ἱλάσκομαι
ἱλάσκομαι, to appease
- appease, in Hom. always of gods, θεὸν ἱ. ib. 386, cf. 100, al., Od. 3.419; μολπῇ θεὸν ἱλάσκοντο Il. 1.472; σπονδῇσι θύεσσί τε ἱλάσκεσθαι (sc. θεούς) Hes. Op. 338; ὄφρʼ ἡμῖν ἑκάεργον ἱλάσσεαι Il. 1.147; c. part., ἱλάσκομαι πέμπων by presenting, Pi. O. 7.9; τοῦτον (sc. θεὸν) ἱλάσκου ποῶν μηδὲν ἄτοπον Men. Epit. 558; of the dead as heroized, θυσίῃσί τινα ἱ. Hdt. 5.47.
- 2 of men, conciliate, ἱ. τινὰ χρήμασι Id. 8.112; πῶς ἱλασόμεθα καὶ τίνι λόγῳ; Pl. Phd. l.c.; ἱ. τὴν ὀργήν τινος Plu. Cat.Mi. 61.
- 3 expiate, τὰς ἁμαρτίας Ep.Hebr. 2.17.
- II Pass. with fut. ἱλάσομαι, also ἱλασθήσομαι v.l. in LXX 4 Ki. 5.18: aor. 1 ἱλάσθην ib. Ex. 32.14, al.:—to be merciful, gracious, τινι ll.cc.; ἱλάσθητί μοι τῷ ἁμαρτωλῷ Ev.Luc. 18.13; ταῖς ἁμαρτίαις τινῶν LXX Ps. 77(78).38: c. inf., ἱλάσθη κύριος περιποιῆσαι τὸν λαόν ib. Ex. 32.14.
1. met acc. gunstig stemmen:
2. met dat. gunstig gezind zijn, perf.:
mit sich versöhnen, sühnen, bei Hom. immer = einen Gott Ἀθήνην Od. 3.419 ; σπονδῇσι θύεσσί τε ἱλάσκεσθαι Hes. O. 336 ; πῶς ἱλασόμεθα καὶ τίνι λόγῳ ; wie werden wir ihn geneigt machen, d.i. überzeugen ? Plat. Phaed. 95a ; Sp.; von Heroen u. Menschen, Her. 5.47, 8.112 ; ἱλασαμένοις τὸν μίνω καὶ διαλλαγεῖσι Plut. Thes. 15 ; bei Pind. Ol. 7.9, μουσᾶν δόσιν ἀθλοφόροις ἀνδράσιν πέμπων ἱλάσκομαι – νικώντεσσιν, hängt der dat. von πέμπων ab, den Siegern das Lied sendend, huldige ich ihnen, mache sie mir geneigt ; aber Sp. verbinden es mit dem dat., ἐκ τῶν Σιβυλλείων ἱλασάμενος τῷ ᾍδῃ Plut. Poplic. 21 ; vgl. Paus. 2.11.6. – Im NT der aor. pass. ἱλάσθητι, = ἵληθι (s. unten), vgl. ἐξιλάσκομαι.
[Ι findet sich kurz in ἱλασσάμενοι u. ἱλάσσεαι, Il. 1.100, 147.]
[ἵλαος.]
Aor. subj. ἱλάσσομαι Od. 3.419.
2 sing. ἱλάσσεαι [ῐ] Il. 1.147.
1 pl. ἱλασόμεσθα [ῑ] Il. 1.444.
Nom. pl. aor. pple. ἱλασσάμενοι [ῐ] Il. 1.100.
To propitiate, seek to win favour or grace from (a divinity): ἄνακτα (i.e. Apollo) Il. 1.444. Cf. Il. 1.100, 147, 386, 472, Il. 6.380 = 385: Od. 3.419.
- 1ask (the godsʼ) blessing for c. dat. νέκταρ χυτὸν ἀεθλοφόροις ἀνδράσιν πέμπων ἱλάσκομαι (“bitte die Götter um ihren Segen für die Sieger” Fränkel, W & F, 359) O. 7.9
Strong 2433
1. in cl., c. acc. pers., to conciliate, appease, propitiate (= ἐξιλάσκομαι, Ge 32:20, Pr 16:14, Ma 1:9, al.).
2. In LXX (Thackeray, Gr., 270, f.), Inscr. (Deiss., BS,
3. As in Philo (= ἐξιλάσκ-, in LXX: Ez 43:22, al.), to expiate, make propitiation for: τ. ἁμαρτίας, He 2:17 (Cremer, 301 ff., 735).†
- Ito appease, θεὸν ἱλάσκεσθαι to make him propitious to one, conciliate him, win his favour, Hom.; μολπῆι θεὸν ἱλάσκοντο Il.; ὄφρʼ ἡμῖν Ἑκάεργον ἱλάσσεαι Il.; so of men, Hdt., Plat.
- IIin NTest. to expiate, τὰς ἁμαρτίας.
- IIIin NTest. also, an aor1 imperat. pass. ἱλάσθητι, be gracious.
