opportunus

opportunus, fit, meet, adapted, convenient, suitable, seasonable, opportune

BWL

haec ei satis opportune acciderunt
these things happened to him suitably enough

Frieze-Dennison Vergil

opportūnus, a, um: adj. (ob and portus, opposite to, or at the entrance of a harbor), convenient, fit, 8.235; proper.

Could not find oportunis in Logeion dictionaries.

oportunis Adjective: masculine dative plural, Adjective: masculine ablative plural, Adjective: feminine dative plural, Adjective: feminine ablative plural, Adjective: neuter dative plural, Adjective: neuter ablative plural of opportunus

See oportunis in Morpho

opportūnus (obp-), a, um, adj. [obportus, lit., at or before the port; hence],

In gen., fit, meet, convenient, suitable, seasonable, opportune (class.; syn.: commodus, utilis): tempus actionis opportunum, Graece εὐκαιρία, Latine appellatur occasio, Cic. Off. 1, 40, 142: aetas opportunissima, id. Fam. 7, 7, 2: nihil opportunius accidere vidi, id. ib. 10, 16, 1.—Subst.: op-portūna, ōrum, n., fit or convenient things: locorum opportuna, Tac. A. 4, 24.—
II In partic.
- A Advantageous, serviceable, useful: ceterae res, quae expetuntur, opportunae sunt singulae rebus singulis, Cic. Lael. 6, 22.—
- B Fit, suitable, adapted to any thing: ad omnia haec magis opportunus nemo est, Ter. Eun. 1077.—
- C Exposed, liable to any thing: Romanus cedentem hostem effuse sequendo opportunus huic eruptioni fuit, Liv. 6, 24: injuriae, Plin. 9, 31, 51, § 98: opportuniora morbis corpora, id. 18, 7, 12, § 68.—Hence, adv.: opportūnē, fitly, seasonably, opportunely (class.), Ter. Ad. 81: venisse, Cic. N. D. 1, 7, 16: locus opportune captus ad eam rem, id. Rosc. Am. 24, 68: opportune, importune, in season and out of season, Vulg. 2 Tim. 4, 2.—Comp.: opportunius alio loco referemus, Gai. Inst. 2, 97.— Sup.: nuntiis opportunissime allatis, Caes. B. C. 3, 101; Liv. 32, 18.

