ἐκτρέφω
ἐκτρέφω, to bring up from childhood, rear up
- bring up from childhood, rear up, Hdt. 1.122, A. Ch. 750, etc.; ἐξέφυσε κἀξέθρεψέ με S. OT 827; ἐκτεθραμμένοι σκύμνοι λεόντων true-bred . ., E. Supp. 1222; of plants, τὸ ἐκτρέφον τὴν ῥίζαν Hdt. 1.193; ἐκτρέφει ἡ γῆ τὸ σπέρμα X. Oec. 17.10; ποταμοῦ πνεῦμα τραχύτερον ἐκθρέψαντος Plu. Isid. 2.357d:—Med., rear up for oneself, τινά h.Cer. 166; ἤνεγκα κἀξέσωσα κἀξεθρεψάμην, says the παιδαγωγός, S. El. 13, cf. Fr. 387, Pl. Lg. 929a:—Pass., εἴ σοί τις υἱός ἐστιν ἐκτεθραμμένος Ar. Nu. 796; ἐγένου τε καὶ ἐξετράφης Pl. Cri. 50e, cf. Lys. 19.8.
- II Med., of pregnant animals, nourish, [ζῷα] μεγάλα ἐντὸς ἐκθρέψωνται Pl. Ti. 91d:—Act., bring to birth, τὰ κυήματα Arist. GA 773a34.
A tr.
I
1 c. ac. de pers. o anim. criar esp. en la primera infancia o los primeros años
Κῦρον κύων ἐξέθρεψε
(Ὀρέστην) ὃν ἐξέθρεψα
(Πόλυβος) ὃς ἐξέθρεψε κἀξέφυσέ με
τέκν'
αὗται (αἱ νύμφαι) ... ἐκθρέψασαι τὸν Ἀρισταῖον
χιλίους ... ὗς
παιδίον ἐκθρέψασα εἰς ἡλικίαν
ἐκτεθραμμένοι σκύμνοι λεόντων
cachorros de león ya criadosἵνα μὴ 'κτραφεὶς γένοιτο τοῦ πατρὸς φονεύς
εἴ σοί τις υἱός ἐστιν ἐκτεθραμμένος
si tienes algún hijo totalmente criado
• tb. en v. med. criar para sí
εἰ τόν γ' ἐκθρέψαιο καὶ ἥβης μέτρον ἵκοιτο
si tú lo criaras y llegara a la plenitud de la mocedadσε ... κἀξέσωσα κἀξεθρεψάμην τοσόνδ' ἐς ἥβης
ἄπλατον ἀξύμβλητον ἐξεθρεψάμην
te crié inaccesible e insociableἄλλως ... ὑμᾶς ... ἐξεθρεψάμην
en vano os criéὃν ἔτεκέν τε καὶ ἐξεθρέψατο
τὸν μὲν ... ἐκ μικροῦ παιδαρίου ἐξεθρέψατο
• abs.
ἔρως τοῦ ἐκτρέφειν
el amor por criar hijos
2 nutrir, alimentar, hacer crecer c. ac. de pers., anim. o plantas
τὸ ἐκτρέφον τὴν ῥίζαν τοῦ σίτου
lo que hace crecer la raíz del trigoαὕτη (Δημήτηρ) ... ἐκτρέφει βροτούς
ἂν μέντοι ἐκτρέφειν ἐᾷς τὴν γῆν διὰ τέλους τὸ σπέρμα εἰς καρπόν
si permites que la tierra nutra la semilla hasta cumplirse la granazónἕκαστα ἀνάγκη φύειν καὶ ἐκτρέφειν τὴν γῆν
τὰ μὲν (ζῷα) δύναται τὰ κυήματα ἐκτρέφειν
τὰ κτήνη
τοῦς νεοττοὺς ᾠδαῖς μᾶλλον ἢ τροφαῖς ... ἐκτρέφουσι
• tb. en v. med.
