fatalis
fatalis, of fate, ordained by destiny, decreed, destined, fated, fatal
- I In gen.: illa fatalis necessitas, quam εἱμαρμένην dicitis, Cic. N. D. 1, 20, 55: fatalis et immutabilis continuatio ordinis sempiterni, id. Ac. 1, 7, 29: summam fatalem conficere, id. Rep. 6, 12: divina aique fatalia, id. Part. 21, 73: casus, id. Phil. 6, 7, 19: consulatus ad salutem rei publicae prope fatalis, id. Cat. 4, 1, 2; cf.: hic annus fatalis ad interitum hujus urbis, id. ib. 3, 4, 9: anni, Tib. 1, 3, 53; Inscr. Orell. 4851: stamina, Tib. 1, 7, 1; Ov. M. 8, 452; cf. deae, i. e. the Fates, id. P. 1, 8, 64: libri, i. e. the Sibylline, Liv. 5, 14, 4; 5, 5, 11; Suet. Caes. 79 al.: verba, Ov. F. 4, 257: lex, i. e. fatum, id. M. 3, 316; 10, 203: labor, Hor. Ep. 2, 1, 11: ora fluminis, destined, Ov. M. 15, 54: mala. Suet. Ner. 40: mors, a natural death, Vell. 2, 4, 6; Plin. Ep. 1, 12, 1; cf.: mors fato propera, Tac. A. 1, 3.—In neutr. fatale est, with a subject-clause: tam fatale est, medicum adhibere, quam convalescere, Cic. Fat. 13, 30: quasi fatale esset, non posse Gallias debellari nisi a se consule, Suet. Ner. 43. —
- II In partic., in a bad sense, dangerous, destructive, deadly (perh. only poet., and in post-Aug. prose): vincla, Lucr. 5, 876: telum, Verg. A. 12, 919: manus (Etruscorum), id. ib. 12, 232: jaculum, Ov. M. 5, 182: hasta, Sil. 2, 400: lignum, Ov. M. 8, 479: crinis, id. ib. 8, 85: aurum, id. ib. 9, 411: signum, id. ib. 13, 381: monstrum, Hor. C. 1, 37, 21: judex, id. ib. 3, 3, 19: hora, Suet. Ner. 49: DIES, dying-day, Inscr. Orell. 3023; 4758; cf.: si quid mihi fatale contigerit, Spart. Hadr. 4.
- —Hence, fātālĭter, adv., according to fate, fatally: omnia, quae fiunt quaeque futura sunt, ex omni aeternitate definita dicis esse fataliter, * Cic. Div. 2, 7, 19; Suet. Caes. 59; Tac. H. 1, 71; Ov. M. 12, 67: mori, to die a natural death, Eutr. 1, 11.
~i,gelimplice
Lachesis dea ~is
in qua post obitum fatali sorte quiescit
cadaver / exsurrecturum fatali fine quiescit
postquam ~e tempus supervenisset
si pars appellans ‥ infra tempora ~ia ‥ appellacionem suam non fuerit prosecuta
decernimus ‥ appellacionem ‥ propter lapsum ~is temporis et negligenciam ‥ conventualium ‥ infra tempus a jure statutum minime prosequencium desertam decernendam fore
ultimus ille ~is quoque regis transitus fuit
visa sunt monstra ‥ in similitudinem hominum bellatorum, que sibimet occurrencia videbantur inire dira bella ‥ sicque dicta fantastica vel ~is apparicio sepius delusit plurimos
- 1. door het noodlot bepaald [calamitas; terminus]; adv. voorbeschikt: fataliter definitum est;
- 2. van het noodlot, noodlots- [hora uur v.h. noodlot = stervensuur; stamina draden v.h. noodlot; libri de sibillijnse boeken; deae de parcen, schikgodinnen; responsum lotsvoorspellende orakelspreuk];
- 3. noodlottig, verderfelijk, dodelijk [dies sterfdag; bellum; monstrum; vincula].
Noverit sanctitas vestra quod nos..... sine maximo et Fatali corporis nostri periculo ire nullatenus valebamus.
- fatum, of fate, ordained by destiny, decreed, destined, fated, fatal: Caesaris mors: necessitas: continuatio ordinis sempiterni: annus ad interitum urbis: deae, the Fates, O.: libri, i. e. the Sibylline, L.: arva, promised by fate, V.: lex, i. e. fatum, O.: labor, H.: ora fluminis, destined, O.: tam fatale est medicum adhibere, quam convalescere.—Dangerous, destructive, deadly: bellum: machina, V.: monstrum, H.: iudex (i. e. Paris), H.
-
…, alii vivendi nimia cupiditate sed, si illa tulimus quae nos necessitas ferre coegit, quae vis quaedam paene fatalis quae tamen ipsa non tulimus etiamne huius impuri latronis feremus taeterrimum crudelissimumque dominatum quid hic faciet, si poterit ,…
Cicero, Philippicae
-
…quid sibi expediret, multi quid deceret, non nulli etiam quid liceret. perfuncta res publica est hoc misero fatalique bello vicit is qui non fortuna inflammaret odium suum, sed bonitate leniret ; neque omnis quibus iratus esset eosdem…
Cicero, pro Marcello
-
…potuerunt hominis fraternis flagitiis, sororiis stupris, omni inaudita libidine exsanguis sed fuit profecto quaedam illa rei publicae fortuna fatalis, ut ille caecus atque amens tribunus plebis nancisceretur quid dicam consules hocine ut ego nomine appellem eversores huius imperi…
Cicero, pro Sestio
-
…unguibus, ut in reliquis eius modi, naturae contagio valet, quam ego non tollo, vis est nulla fatalis ; in aliis autem fortuita quaedam esse possunt, ut in illo naufrago, ut in Icadio, ut in…
M. Tullius Cicero, De Fato
-
…Cornelium ad quem regnum huius urbis atque imperium pervenire esset necesse Cinnam ante se et Sullam fuisse. eundemque dixisse fatalem hunc annum esse ad interitum huius urbis atque imperi qui esset annus decimus post virginum absolutionem, post Capitoli autem…
Cicero, in Catilinam
-
…oratoris putem ; maximeque laudandus est, qui hoc tempore ipso, quod liceat in hoc communi nostro et quasi fatali malo, consoletur se cum conscientia optimae mentis turn etiam usurpatione et renovatione doctrinae. Vidi enim Mytilenis nuper virum…
M. Tullius Cicero, Brutus
-
…semper verum fuit Morietur Epicurus, cum duo et septuaginta annos vixerit, archonte Pytharato, neque tamen erant causae fatales, cur ita accideret, sed, quod ita cecidit, serie certa causarum casurum, sicut cecidit, fuit…
M. Tullius Cicero, De Fato
-
…potest Non isset ad arma Pompeius, non transisset Crassus Euphratem, non suscepisset bellum civile Caesar. non igitur fatalis exitus habuerunt ; vultis autem evenire omnia fato ; nihil ergo illis profuisset divinare ; atque etiam omnem fructum vitae…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…temeritatem scelus praeter te adhuc nemo. ac mihi quidem, si proprium et verum nomen nostri mali quaeritur, fatalis quaedam calamitas incidisse videtur et improvidas hominum mentis occupavisse, ut nemo mirari debeat humana consilia divina necessitate esse superata…
Cicero, pro Ligario
-
…quia esse certa non possunt, divinatio nulla est ; sin autem idcirco possunt provideri, quia certa sunt et fatalia, rursus divinatio nulla est ; eam enim tu fortuitarum rerum esse dicebas. sed haec fuerit nobis tamquam levis…
M. Tullius Cicero, De Divinatione