invado
invado, to go into, enter
a huge terror fell upon them
- I Lit.: ignis quocumque invasit, cuncta disturbat ac dissipat, Cic. N. D. 2, 15, 41: consul exercitusque Romanus sine certamine urbem invasere, Liv. 10, 10, 4; 24, 33 al.: forum, Tac. H. 1, 33: oppidum, Front. Strat. 3, 10, 2.—
- B Transf.
- 1 To get into, fall into: ut profugiens hostem, inimici invadam manus, Att. ap. Non. 234, 1.—
- 2 In gen., to go, make, accomplish a distance: biduo tria milia stadiorum invasit, Tac. A. 11, 8.—
- 3 To enter upon, set foot upon: tuque invade viam, Verg. A. 6, 260: lutum minis frigidum, Ap. Met. 9, 32, 18. —
- 4 To enter violently, move against, rush upon, fall upon, assail, assault, attack, invade (syn. oppugno); constr with in and acc., or simple acc.
- α With in and acc. (so nearly always in Cic.; cf. II. B. γ infra): in oppidum antiquum et vetus, Plaut. Bacch. 4, 4, 60 (699): in transversa latera invaserant cohortes, Liv. 27, 42: globus juvenum in ipsum consulem invadit, id. 2, 47: in collum (mulieris) invasit, fell upon her neck, Cic. Phil. 2, 31, 77: alicujus pectus amplexibus, to embrace, Petr. 91: aliquem basiolis, id. 85; with osculari, id. 74: in Galliam, Cic. Phil. 11, 2: si in eas (urbes) vi cum exercitu invasisses, id. Verr. 2, 1, 20: cum ferro in aliquem, id. Caecin. 9, 25.—Impers.: in oculos invadi nunc est optimum, Plaut. As. 5, 2, 58 (908).—
- β With simple acc.: aciem hastati invadunt, Liv. 9, 35: stationem hostium, id. 37, 20: validissimas Pompeii copias, Nep. Dat. 6, 7: vicinos portus, Verg. A. 3, 382: urbem, id. ib. 2, 265: jam tandem invasit medios, id. ib. 12, 497: eam (Europam), Nep. Them. 2: regem, Val. Max. 3, 2, 3: in lecto cubantem, Nep. Dion, 9, 4: greges, Ov. F. 2, 210: madida cum veste gravatum, Verg. A. 6, 361: ventus invasit nubem, Lucr. 6, 174: canes appropinquantem invadunt, Col. 7, 12, 7: castra, Liv. 10, 35; cf.: quem semel invasit senectus, Col. 2, 1, 4.—Pass.: sperans, mox effusos hostes invadi posse, Sall. J. 87 fin.—Pass. impers.: signo dato, undique simul ex insidiis invaditur, Sall. J. 113.—
- 5 To rush into, enter hurriedly into a struggle, fight, etc. (poet.): Martem, Verg. A. 12, 712: proelia, Mart. 9, 57, 6: certamina, Sil. 17, 473: bella, id. 9, 12: pugnam, id. 12, 199 al.; cf.: in pugnas, Lucil. ap. Non. p. 323, 32; and: aut pugnam aut aliquid jam dudum invadere magnum mens agitat mihi, to attempt, enter hurriedly upon, Verg. A. 9, 186. —
- 6 To make an attack on, seize, grasp: Jubae barbam, Suet. Caes. 71: cibum avidius, Aur. Vict. Epit. 20, 9: pallium, Petr. 5, 15: capillos, Prop. 3, 8 (4, 7), 5: virgineos artus, Ov. M. 11, 200; cf. Suet. Ner. 29. —
- II Trop.
- A To fall upon, seize, take possession of, usurp; constr. with in and acc., or simple acc.
- α With in and acc.: in multas pecunias, Cic. Phil. 2, 16: in quod ipsa invaderet, id. N. D. 2, 49, 124: in fortunas alicujus, id. Phil. 2, 26, 65; id. Rosc. Am. 5, 13: in praedia alicujus, id. ib. 8, 23: in nomen Marii, id. Phil. 1, 1: in arcem illius causae, id. Fam. 1, 9, 8. —
- β With simple acc.: dictaturam, Suet. Caes. 9: consulatum, id. Aug. 26: rempublicam, Just. 5, 8, 12: imperium, Sall. J. 38.—
- B To make an attack on, seize, lay hold of, attack, befall a person or thing; with simple acc., or in and acc., or dat.
