vilis
vilis, of small price, of little value, purchased at a low rate, cheap
- I Lit.: nec quicquam hic vile nunc est nisi mores mali, Plaut. Trin. 1, 1, 10 (32): annona vilior, id. Mil. 3, 1, 138 (733): istaec (puella) vero vilis est, Ter. Phorm. 558: istuc verbum vile est viginti minis, Plaut. Most. 1, 3, 139 (295): ex eis praediis talenta argenti bina Statim capiebat ... Ac rebus vilioribus multo talenta bina, Ter. Phorm. 791: frumentum quoniam vilius erat, Cic. Verr. 2, 3, 84, § 195: res vilissimae (opp. pretiosissimae), id. Fin. 2, 28, 91.—Abl. neutr. (sc. pretio), at a small price, at a low rate, cheaply: Ep. Quanti eam emit? Th. Vili, Plaut. Ep. 1, 1, 49 (49): vili vendere, Mart. 12, 66, 10.— Comp.: quod viliori praedium distraxerit ... et si non viliori vendidit, etc., Dig. 43, 24, 11, § 8.—Sup.: res stipulatoris vilissimo distracta est, Dig. 13, 4, 2 fin.—
- II Transf.
- A Of trifling value, cheap, poor, paltry, common, mean, worthless, base, vile (cf. indignus): si honor noster vobis vilior fuisset, Cic.Cic. Fl. 41, 103: nihil tam vile neque tam vulgare, id. Rosc. Am. 26, 71: Velia non est vilior quam Lupercal, id. Fam. 7, 20, 1: hi quorum tibi auctoritas est videlicet cara, vita vilissima, id. Cat. 1, 8, 19: fidem fortunas pericula vilia habere, Sall. C. 16, 2: nec adeo vilis tibi vita esset nostra, ut, etc., Liv. 40, 9: et genus et virtus nisi cum re vilior alga est, Hor. S. 2, 5, 8: inter Perfectos veteresque referri debet an inter Viles et novos? id. Ep. 2, 1, 38: vilis Europe, vile, abandoned, id. C. 3, 27, 57: tu poscis vilia rerum, id. Ep. 1, 17, 21: si, dum me careas, est tibi vile mori, Ov. H. 7, 48.— Neutr. adverb.: et vile virentes Hesperidum risit ramos, i. e. in the ordinary manner, Claud. IV. Cons. Hon. 37: vile comparati, Schol. Juv. 11, 145.—Prov.: vile est, quod licet, Petr. 93.—
- β With inf.: stat fucare colos nec Sidone vilior, Ancon. Sil. 8, 438. —
- B Found in great quantities, abundant, common (poet. and rare): poma, Verg. G. 1, 274: phaselus, id. ib. 1, 227.—Hence, adv.: vīlĭter.
- 1 Lit., cheaply: venire poteris intestinis vilius, Plaut. Curc. 2, 1, 28 (243): vilissime constat, Plin. 18, 6, 8, § 45: vilissime constiterit, Col. 9, 1, 6.—
- 2 Transf., meanly, poorly, vilely: se ipsum colere, Ap. Flor. 1, p. 344, 29; Claud. IV. Cons. Hon. 97: vilissime natus, Eutr. 9, 21.
multos stateres queque ~ia valebant
pretium impretiabile hodie sub ~is oboli taxatione venditur
reliquos ‥ in servitutem vendidit ~i precio [ME: ]for a peny
~ibus ‥ meritis
in quo monasteriolum habebatur antiquitus sed erat tunc destitutum ‥ ~ibus edificiis consistens
caprini pellibus usi / vilibus induti seclique in rebus egeni
Dominus ‥ se ‥ exposuit ‥ tam fragili, tam corruptibili, tam ~i materie
ad fullandum aliquos ~es pannos vel grossos
honor mundi transitivus / ‥ / est inanis et exilis / brevis levis vanus vilis
transmutandi metalla ~ia in aurum et argentum
Averroys ‥ ~e sophisma facit
non carum facit Deum sed ~em [ME: ] nimis qui ‥ aliquid de ejus dilectione diminuitunwurð
[lego ] reparacioni et emendacioni viarum ~ium ubi magis necesse fuerit
ut nos ‥ / abducat fallax vilis quasi servulus hostis
de villanis et ~i plebe
utitur solummodo quarundam ~ium testimoniis personarum
rex celorum ‥ non ‥ equo superbo, sed ~is aselli dorso est invectus
tametsi ~is vermiculus et vapor sim(
hec etenim Anglorum opinio ‥ quod ~is et abjectus in Anglia validus et acceptus in Wallia
opifices ~es
ferre apud Normannos pigebat ~em se cunctis, odiosum esse multis
fides, sacramentum, et salus obsidum ~ia fuerunt iratis pro ‥ occisis parentibus
paupertas Christi et humilitas ejus mundo ~is est
persona quedam ~is et feda
~is discordancia sive tediosa ‥ et refutabilis ab omnibus in majori parte
adjudicati fuerunt prisone, in qua ferris erant mancipati et in loco ~i positi
vilificavit ~ibus verbis majorem et ballivos
trapezeta, et nummularius ‥ qui nummis fenerantur et ~is [sic ] negotiis
Theodorus ‥ nulli ‥ unquam permisit ‥ se inducere ‥ ~ium hypocritarum
Judei ‥ falsaverant monetam per ~em retonsionem
lupanar ~ium mulierum(
absit regem delectari vel assuesci viciosis et ~ibus operibus disconvenientibus sue dignitati
➳ vilei = vili Pl. Epid. 51.
