homo, hoc ex ~ia evenire, cum ex voluntate non potuit emigrasse Fortescue NLN I 26.  d Hospitalares ‥ habuere principium ut peregrinorum redimerent ~ias Map NC I 23 f. 16; 1272 ~iam aliquam ‥ tanto patri ‥ pretendere [i. e. as excuse for non-payment] compellimur aut flebili inopia pauperrime denudare (Lit. ad Papam) Reg. North. 44. 2 inability, incapability; b (w. gen.); c (w. ad). c1230 ad matricem ecclesiam cum familia sua accedent nisi aliqua rationabiliter ~ia fuerint prepediti Reg. Aberbr. I 86.  b mentiri non est potentia, sed peccatum, id est boni ~ia W. Malm. Mir. Mariae 117; s1174 propositum reformande pacis inter ipsum et filios, ex inpotentia resistendi, procedere minime dubitavit Diceto YH 394; s1214 audito rumore de captione magnatum suorum ‥ et ~ia resistendi in alia parte, comperiit Deum et homines sibi esse undique offensos et exosos Flor. Hist. II 152; ~ia judicandi S. Faversham Elench. 143 (v. imperitia c).  c numquam enim simul sunt ‥ potestas et ~ia ad esse vel ad non esse Anselm Misc. 341. 3 (sexual) impotence. exsequitur de iis qui habent ~iam coeundi et ideo non possunt contrahere. ~ie autem est una causa naturalis et alia accidentalis: naturalis triplex, sc. naturalis frigiditas, defectus etatis, arctatio nature, accidentalis duplex, una per castrationem, alia per maleficia Hales Sent. IV 538.

impŏtentĭa, (12) æ, f. (impotens), ¶ 1 impuissance, faiblesse : Ter. Ad. 607 ¶ 2 impuissance à se maîtriser : impotentia quædam animi Cic. Tusc. 4, 34, un emportement de lʼâme, un mouvement passionné ; impotentia muliebris Liv. 34, 2, 2 ; Tac. Ann. 1, 4, impuissance des femmes à se dominer, le caractère passionné de la femme || violence de qqch., excès : Hor. Epo. 16, 62.

impotentia (inp-) ae, f

• impotens, helplessness, weakness: sua, T.—Ungovernableness, violence, fury, unbridled passion: animi: muliebris, L.: sine impotentiā, Ta.: astri aestuosa, fiery violence, H.