θυμός
θυμός, θυμός, spirit; seat of courage, anger, emotion, etc.
- soul, spirit, as the principle of life, feeling and thought, esp. of strong feeling and passion (rightly derived from θύω (B) by Pl. Cra. 419e ἀπὸ τῆς θύσεως καὶ ζέσεως τῆς ψυχῆς):
- I in physical sense, breath, life, θ. ἀπηύρα, ἀφελέσθαι, ἐξαίνυσθαι, ὀλέσαι, freq. in Hom., Il. 6.17, 5.852, 155, 1.205: c. dupl. acc., ἄμφω θ. ἀπηύρα 6.17; ἐπεί κε . . ῥεθέων ἐκ θ. ἕληται 22.68; λίπε δʼ ὀστέα θ. 12.386; ἀπὸ δʼ ἔπτατο θ. Od. 10.163; ὀλίγος δʼ ἔτι θ. ἐνῆεν Il. 1.593; μόγις δʼ ἐσαγείρετο θυμόν 21.417; ἄψορρόν οἱ θ. ἐνὶ στήθεσσιν ἀγέρθη 4.152; θυμοῦ καὶ ψυχῆς κεκαδών 11.334; of animals, 3.294, 12.150, etc.: less freq. in Trag., A. Ag. 1388, E. Ba. 620 (troch.).
- 2 spirit, strength, τείρετο δʼ ἀνδρῶν θ. ὑπʼ εἰρεσίης Od. 10.78; ἐν δέ τε θ. τείρεθʼ ὁμοῦ καμάτῳ τε καὶ ἱδρῷ Il. 17.744.
- 3 πάτασσε δὲ θ. ἑκάστου each manʼs heart beat high, 23.370, cf. 7.216.
- II soul, as shown by the feelings and passions; and so,
- 1 desire or inclination, esp. desire for meat and drink, appetite, πιέειν ὅτε θ. ἀνώγοι Il. 4.263; πλησάμενος . . θυμὸν ἐδητύος ἠδὲ ποτῆτος Od. 17.603: generally, τά με θ. ἐνὶ στήθεσσι κελεύει Il. 7.68; βαλέειν δέ ἑ ἵετο θ. 8.301; αἲ γάρ με μένος καὶ θ. ἀνείη 22.346; θ. ἐποτρύνῃ [τινά] Od. 9.139; θ. ἐπέσσυταί τινι, ἐφορμᾶται, Il. 1.173, 13.73; ἤθελε θυμῷ he wished in his heart or with all his heart, 16.255, 21.65; ἵετο θυμῷ 2.589; so later θυμῷ βουλόμενοι wishing with all their heart, Hdt. 5.49; [ὄσσα ϝ] οι θ. κε θέλῃ γένεσθαι Sapph. Supp. 1.3; θυμὸς ὥρμα Pi. O. 3.25, cf. 38; θυμὸς ἡδονὴν φέρει S. El. 286; ὧν ἐρᾷ θυμός Herod. 7.61; τῶν σφι θ. ἦν μάλιστα Hdt. 1.1; ἄλλως σφι θ. ἐγένετο θεήσασθαι τὸν πόλεμον Id. 8.116, etc.: with Verb omitted, σὲ γάρ μοι θῦμος ὔμνην Alc. 5; ἄρχʼ αὐτὸς ὥς σοι θ. S. El. 1319; ὅπου ὑμῖν θ. X. Cyr. 3.1.37; βῆξαι θυμός ἐγγίνεται Hp. Prog. 8.
- 2 mind, temper, will, θ. πρόφρων, ἵλαος, Il. 8.39, 9.639; θ. ὑπερφίαλος καὶ ἀπηνής, νηλέα θ. ἔχοντας, σιδήρεος θ., 15.94, 19.229, Od. 5.191; ἕνα θ. ἔχειν to be of one mind, Il. 15.710, etc.; οὐδὲ λύκοι τε καὶ ἄρνες ὁμόφρονα θ. ἔχουσιν 22.263; ἕτερος δέ με θ. ἔρυκε Od. 9.302; ἐμὸν θ. ἔπειθεν ib. 33; θωπείας κολακικάς, αἳ . . τοὺς θ. ποιοῦσιν κηρίνους Pl. Lg. 633d.
- 3 spirit, courage, μένος καὶ θ. Il. 20.174; θ. ἐνὶ στήθεσσι λαβεῖν Od. 10.461; πᾶσιν δὲ παραὶ ποσὶ κάππεσε θ. Il. 15.280; ψῦχρος ἔγεντο θ., of doves, Sapph. 16; θ. ἔχειν ἀγαθόν Hdt. 1.120; θ. οὐκ ἀπώλεσεν S. El. 26; ὁ θυμὸς εὐθὺς ἦν Ἀμυνίας Ar. Eq. 570; ἴωμεν ῥώμῃ καὶ θυμῷ ἐπί . . X. Cyr. 4.2.21; φρονήματός τε καὶ θυμοῦ ἐμπίπλασθαι Pl. R. 411c: so in Philos., opp. λόγος, ἐπιθυμία, ib. 440b, al., cf. Arist. Pol. 1328a7, 1327b24, Phld. Mus. p.26K., etc.; personified, Passion, Emotion, opp. Λογισμός, Cleanth.Stoic. 1.129.
- 4 the seat of anger, χωόμενον κατὰ θυμόν Il. 1.429; νεμεσιζέσθω ἐνὶ θυμῷ 17.254; θυμὸν ἐχώσατο 16.616, etc.: hence, anger, wrath, δάμασον θυμόν 9.496; εἴξας ᾧ θυμῷ ib. 598; θυμὸς μέγας ἐστὶ . . βασιλήων 2.196; θ. ὀξύς S. OC 1193; θ. κρείσσων τῶν ἐμῶν βουλευμάτων E. Med. 1079, etc.; θυμῷ f.l. for θυμοῦ in S. Ant. 718; οἱ τῷ θ. πραχθέντες φόνοι Pl. Lg. 867b; opp. λογισμός, Th. 2.11, etc.; ἐπανάγειν τὸν θ. Hdt. 7.160; ἐκτείνειν And. 3.31; καταθέσθαι Ar. V. 567; δακεῖν Id. Nu. 1369; θυμῷ χρᾶσθαι Hdt. 1.137, al.; ὀργῆς καὶ θυμοῦ μεστοί Isoc. 12.81 (so τὴν ὀργὴν καὶ τὸν θ., i.e. the outward manifestation of ὀ., Phld. Ir. p.90W.); of horses, X. Eq. 9.2: pl. (not earlier than Pl., f.l. in S. Aj. 718 (lyr.)), fits of anger, passions, περὶ φόβων τε καὶ θυμῶν Pl. Phlb. 40e; οἵ τε θ. καὶ αἱ κολάσεις Id. Prt. 323e, cf. Arist. Rh. 1390a11.
