γένεσις
γένεσις, γένεσις, ἡ, birth (noun)
- origin, source, Ὠκεανόν τε θεῶν γένεσιν Il. 14.201; Ὠκεανοῦ, ὅς περ γ. πάντεσσι τέτυκται ib. 246, cf. Pl. Tht. 180d; beginning, in dual, τοῖν γενεσέοιν ἡ ἑτέρα Id. Phd. 71e.
- II manner of birth, Hdt. 1.204, 6.69, etc.; race, descent, Id. 2.146; πατρὸς οὖσα γένεσιν Εὐρύτου S. Tr. 380; κατὰ γένεσιν, opp. καθʼ υἱοθεσίαν, IG 12(1).181 (Rhodes).
- 2 Astrol., nativity, geniture, AP 11.164 (Lucill.), 183 (Id.), Epigr.Gr. 314.21 (Smyrna), PLond. 1.98r60 (i A. D.), Vett.Val. 216.6: hence, lot, fortune, Astramps. Orac. 16.8, 23.7.
- III production, generation, coming into being, opp. ὄλεθρος, Parm. 8.21; more usu. opp. φθορά, Pl. Phlb. 55a, etc.; περὶ γενέσεως καὶ φθορᾶς, title of work by Arist.: generally, formation, πύου Hp. Aph. 2.47; origination, making, ἱματίων, περὶ τὰ ἀμφιέσματα, Pl. Plt. 281b, e; γ. καὶ οὐσία δικαιοσύνης Id. R. 359a.
- 2 = τὸ γίγνεσθαι, becoming, opp. οὐσία, ib. 525b, Ti. 29c, Procl. Inst. 45, al.
- IV concrete, creation, i.e. all created things, Pl. Phdr. 245e; γ. καὶ κόσμος Id. Ti. 29e, freq. in Ph., as 1.3, al., cf. Plot. 6.3.2, etc.
- V race, kind or sort of animals, Pl. Plt. 265b, etc.; family, δίδυμος γ. of the Spartan kings, Id. Lg. 691d.
- VI generation, age, Id. Phdr. 252d: pl., Id. Plt. 310d; κατὰ περίστασιν τῆς γ. according to the circumstances of his time, Porph. Sent. 32.
- VII παιδοπόρος γ. genitalia muliebria, AP 9.311 (Phil.).
- VIII Math., generation of a figure, Papp. 234.4, al.
- b origin of a spiral, Id. 272.7; ἡ ἐν γ. εὐθεῖα the initial line, Id. 286.22.
A en las cosmogonías y fil.
I ref. seres cosmogónicos, dioses y seres a quienes se atribuye cierto carácter suprahumano
1 origen, generación, nacimiento
Ὠκεανόν τε, θεῶν γένεσιν
Océano, nacimiento de dioses(Ὠκεανός) γ. πάντεσσι τέτυκται
φύσιν οἰωνῶν γένεσίν τε θεῶν ποταμῶν τ' Ἐρέβους τε Χάους τε
ἡ γ. τῶν ἄλλων πάντων Ὠκεανός τε καὶ Τηθύς
διὰ τὴν τοῦ ἀφροῦ γένεσιν
ὁ τῆς γενέσεως ἀρχηγός, ... Κύπρος
la región ancestral de su nacimiento, Chipreγ. Κύπρου (tal vez v. l. Κύπριδος)· ἡ σπονδή
ἀπ' αὐτοῦ ... αὐτῶν (τῶν θεῶν) τὴν γένεσιν
a partir de entonces datan el nacimiento de esos dioses
2 nacimiento, natividad, natalicio de héroes míticos y personajes heroizados
πατρὸς οὖσα γένεσιν Εὐρύτου
ya que (Yola) por nacimiento es hija de Euritoἐκ τοῦ ἔρωτος γένεσιν
como falsa etim de ἥρως
II en la reflexión cosmogónica, filosófica y post. religiosa sobre el ser, el cosmos
1 generación, génesis, el llegar a existir
a) en el proceso unidireccional de la existencia:
op. φθορά
περὶ γενέσεως καὶ φθορᾶς
ἀεὶ γὰρ εἶναι μεταξύ, ὥσπερ τοῦ εἶναι καὶ μὴ εἶναι γ.