- α With simple acc.: cum gravis morbus invasit, Plaut. As. 1, 1, 40 (55): ne reliquos populares metus invaderet, Sall. J. 35 fin.: cupido Marium, id. ib. 89, 6; id. C. 31, 1 al.: tantus repente terror invasit, ut, Caes. B. C. 1, 14.—
- β With in and acc.: dolor in oculos, Lucr. 6, 659: pestis in vitam invasit, Cic. Off. 3, 7: in philosophiam, id. Tusc. 2, 1, 4: in nomen Marii, id. Phil. 1, 2, 5: vis avaritiae in animos eorum invasit, Sall. J. 32, 4: vis morbi in corpus meum, Liv. 28, 29; cf.: lassitudine invaserunt misero (mihi) in genua flemina, Plaut. Ep. 5, 2, 5 (670). —
- γ Rarely with dat.: furor invaserat improbis, Cic. Fam. 16, 12, 2; Gell. 19, 4. —
- δ Absol.: ubi pro continentiā et aequitate lubido atque superbia invasere, Sall. C. 2, 5: ubi contagio quasi pestilentia invasit, id. ib. 10, 6: cum potentiā avaritia sine modo ... invasere, id. J. 41, 9.—
- C To assail with words, accost (poet.): continuo invadit, Verg. A. 4, 265: Agrippa consules anni prioris invasit, cur silerent, Tac. A. 6, 4: Vinnium Laco minaciter invasit, id. H. 1, 33.
- —Hence, invāsus, a, um, P. a., ingrafted: comae, i. e. rami, Pall. Insit. 120.
I intr., ¶ 1 faire invasion : in urbem Cic. Verr. 2, 1, 54, faire invasion dans une ville || pestis in vitam hominum invadit Cic. Off. 3, 34, un fléau fait invasion dans la vie humaine || [abst ] Cæs. C. 1, 14, 1 ; Sall. C. 2, 5 ; 10, 6, etc. ¶ 2 se jeter sur : in aliquem cum ferro Cic. Cæc. 25, se jeter sur qqn le fer à la main ; in fortunas alicujus Cic. Phil. 2, 65, se jeter sur les biens de qqn (sʼen emparer) ; in collum alicujus Cic. Phil. 2, 77, se jeter au cou de qqn ; in philosophiam Cic. Tusc. 2, 4, attaquer la philosophie || [avec dat. rare] : furor invaserat improbis Cic. Fam. 16, 2, 2, un souffle de folie sʼétait abattu sur les mauvais citoyens.
II tr., ¶ 1 envahir : urbem Liv. 10, 10, 4, envahir une ville || veluti tabes animos invaserat Sall. C. 36, 5, une sorte de maladie contagieuse avait envahi les cœurs, cf. Sall. J. 35, 9 ; 89, 6 || poét. = ingredi, entrer dans, parcourir : viam Virg. En. 6, 260, prendre une route, sʼavancer : tria milia stadiorum Tac. Ann. 11, 8, parcourir trois mille stades ¶ 2 assaillir, attaquer : agmen hostium Hirt. G. 8, 27, 5, attaquer lʼarmée ennemie, cf. Sall. J. 87, 4 ; Nep. Dat. 6, 7 ; Liv. 9, 35, 6, etc. || apostropher : Virg. En. 4, 265 ; Tac. Ann. 6, 4 ; H. 1, 33 ¶ 3 [poét.] se jeter dans une chose, lʼentreprendre : pugnam Virg. En. 9, 186 ; Martem Virg. En. 12, 712, commencer un combat, la lutte, cf. Curt. 7, 6, 2 ¶ 4 se jeter sur, saisir : barbam alicujus Suet. Cæs. 71, se jeter sur la barbe de qqn ; consulatum Suet. Aug. 26, sʼemparer du consulat.
➳ inf. pf. sync. invasse Lucil. Sat. 57.
- 1. met geweld binnengaan, binnendringen (m. in m. acc.; acc.) [in urbem cum copiis; portūs];
- 2. (poët.) een plaats betreden, een plaats bereiken [urbem; aedes; viam];
- 3. aanvallen, overvallen (m. in m. acc.; acc.) [(in) hostes; in oppidum antiquum et vetus; castra; fines];
- 4. met geweld in bezit nemen, zich toe-eigenen (m. in m. acc.; acc.) [in alcis praedia; in alienam pecuniam; in nomen Marii zich aanmatigen];
- 5. (poët.; postklass.) ondernemen, aangaan [pugnam; Martem de strijd beginnen; aliquid magnum];
- 6. (v. emoties, moeilijkheden, ziektes) overvallen, aantasten (m. in m. acc.; acc.; zelden dat.); ➤ morbus in corpus alcis invadit; metus alqm invadit; pestilentia populum invasit; — abs. uitbreken, zich verbreiden; ➤ tantus repente terror invasit;
- 7. (poët.; postklass.) met woorden aanvallen, uitvaren tegen (m. acc.) [consules];
- 8. hartstochtelijk omhelzen (m. acc.; in m. acc.).
