καταδικάζω
καταδικάζω, καταδικάζω, condemn, convict X (gen.) on a charge of Y (verb)
- give judgement or sentence against a person, condemn, opp. ἀποδικάζω:—Constr.: c. gen. pers. et acc. rei, κ. τινὸς θάνατον Hdt. 1.45; τὴν διπλασίαν (sc. ζημίαν) Lex ap. D. 24.105; πολλὴν μοχθηρίαν J. Ap. 1.24; πολλὴν τὴν ἀπόγνωσιν Luc. Merc.Cond. 11: c. gen. pers. et inf., κ. σεαυτοῦ τὰ ἔσχατα παθεῖν X. Cyr. 3.1.9, cf. An. 6.6.15: c. gen. pers. only, Luc. DMort. 23[29].2: abs., Pl. Lg. 958c; τᾶν ψάφων ταὶ -δικάζουσαι SIG 953.83 (Calymna, ii B. C.):—Med., get sentence given against a person, δίκην καταδικάσασθαί τινος Th. 5.49, D. 21.176; κ. τινός, without acc., Lys. 23.14, D. 47.18; κ. τινὸς χρημάτων get a person condemned [to a payment] of money, Paus. 6.3.7: abs., Pl. Lg. 857a, PHal. 1.65 (iii B. C.), etc.:—Pass., καταδικασθείς condemned, Pl. Lg. 958c; ὑπὸ ἐχθρῶν Phld. Ir. p.51 W.; ἐπὶ φόνῳ for murder, D.S. 4.76; ἐπὶ κακουργία Id. 3.12; later καταδικασθῆναι θανάτῳ to be condemned to death, Id. 13.101, etc.; θάνατον D.C. 68.1; τὴν ἐπὶ θανάτῳ Artem. 4.60; φυγήν App. Ital. 3; εἰς ἀλαβαστρῶνα Sammelb. 4639.2 (iii A.D.); εἰς δοῦλον, εἰς νῆσον, Artem. 4.65, 5.21: c. inf., καταδικάζεται ἀποθανεῖν Luc. VH 1.29; of the sentence, ἀντέλεγον μὴ δικαίως σφῶν καταδεδικάσθαι that judgement had been given against them unjustly, Th. 5.49; later -δικασθείσης αὐτοῦ δίκης PHal. 1.44 (iii B.C.), cf. PLille 29.6 (iii B.C.); of fines imposed, τὰ -θέντα ἐκπραξέω IG 2(2).1126.5 (Amphict. Delph.).
- II Med., have judgement given in oneʼs favour, Is. 4.9, 10.24.
- III declare by express judgement, ὅτι . . X. An. 5.8.21.
- IV Pass., to be bound by a law, Men.Prot. p.39 D.
1. act. als vonnis uitspreken tegen, veroordelen tot,
2. med. (een veroordeling) gedaan krijgen, (een proces) winnen,
Strong 2613
to pass sentence upon, condemn; in cl., c. gen. pers. (acc. rei); in late writers (so LXX), c. acc. pers. (θανάτῳ, Wi 2:20): Mt 12:7, Ja 5:6; absol. (as Plat., Legg., 958c), Lk 6:37; pass., Mt 12:37, Lk 6:37.†
- Ito give judgment against a person, pass sentence upon him, condemn him, opp. to ἀποδικάζω, c. gen. pers. et acc. rei, κ. τινὸς θάνατον to pass sentence of death upon him, Hdt.; c. inf., κ. τινὸς τὰ ἔσχατα παθεῖν to condemn him to suffer extreme penalties, Xen.:—Mid. to get sentence given against one, δίκην καταδικάζεσθαί τινος Thuc.:—Pass., καταδικασθείς condemned, Plat.; c. inf., καταδικάζεται ἀποθανεῖν Luc.; of the sentence, ἀντέλεγον μὴ δικαίως σφῶν καταδεδικάσθαι they contended that judgment had been given against them unjustly, Thuc.
- IIto declare by express judgment, Xen.