- 5 the heart, as the seat of the emotions, esp. joy or grief, χαῖρε, γήθησε δὲ θυμῷ, Il. 14.156, 7.189; θ. ἐνὶ στήθεσσι γεγήθει 13.494; μιν ἄχος κραδίην καὶ θ. ἵκανεν 2.171; ἄχνυτο θ. 14.39, etc.; δόκησε δʼ ἄρα σφίσι θ. ὣς ἔμεν ὡς εἰ . . they felt as glad at heart as if . ., Od. 10.415; μηδʼ ὀνίαισι δάμνα . . θ. Sapph. 1.4; of fear, δέος ἔμπεσε θυμῷ Il. 17.625, cf. 8.138; of love, τὴν ἐκ θυμοῦ φίλεον 9.343; ἐκ θυμοῦ στέργοισα Theoc. 17.130; ἐμῷ κεχαρισμένε θυμῷ my heartʼs beloved, Il. 5.243; reversely, ἀπὸ θ. μᾶλλον ἐμοὶ ἔσεαι wilt be alien from my heart, 1.562; ἐκ θ. πεσέειν, i.e. to lose thy favour, 23.595; ἔρωτι θυμὸν ἐκπλαγεῖσα E. Med. 8; ἐκ θ. κλαῦσαι Philet. 11.
- 6 mind, soul, as the seat of thought, ταῦθʼ ὥρμαινε κατὰ φρένα καὶ κατὰ θ. Il. 1.193, etc.; ᾔδεε γὰρ κατὰ θ. 2.409, cf. 4.163, etc.; φράζετο θυμῷ 16.646; ἐν θ. ἐβάλοντο ἔπος 15.566; τοὺς λόγους θυμῷ βάλε A. Pr. 706; εἰς θ. βαλεῖν τι S. OT 975; οὐκ ἐς θ. φέρω I bring him not into my mind or thoughts, Id. El. 1347.
1. lichamelijk vitaliteit, levenskracht, energie:
2. denkvermogen bewustzijn, geest, gedachten (soms ook te vertalen met bij zichzelf, in zichzelf
3. zetel van gevoelens geest, gemoed, hart:
4. voor concr. emoties
a. drift, woede:
b. hartstocht:
c. verlangen, wens:
d. gezindheid, aard, inborst, karakter:
5. wilsactiviteit strijdlust, moed:
1) Leben, Lebenskraft, Lebensfülle, deren Sitz in der Brust, στῆθος, u. bestimmter im Zwerchfell, φρένες ist ; θυμὸν ἀποπνείων, das Leben aushauchend, Il. 4.524, 13.654 ; τὸν μὲν λίπε θυμός, ihn verließ das Leben, 4.470 ; λίπε δʼ ὀστέα θυμός 12.386 ; auch von Ochsen, Od. 4.140 ; θυμὸς ῷχετʼ ἀπὸ μελέων Il. 13.671 ; ἐξαίνυτο θυμόν, er raubte das Leben, 4.531 ; ἄμφω θυμὸν ἀπηύρα 6.17 ; μή τις ἐκ θυμὸν ἕλοιτο 17.17 ; ῥεθέων ἐκ θυμὸν ἕληται 5.317 ; μή σε βάλω, ἀπὸ δὲ μελιηδέα θυμὸν ἕλωμαι, das süße Leben dir nehme, 22.68 ; auch von Tieren, 12.180 ; εἵως φίλον ὤλεσε θυμόν, bis er das Leben verlor, 11.342 ; αὐτὸς δʼ ὤλεσε θυμὸν ὑφʼ Ἕκτορος 17.616 ; ὀλίγος δʼ ἔτι θυμὸς ἐνῆεν 1.593 ; θυμοῦ δευομένους, des Lebenshauches ermangelnd, von Tieren, 3.294 ; μόγις δʼ ἐσαγείρετο θυμόν, er sammelte die Lebensgeister, kam wieder zu sich, 21.417, wie ἐς φρένα θυμὸς ἀγέρθη, der Geist sammelte sich wieder in das Zwerchfell, 22.475, u. ἄψορρόν οἱ θυμὸς ἐνὶ στήθεσσιν ἀγέρθη 4.152 ; vom Pferde ἀπὸ δʼ ἔπτατο θυμός 16.469 ; vom Hirsche Od. 10.163 ; von der Taube ὠκὺς δʼ ἐκ μελέων θυμὸς πτάτο Il. 23.880. Seltner mit ψυχή verbunden, wie θυμοῦ καὶ ψυχῆς κεκαδών Il. 11.334. Vgl. noch βέλος δʼ ἔτι θυμὸν ἐδάμνα, der Wurf betäubte ihn noch, 14.439. Selten so bei den Folgdn ; οὕτω τὸν αὑτοῦ θυμὸν ὁρμαίνει πεσών, von Agamemnon, der im Sterben ist, Aesch. Ag. 1361. Bei Eur. Bacch. 621 ist θυμὸν ἐκπνέων, ἱδρῶτα σώματος στάζων ἄπο vom lebhaften Atem bei der Anstrengung zu verstehen ; Rhes. 786 αἱ (ἵπποι) ἔρεγκον ἐξ ἀντηρίδων θυμόν. – Der Lebensmut u. die frische Kraft wird durch Anstrengung geschwächt ; dah. τείρετο δʼ ἀνδρῶν θυμὸς ὑπʼ εἰρεσίης, ihre Seele wurde matt. Od. 10.78 ; ἐν δέ τε θυμὸς τείρεθʼ ὁμοῦ καμάτῳ τε καὶ ἱδρῷ Il. 17.744. – Wie aber der Atem schneller u. hörbarer wird bei heftigen Gemütsbewegungen, πάτασσε δὲ θυμὸς ἑκάστου νίκης ἱεμένων Il. 23.370, vgl. 7.216 (wir sagen : das Herz schlug ihnen), so bedeutet θυμός