攻撃。占。侵。起工。— in arcem causae 辩此事根本。— vitam 起程。Invaserat furor multos 中此瘋者非一。
Suggest a Translation
See an image
- to go into, enter: ignis, quocumque invasit: urbem, L.: viam, enter upon, V.: tria millia stadiorum, to accomplish, Ta. —To enter violently, move against, rush upon, fall upon, assail, assault, attack, invade: in transversa latera invaserant cohortes, L.: in collum (mulieris) invasit, fell upon her neck: in Caecinam cum ferro: Romanos, S.: aciem, L.: Pompei copias, N.: portūs, V.: in lecto cubantem, N.: madidā cum veste gravatum, V.: sperans, hostīs invadi posse, S.: undique simul invaditur, S.—Fig., to fall upon, seize, take possession of, usurp: in multas pecunias:in eius viri fortunas: in arcem illius causae: regnum animo, S.—To make an attack on, seize, lay hold of, attack, befall: contagio invasit, civitas immutata, S.: tantus repente terror invasit, ut, Cs.: cupido Marium, S.: Me tremor invasit, O.: in philosophiam: in corpus meum vis morbi, L.: furor invaserat improbis.—To take hold of, undertake, attempt: Martem clipeis, V.— To assail with words, accost: continuo invadit, V.: alqm minaciter, Ta.: consules, cur, etc., Ta.
-
…atque inmutata urbis facies erat. Ex summa laetitia atque lascivia, quae diuturna quies pepererat, repente omnis tristitia invasit festinare, trepidare, neque loco neque homini cuiquam satis credere, neque bellum gerere neque pacem habere, suo…
Sallust, Catilina
-
…voltum quam ingenium bonum habere. Haec primo paulatim crescere, interdum vindicari ; post, ubi contagio quasi pestilentia invasit, civitas immutata, imperium ex iustissumo atque optumo crudele intolerandumque factum. Sed primo magis ambitio quam avaritia animos…
Sallust, Catilina
-
…umbram, adventante dea. Procul o procul este, profani, conclamat vates, totoque absistite luco ; tuque invade viam, vaginaque eripe ferrum nunc animis opus, Aenea, nunc pectore firmo. Tantum effata, furens antro…
Vergil, Aeneid
-
…praemio inductus coniurationem patefecerat neque ex castris Catilinae quisquam omnium discesserat tanta vis morbi ac veluti tabes plerosque civium animos invaserat. Neque solum illis aliena mens erat, qui conscii coniurationis fuerant, sed omnino cuncta plebes novarum rerum studio…
Sallust, Catilina
-
…, paupertas probro haberi, innocentia pro malevolentia duci coepit. Igitur ex divitiis iuventutem luxuria atque avaritia cum superbia invasere rapere, consumere, sua parvi pendere, aliena cupere, pudorem, pudicitiam, divina atque humana promiscua ,…
Sallust, Catilina
-
…retinetur, quibus initio partum est. Verum ubi pro labore desidia, pro continentia et aequitate lubido atque superbia invasere, fortuna simul cum moribus inmutatur. Ita imperium semper ad optumum quemque a minus bono transfertur. Quae homines…
Sallust, Catilina
-
…radiis iuga subdita matutinis ; vesper et occiduo quae litora sole tepescunt, proxima sunt Zephyro Scythiam septemque triones horrifer invasit Boreas contraria tellus nubibus adsiduis pluviaque madescit ab Austro. Haec super inposuit liquidum et gravitate carentem aethera nec quicquam…
Ovid, Metamorphoses
-
…. Vastus animus immoderata, incredibilia, nimis alta semper cupiebat. Hunc post dominationem L. Sullae lubido maxuma invaserat rei publicae capiundae ; neque id quibus modis adsequeretur, dum sibi regnum pararet, quicquam pensi habebat. Agitabatur…
Sallust, Catilina
-
…senatus adsensus, ut de agro Campano frequenti senatu Idibus Maiis referretur. num potui magis in arcem illius causae invadere aut magis oblivisci temporum meorum, meminisse actionum hac a me sententia dicta magnus animorum motus est factus cum eorum…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…atque in hanc transfudisse cum mulier fleret uberius, homo misericors ferre non potuit, caput aperuit, in collum invasit. O hominem nequam quid enim aliud dicam magis proprie nihil possum dicere. ergo, ut te catamitum ,…
Cicero, Philippicae