-
…δὲ ζείδωρος ἄρουρα, κὰδ δʼ ἐν Ἀθήνῃς εἷσεν ἑῷ ἐν πίονι νηῷ · ἔνθα δέ μιν ταύροισι καὶ ἀρνειοῖς ἱλάονται κοῦροι Ἀθηναίων περιτελλομένων ἐνιαυτῶν · τῶν αὖθʼ ἡγεμόνευʼ υἱὸς Πετεῶο Μενεσθεύς. τῷ δʼ οὔ πώ τις ὁμοῖος ἐπιχθόνιος γένετʼ…
Homer, Iliad
-
…βουληφόρος ἔστω, ἢ Αἴας ἢ Ἰδομενεὺς ἢ δῖος Ὀδυσσεὺς ἠὲ σὺ Πηλεΐδη πάντων ἐκπαγλότατʼ ἀνδρῶν, ὄφρʼ ἥμιν ἑκάεργον ἱλάσσεαι ἱερὰ ῥέξας. τὸν δʼ ἄρʼ ὑπόδρα ἰδὼν προσέφη πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς · ὤ μοι ἀναιδείην ἐπιειμένε κερδαλεόφρον πῶς τίς…
Homer, Iliad
-
…τε θεοῖσι τετιμένη ἐστὶ μάλιστα. καὶ γὰρ νῦν, ὅτε πού τις ἐπιχθονίων ἀνθρώπων ἔρδων ἱερὰ καλὰ κατὰ νόμον ἱλάσκηται, κικλῄσκει Ἑκάτην. πολλή τέ οἱ ἕσπετο τιμὴ ῥεῖα μάλʼ, ᾧ πρόφρων γε θεὰ ὑποδέξεται εὐχάς, καί…
Hesiod, Theogony
-
…ἀοιδὸς ἔχων φόρμιγγα λίγειαν ἡδυεπὴς πρῶτόν τε καὶ ὕστατον αἰὲν ἀείδει. καὶ σὺ μὲν οὕτω χαῖρε, ἄναξ, ἵλαμαι δέ σʼ ἀοιδῇ. Εἰς Ποσειδῶνα ἀμφὶ Ποσειδάωνα, θεὸν μέγαν, ἄρχομʼ ἀείδειν, γαίης κινητῆρα καὶ ἀτρυγέτοιο θαλάσσης…
NA, Homeric Hymns
-
…γʼ ἀπὸ πατρὶ φίλῳ δόμεναι ἑλικώπιδα κούρην ἀπριάτην ἀνάποινον, ἄγειν θʼ ἱερὴν ἑκατόμβην ἐς Χρύσην · τότε κέν μιν ἱλασσάμενοι πεπίθοιμεν. ἤτοι ὅ γʼ ὣς εἰπὼν κατʼ ἄρʼ ἕζετο · τοῖσι δʼ ἀνέστη ἥρως Ἀτρεΐδης εὐρὺ κρείων Ἀγαμέμνων ἀχνύμενος…
Homer, Iliad
-
…τρόπῳ τοιῷδε γενόμενοι. ἐπειδὴ αἰεὶ τῷ πολέμῳ ἑσσοῦντο ὑπὸ Τεγεητέων, πέμψαντες θεοπρόπους ἐς Δελφοὺς ἐπειρώτων τίνα ἂν θεῶν ἱλασάμενοι κατύπερθε τῷ πολέμῳ Τεγεητέων γενοίατο. ἡ δὲ Πυθίη σφι ἔχρησε τὰ Ὀρέστεω τοῦ Ἀγαμέμνονος ὀστέα ἐπαγαγομένους. ὡς δὲ…
Herodotus, The Histories
-
…, πρό μʼ ἔπεμψεν ἄναξ ἀνδρῶν Ἀγαμέμνων παῖδά τε σοὶ ἀγέμεν, Φοίβῳ θʼ ἱερὴν ἑκατόμβην ῥέξαι ὑπὲρ Δαναῶν ὄφρʼ ἱλασόμεσθα ἄνακτα, ὃς νῦν Ἀργείοισι πολύστονα κήδεʼ ἐφῆκεν. ὣς εἰπὼν ἐν χερσὶ τίθει, ὃ δὲ δέξατο χαίρων παῖδα…
Homer, Iliad
-
…πελομένων καλῶς ἐπίδρομʼ, ὁπόθι θάνατος ἀπῇ. ἰὼ ἰώ, ἰὼ δυσάγκριτοι πόνοι. ποῖ τόδε κῦμʼ ἀπάξει ; ἱλεοῦμαι μὲν Ἀπίαν βοῦνιν, καρβᾶνα δʼ αὐδὰν εὖ, γᾶ, κοννεῖς. πολλάκι δʼ ἐμπίτνω ξὺν λακίδι λινοσινεῖ Σιδονίᾳ…
Aeschylus, Suppliant Women
-
…, οὕνεκα λαοῖς βλαπτομένοις ἀγορῆφι μετάτροπα ἔργα τελεῦσι ῥηιδίως, μαλακοῖσι παραιφάμενοι ἐπέεσσιν. ἐρχόμενον δʼ ἀνʼ ἀγῶνα θεὸν ὣς ἱλάσκονται αἰδοῖ μειλιχίῃ, μετὰ δὲ πρέπει ἀγρομένοισιν · τοίη Μουσάων ἱερὴ δόσις ἀνθρώποισιν. ἐκ γάρ τοι Μουσέων καὶ ἑκηβόλου…
Hesiod, Theogony
-
…; ἠέ πῃ ἐς γαλόων ἢ εἰνατέρων ἐϋπέπλων ἢ ἐς Ἀθηναίης ἐξοίχεται, ἔνθά περ ἄλλαι Τρῳαὶ ἐϋπλόκαμοι δεινὴν θεὸν ἱλάσκονται ; τὸν δʼ αὖτʼ ὀτρηρὴ ταμίη πρὸς μῦθον ἔειπεν · Ἕκτορ ἐπεὶ μάλʼ ἄνωγας ἀληθέα μυθήσασθαι, οὔτέ πῃ ἐς…
Homer, Iliad