ira

vix iram coercebat
he was barely controlling his anger

īra, ae, f.: anger, fury, wrath, freq.; resentment, hatred, 1.251; revengeful, wrathful thought, 2.575; curse, wrathful intent, 11.443; vengeance, 12.946; pl. angry passions, wrath, 1.4, et al.; personif., Īrae, ārum, f., the Demon of wrath, Wrath, 12.336.

īra, ae (gen. iraï for irae, Lucr. 3, 303), f. [kindred to Sanscr. īr, tremere, commoveri; cf.: ir-ya, vigorous; iras-yati, to be angry; Gr. ἔρις, ἐρέθω].

• I Prop., anger, wrath, rage, ire: ira est libido poeniendi ejus, qui videatur laesisse injuriā, Cic. Tusc. 4, 9, 21: ira, quae quamdiu perturbationem habet, dubitationem non habet, id. ib. 4, 36, 77: ira furor brevis est, Hor. Ep. 1, 2, 62: ira est cupiditas ulciscendae injuriae, Sen. de Ira, 1, 2, 4: facit ira nocentem Hunc sexum, Juv. 6, 647: facere aliquid per iram, in anger, Cic. Tusc. 4, 37, 79: plus irae suae quam utilitati communi paruisse, to his anger, Nep. Alc. 4, 6: irā et dolore incensus, id. Pelop. 5, 4: irā commotus, Sall. C. 31, 6: acuere iram, id. ib. 12, 590: attollere, id. ib. 2, 381: concipere, Just. 5, 10: concitare, Ov. P. 4, 14, 41: evomere in aliquem, Ter. Ad. 312: vertere in aliquem, Hor. Epod. 5, 54: non sufficit irae occidisse aliquem, Juv. 15, 169: indulgere irae, Liv. 23, 3: iram exstinguere, Petr. 94: contundere, Col. 6, 2: frangere, Quint. 6, 3, 9: lenire, id. 3, 8, 12: ponere, Hor. A. P. 160: moderari irae, id. Ep. 1, 2, 59: pone irae frena modumque, Juv. 8, 88: quantulacumque est occasio, sufficit irae, id. 13, 183: dum defervescat ira, Cic. Tusc. 4, 36, 78: deflagrat, Liv. 40, 8, 9: decedit, Ter. Hec. 505: irae sunt inter aliquos, id. And. 552: ira inter eas intercessit, id. Hec. 305: in Romanos, propter obsides nuper interfectos, Liv. 25, 15, 7: adversus Romanos, id. 36, 6, 1: ira deorum, Ov. M. 1, 378; Juv. 13, 100: numinis, Ov. Tr. 3, 6, 23: deūm, Verg. A. 3, 215: Junonis, id. ib. 1, 4: in quorum mente pares sunt Et similes ira atque fames, Juv. 15, 131.— Plur.: veteres in Populum Romanum irae, Liv. 21, 25, 2: excitare iras, Verg. A. 2, 594: horribiles exercere iras, id. G. 3, 152: mollire iras, Liv. 1, 9: induere, Stat. Th. 1, 38: quicquid ex foedere rupto irarum in nos caelestium fuit, Liv. 9, 1: iras plumbeas gerere, heavy, Plaut. Poen. 3, 6, 18 (813): inde irae et lacrimae, Juv. 1, 168.— With obj.-gen., on account of: ob iram fugae, Liv. 27, 7: amissae praedae, id. 1, 5: diremptae pacis, id. 9, 8; 21, 2; 37, 51: ereptae virginis, Verg. A. 2, 413.—So, plur.: irae imperatorum, against the commanders, Liv. 8, 30: cladum, because of, indignation at, Sil. 12, 271.—
• II Transf.
• • A A cause of anger, provocation: aut age, dic aliquam, quae te mutaverit, iram, Ov. P. 4, 3, 21. —
  • B An object of anger or hatred: justae quibus est Mezentius irae, Verg. A. 10, 714 Jan. ad loc.: Hannibal est irae tibi, Sil. 11, 604.—
  • C A passion inspired by anger (poet.): subit ira cadentem Ulcisci patriam, Verg. A. 2, 575.—
  • D Of inanim. and abstr. things, violence, impetuosity, fury (mostly poet.): belli, Sall. Hist. Fragm. 4, 61, 3 Dietsch: ira belli desenuit, id. ib. 1, 93: flagelli, Val. Fl. 7, 149: maris, id. 1, 37: dant mucronibus iras, Sil. 7, 344: nimborum, id. 17, 253: grandinis, id. 12, 610. —
• III Personified: comunt Furor Iraque cristas, Stat. Th. 3, 424.—Plur.: Iraeque Insidiaeque, dei (Mavortis) comitatus, Verg. A. 12, 336: atraeque genis pallentibus Irae, Val. Fl. 2, 205; Sil. 4. 437.