τὴν κορώνεών γέ μου ἐξέκοψαν ἣν ἐγὼ 'φύτευσα κἀξεθρεψάμην
ὡς ... μεγάλα (ζῷα) ἐντὸς ἐκθρέψωνται
• producir
τοῦ ... ποταμοῦ πνεῦμα τραχύτερον ἐκθρέψαντος
II fig.
1 criar, crear
δώμαθ', οἷον ἆρά με κάλλος κακῶν ὕπουλον ἐξεθρέψατε
Μυκήνα ... τόνδε δόμοις ἐξεθρέψω φάος
Micenas, criaste a éste como luz para mi palacioνὴ τὸν Διόνυσον τὸν ἐκθρέψαντά με
por Dioniso, que me ha dado de comer dice Aristófanes
2 ref. al alimento espiritual educar
τί διαφέρει ... ἠθη ... βάρβαρα τῶν ἐν παιδείαις καὶ νόμοις ... ἐκτεθραμμένων
B intr.
1 en aor. med.-pas. criarse, crecer
μάτην γ' ἂν ἀπομαγδαλιὰς σιτούμενος τοσοῦτος ἐκτραφείην
en vano hubiera sido el alimentarme de migas de pan hasta alcanzar este tamañoἐμέ ... ἐκτραφέντα ἐν τῷ αὐτῷ ... περιόψεσθε
ἀπὸ <τῶν> τοῦ πάππου ἐκτραφῆναι
ἐξετράφην ὀρφανὸς παρὰ Μηδόκῳ
ἐπειδὴ δὲ ἐγένου τε καὶ ἐξετράφης καὶ ἐπαιδεύθης
τις τῶν ἐκτραφέντων εἰς ἡλικίαν ἱκόμενος
2 fig. vivir
ἐκτρέφομαι ποδαγρῶν
1. voeden:
2. grootbrengen:
- to bring up from childhood, rear up, Hdt., Attic:—Mid. for oneself, Hhymn., Soph.
-
…δικαιοσύνης τε καὶ τῆς ἄλλης ἀρετῆς ποῦ ἡμῖν ἔσονται ; ἀλλὰ δὴ τῶν παίδων ἕνεκα βούλει ζῆν, ἵνα αὐτοὺς ἐκθρέψῃς καὶ παιδεύσῃς ; τί δέ ; εἰς Θετταλίαν αὐτοὺς ἀγαγὼν θρέψεις τε καὶ παιδεύσεις, ξένους ποιήσας, ἵνα καὶ…
Plato, Crito
-
…σῷ σε ἐν μουσικῇ καὶ γυμναστικῇ παιδεύειν ; καλῶς, φαίην ἄν. εἶεν. ἐπειδὴ δὲ ἐγένου τε καὶ ἐξετράφης καὶ ἐπαιδεύθης, ἔχοις ἂν εἰπεῖν πρῶτον μὲν ὡς οὐχὶ ἡμέτερος ἦσθα καὶ ἔκγονος καὶ δοῦλος, αὐτός τε καὶ…
Plato, Crito
-
…σὲ διαφθεῖραι βουλόμενοι. πρὸς δὲ τούτοις καὶ τοὺς ὑεῖς τοὺς σαυτοῦ ἔμοιγε δοκεῖς προδιδόναι, οὕς σοι ἐξὸν καὶ ἐκθρέψαι καὶ ἐκπαιδεῦσαι οἰχήσῃ καταλιπών, καὶ τὸ σὸν μέρος ὅτι ἂν τύχωσι τοῦτο πράξουσιν · τεύξονται δέ, ὡς τὸ…
Plato, Crito
-