2) die auch sinnlich wahrnehmbare Begierde, die Aeußerung des Begehrungsvermögens u. des Willens, zunächst
a) Verlangen, Trieb, Neigung ; nach Speise u. Trank ; πιέειν ὅτε θυμὸς ἀνώγοι Il. 4.263 ; ἔπιόν θʼ ὅσον ἤθελε θυμός 9.117 ; οὐδέ τι θυμὸς ἐδεύετο δαιτὸς ἐΐσης 1.468 ; πλησάμενος δʼ ἄρα θυμὸν ἐδητύος ἠδὲ ποτῆτος Od. 17.603 ; ἤραρε θυμὸν ἐδωδῇ 14.111 ; ἄδος τέ μιν ἵκετο θυμόν Il. I1.88. Sehr geläufig sind die Vrbdgn θυμὸς ἐποτρύνει καὶ ἀνώγει, Il. 6.439, βαλέειν δέ ἑθυμὸς ἄνωγεν, 8.322, das Herz trieb ihn zu schießen, τά με θυμὸς ἐνὶ στήθεσσι κελεύει, 7.68, κραδίη καὶ θυμὸς κελεύει, 13.784, ἵετο θυμῷ, 2.589, βαλέειν δέ ἑἵετο θυμός, 8.301, οἷ θυμὸς ἐβούλετο, 15.596, εἴ τοι θυμὸς ἐπέσσυται, 10.173, θυμὸς ἐφορμᾶται πολεμίζειν, 13.73, Σαρπηδόνα θυμὸς ἀνῆκεν τεῖχος ἐπαΐξαι, 12.307 ; vom Löwen κέλεται δέ ἑθυμός 12.300 ; – ᾧ θυμῷ εἴξας ἐμίγη φιλότητι, seiner Neigung nachgebend, Il. 9.594 ; ἀέκοντί γε θυμῷ 4.43. – Pind. θυμὸς ὀτρύνει, ὥρμαινε, Ol. 3.26, 40, θυμῷ ἐθέλων I. 5.40 ; κλαῦσαι ὅσον μοι θυμὸς ἡδονὴν φέρει, soviel ich will, Soph. El. 278 ; θυμῷ βουλόμενοι, von Herzen wünschend, Her. 5.49, der auch vrbdt ἤ σφι θυμὸς ἐγένετο θεήσασθαι τὸν πόλεμον, sie bekamen Luft, 8.116 ; vgl. ὠνέεσθαι τῶν φορτίων τῶν σφι ἦν θυμὸς μάλιστα 1.1 ; ἀπελαύνετε ὅποι ὑμῖν θυμός Xen. Cyr. 3.1.37.
b) Mut, der sich auch durch lebhaftes Atmen äußert, als besondere Tätigkeit der Lebenskraft erscheint, vgl. σφῶϊν δʼ ἐν γούνεσσι βαλῶ μένος ἠδʼ ἐνὶ θυμῷ Il. 17.451 ; μένεος δʼ ἐμπλήσατο θυμὸν ἀγρίου 22.312 ; θυμὸς ἄναλκις 16.355 ; ὤτρυνε μένος καὶ θυμός 20.174 ; θυμὸν λαμβάνω, Mut fassen, Od. 10.461 ; ἵππος δʼ ἐν τοῖσι δεινοῖς θυμὸν οὐκ ἀπώλεσεν, verlor den Mut nicht in der Gefahr, Soph. El. 26 ; θυμὸς ἀμυνίας Ar. Eq. 568 ; θυμὸν ἔχε ἀγαθόν, habe guten Mut, Her. 1.120 ; Sp., wie Luc. Hermot. 4 ; φρονήματος καὶ θυμοῦ ἐμπίπλαται καὶ ἀνδρειότερος γίγνεται αὐτὸς αὑτοῦ Plat. Rep. III.411c, vgl. II.357b ; ἴωμεν ῥώμῃ καὶ θυμῷ ἐπὶ τοὺς πολεμίους Xen. Cyr. 4.2.21 ; auch θυμοὶ κυνῶν, Plut. Symp. 5.7.5 ; nach Plat. defin. 415e ὁρμὴ βίαιος ἄνευ λογισμοῦ.
c) Zornmut, Zorn ; δάμασον θυμὸν μέγαν, bändige, mäßige deinen Zorn, Il. 9.496 ; θυμὸς δὲ μέγας ἐστὶ βασιλῆος 2.196 ; vgl. μάλα θυμὸν χολώθη, er wurde zornig im Herzen, 4.494, θυμὸν ἐχώσατο 16.616, νεμεσίζεσθαι ἐνὶ θυμῷ 17.254, ἀπειλήσω τόγε θυμῷ 15.212. So θυμὸς ὀξύς Soph. O.C. 1195 ; θυμὸς δὲ κρείσσων τῶν ἐμῶν βουλευμάτων Eur. Med. 1047 ; θυμὸν δακών, den Grimm verbeißend, Ar. Nub. 1351 ; ὶνʼ ἐγὼ γελάσω καὶ τὸν θυμὸν κατάθωμαι Vesp. 567, u. meinen Unwillen unterdrücke ; σχάσον θυμοῦ πνοάς Eur. Phoen. 457 ; θυμὸν ἐπανάγειν Her. 7.160 ; οἱ λογισμῷ ἐλάχιστα χρώμενοι θυμῷ πλεῖστον ἐς ἔργον καθίστανται Thuc. 2.11 ; ὀργῆς καὶ θυμοῦ μεστοί Isocr. 12.81 ; οἱ τῷ θυμῷ πραχθέντες φόνοι Plat. Legg. IX.867b ; τοῖς θυμοῖς καὶ ταῖς ὀργαῖς Phil. 47e ; θυμῷ μᾶλλον ἢ λογισμῷ Pol. 2.35.3 ; Sp., ὀργῇ καὶ θυμῷ χρώμενος Hdn. 8.4.1, εὐθὺς ἐξέρρηξε τὴν ὀργὴν καὶ τὸν θυμὸν ἐξέχεε Luc. Calumn. 23. Von Pferden, Xen. Hipp. 9.2.
