καταπαύω
καταπαύω, to lay to rest, put an end to
- put an end to, stop, κατέπαυσα θεῶν χόλον Od. 4.583; μηνιθμὸν καταπαυσέμεν (Ep. fut. inf.) Il. 16.62; πόλεμον καταπαυσέμεν ἀνδρῶν 7.36; νεῖκος κ. Hes. Th. 87; τὴν ναυπηγίην Hdt. 1.27; νόσους A. Supp. 586 (lyr.); λιγυρὰν γᾶρυν B. l.c.; αἱμορραγίαν Gal. 16.777; bring to a close, τὸν λόγον Plb. 2.8.8; τὸ σύγγραμμα Phld. Po. 5.26; κ. τὸν πρῶτον λόγον εἰς . . conclude the first section and proceed to . ., Olymp. in Mete. 78.9:— Med., πόνους -παυόμενοι E. Hel. 1154 (lyr.):—Pass., -παύεται τὰ ἀρρωστήματα τοῖς τῶν ἰατρῶν εὑρήμασι D. 26.26.
- II c. acc. pers., put an end to, i.e. kill, τάχα κέν σε . . ἔγχος ἐμὸν κατέπαυσε Il. 16.618; σοῦ κ. τὰς πνοάς Ar. Av. 1397.
- 2 make one stop from a thing, hinder, check, μιν καταπαύσῃ ἀγηνορίης ἀλεγεινῆς Il. 22.457; παῖδας καταπαυέμεν ἀφροσυνάων Od. 24.457; so κ. τινὰ δρόμου Pl. Plt. 294e: c. part., κ. ταύτην λαλοῦσαν Men. 66.5: c. acc. only, keep in check, τινα Od. 2.244 (cf. 168), Il. 15.105.
- 3 depose from power, κ. τινὰ τῆς ἀρχῆς, τῆς βασιληΐης, Hdt. 4.1, 6.64; τοὺς τυράννους Id. 5.38, cf. 2.144, 7.105; Μούσας depose them from their honours, cease to worship them, E. HF 685 (lyr.):—Pass., τῆς βασιληΐης κατεπαύσθη Hdt. 1.130, cf. 6.71.
- b put down, τὴν ἑωυτοῦ ἀρχήν Id. 1.86; τὴν Κύρου δύναμιν ib. 90; δῆμον Th. 1.107; τοὺς τετρακοσίους Id. 8.97; τιμὰς ἐνέρων E. Alc. 31 (anap.).
- III Pass. and Med. (fut. -πᾰήσομαι PMag.Lond. 121.916), leave off, cease, Ar. Eq. 1265; λόγος κ. ἐν . . Pl. Phlb. 66c: c. part., οὐ -παήσεται ἐρχομένη PMag. l.c.
- IV Act. used intr. like Med., μολπᾶν δʼ ἄπο . . καταπαύσας πόσις . . ἔκειτο E. Hec. 918 (lyr., s. v.l.); εὐημερῶν κατάπαυσον rest while you are well off, Com.Adesp. 110.8, cf. LXX Ge. 8.22, al.; κ. τοῦ πορευθῆναι ib. 3 Ki. 12.24.
1. act. met acc. (causat.) maken dat ... ophoudt
a. van zaken stoppen, een einde maken aan:
b. van pers. laten stoppen (met), met acc. en gen.:
2. act. intrans. uitrusten, stoppen:
3. med.-pass., intrans. ophouden, stoppen:
Med., aufhören, ausruhen, Ggstz ἄρχομαι, Ar. Eq. 1264 ; aber auch = act., πόθους, stillen, Eur. Hel. 1153.
[κατα- 5.]
- 1
To put a stop to, bring to an end : πόλεμον καταπαυσέμεν Il. 7.36.
To lay aside (wrath) Il. 16.62.
To appease (wrath) Od. 4.583.
- 2
To put a stop to the activities of, lay restraint upon (a person) : ζῆνα Il. 15.105. Cf. Od. 2.168, 241 (v.l. κατερύκετε
), 244.Contextually, to kill, slay : ἔγχος κέ σʼ ἐμὸν κατέπαυσεν Il. 16.618.
- 3
To stop or restrain from.
With genit. : ἀγηνορίης μιν Il. 22.457. Cf. Od. 24.457.
- 1
- 1bring to an end κρέσσων δὲ καππαύει δίκαν τὰν πρόσθεν ἀνήρ N. 9.15 med., come to an end, τί κάλλιον ἀρχομένοις ἢ καταπαυομένοισιν ἢ βαθύζωνόν τε Λατὼ ἀεῖσαι; fr. 89a. 1.
- Ito lay to rest, put an end to, Hom., Hdt.:— Mid., Eur.
- IIc. acc. pers. to lay to rest, i. e. kill, Il.
- 2to make one stop from a thing, hinder or check from, c. gen., Hom.:—and c. acc. only, to stop, keep in check, Hom., Hdt.
- 3like καταλύω, to put down or depose from power, κ. τινὰ τῆς ἀρχῆς, τῆς βασιληΐης Hdt.; κ. τοὺς τυράννους Hdt.:—Pass., τῆς βασιληΐης κατεπαύθη Hdt.
- bto put down, τὴν Κύρου δύναμιν Hdt.; τὸν δῆμον Thuc.
- IIIPass. and Mid. to leave off from, cease from, τινος Hdt., etc.
- 2absol. to leave off, cease, Ar., etc.
- 3the Act. is also used intr. like Mid., Eur.