- 1. goedkoop [vestis; frumentum];
- 2. (metaf.) gering (wat waarde betreft), waardeloos, onbetekenend, verachtelijk [rex; vita; honor]; ➤ alqd vile en inter vilia habere iets geringschatten, verachten; vilia rerum waardeloze dingen; est tibi vile mori jij staat onverschillig tegenover de dood;
- 3. (poët.) overal verkrijgbaar, alledaags [poma; phaselus].
賤價。卑賤。平常。鄙陋者。— oratio 粗論。Vili (pretio) emere 賤買。Vilius erat frumentum 時麥畧賤。Pretium non vile 可以之價。
Suggest a Translation
See an image
- VAG-, of small price, of little value, purchased at a low rate, cheap: istaec (puella), T.: frumentum vilius: vilissimae res.—Of trifling value, cheap, poor, paltry, common, mean, worthless, base, vile: si honor noster vobis vilior fuisset: quorum tibi est vita vilissima: fidem fortunas pericula vilia habere, S.: Et genus et virtus nisi cum re vilior algā est, H.: Europe, abandoned, H.: Si, dum me careas, est tibi vile mori, O.: poma, i. e. abundant, V.: phaselus, common, V.
-
…patiuntur, decernunt, cum tacent, clamant, neque hi solum quorum tibi auctoritas est videlicet cara, vita vilissima, sed etiam illi equites Romani, honestissimi atque optimi viri, ceterique fortissimi cives qui circumstant senatum, quorum…
Cicero, in Catilinam
-
…illexerat, multis modis mala facinora edocebat. Ex illis testis signatoresque falsos commodare ; fidem, fortunas, pericula vilia habere, post, ubi eorum famam atque pudorem attriverat, maiora alia imperabat. Si causa peccandi in praesens…
Sallust, Catilina
-
…sed pater ut gnatos diligit et generos. nunc te cognovi quare etsi impensius uror, multo mi tamen es vilior et levior. qui potis est inquis. quod amantem iniuria talis cogit amare magis, sed bene velle minus…
Catullus, Carmina
-
…. non illis studium vulgo conquirere amantis illis ampla satis forma pudicitia. non ego nunc vereor ne sim tibi vilior istis uni si qua placet, culta puella sat est ; cum tibi praesertim Phoebus sua carmina donet Aoniamque libens…
Propertius, Elegies
-
…vices, quam tua sub nostro mutetur pectore cura sis quodcumque voles, non aliena tamen. tam tibi ne viles isti videantur ocelli, per quos saepe mihi credita perfidia est hos tu iurabas, si quid mentita fuisses ,…
Propertius, Elegies
-
…saepe venit magno faenore tardus Amor. Tune igitur demens, nec te mea cura moratur an tibi sum gelida vilior Illyria et tibi iam tanti, quicumque est, iste videtur, ut sine me vento quolibet ire velis tune…
Propertius, Elegies
-
…. fueris sane tribunus plebis tam iure legeque, quam fuit hic ipse ; P. Ser ; vilius, vir omnibus rebus clarissimus atque amplissimus quo iure, quo more, quo exemplo legem nominatim de capite civis…
Cicero, de Domo sua
-
…quantam tu mihi tecum esse voluisti, desiderare videtur gratiarum actionem, neque ego libenter pro maximis tuis beneficiis tam vili munere defungor orationis et malo praesens observantia, indulgentia, adsiduitate memorem me tibi probare. quod si mihi vita…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…, hoc intellegi volumus, salutem hominum in eius esse tutela. minime autem convenit, cum ipsi inter nos viles neglectique simus, postulare ut diis inmortalibus cari simus et ab iis diligamur. Quem ad modum igitur membris utimur…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…caruisse glorier ; quod si fecissem, quod a me beneficium haberetis, cum pro vobis ea quae mihi essent vilia reliquissem hoc meo quidem animo summi in patriam amoris mei signum esse debet certissimum, quod, cum abesse ab…
Cicero, pro Sestio