prospicio
prospicio, to look forward, look into the distance, have a view, look out, look, see
BWL
lifted up by the highest wave, I saw Italy off in the distance
to look forward to future emergencies of the republic
consider yourselves, look out for your fatherland
Frieze-Dennison Vergil
Could not find prospiciente in Logeion dictionaries.
prospiciente Verb: present active participle neuter ablative singular, Verb: present active participle masculine ablative singular, Verb: present active participle feminine ablative singular of prospicio
- I Neutr., to look forward or into the distance, to look out, to look, see (class.).
- A In gen.: neque post respiciens, neque ante prospiciens, Varr. ap. Non. 443, 2: parum prospiciunt oculi, do not see well, Ter. Phorm. 735; Plaut. Curc. 2, 3, 38 (317): grues volant ad prospiciendum alte, Plin. 10, 23, 30, § 58: ex superioribus locis prospicere in urbem, Caes. B. C. 2, 5: multum, to have an extensive prospect, Cic. Fam. 7, 20, 1: per umbram, Verg. A. 2, 733: procul, id. ib. 12, 353: ex moenibus, Hor. C. 3, 2, 8: longe lateque, Auct. B. Hisp. 8.—
- B In partic.
- 1 To look out, to watch, be on the watch: puer ab januā prospiciens, Nep. Hann. 12, 4: pavorem simulans (feles) prospexit toto die, Phaedr. 2, 4, 20: Michol prospiciens per fenestram, Vulg. 2 Reg. 6, 16; cf. Ambros. Off. 2, 29, 46.—
- 2 To look or see to beforehand, to exercise foresight, to look out for, take care of, provide for any thing: ego jam prospiciam mihi, Ter. Ad. 589: consulere ac prospicere debemus, ut, etc., Cic. Verr. 2, 1, 58, § 133: prospicite atque consulite, id. ib. 2, 1, 8, § 22: ut prospicias et consulas rationibus meis, id. Fam. 3, 2, 1: consulite vobis, prospicite patriae, id. Cat. 4, 2, 3: homo longe in posterum prospiciens, id. Fam. 2, 8, 1: ut illum intellegatis non longe animo prospexisse morientem, id. Clu. 12, 34: prospicite, ut, etc., id. Font. 17, 39: statuebat prospiciendum, ne, etc., Caes. B. G. 5, 7: in annum, Varr. R. R. 1, 23, 3.—Impers. pass.: senatusconsulto prospectum est, ne, etc., Paul. Sent. 4, 2.— Absol.: malo nos prospicere quam ulcisci, Ter. Eun. 762: plagae crescunt, Nisi prospicis, id. Phorm. 782.—
- II Act., to see afar off, to discern, descry, espy.
- A In gen. (poet. and in post-Aug. prose): Italiam summā ab undā, Verg. A. 6, 357: campos Prospexit longe, id. ib. 11, 909; Hor. C. 3, 25, 10: moenia urbis Tarpeiā de rupe, Luc. 1, 195: ex speculis adventantem hostium classem, Liv. 21, 49, 8: ut hostium agmen inde prospicerent, Curt. 3, 8, 26: ex edito monte cuncta, id. 7, 6, 4.—
- b Transf., of situations, to have or command a view of, look or lie towards, to overlook: domus prospicit agros, Hor. Ep. 1, 10, 23: cenatio latissimum mare, amoenissimas villas prospicit, Plin. Ep. 2, 17, 12; Plin. 5, 16, 15, § 72; Phaedr. 2, 5, 10: freta prospiciens Tmolus, Ov. M. 11, 150; 8, 330.—
- c Trop.: aliquis infans decessit, cui nihil amplius contigit quam prospicere vitam, to see life from a distance, to get a glimpse of, Sen. Ep. 66, 42: turpe est seni aut prospicienti senectutem, etc., one who sees old age before him, id. ib. 33, 7: neque prospexisse castra, i.e. life in camp, Plin. Pan. 15, 2.—
- B In partic.
- 1 To look at attentively, to gaze at (very rare): aliquem propter aliquid, Nep. Dat. 3, 3.—
- 2 To foresee a thing (class.): multo ante, tamquam ex aliquā speculā, prospexi tempestatem futuram, Cic. Fam. 4, 3, 1; cf.: longe prospicere futuros casus rei publicae, id. Lael. 12, 40; id. Dom. 5, 12: multum in posterum, id. Mur. 28, 59: ex imbri soles, Verg. G. 1, 393. —With rel.-clause: ut jam ante animo prospicere possis, quibus de rebus auditurus sis, Cic. Quint. 10, 35; id. Div. in Caecil. 13, 42.—
- 3 To look out for, provide, procure: habitationem alicui, Petr. 10, 6: sedem senectuti, Liv. 4, 49 fin.: maritum filiae, Plin. Ep. 1, 14, 1.—In pass.: nisi si prospectum interea aliquid est, desertae vivimus, Ter. Heaut. 391: commeatus a praetore prospectos in hiemem habere, Liv. 44, 16: ad ferramenta prospicienda, Cic. Sull. 19, 55.—Hence,
- A prōspĭcĭ-ens, entis, P. a., endowed with foresight, Gell. 2, 29, 1.—
- B prōspĭcĭenter, adv., providently, considerately, carefully (post-class.): res prospicienter animadversas, Gell. 2, 29, 1.—
- C prōspectē, adv., providently, deliberately, considerately, advisedly, prudently (post-class.): decernere, Tert. Apol. 6.—Sup.: adhaerebit bono, Aug. Ep. ad Maced. 55.