-
…ἐν κακῷ οἰκηίῳ τοσούτῳ καὶ λέγει πρὸς αὐτόν · ἔχω ὦ ξεῖνε παρὰ σεῦ πᾶσαν τὴν δίκην, ἐπειδὴ σεωυτοῦ καταδικάζεις θάνατον. εἶς δὲ οὐ σύ μοι τοῦδε τοῦ κακοῦ αἴτιος, εἰ μὴ ὅσον ἀέκων ἐξεργάσαο, ἀλλὰ θεῶν…
Herodotus, The Histories
-
…Δεκελειέων οὓς ἠρόμην μάρτυρας παρέξομαι, ἔπειτα δὲ καὶ τῶν ἄλλων τῶν λαχόντων τε δίκας αὐτῷ πρὸς τὸν πολέμαρχον καὶ καταδικασαμένων, ὅσοι τυγχάνουσι παρόντες. καί μοι ἐπίλαβε τὸ ὕδωρ. Μάρτυρες ἐκ μὲν τούτων πεισθεὶς πρὸς τὸν πολέμαρχον αὐτῶ…
Lysias, Speeches
-
…ἂν ὄφλῃ, τετραπλασίαν μὲν τούτου τίνειν, γιγνέσθω δὲ τὸ μὲν ἥμισυ τοῦ παιδός, τὸ δʼ ἥμισυ τοῦ καταδικασαμένου τὴν δίκην. ἅμα δʼ ἂν ἡβήσῃ τις τῶν ὀρφανῶν, ἐὰν ἡγῆται κακῶς ἐπιτροπευθῆναι, μέχρι πέντε ἐτῶν ἐξηκούσης…
Plato, Laws
-
…χρέος ἅπαν τῷ νικήσαντι · ἄλλοις δὲ πρὸς τοῦτον ἔστωσαν δίκαι κυρίως. ἐὰν δέ τις ἀφῃρῆται τὴν ἀρχὴν τὴν καταδικάσασαν καταδικασθείς, εἰσαγόντων μὲν αὐτὸν εἰς τὸ τῶν νομοφυλάκων δικαστήριον οἱ ἀφαιρεθέντες ἀδίκως, ἐὰν δέ τις ὄφλῃ τὴν τοιαύτην…
Plato, Laws
-
…πρῶτον αἱ ἀστικαὶ δίκαι ἐδικάζοντο, λαχὼν ὁ πατὴρ παντὸς τοῦ συμβολαίου Ἐρασιστράτῳ, ὅσπερ μόνος τῶν ἀδελφῶν ἐπεδήμει, κατεδικάσατο ἐπὶ Ξεναινέτου ἄρχοντος. μάρτυρας δὲ καὶ τούτων παρέξομαι ὑμῖν. καί μοι κάλει μάρτυρας. Μάρτυρες ὅτι μὲν τὰ…
Lysias, Speeches
-
…τὸν πολέμαρχον εἶναί οἱ τὰς δίκας διεμαρτυρήθη μὴ Πλαταιεὺς εἶναι. ἐπισκηψάμενος δὲ τῷ μάρτυρι οὐκ ἐπεξῆλθεν, ἀλλʼ εἴασε καταδικάσασθαι αὐτοῦ τὸν Ἀριστόδικον. ἐπεὶ δὲ ὑπερήμερος ἐγένετο, ἐξέτισε τὴν δίκην, καθʼ ὅτι ἔπειθε. καὶ τούτων ,…
Lysias, Speeches
-
…ἔχῃ τὴν ἄλλην οὐσίαν ἀποτίνειν ὑπὲρ τὸν κλῆρον, ἐὰν δὲ μή, δεδέσθαι ἕως ἂν ἐκτείσῃ ἢ πείσῃ τὸν καταδικασάμενον. ἐὰν δέ τις ὄφλῃ κλοπῆς δημοσίᾳ δίκην, πείσας τὴν πόλιν ἢ τὸ κλέμμα ἐκτείσας διπλοῦν, ἀπαλλαττέσθω τῶν…
Plato, Laws
-
…ἅπαν τῷ νικήσαντι · ἄλλοις δὲ πρὸς τοῦτον ἔστωσαν δίκαι κυρίως. ἐὰν δέ τις ἀφῃρῆται τὴν ἀρχὴν τὴν καταδικάσασαν καταδικασθείς, εἰσαγόντων μὲν αὐτὸν εἰς τὸ τῶν νομοφυλάκων δικαστήριον οἱ ἀφαιρεθέντες ἀδίκως, ἐὰν δέ τις ὄφλῃ τὴν τοιαύτην δίκην…
Plato, Laws
-
…μαρτυρίαι ἁλῶσιν δίκῃ, ψευδῆ δοξάντων μαρτυρεῖν καὶ τὴν νίκην τῷ ἑλόντι πεποιηκέναι, ἐὰν τῶν τοιούτων ὑπὲρ ἥμισυ μαρτυριῶν καταδικασθῶσίν τινες, τὴν κατὰ ταύτας ἁλοῦσαν δίκην ἀνάδικον γίγνεσθαι, ἀμφισβήτησιν δʼ εἶναι καὶ διαδικασίαν εἴτε κατὰ ταύτας εἴτε μὴ…
Plato, Laws
-
…καὶ γίνεταί τι περὶ ταύτην τὴν χρείαν παρʼ αὐτοῖς ἄξιον ἐπαίνου καὶ μνήμης. τοῖς γὰρ θανάτου κρινομένοις, ἐπὰν καταδικάζωνται, δίδωσι τὴν ἐξουσίαν τὸ παρʼ αὐτοῖς ἔθος ἀπαλλάττεσθαι φανερῶς, κἂν ἔτι μία λείπηται φυλὴ τῶν ἐπικυρουσῶν τὴν κρίσιν…
Polybius, Histories