opportūnus, a, um (ob u. portus; vgl. importunus), eig. »zur Fahrt bequem«; dah. der örtlichen Lage nach bequem, gelegen, geeignet für einen Zweck, I) im allg.: A) eig.: loca, Sall.: urbs opportunissima egregio portu, Liv. – mit Dat. des Zweckes, collis opportunus usui, Sall.: locus opportunus consiliis an adversus, Quint. – m. ad u. Akk., locus tutus et ad omnia opportunus, Liv. – B) übtr.: a) der Zeit nach gelegen, günstig zu einem Zweck, tempus, Cic.: aetas opportunissima, Cic.: nihil ne tempore quidem ipso opportunius accidere vidi, Cic.: nequiquam opportuna res cecĭdisset, wäre umsonst die günstige Gelegenheit eingetreten, Sall.: opportunum est, ut haec vobis dicantur, Augustin. serm. 102, 5. – m. Dat. des Zweckes, insidiis opp. tempus, Val. Max.: nox opportuna est eruptioni, Liv.: v. Pers., consilio in cetera exsequenda belli haud parum opportuni (venere), zu Ratschlägen für die Ausführung der übrigen Kriegspläne ganz gelegen, Liv. – b) der Beschaffenheit nach passend, dienlich, brauchbar, geeignet zu einem Zweck, α) v. Lebl.: opp. iocus, ein passend (gut) angebrachter, Quint.: aetatem habes opportunissimam, du stehst in einem schönen Alter, Cic. – mit Dat. des Zweckes, sic igitur quoque res accendi fulmine debet, opportuna fuit si forte et idonea flammis, entzündbar u. fähig der Flamm' ist, Lucr.: ceterae res, quae expetuntur, opportunae sunt singulae rebus fere singulis, von anderen Gegenständen, die man begehrt (wie Reichtum, Macht, Gesundheit), dient jeder für sich nur zu einem Zweck, Cic.: Iugurthae alia omnia opportuna, Sall. – β) v. Pers. = zu etwas geeignet, recht, geschickt, gewandt, homines, Sall. – mit Dat. od. mit ad u. Akk. des Zweckes, opportunos sibi cognovit, Sall.: T. Quinctius Capitolinus, minime opportunus vir novanti res, Liv.: praefectus haud sane opportunus insidiantibus, für Tücke und Hinterlist nicht besonders zugänglich, Liv.: his audiendis credendisque opportuna multitudo, die dergleichen Reden gern anhörte u. glaubte, Liv.: ad haec magis opportunus nemo est, dazu schickt sich keiner besser, Ter. – im üblen Sinne zu etwas (einer Krankheit) veranlagt, geneigt, qui his opp. est, Cels. – II) prägn., zum Angriff gelegen = einem Angriff usw. ausgesetzt, preisgegeben, bloßgestellt, absol. u. mit Dat. der Pers. oder Sache, der jmd. ausgesetzt ist, a) v. Örtl.: opportuna loca dividenda praefectis esse, Liv.: oppidanos per muros urbisque opportuna loca in stationibus disponunt, Liv.: opportuna consilio urbs, Liv. – Plur. subst., opportūna, ōrum, n., dem feindlichen Angriff ausgesetzte Punkte, opportuna moenium, Liv.: opportuna locorum permunivit, Tac. – b) v. leb. Wesen: opportuniores, quod intenti cum maxime operi essent, Liv.: Gallos caedunt, ob nullam rem aliam opportunos, quam ob iracundiam, Sen. – cavere tamen, necubi hosti opportunus fieret, dem Feinde eine Blöße zu geben, Sall.: Romanus... opportunus huic eruptioni fuit, Liv. – bes. oft opportunus iniuriae, einer Unbill (Mißhandlung), einer Gefahr ausgesetzt, Sall. u.a.: opportuniores hae partes iniuriae sunt (sind verletzbarer), quam quae iam male habent, Cels. – ➳ Die Schreibung oportunus, oportune u. oportunitas, in neueren Texten nur von Dietsch im Sallust beibehalten, auch inschr., zB. Corp. inscr. Lat. 11, 5749 v. 6.

opportunus (oport-) [CL] 1 that suits one’s need or requirement, convenient, suitable; b (w. dat.); c (w. ad, in, or pro); d (w. inf. or acc. & inf.); e (w. ut & subj.). contigit ut lichinis et lampadibus ecclesiae pinguis olei liquor oportunus defuisset Aldh. VirgP 32 p. 271; dum ventum oportunum cerneret Bede HE III 16 p. 159; c793 nomen amici tui Albini ‥ profer ore tempore oportuno Alcuin Ep. 28; 1080 quod reliquum est per legatos Lanfranci archiepiscopi fidelis nostri cum ~um fuerit transmittetur (Lit. Regis) Lanfr. Ep. 7 (39); est enim Normannia oportuna et patiens malorum nutricula W. Malm. GR V 397; sint vigiles cauti, non sint sompnis onerati, / sint opportuni; procul infortuna [? l. importuna] fugentur D. Bec. 1880; qui narrator fueras importunus fieri poteris ~us Gir. TH III 12 p. 157; 1334 volentes viis et modis quibus poterimus ‥ remedium opponere oportunum RScot 295b.. b ut domus Serlo ad nos, cum vobis ~um esset, quantum juberetis moraturus veniret Anselm (Ep. 108) III 241; qui similiter refectorarius omnem potum ‥ gustare tenetur ac diligenter inquirere utrum usui eorum sit oportunus an non Cust. Cant. 160. c 1293 omnia alia et singula faciendi que in predictis aut circa predicta necessaria fuerint vel eciam oportuna DCCant. Register/Q f. 20v; 1300 Stephanus le Mouner non est oportunus ad opus domini eo quod permisit extraneos sectam facientes ad molendinum transire sine tolneto pro munere sibi collato Rec. Elton 96; 1337 tot victualia quot videbitur ‥ Laurentio pro ‥ itinere ‥ fore oportuna RScot 482b; praemium ‥ decorum et ad militiam oppurtunum Liv. Op. 343. d oportunum ducente beato Luca ibi praesignare quia Paulus esset vocandus Bede Retract. 1017; haec ‥ historiae nostrae ‥ inserere oportunum duximus Id. HE II 10 p. 81; sicut ~um est nos accipere vel illum dare Bald. Cant. Commend. Fid. 11. 8. 579. e ~um existimo ut de ejus locutione ‥ considerem Anselm (Mon. 29) I 47. 2 favourably placed. civitas ‥ ex tota Gallia venientibus oportuna W. Malm. GR IV 388; extrema ‥ Anglorum ora est et Scottorum vel Pictorum depopulationi oportuna Id. GP III 115 p. 257. 3 that happens at the right moment, timely, opportune. tempestivum, oportunum GlC T 65; ille ‥ beneficio oportune mortis ‥ exemptus est W. Malm. GR III 231; ~us, ~o tempore prolatus Andr. S. Vict. Sal. 59.

