observo
observo, to watch, note, heed, observe, take notice of, attend to
Frieze-Dennison Vergil
Could not find observatque in Logeion dictionaries.
observatque Verb: present active indicative 3rd singular of observo
- I In gen., to watch, note, heed, observe a thing; to take notice of, pay attention to (class.; syn.: animadverto, attendo): ne me observare possis, quid rerum geram, Plaut. Aul. 1, 1, 14 (53): quid ille faciat, ne id observes, id. Men. 5, 2, 38 (790): fetus, to watch for, seek to catch, Verg. G. 4, 512: lupus observavit, dum dormitarent canes, watched, waited, Plaut. Trin. 1, 2, 133 (171): occupationem alicujus, et aucupari tempus, to watch in order to take advantage of, Cic. Rosc. Am. 8, 22: si iniquitates observaveris, Domine, Vulg. Psa. 129, 3: tempus epistulae alicui reddendae, to watch or wait for, Cic. Fam. 11, 16, 1: et insidiari, to be on the watch, id. Or. 62, 210: observavit sedulo, ut praetor indiceret, etc., took care that, etc., Suet. Claud. 22.—So pass. impers.: observatum est, ne quotiens introiret urbem, supplicium de quoquam sumeretur, Suet. Aug. 57 fin.: observans Acerroniae necem, observing, perceiving, Tac. A. 14, 6: postquam poëta sensit, scripturam suam Ab iniquis observari, to be scrutinized, Ter. Ad. 1: sese, to keep a close watch over one's self, Cic. Brut. 82, 283.—
- II In partic.
- A To watch, guard, keep any thing: januam, Plaut. As. 2, 2, 7 (263): fores, id. Mil. 2, 3, 57 (328): greges, Ov. M. 1, 513: draconem, auriferam obtutu observantem arborem, Poët. ap. Cic. Tusc. 2, 9, 22; Sen. Hippol. 223.—
- B To observe, respect, regard, attend to, heed, keep, comply with a law, precept, recommendation, etc.: leges, Cic. Off. 2, 11, 40: censoriam animadversionem, id. Clu. 42, 117: praeceptum diligentissime, Caes. B. G. 5, 35: imperium, Sall. J. 80, 2: foedus, Sil. 17, 78: centesimas, to adhere to, Cic. Att. 5, 21, 11: commendationes, to attend to, regard, id. Fam. 13, 27, 1: auspicia, Tac. G. 9: diem concilii, Liv. 1, 50, 6: ordines, to keep in the ranks, Sall. J. 51, 1.—Pass.: id ab omnibus, Just. 21, 4, 5.—
- C To pay attention or respect to; to respect, regard, esteem, honor one (syn.: veneror, revereor): tribules suos, Cic. Planc. 18, 45: regem, Verg. G. 4, 210: me, ut alterum patrem, et observat, et diligit, Cic. Fam. 5, 8, 4: et colere aliquem, id. Att. 2, 19, 5: aliquem perofficiose et amanter, id. ib. 9, 20, 3: clarissimus et nobis observandus vir, Front. Ep. ad Anton. p. 4.—
- D Observare se a quā re = se abstinere, Vulg. Judic. 13, 12.—
- E To observe, notice, perceive (eccl. Lat.): Amasa non observavit gladium, Vulg. 2 Reg. 20, 10.—Hence,
- 1 ob-servans, antis, P. a.
- A Watchful, regardful, observant.—Comp.: observantior aequi Fit populus, Claud. IV. Cons. Hon. 296.—Sup.: observantissimus omnium officiorum, Plin. Ep. 7, 30, 1; 10, 11, 1: observantissima lex suorum itinerum, Ap. Mund. 33 fin.—
- B Attentive, respectful: homo tui observans, Cic. Quint. 11, 39; Charis. 77 P.: observantissimus mei homo, Cic. Q. Fr. 1, 2, 3, § 11; id. Fam. 13, 3 init. —Hence, adv.: observanter, carefully, sedulously (post-class.): sequi, Macr. Somn. Scip. 1, 1, § 7; Ap. Apol. p. 320, 11.—Comp.: observantius, Amm.23, 6, 79.—Sup.: aliquid observantissime vitare, Gell. 10, 21.—
- b Reverentially: ad precandum accedere, Lact. 5, 19, 26.—
- 2 observātē, adv., observantly, carefully, perspicaciously (post-class.): observate curioseque animadvertit M. Tullius, Gell. 2, 17, 1.