I intr., ¶ 1 regarder au loin, en avant : nisi parum prospiciunt oculi Ter. Phorm. 735, si ma vue ne manque pas de portée ; ex superioribus locis prospicere in urbem Cæs. C. 2, 5, 3, des hauteurs avoir une vue dans la ville ; lucum si excideris, multum prospexeris Cic. Fam. 7, 20, 1, si tu coupes ce bois, tu auras une belle vue ; [fig.] homo longe in posterum prospiciens Cic. Fam. 2, 8, 1, un homme qui voit fort loin dans lʼavenir, cf. Cic. Clu. 34 ¶ 2 être aux aguets, avoir lʼœil au guet : Nep. Hann. 12, 4 ¶ 3 [fig.] avoir lʼœil, faire attention, être attentif, veiller à, pourvoir à : prospiciam mihi Ter. Ad. 589, je vais songer à ma petite personne ; prospicite patriæ Cic. Cat. 4, 3, songez à la patrie, cf. Cic. Fin. 1, 35 ; [avec ut subj.] veiller à ce que, avoir soin que : Cic. Font. 39 ; Verr. 2, 1, 153 ; [avec ne ] que ne pas : Cic. Domo 69 ; Cæs. G. 5, 7, 2.
II tr., ¶ 1 discerner (apercevoir, voir) qqch. au loin, devant soi : Italiam summa ab unda Virg. En. 6, 357, apercevoir lʼItalie de la crête dʼune vague, cf. Virg. En. 11, 909 ; mœnia urbis Tarpeia de rupe Luc. 1, 195, du haut de la roche Tarpéienne avoir sous les yeux les remparts de la ville, cf. Cic. Verr. 2, 5, 169 || regarder au loin, épier : ex speculis adventantem classem Liv. 21, 49, 8, guetter des hauteurs lʼapproche de la flotte ¶ 2 jeter un coup dʼœil de loin sur qqch. : Cic. Sulla 55 ; Plin. Min. Pan. 15, 2 ; [fig.] prospicere vitam Sen. Ep. 66, 42, entrevoir la vie [en parl. dʼun enfant qui meurt] ¶ 3 avoir vue sur [orientation], regarder : domus prospicit agros Hor. Ep. 1, 10, 23, la maison a vue sur la campagne, cf. Plin. Min. Ep. 2, 17, 20 ; Ov. M. 11, 150, etc. ¶ 4 [fig.] a) avoir devant les yeux : senex aut prospiciens senectutem Sen. Ep. 33, 7, le vieillard ou celui qui voit la vieillesse devant soi ; b) prévoir : longe prospicere futuros casus rei publicæ Cic. Læl. 40, prévoir de loin les malheurs qui menacent lʼÉtat ; multo ante Cic. Div. 1, 111, longtemps à lʼavance, cf. Cic. Att. 10, 4, 5 ; Fam. 4, 3, 1 ; animo prospicere, quibus de rebus auditurus sis Cic. Quinct. 35, prévoir par la pensée sur quels points tu entendras parler ; mente et cogitatione, qui concursus futuri sint Cic. Cæcil. 42, se représenter par la pensée et par la réflexion, quelle foule accourra, cf. Cic. Verr. 2, 3, 218 ; c) avoir lʼœil à, sʼoccuper de, préparer : Liv. 4, 49, 14 ; Plin. Min. Ep. 1, 14, 1.
- 1. van verre, in de verte kijken, een blik werpen [ex superioribus locis in urbem; per fenestras; longe en multum een ver uitzicht hebben, ver zien]; ➤ parum prospiciunt oculi (Ter.) zien niet goed in de verte;
- 2. op de loer liggen; op de uitkijk staan [toto die]; ➤ puer ab ianua prospiciens;
- 3. (metaf.) voorzorgsmaatregelen treffen (abs.; m. dat.; ut, ne) [sociis; malo voorkómen]; ➤ consulere ac ~ debemus; homo longe in posterum prospiciens; II. tr.
