despicio
despicio, to look down upon
- I To look down upon any thing (for syn. cf.: contemno, sperno, aspernor).
- A Lit. (mestly poet.).
- α Neutr.: ad te per impluvium tuum, Plaut. Mil. 2, 6, 72 (552); 2, 3, 16 (287): de vertice montis in valles, Ov. M. 11, 504: a summo caelo in aequora, id. A. A. 2, 87: medios in agros, id. M. 1, 601: in vias, Hor. Od. 3, 7, 30 al.—Absol.: vultus suspicientis et despicientis, Plin. 35, 8, 34, § 56.—Pass. impers.: colles, qua despici poterat, Caes. B. G. 7, 36, 2; Liv. 44, 6; Amm.19, 5.—
- β Act.: si quis Pacuviano invehens curru multas et varias gentis et urbis despicere et oculis conlustrare possit, Cic. Rep. 3, 9, 14: Juppiter aethere summo Despiciens mare velivolum terrasque jacentis, etc., Verg. A. 1, 224 (v. Conington ad loc.); cf. Ov. M. 2, 178; id. F. 4, 569: e tumulis subjectam urbem, Sil. 12, 488: culmine cuncta, Luc. 5, 251: cavā montis convalle, Verg. G. 2, 187 (Forb. ad loc.): quos (populos) despicit Arctos, Luc. 1, 458.—(Acc. to Lachm. ad Lucr. vol. 2, p. 236, despicio with acc. always has the trop. force, to despise; and in all these passages should be read dispicere; and so Rib. in Verg., Munro ad Lucr. 4, 418; cf. dispicio.)—
- B Trop. as v. act., to look down upon, to despise, disdain (class. and very freq. —syn.: contemnere, spernere): ut omnes despiciat, ut hominem prae se neminem putet, Cic. Rosc. Am. 46 fin.; cf. id. Fin. 3, 18 fin.; id. Rep. 1, 17: divitias (with contemnere honores), id. Lael. 23: suos, Caes. B. C. 3, 59, 3; ipsos, id. B. G. 1, 13, 5: legionem propter paucitatem, id. ib. 3, 2, 3; cf. copias, id. B. C. 3, 23; 87: paucitatem militum, id. ib. 3, 111; id. B. G. 6, 39 fin.: ullum laborem aut munus, to disdain, decline, shun, id. B. C. 3, 8 fin. et saep.: dum despicis omnes, Verg. E. 8, 32; Ov. M. 9, 438 et saep.—In part. perf.: homines despecti et contempti, Cic. Sest. 40, 87; cf.: huic despecto saluti fuit, Nep. Thras. 2, 2 (corresp. with contemptus and contemnentibus).—Partic. with the gen.: despiciens sui, Cic. de Or. 2, 89 extr.; and poet.: despectus taedae, Sil. 8, 54.—*
- II To look away, not to regard, not to attend: simul atque ille despexerit, Cic. Rosc. Am. 8, 22.— Hence, P. a., dēspectus, a, um, contemptible, despicable: natura ejus, Tac. A. 13, 47: Euphrates, ingens modo, inde tenuis rivus, despectus emoritur, Mel. 3, 8, 5.—Comp.: improbos despectiores facere, Boëth. Cons. Phil. 3, pros. 4, p. 47 Obbar.
I tr., ¶ 1 regarder dʼen haut : si quis Pacuviano invehens curru gentes et urbes despicere possit Cic. Rep. 3, 14, si, emporté sur le char dont parle Pacuvius, lʼon pouvait voir au-dessous de soi nations et villes, cf. Virg. En. 1, 224 ; Ov. M. 2, 178 ; Sil. 12, 448 ¶ 2 regarder de haut, mépriser, dédaigner [les personnes et les choses] : Cic. Amer. 135 ; Rep. 1, 28 ; Læl. 86, etc.; Cæs. G. 1, 13, 5 ; C. 3, 59, 3 || parler avec mépris de, ravaler : Cæs. C. 3, 87, 1.
II intr., ¶ 1 regarder dʼen haut : ad aliquem Pl. Mil. 553, laisser plonger ses regards chez qqn ; de vertice montis in valles Ov. M. 11, 504, du haut de la montagne abaisser ses regards sur les vallées, cf. M. 1, 601 ¶ 2 détourner les yeux, regarder ailleurs : simul atque ille despexerit Cic. Amer. 22, dès quʼil aura tourné les yeux.