-
…διʼ αἰῶνος μακροῦ πάνολβον · ἔνθεν πᾶσα βοᾷ χθών, φυσιζόου γένος τόδε Ζηνός ἐστιν ἀληθῶς · τίς γὰρ ἂν κατέπαυσεν Ἥ ρας νόσους ἐπιβούλους ; Διὸς τόδʼ ἔργον καὶ τόδʼ ἂν γένος λέγων ἐξ Ἐπάφου κυρήσαις. τίνʼ ἂν θεῶν…
Aeschylus, Suppliant Women
-
…ἐπʼ ὀφρύσι κυανέῃσιν ἰάνθη · πᾶσιν δὲ νεμεσσηθεῖσα μετηύδα · νήπιοι οἳ Ζηνὶ μενεαίνομεν ἀφρονέοντες · ἦ ἔτι μιν μέμαμεν καταπαυσέμεν ἆσσον ἰόντες ἢ ἔπει ἠὲ βίῃ · ὃ δʼ ἀφήμενος οὐκ ἀλεγίζει οὐδʼ ὄθεται · φησὶν γὰρ ἐν ἀθανάτοισι θεοῖσι…
Homer, Iliad
-
…θαλερὴν κεκλῆσθαι ἄκοιτιν αὐτοκασιγνήτῳ · ὃ δʼ ὑπὸ ζόφον ἠερόεντα ἁρπάξας ἵπποισιν ἄγεν μεγάλα ἰάχουσαν. ἀλλά, θεά, κατάπαυε μέγαν γόον · οὐδέ τί σε χρὴ μὰψ αὔτως ἄπλητον ἔχειν χόλον · οὔ τοι ἀεικὴς γαμβρὸς ἐν ἀθανάτοις Πολυσημάντωρ…
NA, Homeric Hymns
-
…νέεσθαι. νῦν δʼ ἄλλῳ δήμῳ νεμεσίζομαι, οἷον ἅπαντες ἧσθʼ ἄνεῳ, ἀτὰρ οὔ τι καθαπτόμενοι ἐπέεσσι παύρους μνηστῆρας καταπαύετε πολλοὶ ἐόντες. τὸν δʼ Εὐηνορίδης Λειώκριτος ἀντίον ηὔδα · Μέντορ ἀταρτηρέ, φρένας ἠλεέ, ποῖον ἔειπες ἡμέας ὀτρύνων…
Homer, Odyssey
-
…ἅλα τύπτον ἐρετμοῖς. ἂψ δʼ εἰς Αἰγύπτοιο διιπετέος ποταμοῖο στῆσα νέας, καὶ ἔρεξα τεληέσσας ἑκατόμβας. αὐτὰρ ἐπεὶ κατέπαυσα θεῶν χόλον αἰὲν ἐόντων, χεῦʼ Ἀγαμέμνονι τύμβον, ἵνʼ ἄσβεστον κλέος εἴη. ταῦτα τελευτήσας νεόμην, ἔδοσαν δέ…
Homer, Odyssey
-
…· πολέσιν δὲ καὶ ἄλλοισιν κακὸν ἔσται, οἳ νεμόμεσθʼ Ἰθάκην ἐυδείελον. ἀλλὰ πολὺ πρὶν φραζώμεσθʼ, ὥς κεν καταπαύσομεν · οἱ δὲ καὶ αὐτοὶ παυέσθων · καὶ γάρ σφιν ἄφαρ τόδε λώιόν ἐστιν. οὐ γὰρ ἀπείρητος μαντεύομαι ,…
Homer, Odyssey
-
…ἐόντας τὸ πρὶν Μήδων νῦν γεγονέναι δεσπότας. Ἀστυάγης μέν νυν βασιλεύσας ἐπʼ ἔτεα πέντε καὶ τριήκοντα οὕτω τῆς βασιληίης κατεπαύσθη, Μῆδοι δὲ ὑπέκυψαν Πέρσῃσι διὰ τὴν τούτου πικρότητα, ἄρξαντες τῆς ἄνω Ἅλυος ποταμοῦ Ἀσίης ἐπʼ ἔτεα τριήκοντα καὶ…
Herodotus, The Histories
-
…πολλοὶ ἐόντες. τὸν δʼ Εὐηνορίδης Λειώκριτος ἀντίον ηὔδα · Μέντορ ἀταρτηρέ, φρένας ἠλεέ, ποῖον ἔειπες ἡμέας ὀτρύνων καταπαυέμεν. ἀργαλέον δὲ ἀνδράσι καὶ πλεόνεσσι μαχήσασθαι περὶ δαιτί. εἴ περ γάρ κʼ Ὀδυσεὺς Ἰθακήσιος αὐτὸς ἐπελθὼν δαινυμένους κατὰ…
Homer, Odyssey
-
…ὄρουσεν. Αἰνείας δʼ ἄρα θυμὸν ἐχώσατο φώνησέν τε · Μηριόνη τάχα κέν σε καὶ ὀρχηστήν περ ἐόντα ἔγχος ἐμὸν κατέπαυσε διαμπερές, εἴ σʼ ἔβαλόν περ. τὸν δʼ αὖ Μηριόνης δουρικλυτὸς ἀντίον ηὔδα · Αἰνεία χαλεπόν σε καὶ ἴφθιμόν…
Homer, Iliad
-
…καὶ κῦμα θαλάσσης θῆκαν ὑποβρυχίην · οἳ δʼ ἐξαπίνης ἐφάνησαν ξουθῇσι πτερύγεσσι διʼ αἰθέρος ἀίξαντες, αὐτίκα δʼ ἀργαλέων ἀνέμων κατέπαυσαν ἀέλλας, κύματα δʼ ἐστόρεσαν λευκῆς ἁλὸς ἐν πελάγεσσι, ναύταις σήματα καλά πόνου σφίσιν · οἳ δὲ ἰδόντες γήθησαν…
NA, Homeric Hymns