…Helvetii reliquissent uti toti Galliae bellum inferrent imperioque potirentur, locumque domicilio ex magna copia deligerent quem ex omni Gallia opportunissimum ac fructuosissimum iudicassent, reliquasque civitates stipendiarias haberent. Petierunt uti sibi concilium totius Galliae in diem certam indicere idque…

Julius Caesar, Gallic War
…et quid nostri auderent periclitabatur. Ubi nostros non esse inferiores intellexit, loco pro castris ad aciem instruendam natura opportuno atque idoneo, quod is collis ubi castra posita erant paululum ex planitie editus tantum adversus in latitudinem patebat quantum…

Julius Caesar, Gallic War
…pontificatus odio incensus, quod extrema aetate, maxumis honoribus usus, ab adulescentulo Caesare victus discesserat. Res autem opportuna videbatur, quod is privatim egregia liberalitate, publice maxumis muneribus grandem pecuniam debebat. Sed ubi consulem ad tantum…

Sallust, Catilina
…secedit atque ibi omnibus arbitris procul amotis orationem huiusce modi habuit Ni virtus fidesque vostra spectata mihi forent, nequiquam opportuna res cecidisset ; spes magna, dominatio in manibus frustra fuissent, neque ego per ignaviam aut vana ingenia incerta…

Sallust, Catilina
…questus docet se Manlium praemisisse ad eam multitudinem, quam ad capiunda arma paraverat, item alios in alia loca opportuna, qui initium belli facerent, seque ad exercitum proficisci cupere, si prius Ciceronem oppressisset ; eum suis consiliis…

Sallust, Catilina
…primo popularis coniurationis concusserat. Neque tamen Catilinae furor minuebatur, sed in dies plura agitare arma per Italiam locis opportunis parare, pecuniam sua aut amicorum fide sumptam mutuam Faesulas ad Manlium quendam portare, qui postea princeps fuit belli…

Sallust, Catilina
…suum quisque negotium exsequeretur. Sed ea divisa hoc modo dicebantur Statilius et Gabinius uti cum magna manu duodecim simul opportuna loca urbis incenderent, quo tumultu facilior aditus ad consulem ceterosque, quibus insidiae parabantur, fieret ; Cethegus Ciceronis…

Sallust, Catilina
…, quem ubique opportunum sibi fore credebat. Interea Romae multa simul moliri consulibus insidias tendere, parare incendia, opportuna loca armatis hominibus obsidere ; ipse cum telo esse, item alios iubere, hortari, uti semper intenti paratique…

Sallust, Catilina
…Septimium quendam Camertem in agrum Picenum, C. Iulium in Apuliam dimisit, praeterea alium alio, quem ubique opportunum sibi fore credebat. Interea Romae multa simul moliri consulibus insidias tendere, parare incendia, opportuna loca armatis hominibus…

Sallust, Catilina
…gerebat ; ipsi consulatum petenti magna spes, senatus nihil sane intentus tutae tranquillaeque res omnes, sed ea prorsus opportuna Catilinae. Igitur circiter Kalendas Iunias L. Caesare et C. Figulo consulibus primo singulos appellare, hortari alios…

Sallust, Catilina

Menu

Word wheel

opportunus

BWL

Frieze-Dennison Vergil

Saved

Recent