➳ inf. pf. arch. despexe Pl. Mil. 553.
- 1. neerzien, neerkijken op (m. in m. acc.; acc.) [de vertice montis in valles; a summo caelo in aequor; varias gentes et urbes];
- 2. geringschattend kijken naar, minachten, verachten, versmaden [munus; servos; divitias]; — dēspiciendus, a, um verachtelijk;
- 3. zich minachtend uitlaten over (m. acc.) [copias Caesaris];
- 4. de blik afwenden.
- de + specio, to look down upon: de vertice montis in vallīs, O.: colles, quā despici poterat, in the range of view, Cs.— With acc, (some read dispicio in these passages): gentīs et urbīs: aethere summo mare, V.: omne nemus, O.—Fig., to be inattentive, be off guard: simul atque ille despexerit.—With acc, to look down upon, despise, disdain: omnīs: a populoR.despici: divitias: ignobilitatem Iugurthae, S.: despectā paucitate impetum faciunt, Cs.: neque ullum laborem despiciens, refusing, Cs.: Despectus tibi sum, V.: homines despecti: huic despecto saluti fuit, N.—To disparage, express contempt for: Caesaris copias, Cs.
-
…qui flumen transissent suis auxilium ferre non possent, ne ob eam rem aut suae magnopere virtuti tribueret aut ipsos despiceret. Se ita a patribus maioribusque suis didicisse, ut magis virtute contenderent quam dolo aut insidiis niterentur. Quare…
Julius Caesar, Gallic War
-
…auribus esse gravis. felix, qui potuit praesenti flere puellae ; non nihil aspersis gaudet Amor lacrimis aut si despectus potuit mutare calores, sunt quoque translato gaudia servitio. mi neque amare aliam neque abhac desistere fas est Cynthia…
Propertius, Elegies
-
…versare cubili quid relevant variis serica textilibus quae mihi dum placata aderit, non ulla verebor regna vel Alcinoi munera despicere. Saepe ego multa tuae levitatis dura timebam, hac tamen excepta, Cynthia, perfidia. aspice me quanto…
Propertius, Elegies
-
…arboribus Lyrcea reliquerat arva, cum deus inducta latas caligine terras occuluit tenuitque fugam rapuitque pudorem. Interea medios Iuno despexit in agros et noctis faciem nebulas fecisse volucres sub nitido mirata die, non fluminis illas esse, nec umenti…
Ovid, Metamorphoses
-
…at scurrae filium appellat. quasi vero ignotus nobis fuerit splendidus eques Romanus, Treboni pater. is autem humilitatem despicere audet cuiusquam qui ex Fadia sustulerit liberos acerbissimum vero est te, A. Hirti, ornatum beneficiis Caesaris et…
Cicero, Philippicae
-
…similia, sed opinor explicata uberius et ornatius. Hos si contemnimus et iam abiectos putamus, illos certe minus despicere debemus Aristonem, qui cum Zenonis fuisset auditor re probavit ea quae ille verbis, nihil esse bonum nisi virtutem…
M. Tullius Cicero, Lucullus
-
…oppidum positis, mediocribus circum se intervallis separatim singularum civitatium copias collocaverat atque omnibus eius iugi collibus occupatis, qua despici poterat, horribilem speciem praebebat ; principesque earum civitatium, quos sibi ad consilium capiendum delegerat, prima luce cotidie…
Julius Caesar, Gallic War
-
…attingit. Nec ratione igitur utentem nec virtute ulla praeditum deum intellegere qui possumus Nec vero volgi atque imperitorum inscitiam despicere possum, cum ea considero quae dicuntur a Stoicis. sunt enim illa imperitorum piscem Syri venerantur, omne fere…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…aiunt, vel e naufragio possit ecferre Quod autem imperium, qui magistratus, quod regnum potest esse praestantius quam despicientem omnia humana et inferiora sapientia ducentem nihil umquam nisi sempiternum et divinum animo volutare cui persuasum sit appellari ceteros homines…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…equitatum ex castris educi et proelium committi iubet. Erat ex omnibus castris, quae summum undique iugum tenebant, despectus, atque omnes milites intenti pugnae proventum exspectabant. Galli inter equites raros sagittarios expeditosque levis armaturae interiecerant, qui…
Julius Caesar, Gallic War