d) übh. Empfindung, Gefühl, wo wir gew. Herz sagen ; von der Freude, χαίρω θυμῷ Il. 14.156, γήθησε δὲ θυμῷ 7.189, αἰνείᾳ θυμὸς ἐνὶ στήθεσσι γεγήθει 13.494, γηθήσειν κατὰ θυμόν 13.416 ; Trauer, ἄχνυτο δέ σφιν θυμὸς ἐνὶ στήθεσσι 14.39, ἀκαχίζω θυμῷ 6.486 ; vgl. κῆρ ἄχνυται ἐν θυμῷ 6.524, ὀδύρεο σὸν κατὰ θυμόν 24.549, ἄχος κραδίην καὶ θυμὸν ἱκάνει 1.17 ; Furcht, δέος ἔμπεσε θυμῷ 17.625, δεῖσε δʼ ὅγʼ ἐν θυμῷ 8.138 ; Unwillen erregen, τῇ δʼ ἄρα θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν ὄρινεν 3.395 ; Mitleid erregen, rühren, 24.467 ; Hoffnung, οἷ θυμὸς ἐέλπετο 12.407, Τρωσὶν δʼ ἔλπετο θυμὸς ἐνὶ στήθεσσιν ἑκάστου 15.701, ἔλπετο θυμῷ 17.404, οὐκ ἔλπετο ὃν κατὰ θυμόν 13.8 ; – θυμὸν ἔθελξε Il. 15.321 ; die Neigung gewinnen, besänftigen, ἐμῷ κεχαρισμένε θυμῷ, meinem Herzen, 5.243 ; ἐγὼ τὴν ἐκ θυμοῦ φίλεον, von Herzen lieben, 9.343 ; ἀπὸ θυμοῦ εἶναι, vom Herzen fern, nicht geliebt sein, 1.562 ; ἐκ θυμοῦ πίπτειν, aus dem Herzen fallen, ihm verhaßt werden, 23.595 ; vgl. ἔρωτι θυμὸν ἐκπλαγεῖσα Eur. Med. 8 ; θυμὸς πρόφρων, ἵλαος, Il. 8.39, 19.178, ἀπηνής Od. 23.97, νηλεής II. 19.229, σιδήρεος 22.357, ἄπιστος 23.72 ; σιδηρόφρων Aesch. Spt. 52 ; γελανής, ἀταλός, Pind. P. 4.181, N. 7.92 ; ὑψηλόφρων Eur. I.A. 919.
3) Gesinnung, Sinn ; ἕνα φρεσὶ θυμὸν ἔχοντες Il. 15.710 ; τόνδε νόον καὶ θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν ἔχοντες 4.309 ; ἶσον θυμὸν ἔχοντες, gleiche Gesinnung hegend, 17.720 ; auch von Ochsen, 13.704, vgl. οὐδὲ λύκοι τε καὶ ἄρνες ὁμόφρονα θυμὸν ἔχουσιν 22.263 ; δόκησε δʼ ἄρα σφίσι θυμὸς ἃς ἔμεν, so dünkte ihnen ums Herz, zu Mute zu sein, Od. 10.415 ; vgl. noch αἰδῶ θέσθʼ ἐνὶ θυμῷ Il. 15.561.
4) Gedanke, Erwägung ; ἕτερός με θυμὸς ἔρυκε, ein anderer Entschluß hielt mich zurück, Od. 9.302 ; ἥδε δέ οἱ κατὰ θυμὸν ἀρίστη φαίνετο βουλή Il. 2.5 ; φράζετο θυμῷ 16.646 ; ἐν θυμῷ δʼ ἐβάλοντο ἔπος, sie überlegten es, 15.566 ; Aesch. τοὺς ἐμοὺς λόγους θυμῷ βάλε Prom. 708 ; μή νυν ἔτʼ αὐτῶν μηδὲν ἐς θυμὸν βάλῃς Soph. O.R. 975 ; οὐδέ γʼ ἐς θυμὸν φέρω, ich bringe ihn mir nicht in die Gedanken, kann mich seiner nicht erinnern, El. 1347 ; – σύνθετο θυμῷ βουλήν Il. 7.44 ; ὃς σάφα θυμῷ εἰδείη τεράων 12.228 ; ᾔδεε γὰρ κατὰ θυμόν 2.409 ; οἶδα κατὰ φρένα καὶ κατὰ θυμόν 4.163 ; οὐδʼ ἃς τοῦ θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν ἔπειθον 9.587.
Nach Homer herrscht die Bdtg des Begehrungsvermögens, Willens vor, gew. mit der Nebenbdtg des heftig Erregten.
-οῦ, ὁ. The heart, breast, soul, mind (cf. ἦτορ, καρδίη, κραδίη, κῆρ, φρήν).
- I
As the seat or a seat (when coupled with φρήν, φρένες, κραδίη hardly to be distinguished therefrom)
- 1
Of life; hence
- a
Vitality, the vital powers, strength (cf. ἦτορ 2.a.α, κῆρ 2.a): ὀλίγος ἔτι θ. ἐνῆεν Il. 1.593. Cf. Il. 3.294 (of sacrificial victims), Il. 4.152, Il. 14.439, Il. 15.240, Il. 16.540, Il. 20.472, Il. 21.417, Il. 22.475: εἰς ὅ κεν αὖτις θυμὸν λάβητε Od. 10.461. Cf. Od. 5.458, Od. 10.78, Od. 19.263, Od. 24.349.
- b
The animating principle, the vital spirit, the soul, the life, life, one’s life (cf. αἰών 3, ἦτορ 2.a.β, μένος 7, ψυχή 1): τάχʼ ἂν θυμὸν ὀλέσσῃ Il. 1.205. Cf. Il. 4.524, 531, Il. 5.155, 317, 673, 698, Od. 11.334, Il. 12.150 (of wild boars), Il. 17.17, Il. 21.296, etc.: κεκαφηότα θυμόν Od. 5.468. Cf.Od. 11.201, 203, Od. 12.350, Od. 13.270, Od. 14.405, Od. 15.354, Od. 17.236, Od. 20.62, Od. 21.154, 171, Od. 22.388 (of fishes), 462.