τὴν γένεσιν κίνησιν εἶναι
op. διάλυσις
ἀπὸ τῆς γενέσεως μέχρι τῆς ἀκμῆς
γ. ἀπέσβεσται καὶ ἄπυστος ὄλεθρος
b) de los primeros elementos, Pl.Ti.41e,
τὸ γενέσει ὕστερον τῇ φύσει πρότερον
en una cierta jerarquía de los elementosπάντων ... φυσική τις μεταβολὴ καὶ γ.
c) de los contrarios
μεταξὺ ἀμφοτέρων πάντων τῶν ἐναντίων δυοῖν ὄντοιν δύο γενέσεις
τοῖν γενεσεοῖν
d) como algo que se produce en el tiempo el llegar a ser, devenir
περὶ τὴν ἐν χρόνῳ γένεσιν
οἱ παρελθόντές σοι τῆς γενέσεως ἐνιαυτοί
2 el hecho de existir, la existencia
a) incluso la realidad, natura, naturaleza emparejada con el todo, con el cosmos, presuponiendo un agente creación
γένεσιν καὶ τὸ πᾶν ... ὁ συνιστάς
γ. καὶ κόσμος
φιλοσόφῳ ... τῆς οὐσίας ἁπτέον ... γενέσεως ἐξαναδύντι
γ. τοῦ κόσμου
equiv. a lat. natura rerumἀπὸ γῆς ἄρξασθαι τὴν γένεσιν τοῦ κόσμου
κοινὴ πάντων γ.
ἔοικεν ἀνδρὶ κατανοοῦντι τὸ πρόσωπον τῆς γενέσεως αὐτοῦ ἐν ἐσόπτρῳ
se parece al hombre que examina el rostro de su propia realidad en un espejo
b) op. lo eterno
τί τὸ ὂν ἀεί, γένεσιν οὐκ ἔχον;
τὸ αἰσθητὸν ἐν γενέσει καὶ μεταβολαῖς ... ὄν
ἡ ἀρχὴ τῆς γενέσεως
ἀτελὴς ἡ γ.
c) esp. en lit. crist. la Creación Iren.Lugd.Haer.1.14.1,
ἐκ μὴ ὄντων γ.
creación de la nada
• ἡ Γ. libro del Génesis, e.e. de la creación del mundo tít. del primer libro del Pentateuco, Iust.Dial.20.1,
(Μωυσῆς) τὴν γένεσιν ἀνέγραψεν αὐτοῦ (τοῦ κόσμου)
III de cualidades abstractas génesis, gestación, principio
πρῶτον μὲν ἡ γ.
γ. τε καὶ οὐσία δικαιοσύνης
τοῦ μεγίστου ἀγαθοῦ
πολιτείας τῆς ἀρίστης
unido a ἀρχή
• de la enfermedad en abstr., Hp.Epid.6.1,
τυραννικοῦ ἀνδρὸς ... γ.
•
op. πράξεις
B de los seres vivos
I
1 nacimiento
ἔγγιστα γενέσιος
del niñoαἱ δὲ Νύμφαι γενέσεως ἔφοροι
Δα[μοφῶν] Εὐφραγόρα Παλαιοπολίτας κατὰ γένεσιν
2 generación, procreación humana
φεύγω γένεσιν βροτῶν
τὴν Εὔαν ... γυναῖκα βοηθὸν οὖσαν γενέσεως
• de los animales en gener. generación, reproducción, en Arist. ref. al proceso de formación
γ. ζῴου
περὶ ζῴων γενέσεως
Sobre la generación de los animales tít. de una obra de Aristótelesἡ (ἐπιστήμη) ὑπὲρ τοῦ καρποῦ τῆς γενέσεως ἐκ τῆς γῆς
ἡ γ. τῶν ζῴων καὶ τῶν φυτῶν
• de sus diferentes formas: a partir de un principio doble, sexual, Hp.Nat.Hom.37, pero de ciertos animales
γ. ἄνευ ὀχείας
αὐτόματος γ.
generación espontánea
• de partes orgánicas
τῶν ὀνύχων γ.
3 órgano genital
παιδοπόρος γ.
en una perra
II astrol.