➳ arch. fut. ant. observasso Pl. Mil. 328.
- 1. observeren, letten op (m. acc.) [auspicia; vestigia; volatum aquilae; neque signa neque ordines; alcis occupationem loeren op]; (m. ut; ne; afh. vr.);
- 2. hoeden, bewaken [armenta; greges; draconem];
- 3. (metaf.) in acht nemen, zich houden aan, naleven [praecepta; leges; edicta imperatorum; diem, dies natales]; ➤ observatum est ut men heeft als regel aangenomen dat;
- 4. hoogachten, respecteren, (ver)eren [regem].
細觀。理會。偷看。敬。遵守。— occasionem 窺便時。— sese 自省察。— leges 守律例。— ostium 看門。
Suggest a Translation
See an image
- to watch, note, heed, observe, take notice of, attend to: filium, Quid agat, T.: fetūs, watch for, V.: occupationem eius: tempus epistulae tibi reddendae, watch for: sese, keep a close watch over: observant quem ad modum sese gerat, etc.—To watch, guard, keep: greges, O.— To observe, take care, see, provide: ne plus reddat quam acceperit: quod ne accidat observari nec potest, etc.—To observe, respect, regard, attend to, heed, keep, comply with: neque signa neque ordines, S.: leges: praeceptum diligentissime, Cs.: centesimas, adhere to: commendationes, regard: post illum observatum, ut, etc., i. e. it was the rec ognized rule, L.—To pay attention to, respect, regard, esteem, honor: talem hunc virum, S.: tribules suos: regem, V.: me ut patrem.
-
…. Quod si antiquissimum quodque tempus spectari oporteret, populi Romani iustissimum esse in Gallia imperium ; si iudicium senatus observari oporteret, liberam debere esse Galliam, quam bello victam suis legibus uti voluisset. Dum haec in conloquio geruntur…
Julius Caesar, Gallic War
-
…Cui placeas, inquire tamen. Non incola montis, non ego sum pastor, non hic armenta gregesque horridus observo. Nescis, temeraria, nescis quem fugias, ideoque fugis. Mihi Delphica tellus et Claros et Tenedos Patareaque…
Ovid, Metamorphoses
-
…ramus humum. Tuque, O, dubiis ne defice rebus, diva parens. Sic effatus vestigia pressit, observans quae signa ferant, quo tendere pergant. Pascentes illae tantum prodire volando, quantum acie possent oculi servare sequentum…
Vergil, Aeneid
-
…eam causam spatia omnis temporis non numero dierum sed noctium finiunt ; dies natales et mensum et annorum initia sic observant ut noctem dies subsequatur. In reliquis vitae institutis hoc fere ab reliquis differunt, quod suos liberos, nisi…
Julius Caesar, Gallic War
-
…sit. Demetrius iste numquam omnino Phalereus fuit sed nunc plane Billienus est. itaque te do vicarium tu eum observabis. etsi verum tamen de illis nosti cetera. sed tamen si quem cum eo sermonem habueris scribes ad me…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…. rogavit me Caecilius ut adessem contra Satyrum. dies fere nullus est quin hic Satyrus domum meam ventitet ; observat L. Domitium maxime, me habet proximum ; fuit et mihi et Quinto fratri magno usui in nostris petitionibus…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…quarum quidem rerum eventa magis arbitror quam causas quaeri oportere. Est enim vis et natura quaedam, quae tum observatis longo tempore significationibus, tum aliquo instinctu inflatuque divino futura praenuntiat. Quare omittat urguere Carneades, quod faciebat etiam…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…custodia rei publicae laudare vere solebatis, par prope laus P. Sesti esse debet, qui ita suum consulem observavit ut et illi quaestor bonus et nobis omnibus optimus civis videretur. idem, cum illa coniuratio ex latebris atque…
Cicero, pro Sestio
-
…Carbonem umquam in iudicium vocavisset ; minus enim liberas omnium rerum voluntates habebat, et vitam suam pluribus quam vellet observari oculis arbitrabatur. atque ille his praesidiis ingeni fortunaeque munitus tamen hac cura continebatur, quam sibi nondum confirmato consilio…
Cicero, in Verrem
-
…plebem noster ordo fuit ut eam coli nostra modica liberalitate noluerit, neque hoc liberis nostris interdicendum est, ne observent tribulis suos, ne diligant, ne conficere necessariis suis suam tribum possint, ne par ab eis munus in…
Cicero, pro Plancio