- c
The spirit or soul thought of as distinct from the body and as leaving it at death (cf. ψυχή 4): θ. ᾤχετʼ ἀπὸ μελέων Il. 13.671 = Il. 16.606. Cf. Il. 4.470, Il. 7.131, Il. 12.386, Il. 16.469 (of a horse), 743, Il. 20.406, Il. 23.880 (of a bird): λίπʼ ὀστέα θ. Od. 3.455 (of a sacrificial victim), Od. 12.414. Cf. Od. 10.163 (of a deer) = Od. 19.454 (of a wild boar), Od. 11.221.
- a
- 2
Of spirit, courage, stoutness, resolution, endurance: ὅν τινα θ. ἐμοὶ μαχέσασθαι ἀνώγει Il. 7.74. Cf. Il. 1.228, Il. 2.276, Il. 3.9, Il. 4.289, Il. 5.470, Il. 6.439, Il. 10.205, Il. 13.73, 487, Il. 15.321, Il. 17.68, Il. 22.252, etc.: ἀέξεταί μοι θ. Od. 2.315. Cf. Od. 1.320, 353, Od. 4.447, 459, 713, Od. 5.222, Od. 9.435, Od. 11.181 = Od. 16.37, Od. 16.99, Od. 17.284, Od. 18.61, 135, Od. 23.100 = 168, Od. 24.163, 511.
In reference to animals or insects Il. 12.300 (a lion), Il. 13.704 (oxen). Cf. Il. 16.162, 266, etc.
- 3
- a
Of anger, wrath, indignation: θυμὸν χολώθη (in his heart) Il. 4.494, Il. 13.660, ἀπειλήσω τό γε θυμῷ (from my heart, in earnest) Il. 15.212. Cf. Il. 1.192, 217, 243, 429, Il. 2.196, 223, Il. 6.326, Il. 9.109, 255, 436, 496, 587, 629, 635, 675, Il. 14.50, 207 = 306, Il. 15.155, Il. 16.206, 616, Il. 18.113 = Il. 19.66, Il. 19.271, Il. 20.29: μὴ χόλον ἔνθεο θυμῷ Od. 24.248. Cf. Od. 7.306, Od. 11.562, Od. 20.266.
Hence, anger, wrath: σοὶ ἄλληκτον θυμὸν ἐνὶ στήθεσσι θεοὶ θέσαν Il. 9.637. Cf. Od. 13.148.
Evil passions: ὑμέτερος θ. καὶ ἀεικέα ἔργα φαίνεται Od. 4.694.
- b
Of madness, rage, fury, wild excitement: ἀλύσσοντες περὶ θυμῷ Il. 22.70 (of dogs) (see Il. 21.65, etc., under 4.a). Cf. Il. 23.468: Od. 21.302.
- a
- 4
- a
Of desire, longing, appetite: ἵμερον ἔμβαλε θυμῷ Il. 3.139, περὶ δʼ ἤθελε θυμῷ . . . Il. 21.65, Il. 24.236 (περί advbl., exceedingly in his heart; cf. Il. 22.70 under 3.b and Od. 14.146 under (6)), αἲ γάρ με μένος καὶ θ. ἀνείη . . . (desire for vengeance) Il. 22.346. Cf. Il. 1.468 = 602 = Il. 2.431 = Il. 7.320 = Il. 23.56, Il. 2.589, Il. 4.263, Il. 8.301 = 310, 322, Il. 9.177, Il. 10.401, Il. 13.386, Il. 16.255, Il. 18.176, Il. 20.77, Il. 21.177, Il. 24.198, 288: ἐπεὶ ἔπιον ὅσον ἤθελε θ. Od. 3.342 = 395 = Od. 7.184 = 228 = Od. 18.427, Od. 21.273. Cf. Od. 2.248, Od. 5.95 = Od. 14.111, Od. 8.70, 98, 450, Od. 11.105, 206, 566, Od. 13.40, Od. 14.28, 46, Od. 15.66, Od. 16.141, 479 = Od. 19.425, Od. 17.603, Od. 18.164, Od. 19.198, 343, Od. 23.257.
In reference to animals Il. 8.189 (of horses), Il. 22.142 (of a hawk).
One’s wishes or liking: ἄρσαντες κατὰ θυμόν Il. 1.136. Cf. Il. 9.645.
- b
Of the sexual impulse: τῇ θυμὸν ὄρινεν (sought to excite . . .) Il. 3.395. Cf. Il. 14.316: ᾧ θυμῷ εἴξασα μίγη . . . Od. 5.126. Cf. Od. 18.212.
- a
- 5
Of volition: οὐκ Ἀτρεΐδῃ ἥνδανε θυμῷ Il. 1.24 = 378, εἴ τοι θ. ἐπέσσυται Il. 1.173, ἑκὼν ἀέκοντί γε θυμῷ Il. 4.43. Cf. Il. 5.676, Il. 7.68, Il. 8.39, Il. 9.398, Il. 10.534, Il. 12.174, Il. 18.90, Il. 20.32, Il. 21.386, Il. 22.78, etc.: ἐπεπείθετο θ. Od. 2.103, τελέσαι με θ. ἄνωγεν Od. 5.89. Cf. Od. 4.140, Od. 7.187, 258, Od. 8.45, Od. 13.145, Od. 14.445, Od. 18.409, Od. 21.194, etc.
In reference to animals: οὐδὲ λύκοι τε καὶ ἄρνες ὁμόφρονα θυμὸν ἔχουσιν Il. 22.263. Cf. Il. 10.531 = Il. 11.520 (horses).
Inclination, a mind: ἐπεί τοι θ. [ἐστιν] αἰτιάασθαι Il. 13.775. Cf. Il. 20.349.