1 día o momento del nacimiento y de ahí horóscopo
ὁ π[ρῶτος κλῆρος τῆς γ]ενέσεως
οἱ γενεσιαλόγοι τὰς γενέσεις τῶν ἀνθρώπων ... σκοποῦσι
2 p. ext. suerte, destino personal, fijado por los astros
οὔτε γὰρ θεὸς ἔστιν ἀλλὰ ... γ. τὰ πάντα ὑπόκειται
ἄρχοντος γένεσιν ἔχεις
• frec. divinizado como expr. de la fatalidad
τοῦτ' ἤθελεν γὰρ Γένεσις καὶ Μοιρῶν μίτοι
III
1 línea familiar, estirpe
δίδυμον ὑμῖν φυτεύσας τὴν τῶν βασιλέων γένεσιν
τοῦ δὲ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἡ γ. οὕτως ἦν
• βίβλος γενέσεως genealogía
Ἰησοῦ Χριστοῦ
2 en anim. casta, especie
τῷ τῶν μὲν (ζῴων) τὴν γένεσιν ἄκερων εἶναι
3 generación
παίδων ... πέντε γενέσεις διδύμους γεννησάμενος
• edad
κατὰ περίστασιν τῆς γενέσεως
de acuerdo con las circunstancias de su época
IV relig.- fil.
1 generación, reencarnación en la metempsícosis
μὴ φυτεῦσαι εἰς μηδεμίαν θήρειον φύσιν ἐν τῇ πρώτῃ γενέσει
σφαλεὶς ... εἰς γυναικὸς φύσιν ἐν τῇ δευτέρᾳ γενέσει μεταβαλοῖ
ὁ τροχός τῆς γενέσεως
el ciclo de la palingenesia
• pero el curso de la existencia humana, Ep.Iac.3.6.
2 nacimiento del hombre a una vida espiritual, regeneración, renacimiento gracias al bautismo,
δευτέρα γ.
C cien. y técnico
I cien.
1 producción, formación
πύου
χολᾶς
2 origen, formación
• plu. modos de originarse, de llegar a ser el fuego, Pl.Tht.153a, Thphr.Ign.1.
3 generación, creación
εἰδώλων
• geom. generación, formación
ἡ ἐν τῇ γενέσει εὐθεῖα
la línea de generación, la generatriz de una espiral
4 mat. n. dado al número dos por su capacidad generativa Theol.Ar.8.
II técnico y artístico
1 producción, realización
τὴν τοῦ μιμήματος γένεσιν ἀπεργάζεται
2 generación, creación, formación a partir de esquemas elementales
τῶν μελῳδουμένων
ῥυθμοῦ γ.
3 fabricación, confección
τῶν ἱματίων
ὀργάνων τε καὶ ἔργων
1. oorsprong, begin:
2. wording, ontstaan:
3. geslacht, ras, soort:
4. generatie, tijdperk:
ἡ
[γεν-, γίγνομαι.]
Source, origin: Ὠκεανόν, θεῶν γένεσιν Il. 14.201 = 302. Cf. Il. 14.246.
Strong 1078
1. origin, lineage: βίβλος γενέσεως (as in Ge 2:4a 5:1), Mt 1:1.
2. birth: Mt 1:18, Lk 1:14 (Rec. γέννησις); πρόσωπον τῆς γ., face of his birth ("what God made him to be," Hort., in l.), Ja 1:23; ὁ τροχὸς τῆς γ., the wheel (course) of birth or creation ("the wheel of man's nature according to its original Divine purpose," Hort), Ja 3:6.†
Señor, te saludo, origen del cosmos celestial
- Ian origin, source, productive cause, Il.:— a beginning, in dual, τοῖν γενεσίοιν, Plat.
- IImanner of birth, Hdt.: race, descent, Hdt.; γένεσιν by descent, Soph.
- IIIproduction, generation, opp. to φθορά, Plat., etc.
- IVcreation, created things, Plat.
- Va race, kind, family, Plat.
- VIa generation, age, Plat.