…ἡμεῖς ταῦτα ἀληθῆ λέγομεν, ὅτι οὐ δίκαια ἡμᾶς ἐπιχειρεῖς δρᾶν ἃ νῦν ἐπιχειρεῖς. ἡμεῖς γάρ σε γεννήσαντες, ἐκθρέψαντες, παιδεύσαντες, μεταδόντες ἁπάντων ὧν οἷοί τʼ ἦμεν καλῶν σοὶ καὶ τοῖς ἄλλοις πᾶσιν πολίταις, ὅμως προαγορεύομεν τῷ…
Plato, Crito
-
…τοιαῦτα μὲν τῷ ἄρχοντι τῆς Βαβυλῶνος ὑπῆρχε ἐόντα. ἡ δὲ γῆ τῶν Ἀσσυρίων ὕεται μὲν ὀλίγῳ, καὶ τὸ ἐκτρέφον τὴν ῥίζαν τοῦ σίτου ἐστὶ τοῦτο · ἀρδόμενον μέντοι ἐκ τοῦ ποταμοῦ ἁδρύνεταί τε τὸ λήιον καὶ παραγίνεται ὁ σῖτος…
Herodotus, The Histories
-
…τοὺς ἐμοὺς ἰδεῖν μηδʼ ἐμβατεύειν πατρίδος, ἢ γάμοις με δεῖ μητρὸς ζυγῆναι καὶ πατέρα κατακτανεῖν Πόλυβον, ὃς ἐξέφυσε κἀξέθρεψέ με. ἆρʼ οὐκ ἀπʼ ὠμοῦ ταῦτα δαίμονός τις ἂν κρίνων ἐπʼ ἀνδρὶ τῷδʼ ἂν ὀρθοίη λόγον ; μὴ δῆτα…
Sophocles, Oedipus Tyrannus
-
…πρῶτʼ ἐν ἀνθρώποισι · Δημήτηρ θεά γῆ δʼ ἐστίν, ὄνομα δʼ ὁπότερον βούλῃ κάλει · αὕτη μὲν ἐν ξηροῖσιν ἐκτρέφει βροτούς · ὃς δʼ ἦλθʼ ἔπειτʼ, ἀντίπαλον ὁ Σεμέλης γόνος βότρυος ὑγρὸν πῶμʼ ηὗρε κεἰσηνέγκατο θνητοῖς, ὃ παύει…
Euripides, Bacchae
-
…ἦ γεγώς ; ὦ Πόλυβε καὶ Κόρινθε καὶ τὰ πάτρια λόγῳ παλαιὰ δώμαθʼ, οἷον ἆρά με κάλλος κακῶν ὕπουλον ἐξεθρέψατε · νῦν γὰρ κακός τʼ ὢν κἀκ κακῶν εὑρίσκομαι. ὦ τρεῖς κέλευθοι καὶ κεκρυμμένη νάπη δρυμός τε καὶ στενωπὸς…
Sophocles, Oedipus Tyrannus
-
…οὖν ἐπαύσατο. πῶς γάρ ; ὅτε δὴ πρῶτον μὲν αὐτὸν γενόμενον χειμῶνος ὄντος ἐξέθεσαν ἐν ὀστράκῳ, ἵνα μὴ ʼκτραφεὶς γένοιτο τοῦ πατρὸς φονεύς · εἶθʼ ὡς Πόλυβον ἤρρησεν οἰδῶν τὼ πόδε · ἔπειτα γραῦν ἔγημεν αὐτὸς ὢν νέος καὶ…
Aristophanes, Frogs
-
…ἀνεσχόμην · τὰ μὲν γὰρ ἄλλα τλημόνως ἤντλουν κακά · φίλον δʼ Ὀρέστην, τῆς ἐμῆς ψυχῆς τριβήν, ὃν ἐξέθρεψα μητρόθεν δεδεγμένη, κἀκ νυκτιπλάγκτων ὀρθίων κελευμάτων καὶ πολλὰ καὶ μοχθήρʼ ἀνωφέλητʼ ἐμοὶ τλάσῃ · τὸ μὴ φρονοῦν γὰρ ὡσπερεὶ…
Aeschylus, Libation Bearers