- 6
Of feelings, emotions, moods, such as joy, grief, affection, dislike, pity, hope, fear, resentment, reverence, regard, solicitude, wonder, etc.: θυμῷ φιλέουσα Il. 1.196 = 209, κεχαροίατό κε θυμῷ 256, ἄχος κραδίην καὶ θυμὸν ἵκανεν Il. 2.171, σεβάσσατο τό γε θυμῷ Il. 6.167, 417. Cf. Il. 2.142, Il. 3.438, Il. 4.208, Il. 7.189, Il. 8.138, Il. 9.8, 343 (from the bottom of my heart), 639, Il. 10.69, 355, Il. 13.82, 163, Il. 14.104, Il. 15.561, Il. 17.254, 625, Il. 19.229, Il. 21.456, Il. 23.62, etc.: θάμβησεν κατὰ θυμόν Od. 1.323, δ οὔ ποτε ἔλπετο θυμῷ Od. 3.275, κότον ἔνθετο θυμῷ Od. 11.102, δείσασʼ ἐνὶ θυμῷ Od. 16.331. Cf. Od. 1.4, Od. 2.79, 138, Od. 4.71, Od. 5.83, Od. 8.15 (their curiosity), Od. 10.63, 248, Od. 11.39, Od. 14.146 (see Il. 21.65, etc., under 4.a), Od. 18.161, 330, Od. 19.71, Od. 20.59, Od. 21.87, 218, Od. 24.90, etc.
In reference to animals Il. 10.492 (horses), Il. 11.555 = Il. 17.664 (a lion): Od. 10.217 (dogs).
One’s good will or favour (cf. ἀποθύμιος): ἀπὸ θυμοῦ μᾶλλον ἐμοὶ ἔσεαι Il. 1.562, σοὶ ἐκ θυμοῦ πεσέειν Il. 23.595.
- 7
Of the faculty of perception or knowledge: ᾔδεε κατὰ θυμὸν ὡς . . . Il. 2.409. Cf. Il. 4.163 = Il. 6.447, Il. 7.44, Il. 12.228, Il. 16.119, Il. 18.224 (of horses), Il. 20.264: οὐδὲ θυμῷ ὠΐσθη δόλον εἶναι Od. 4.452. Cf. Od. 2.112, Od. 4.730, Od. 10.374, Od. 13.339, Od. 15.211, Od. 18.154, 228, Od. 19.485 = Od. 23.260, Od. 22.373, Od. 24.391.
- 8
Of the faculty of thinking, deliberating, judging, considering, devising, conjecturing: ταῦθʼ ὥρμαινε κατὰ φρένα καὶ κατὰ θυμόν Il. 1.193 = Il. 11.411 = Il. 17.106 = Il. 18.15, ἥδε οἱ κατὰ θυμὸν ἀρίστη φαίνετο βουλή Il. 2.5 = Il. 10.17 = Il. 14.161, κακὰ μήσατο θυμῷ Il. 6.157, οὔ ποτε ἔλπετο θυμῷ . . . Il. 17.404. Cf. Il. 2.36, Il. 4.309, Il. 5.671, Il. 8.169, 430, Il. 9.101, 459, 537, Il. 10.447, 491, Il. 11.340, 403 = Il. 17.90 = Il. 18.5 = Il. 20.343 = Il. 21.53 = 552 = Il. 22.98, Il. 11.407 = Il. 17.97 = Il. 21.562 = Il. 22.122 = 385, Il. 13.8, Il. 14.253, Il. 15.163, 566, Il. 16.646, Il. 17.200, 442, 603, Il. 18.4, Il. 20.195, Il. 21.137, Il. 23.313, Il. 24.680: μῦθον ἔνθετο θυμῷ (laid it to heart) Od. 1.361 = Od. 21.355, ἕτερός με θ. ἔρυκεν (as if a second inward voice admonished him) Od. 9.302, νόον σχέθε τόνδʼ ἐνὶ θυμῷ Od. 14.490. Cf. Od. 1.200, 294, Od. 2.116, 156, Od. 3.128, Od. 4.117 = Od. 24.235, Od. 4.120 = Od. 5.365 = 424, Od. 5.285 = 376, Od. 5.298 = 355 = 407 = 464, Od. 6.118, Od. 9.213, 295, 299, 318 = 424 = Od. 11.230, Od. 10.50, 151, 317, 415, Od. 12.58, 217, Od. 13.154, Od. 14.150, 219, 391, Od. 15.27, 172, 202, Od. 16.73, 237, Od. 17.595, Od. 19.283, 312, 390, 524, Od. 20.5, 10, 38, 93, 217, 304 (app., you did well in not hitting . . .), Od. 22.11, Od. 23.72, 223, 345.
- 9
Of memory or recollection: μνήσατο κατὰ θυμὸν Αἰγίσθοιο (Ἀντιλόχοιο) Od. 1.29, Od. 4.187, ἔπος μοι ἔμπεσε θυμῷ (came into my mind) Od. 12.266.
- 10
Of one’s character or disposition: ὥς τοι θ. ἤπια δήνεα οἶδεν Il. 4.360, οἶος κείνου θ. ὑπερφίαλος Il. 15.94. Cf. Il. 18.262, etc.: ἐμὸν θυμὸν γνώσεαι (what manner of man I am) Od. 16.309. Cf. Od. 5.191, Od. 9.272 = 368, Od. 9.287, Od. 15.20, 212, Od. 19.364, Od. 23.97, etc.
- 1
- II
Vaguely as the seat of κῆρ 2.g: ἐμὸν κῆρ ἄχνυται ἐν θυμῷ Il. 6.524.
- III
One’s inward self as a region in which something takes place without outward manifestation: εὔχεθʼ ὃν κατὰ θυμόν (in to himself) Il. 23.769: θυμῷ ἐλέαιρε γυναῖκα (without letting any outward sign appear) Od. 19.210. Cf. Od. 5.444, Od. 20.301, Od. 22.411.
- IV
In a more or less physical sense: ὃν θυμὸν κατέδων Il. 6.202. Cf. Il. 7.216, Il. 13.280, Il. 15.280, Il. 23.370: οὐκέτι κεύθετε θυμῷ βρωτύν Od. 18.406. Cf. Od. 9.75 = Od. 10.143, Od. 10.379.