-
…ποτε χρόνος ὅτε θεοὶ μὲν ἦσαν, θνητὰ δὲ γένη οὐκ ἦν. ἐπειδὴ δὲ καὶ τούτοις χρόνος ἦλθεν εἱμαρμένος γενέσεως, τυποῦσιν αὐτὰ θεοὶ γῆς ἔνδον ἐκ γῆς καὶ πυρὸς μείξαντες καὶ τῶν ὅσα πυρὶ καὶ γῇ κεράννυται. ἐπειδὴ…
Plato, Protagoras
-
…ᾧ τε σὺ πάντας δαμνᾷ ἀθανάτους ἠδὲ θνητοὺς ἀνθρώπους. εἶμι γὰρ ὀψομένη πολυφόρβου πείρατα γαίης, Ὠκεανόν τε θεῶν γένεσιν καὶ μητέρα Τηθύν, οἵ μʼ ἐν σφοῖσι δόμοισιν ἐῢ τρέφον ἠδʼ ἀτίταλλον δεξάμενοι Ῥείας, ὅτε τε Κρόνον εὐρύοπα…
Homer, Iliad
-
…θύγατερ μεγάλοιο Κρόνοιο ἄλλον μέν κεν ἔγωγε θεῶν αἰειγενετάων ῥεῖα κατευνήσαιμι, καὶ ἂν ποταμοῖο ῥέεθρα Ὠκεανοῦ, ὅς περ γένεσις πάντεσσι τέτυκται · Ζηνὸς δʼ οὐκ ἂν ἔγωγε Κρονίονος ἆσσον ἱκοίμην οὐδὲ κατευνήσαιμʼ, ὅτε μὴ αὐτός γε κελεύοι .…
Homer, Iliad
-
…τῶν κʼ ἐπιβαίης. τὸν δὲ δολοφρονέουσα προσηύδα πότνια Ἥρη · ἔρχομαι ὀψομένη πολυφόρβου πείρατα γαίης, Ὠκεανόν τε θεῶν γένεσιν καὶ μητέρα Τηθύν, οἵ με σφοῖσι δόμοισιν ἐῢ τρέφον ἠδʼ ἀτίταλλον · τοὺς εἶμʼ ὀψομένη, καί σφʼ ἄκριτα…
Homer, Iliad
-
…Κῦρος ἔσχε προθυμίην στρατεύσασθαι. πολλά τε γάρ μιν καὶ μεγάλα τὰ ἐπαείροντα καὶ ἐποτρύνοντα ἦν, πρῶτον μὲν ἡ γένεσις, τὸ δοκέειν πλέον τι εἶναι ἀνθρώπου, δεύτερα δὲ ἡ εὐτυχίη ἡ κατὰ τοὺς πολέμους γενομένη · ὅκῃ γὰρ…
Herodotus, The Histories
-
…καὶ κατὰ τὸν εἰκότα τὸ μὲν τῆς πυραμίδος στερεὸν γεγονὸς εἶδος πυρὸς στοιχεῖον καὶ σπέρμα · τὸ δὲ δεύτερον κατὰ γένεσιν εἴπωμεν ἀέρος, τὸ δὲ τρίτον ὕδατος. πάντα οὖν δὴ ταῦτα δεῖ διανοεῖσθαι σμικρὰ οὕτως, ὡς καθʼ ἓν…
Plato, Timaeus
-
…. ἡ δὲ παιδοποιία καὶ φυλακὴ τῶν παιδοποιουμένων δεκέτις ἔστω, μὴ πλείω δὲ χρόνον, ὅταν εὔροια ᾖ τῆς γενέσεως · ἂν δὲ ἄγονοί τινες εἰς τοῦτον γίγνωνται τὸν χρόνον, μετὰ τῶν οἰκείων καὶ ἀρχουσῶν γυναικῶν διαζεύγνυσθαι κοινῇ βουλευομένους…
Plato, Laws
-
…δὲ τὸ ἔστιν μόνον κατὰ τὸν ἀληθῆ λόγον προσήκει, τὸ δὲ ἦν τό τʼ ἔσται περὶ τὴν ἐν χρόνῳ γένεσιν ἰοῦσαν πρέπει λέγεσθαι κινήσεις γάρ ἐστον, τὸ δὲ ἀεὶ κατὰ ταὐτὰ ἔχον ἀκινήτως οὔτε πρεσβύτερον οὔτε νεώτερον προσήκει γίγνεσθαι…
Plato, Timaeus
-
…σκεπτέον δʼ οὖν περὶ αὐτοῦ πρῶτον, ὅπερ ὑπόκειται περὶ παντὸς ἐν ἀρχῇ δεῖν σκοπεῖν, πότερον ἦν ἀεί, γενέσεως ἀρχὴν ἔχων οὐδεμίαν, ἢ γέγονεν, ἀπʼ ἀρχῆς τινος ἀρξάμενος. γέγονεν · ὁρατὸς γὰρ ἁπτός τέ ἐστιν καὶ…
Plato, Timaeus
-
…εἶναι μηδʼ ἂν γενέσθαι ποτὲ ὄν. τί δή ; τὸ γενόμενον ἀεὶ γέγονεν ὅλον · ὥστε οὔτε οὐσίαν οὔτε γένεσιν ὡς οὖσαν δεῖ προσαγορεύειν τὸ ἓν ἢ τὸ ὅλον ἐν τοῖς οὖσι μὴ τιθέντα. παντάπασιν ἔοικε ταῦθʼ οὕτως ἔχειν…
Plato, Sophist