impendeo
impendeo, to hang over, overhang
- I Lit.
- a Neutr.: arbor in aedes illius impendet, Dig. 43, 26, 1: ut (gladius) impenderet illius beati cervicibus, Cic. Tusc. 5, 21, 62: poëtae impendere apud inferos saxum Tantalo faciunt, id. ib. 4, 16, 35; id. Fin. 1, 18, 60; cf. Lucr. 3, 980: nucem impendere super tegulas, Plaut. Fragm. ap. Macr. S. 2, 14; Lucr. 6, 564; cf.: impendentium montium altitudines, Cic. N. D. 2, 39, 98.—
- b Act.: nec, mare quae impendent, vesco sale saxa peresa, etc., Lucr. 1, 326.—
- II Trop., to hang or hover over a thing, to impend, to be near or imminent, to threaten.
- a Neutr., constr. in aliquem, alicui, or absol.
- α With in aliquem: tantae in te impendent ruinae, Plaut. Ep. 1, 1, 77 (77): licet undique omnes in me terrores impendeant, Cic. Rosc. Am. 11, 31.—
- β With dat.: nunc jam alia cura impendet pectori, Plaut. Ep. 1, 2, 32 (135): omnibus semper aliqui talis terror impendet, Cic. Tusc. 4, 16, 35: poenas impendere iis, a quibus, etc., id. Rep. 3, 11 fin.: quid sibi impenderet, coepit suspicari, id. Clu. 24, 66.—
- γ Absol.: nimborum nocte coortā Inpendent atrae formidinis ora superne, Lucr. 4, 174; 6, 254: quae vero aderant jam et impendebant, quonam modo ea depellere potuissetis? Cic. Mil. 28, 76; cf.: ut ea, quae partim jam assunt, partim impendent moderate feramus, id. Fam. 4, 14, 1: dum impendere Parthi videbantur, id. Att. 6, 6, 3: tanta malorum impendet Ἰλιάς, id. ib. 8, 11, 3: belli magni timor impendet, id. Fam. 2, 11, 1; cf.: ille quidem semper impendebit timor, ne, etc., id. Rep. 2, 28: Ea contentio quae impendet, id. Att. 2, 22, 3: vento impendente, Verg. G. 1, 365: pluviā, id. ib. 4, 191: magnum bellum impendet a Parthis, Cic. Att. 6, 2, 6; cf. id. Verr. 2, 5, 60, § 157; id. Prov. Cons. 17, 42: impendentia ex ruinis et commutatione status publici pericula, Vell. 2, 35, 3.—
- b Act.: quae res me impendet, Lucil. ap. Fest. s. v. me, p. 16 Müll.: tanta te impendent mala, Ter. Phorm. 180.☞ Part. pass.: impensus, a, um; poet. for impendens: tempestas atque tenebrae coperiunt maria ac terras inpensa superne, Lucr. 6, 491 Munro ad loc.; cf.: impensum ferrum, Sen. Herc. Oet. 1592.
- 1. hangen over, hangen of zweven boven (abs. of m. dat.); ➤ gladius cervicibus impendet boven de nek; saxum Tantalo impendet; montes impendentes;
- 2. (metaf.) te wachten staan, ophanden zijn, dreigen (abs.; m. dat.; in m. acc.; acc.); ➤ impendens patriae periculum; in me terrores impendent; subito tanta te impendent mala (Ter.); impendente supplicio.
臨近。將來。Impendet nobis belli timor 兵荒之懼已 臨我等。Omnes in me terrores impendent 驚惶之事萃於我身。
Suggest a Translation
See an image
- to hang over, overhang: ut (gladius) impenderet illius cervicibus: saxum Tantalo: iter difficile; mons altissimus inpendebat, commanded (it), Cs.—Fig., to be at hand, be near, be imminent, threaten, impend: quae vero impendebant, ea depellere: dum impendere Parthi videbantur: ea contentio quae impendet: vento impendente, V.: licet omnes in me terrores impendeant: quantum periculi consuli inpendeat, S.: quid sibi impenderet, suspicari: nobis necessitudo impendet, presses upon, S.: inparatum tanta te impendent mala, T.
-
…, ne improbus quidem quisquam in hac urbe poenam sui sceleris sufferat. sed si vis manifestae audaciae, si impendens patriae periculum me necessario de hac animi lenitate deduxerit, illud profecto perficiam quod in tanto et tam insidioso bello…
Cicero, in Catilinam
-
…angustum et difficile, inter montem Iuram et flumen Rhodanum, vix qua singuli carri ducerentur, mons autem altissimus impendebat, ut facile perpauci prohibere possent ; alterum per provinciam nostram, multo facilius atque expeditius, propterea quod inter…
Julius Caesar, Gallic War
-
…induxeris, quanta tempestas invidiae nobis, si minus in praesens tempus recenti memoria scelerum tuorum, at in posteritatem impendeat. sed est tanti, dum modo tua ista sit privata calamitas et a rei publicae periculis seiungatur. sed…
Cicero, in Catilinam
-
…tanti facinoris immanitas aut exstitisse aut non vindicata esse videatur. praetermitto ruinas fortunarum tuarum quas omnis proximis Idibus tibi impendere senties ad illa venio quae non ad privatam ignominiam vitiorum tuorum, non ad domesticam tuam difficultatem ac turpitudinem ,…
Cicero, in Catilinam
-
…mihi non erat ne quid hoc parricida civium interfecto invidiae mihi in posteritatem redundaret. quod si ea mihi maxime impenderet, tamen hoc animo fui semper ut invidiam virtute partam gloriam, non invidiam putarem. quamquam non nulli sunt…
Cicero, in Catilinam
-
…sertis redimiti, unguentis obliti, debilitati stupris eructant sermonibus suis caedem bonorum atque urbis incendia. quibus ego confido impendere fatum aliquod et poenam iam diu improbitati, nequitiae, sceleri, libidini debitam aut instare iam plane aut certe…
Cicero, in Catilinam
-
…, nulla potest oculorum acies contenta tueri, nec porro quae cumque aevo macieque senescunt, nec, mare quae impendent, vesco sale saxa peresa quid quoque amittant in tempore cernere possis. corporibus caecis igitur natura gerit res .…
Lucretius, De Rerum Natura
-
…sicuti salutatum introire ad Ciceronem ac de inproviso domi suae inparatum confodere. Curius ubi intellegit, quantum periculum consuli inpendeat, propere per Fulviam Ciceroni dolum, qui parabatur, enuntiat. Ita illi ianua prohibiti tantum facinus frustra susceperant…
Sallust, Catilina
-
…neque amicus quisquam teget, quem arma non texerint. Praeterea, milites, non eadem nobis et illis necessitudo inpendet nos pro patria, pro libertate, pro vita certamus, illis supervacaneum est pugnare pro potentia paucorum. Quo…
Sallust, Catilina
-
…celebratur, occurritur, renovatur memoria consulatus, studia significantur ; in eam spem adducimur ut nobis ea contentio quae impendet interdum non fugienda videatur. nunc mihi et consiliis opus est tuis et amore et fide. qua re advola…
Cicero, Epistulae ad Atticum