- 1heart, spirit, as the seat of various emotions and faculties, pleasure: οὐδʼ ἀπάταισι θυμὸν τέρπεται P. 2.74 φίλτρον ἐν θυμῷ μελιγάρυες ὕμνοι ἁμέτεροι τίθεν P. 3.64 θυμῷ γελανεῖ P. 4.181 θυμὸν ἐκδόσθαι πρὸς ἥβαν P. 4.295 τίνι τῶν πάρος μάλιστα θυμὸν τεὸν εὔφρανας I. 7.2 θυ]μὸν ἀνακριμνάντες (supp. Lobel) Πα. 8. 79. ]βαρβι[τί]ξαι θυμὸν (Philodemus: μῦθον Plut.) fr. 124d. endurance, bravery: μαινομένων μεγάλαν ἀρετὰν θυμῷ λαβεῖν O. 8.6 “θυμὸν γυναικὸς καὶ μεγάλαν δύνασιν θαύμασον” P. 9.30 σύμπειρον ἀγωνίᾳ θυμὸν ἀμφέπειν N. 7.10 μαχατὰν θυμὸν N. 9.27 θυμὸν αἰχματὰν N. 9.37 τόλμᾳ γὰρ εἰκὼς θυμὸν ἐριβρεμετᾶν θηρῶν λεόντων I. 4.46 “θυμὸς δʼ ἑπέσθω” (sc. καθάπερ καὶ τὸ σῶμα Σ.) I. 6.49 anger, grief; suffering: καμόντες πολλὰ θυμῷ O. 2.8 ἐν θυμῷ πιέσαις χόλον O. 6.37 ἀστῶν δʼ ἀκοὰ κρύφιον θυμὸν βαρύνει P. 1.84 θεῶν βασίλεα σπερχθεῖσα θυμῷ N. 1.40 τῶ καὶ ἐγὼ καίπερ ἀχνύμενος θυμόν I. 8.5 affection: πατρί τε θυμὸν ἰάναιεν O. 7.43 πατρὶ Σωγένης ἀταλὸν ἀμφέπων θυμὸν N. 7.92 fear: κρυόεν πυκινῷ μάντευμα θυμῷ P. 4.73 κλέπτων δὲ θυμῷ δεῖμα P. 4.96 λέγεται παντὶ μάλιστα δονεῖν θυμόν N. 6.57 wisdom: ἐν ἀρμένοισι πᾶσι θυμὸν αὔξων (Mingarelli: πάντα codd., fort. recte) N. 3.58 σώφρονές τʼ ἐγένοντο πινυτοί τε θυμόν I. 8.26 mercy: “εἴ ποτʼ ἐμᾶν, ὦ Ζεῦ πάτερ, θυμῷ θέλων ἀρᾶν ἄκουσας” I. 6.43 generally: ἐς γαῖαν πορεύεν θυμὸς ὥρμα νιν O. 3.25 ἐμὲ δʼ ὦν πᾳ θυμὸς ὀτρύνει φάμεν O. 3.38 κεῖνος αἰνεῖν καὶ τὸν ἐχθρὸν παντὶ θυμῷ σύν τε δίκᾳ καλὰ ῥέζοντʼ ἔννεπεν P. 9.96 πολλὰ γάρ μιν παντὶ θυμῷ παρφαμένα λιτάνευεν N. 5.31 τὸν δʼ αὖ οἰκείων παρέσφαλεν καλῶν χειρὸς ἕλκων ὀπίσσω θυμὸς ἄτολμος ἐών N. 11.32 voc., in selfexhortation: ἔπεχε νυν σκοπῷ τόξον, ἄγε θυμέ O. 2.89 θυμέ, τίνα πρὸς ἀλλοδαπὰν ἄκραν ἐμὸν πλόον παραμείβεαι; N. 3.26 χρῆν μὲν κατὰ καιρὸν ἐρώτων δρέπεσθαι, θυμέ, σὺν ἁλικίᾳ fr. 123. 1. μὴ πρεσβυτέραν ἀριθμοῦ δίωκε, θυμέ, πρᾶξιν fr. 127. 4. frag. θυμῷ[ Πα. 13b. 15. ]θυμὸν δʼ[ fr. 60a. 2.
Strong 2372
passion, hot anger, wrath: He 11:27; ὀργὴ καὶ θ., Ro 2:8, cf. Col 3:8; πικρία κ. θ., Eph 4:31; πλησθῆναι, πλήρης θυμοῦ, Lk 4:28, Ac 19:28; θ. ἔχειν, Re 12:12; οἶνος τ. θυμοῦ τ. πορνείας (cf. Je 28 (51):7), Re 14:8 18:3 (cf. Re 17:2); οἶνος τ. θ. τ. θεοῦ, Re 14:10; id., τ. ὀργῆς τ. θεοῦ, Re 16:19 19:15; ὁ θ. τ. θεοῦ, Re 14:19 15:1, 7 16:1; pl., impulses or outbursts of anger: ἔρις, ζῆλος, θυμοὶ, ἐριθίαι, II Co 12:20, Ga 5:20 (Cremer, 287, 733).†
- the soul:
- Ilike Lat. anima, the soul, breath, life, θυμὸν ἀπαυρᾶν, ἀφελέσθαι, ἐξελέσθαι, ἐξαίνυσθαι, ὀλέσαι to take away life, Hom.; θυμὸν ἀποπνείειν to expire, Il.; θυμὸν ἀγείρειν to collect oneself, Il., etc.; θυμὸς τείρετο καμάτῳ his spirit was wearied by toil, Il.
- IIlike Lat. animus, the soul, heart; and so,
- 1of desire for meat and drink, ἔπιον θʼ ὅσον ἤθελε θυμός Il.:—c. inf., βαλέειν δέ ἑ θυμὸς ἀνώγει his heart bade him shoot, Il.; ἤθελε θυμῷ he wished in his heart or with all his heart, Il.; θυμῷ βουλόμενος wishing with all oneʼs heart, Hdt.; so, ἐκ θυμοῦ φιλέειν Il.:— θυμός ἐστί μοι, θ. γίγνεταί μοι, c. inf., I have a mind to do . ., Il., Xen., etc.:—also as the seat of sorrow or joy, χαῖρε δὲ θυμῷ Il.; ἄχνυτο θυμός Il., etc.
- 2mind, temper, will, θ. πρόφρων, νηλεής, σιδήρεος Hom.; ἕνα θυμὸν ἔχειν to be of one mind, Il.; δόκησε δʼ ἄρα σφίσι θυμὸς ὣς ἔμεν it pleased them to be of this mind, Od.; ἐδαΐζετο θωμός their mind was divided, Il.