- 1. van verre, in de verte zien, voor zich zien (m. acc. of aci.) [alqm ex moenibus; classem ex aethere; Italiam ab unda; hostem tectis; campos longe]; ➤ alqm procul ~;
- 2. uitkijken naar (m. acc.) [ex speculis adventantem hostium classem];
- 3. (postklass.) van verre bekijken, observeren [incendium; e triclinio ardentem rogum];
- 4. (poët.; postklass.) (v. plaatsen) uitzicht bieden op (m. acc.); ➤ villa lacum prospicit;
- 5. voorzien (m. acc. of afh. vr.); ➤ longe ~ futuros casus rei publicae (Cic.);
- 6. zorgen voor, voorzien in (m. acc.) [commeatūs; habitationem alci; maritum filiae; pecori pabulum].
逮望。觀。預備。照顧。— mare 望海。望洋。— huic malo 預防此害。— senectutem 臨老年。Tibi vel* rationibus tuis prospiciam 吾必顧汝之事。 Prospiciens annus 下年。
Suggest a Translation
See an image
- SPEC-, to look forward, look into the distance, have a view, look out, look, see: parum prospiciunt oculi, do not see well, T.: ex superioribus locis in urbem, Cs.: multum, have an extensive prospect: per umbram, V.—Of places: domus prospicit agros, overlooks, H.: freta prospiciens Tmolus, O.—To see afar, discern, descry, espy, make out, observe: domum suam: campos longe, V.: ex speculis hostium classem, L.: ex edito monte cuncta, Cu.: cum litora fervere late Prospiceres, V.—To look out, watch, be on the watch: ab ianuā, N.: Pavorem simulans (feles) prospicit toto die, Ph.—Fig., to look to beforehand, see to, exercise foresight, look out for, take care of, provide for: Malo nos prospicere quam ulcisci, take precautions, T.: prospicite atque consulite: longe in posterum: prospicite, ut videantur, etc.: statuebat prospiciendum, ne, etc., Cs.: ego iam prospiciam mihi, T.: consulite vobis, prospicite patriae.—To foresee: alias animo procellas: multum in posterum: ex imbri soles, V.: animo prospicere, quibus de rebus auditurus sis.—To look out for, provide, procure: sedem senectuti, L.: Nisi si prospectum interea aliquid est, desertae vivimus, T.: ad ferramenta prospicienda.
-
…quod a Bibracte, oppido Haeduorum longe maximo et copiosissimo, non amplius milibus passuum XVIII aberat, rei frumentariae prospiciendum existimavit ; ; itaque ; iter ab Helvetiis avertit ac Bibracte ire contendit. Ea res per fugitivos…
Julius Caesar, Gallic War
-
…, quamquam animo meliore sunt quam pars patriciorum, potestate tamen nostra continebuntur. Q. Metellus quem ego hoc prospiciens in agrum Gallicum Picenumque praemisi aut opprimet hominem aut eius omnis motus conatusque prohibebit. reliquis autem de rebus constituendis…
Cicero, in Catilinam
-
…otiosam et quietam aetatem sine ullo labore et contentione traducere sed nescio quo modo animus erigens se posteritatem ita semper prospiciebat, quasi, cum excessisset e vita, tum denique victurus esset. quod quidem ni ita se haberet ut…
M. Tullius Cicero, De Senectute
-
…, et disputes non vaganti oratione, sed defixa in una re publica. Quare perge, ut instituisti ; prospicere enim iam videor te reliquos reges persequente quasi perfectam rem publicam. Ergo, inquit Scipio, cum ille Romuli…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…. Flaccum quidem, iudices, si, quod di immortales omen avertant, gravis iniuria adflixerit, numquam tamen prospexisse vestrae saluti, consuluisse vobis, liberis, coniugibus, fortunis vestris paenitebit ; semper ita sentiet, talem se…
Cicero, pro Flacco
-
…appareat ; sed tamen stilus exercitatus efficiet facile formulam componendi. Nam ut in legendo oculus sic animus in dicendo prospiciet quid sequatur, ne extremorum verborum cum insequentibus primis concursus aut hiulcas voces efficiat aut asperas. Quamvis enim suaves…
M. Tullius Cicero, Orator
-
…Saturni Martisve contraria Cur autem deus dormientes nos moneat, vigilantes neglegat Quid deinde causae est cur Cassandra furens futura prospiciat, Priamus sapiens hoc idem facere non queat Cur fiat quidque, quaeris. recte omnino ; sed non nunc…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…atque ad haec mala, iudices, quid accedat aliud non videtis te, te appello, Cato ; nonne prospicis tempestatem anni tui iam enim ; in ; hesterna contione intonuit vox perniciosa designati tribuni, conlegae tui…
Cicero, pro Murena
-
…plenus spei bonae atque animi adversus eos proficiscitur. facile erat ex castris C. Treboni atque omnibus superioribus locis prospicere in urbem, ut omnis iuventus, quae in oppido remanserat, omnesque superioris aetatis cum liberis atque uxoribus publicis…
Julius Caesar, Civil War
-
…; quicumque hoc fecit, supplicio dignus est. nam, per deos immortalis, videte, iudices, et prospicite animis quid futurum sit. multi magnas pecunias ab invitis civitatibus atque ab invitis aratoribus ista ratione cellae nomine coegerunt…
Cicero, in Verrem