somnium
somnium, a dream
- Lit., a dream, Cic. Div. 1, 20, 39; 2, 58, 119; Plin. 10, 75, 98, § 211; Macr. Somn. Scip. 1, 3; Lact. Opif. Dei, 18: rex Priamus somnio perculsus, Enn. ap. Cic. Div. 1, 21, 42 (Trag. v. 59 Vahl.): dum huic conicio somnium, interpret, Plaut. Curc. 2, 2, 3 (253); cf. id. Rud. 3, 1, 19 (611): interpretes somniorum, Cic. Div. 1, 58, 132: jucundissima somnia, id. Fin. 5, 20, 55: per somnia loquentes, talking in their sleep, Lucr. 5, 1158; cf.: quae somnio visa fuerant, Liv. 8, 6, 11 Weissenb.—
- B Personified: Somnia, dreams, as divinities, Cic. N. D. 3, 17, 44; Ov. M. 11, 588; 11, 614 sq—
- II Transf.
- A For any thing idle, silly, or without foundation (cf. somnio, II.), a dream, an idle whim or fancy, stuff, nonsense: tu, quantus quantus, nihil nisi sapientia es: Ille somnium, Ter. Ad. 395: de argento, somnium, id. ib. 204; id. Phorm. 874.—Plur.: fabulae! ... logi! ... somnia! Ter. Phorm. 493: et vigilans stertis nec somnia cernere cessas, visions, Lucr. 3, 1048; cf. id. 1, 105: spes inanes et velut somnia quaedam vigilantium, Quint. 6, 2, 30: exposui fere non philosophorum judicia, sed delirantium somnia, Cic. N. D. 1, 16, 42: Chrysippus Stoicorum somniorum vaferrimus interpres, id. ib. 1, 15, 39: leviter curare videtur, Quo promissa cadant et somnia Pythagorea, Hor. Ep. 2, 1, 52.—
- B Poet.: Somnus, tibi somnia tristia portans, i. e. fatal sleep, Verg. A. 5, 840.
confundentur videntes ~ia
responso accepto ab angelo per ~io
tempore nam quodam geminas per somnia cernens / virgineo vidit fulgentes flore puellas
intellexit vel in ~io vel in visione mentis ostensum sibi esse quod viderat
tempore nocturno cuidam per somnia fabro / sanctus adest
rogavit ‥ princeps ‥ Dei virum, quatinus sibi visionis suae ~ia nuper promulgata solvendo enexuisset
gravissimus somnus eum intercepit. sopitus itaque per sompnium vidit ursum quendam in aere volantem
quendam seniorem pulcherrimum ‥ manifeste, non in ~iis, vidit
visum est Gileberto in somnis quod manum suam in synum predicte puelle injecisset ‥ quod ~ium vehementer expavescens vir castissimus ‥ confestim suam sacerdoti exposuit cum ~io temptationem
sompnius Scipionis
dum vigilat, vigili fantasmata, sompnia lucri, / assistunt propius, miserum torquentia pectus
magi ‥ turbant mentes hominum, immittunt, sompnia
ne phantasticum oculi mei mihi pariant ~ium
hujus mundi gloriam, que revera nonnisi phantasma est et ~ium
erroris igitur sequntur devium / qui vitam nominant hoc vite sompnium
tres syrenes, que suavi cantu navigantes demulcendo in ~ium vertunt, sunt tres delectationes que corda hominum ad vicia molliunt et in somnium mortis ducunt
pre dulcedine cantus melodie spiritualis ceciderunt in sompnium(
sed grave valde sibi, nimium fierique laborem, / sic nocturna sibi quererentur somnia tolli
~ium mortis
- 1. droom; meton. droombeeld, visioen; ➤ per -a (in de droom) loqui; interpres -orum; -o uti of -um videre een droom hebben, dromen; -o videre alqd;
- 2. (poët.) (plur.) slaap;
- 3. (metaf.) waan, inbeelding, dwaasheid, fantasie, meestal plur. [vinolentorum; delirantium].
- somnus, a dream: rex somnio perculsus, Enn. ap. C.: interpretes somniorum: quae somnio visa fuerant, L.—Person.: Somnia, Dreams(as divinities): Somnia, veros narrantia casūs, O.—Poet.: Somnus, tibi somnia tristia portans, i. e. the sleep of death, V.—A dream, whim, fancy, stuff, nonsense: de argento, somnium, T.: delirantium somnia: somnia Pythagorea, H.
-
…, vipereum crinem vittis innexa cruentis. In medio ramos annosaque brachia pandit ulmus opaca, ingens, quam sedem Somnia volgo vana tenere ferunt, foliisque sub omnibus haerent. Multaque praeterea variarum monstra ferarum Centauri in foribus stabulant ,…
Vergil, Aeneid
-
…a nobis iam quovis tempore vatum terriloquis victus dictis desciscere quaeres. quippe etenim quam multa tibi iam fingere possunt somnia, quae vitae rationes vertere possint fortunasque tuas omnis turbare timore et merito ; nam si certam finem esse viderent…
Lucretius, De Rerum Natura
-
…ovo nasceretur thesauri similitudo, potius quam aperte thesaurum quaerere iuberetur, sicut aperte Simonides vetitus est navigare ergo obscura somnia minime consentanea maiestati deorum. Ad aperta et clara veniamus, quale est de illo interfecto a caupone Megaris ;…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…secundum quietem sit, quid evenire et quid sequi soleat. primum igitur intellegendum est nullam vim esse divinam effectricem somniorum. atque illud quidem perspicuum est, nulla visa somniorum proficisci a numine deorum ; nostra enim causa di id…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…morte deletos reponere in deos, quorum omnis cultus esset futurus in luctu. Iam vero Chrysippus, qui Stoicorum somniorum vaferrumus habetur interpres, magnam turbam congregat ignotorum deorum, atque ita ignotorum ut eos ne coniectura quidem informare possimus…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…in hospitio, illum alterum orare, ut subveniret, quod sibi a caupone interitus pararetur ; eum primo perterritum somnio surrexisse ; dein cum se collegisset idque visum pro nihilo habendum esse duxisset, recubuisse ; tum ei dormienti eundem…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…dicam, insanis, quid ebriis, quam multa falsa videantur quodsi eius modi visis credendum non est, cur somniis credatur, nescio. nam tam licet de his erroribus, si velis, quam de somniis disputare, ut…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…sic videamus, clarissimarum sortium quae tradatur inventio. numerium Suffustium Praenestinorum monumenta declarant, honestum hominem et nobilem, somniis crebris, ad extremum etiam minacibus, cum iuberetur certo in loco silicem caedere, perterritum visis irridentibus suis civibus…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…. quae igitur natura obtulit illam speciem Simonidi a qua vetaretur navigare aut quid naturae copulatum habuit Alcibiadis quod scribitur somnium qui paulo ante interitum visus est in somnis amicae esse amictus amiculo. is cum esset proiectus inhumatus ab omnibusque…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…multi vero, qui contemnant eamque superstitionem imbecilli animi atque anilis putent quid est igitur cur his hominibus consulens deus somniis moneat eos qui illa non modo cura, sed ne memoria quidem digna ducant nec enim ignorare deus potest ,…
M. Tullius Cicero, De Divinatione