- 3spirit, courage, μένος καὶ θυμός Il.; θυμὸν λαμβάνειν to take heart, Od.; παραὶ ποσὶ κάππεσε θυμός Il., etc.
- 4as the seat of anger, νεμεσίζεσθαι ἐνὶ θυμῷ Il.:—hence, anger, wrath, δάμασον θυμόν Il.; θυμὸς μέγας ἐστὶ βασιλῆος Il.
- 5the soul as the agent of thought, ᾔδεε γὰρ κατὰ θυμόν Il.; φράζετο θυμῷ Il.
-
…γίγνεσθαι ἀγαθὰ ἀνθρώποις, ἐάν τις ταῦτα μὴ ἔχῃ, ἀλλὰ τἀναντία τούτων κακά, ἐπὶ τούτοις που οἵ τε θυμοὶ γίγνονται καὶ αἱ κολάσεις καὶ αἱ νουθετήσεις. ὧν ἐστιν ἓν καὶ ἡ ἀδικία καὶ ἡ ἀσέβεια καὶ συλλήβδην πᾶν…
Plato, Protagoras
-
…δʼ ἄρʼ ἐπέγρετο κεδνὰ ἰδυῖα · κλαῖε δʼ ἄρʼ ἐν λέκτροισι καθεζομένη μαλακοῖσιν. αὐτὰρ ἐπεὶ κλαίουσα κορέσσατο ὃν κατὰ θυμόν, Ἀρτέμιδι πρώτιστον ἐπεύξατο δῖα γυναικῶν · Ἄρτεμι, πότνα θεά, θύγατερ Διός, αἴθε μοι ἤδη ἰὸν ἐνὶ…
Homer, Odyssey
-
…Ἕκτωρ · ἦ σʼ εὖ γιγνώσκων προτιόσσομαι, οὐδʼ ἄρʼ ἔμελλον πείσειν · ἦ γὰρ σοί γε σιδήρεος ἐν φρεσὶ θυμός. φράζεο νῦν, μή τοί τι θεῶν μήνιμα γένωμαι ἤματι τῷ ὅτε κέν σε Πάρις καὶ Φοῖβος Ἀπόλλων ἐσθλὸν…
Homer, Iliad
-
…· κλήρῳ νῦν πεπάλασθε διαμπερὲς ὅς κε λάχῃσιν · οὗτος γὰρ δὴ ὀνήσει ἐϋκνήμιδας Ἀχαιούς, καὶ δʼ αὐτὸς ὃν θυμὸν ὀνήσεται αἴ κε φύγῃσι δηΐου ἐκ πολέμοιο καὶ αἰνῆς δηϊοτῆτος. ὣς ἔφαθʼ, οἳ δὲ κλῆρον ἐσημήναντο ἕκαστος ,…
Homer, Iliad
-
…ἄλγος ἀφίκετο τῆλε πεσόντα μητρὸς ἐμῆς ἰότητι κυνώπιδος, ἥ μʼ ἐθέλησε κρύψαι χωλὸν ἐόντα · τότʼ ἂν πάθον ἄλγεα θυμῷ, εἰ μή μʼ Εὐρυνόμη τε Θέτις θʼ ὑπεδέξατο κόλπῳ Εὐρυνόμη θυγάτηρ ἀψορρόου Ὠκεανοῖο. τῇσι παρʼ εἰνάετες χάλκευον δαίδαλα…
Homer, Iliad
-
…ὄρουσαν. τοὺς δʼ αἶψʼ ἁρπάξασα φέρεν πόντονδε θύελλα κλαίοντας, γαίης ἄπο πατρίδος. αὐτὰρ ἐγώ γε ἐγρόμενος κατὰ θυμὸν ἀμύμονα μερμήριξα, ἠὲ πεσὼν ἐκ νηὸς ἀποφθίμην ἐνὶ πόντῳ, ἦ ἀκέων τλαίην καὶ ἔτι ζωοῖσι μετείην. ἀλλʼ…
Homer, Odyssey
-
…πᾶσι, θεοὶ δʼ ἐπὶ μάρτυροι ἔστων. μνηστῆρας μὲν ἐπὶ σφέτερα σκίδνασθαι ἄνωχθι, μητέρα δʼ, εἴ οἱ θυμὸς ἐφορμᾶται γαμέεσθαι, ἂψ ἴτω ἐς μέγαρον πατρὸς μέγα δυναμένοιο · οἱ δὲ γάμον τεύξουσι καὶ ἀρτυνέουσιν ἔεδνα πολλὰ μάλʼ…
Homer, Odyssey
-
…, ποῖόν σε ἔπος φύγεν ἕρκος ὀδόντων, ἣ πόσιν ἔνδον ἐόντα παρʼ ἐσχάρῃ οὔ ποτʼ ἔφησθα οἴκαδʼ ἐλεύσεσθαι · θυμὸς δέ τοι αἰὲν ἄπιστος. ἀλλʼ ἄγε τοι καὶ σῆμα ἀριφραδὲς ἄλλο τι εἴπω, οὐλήν, τήν ποτέ μιν…
Homer, Odyssey
-
…Τρώεσσι μάχεσθαι ἀρνύμενος πατρός τε μέγα κλέος ἠδʼ ἐμὸν αὐτοῦ. εὖ γὰρ ἐγὼ τόδε οἶδα κατὰ φρένα καὶ κατὰ θυμόν · ἔσσεται ἦμαρ ὅτʼ ἄν ποτʼ ὀλώλῃ Ἴλιος ἱρὴ καὶ Πρίαμος καὶ λαὸς ἐϋμμελίω Πριάμοιο. ἀλλʼ οὔ μοι Τρώων…
Homer, Iliad
-
…ἥ τοι πέρι κέρδεα οἶδεν. ἤδη γὰρ τρίτον ἐστὶν ἔτος, τάχα δʼ εἶσι τέταρτον, ἐξ οὗ ἀτέμβει θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν Ἀχαιῶν. πάντας μέν ῥʼ ἔλπει καὶ ὑπίσχεται ἀνδρὶ ἑκάστῳ ἀγγελίας προϊεῖσα, νόος δέ οἱ ἄλλα μενοινᾷ…
Homer, Odyssey