īra, ae, f. (aus *eira, wohl zu altind. íšyati, setzt in Bewegung, avestisch aešma, der Zorn), I) jede leidenschaftliche Aufwallung des Gemüts, Zorn, Heftigkeit, Erbitterung, Rache, im milderen Sinne Empfindlichkeit, Komik., Cic. u.a.: sine ira et studio, Tac. ann. 1, 1: per iram, Tac.: iram evomere in alqm, Ter.: irae indulgere, Liv.: alci esse irae, verhaßt sein, Verg.: mit obj. Genet., wegen etwas, fugae, Liv.: dictatoris creati, Liv.: m. in u. Akk., ira in Romanos propter obsides nuper interfectos, Liv. 25, 15, 7: m. adversus u. Akk., ira adversus Romanos, Liv. 36, 6, 1. – Plur., irarum ardor, Cic.: irae caelestes, Liv.: iras lenire, dirimere, Liv.: dum irae leniunt (sich mildern), Plaut.: miles vertit iras (läßt seinen Zorn aus) in municipium Albintimilium, Tac.: mit obj. Adj., plenus suarum, plenus paternarum irarum, gegen seine Person, gegen den Vater, Liv.: m. in u. Akk., tanta in regem ira fuit, Curt. 8, 6 (22), 12; veteres in populum Romanum irae, Liv. 21, 25, 2. – II) übtr., a) v. Lebl., die Heftigkeit, Erbitterung, ventorum, Sil.: maris, caeli marisque, Ov.: fulminis, Ov.: belli, Sall. fr.: dant mucronibus iras, schärfen sie, Sil. – b) meton., α) Ursache zu zürnen, Ov. ex Pont. 4, 3, 21. – β) Plur. = die Zürnenden, dirimere iras, Liv. 1, 13, 1. – ➳ arch. Genet. Sing. irai, Lucr. 3, 303.

ira [CL] 1 anger, rage, indignation; b (of animal); c (of element or natural force). si [quis] per iram [hominem occiderit] iij annos [peniteat] Theod. Pen. I 4. 7; ira succensus nimia Bede HE I 7 p. 19; placidissimam ‥ mentem ‥ et ab omni ira remotam Ib. IV 22 p. 262; ipse vero pendebat iras eorum, sed oportebat omnibus obsequi regis nutui H. Hunt. HA VI 39; s1163 ira regis Anglie contra Thomam archiepiscopum Ann. Exon. 10; p1298 (14c) ira, si duraverit, transit in livorem; / ‥ / ira odium generat, concordia nutrit amorem (Dunbar *5) Pol. Songs 161; ira, sextum peccatum mortale (J. Bridl. gl.) Pol. Poems I 174.  b parcere prostratis scit nobilis ira leonis Ord. Vit. VIII 2 p. 275; [leo] in tantam commotus iram ut ausus accedere nemo fuisset Gir. TH II 24.  c placaverat sibi iras maris V. Birini f. 65v. 2 righteous anger. b wrath (of God). c (filius ~ae) child of wrath (cf. Eph. ii 3). Furias, i. deas irarum GlH F 992; interdum aliorum peccatis, suis vero semper, irascebatur, ira illa laudanda Turgot Marg. 4; cives ‥ urbis ‥ ad quam omnium pessimorum de ethnicis seu falsis Christianis refugium erat, metuentes tam magnanimi principis iras Ord. Vit. XIII 8 p. 17.  b videtis ‥ pro quibus peccatis ira Dei potissimum consurgat Gildas EB 103; Aldh. VirgV 296 (v. horrifer); gravem Dei iram super genus humanum impendere priores prophete sentiebant Eccl. & Synag. 121; 9‥ (14c) ut ‥ iram Judicis aeterni ‥ incurrat CS 1061; 957 (14c) si quis ‥ hanc cartam infringere conaverit iram Sanctae Trinitatis incurrat CS 995; ira et ‥ furore Dei Pull. Sent. 642A (v. furor 2); dies ‥ ire P. Blois Caro & Spir. 1130A (v. dies 9b).  c quamvis omnes filios Adae – excepto virginis filio – ‘peccatores’ et ‘filios irae’ in scriptis suis pronuntiet Anselm (Orig. Pecc 22) II 162; hoc peccatum ‥ originale ‥ aliud intellegere nequeo in eisdem infantibus, nisi ipsam quam supra posui factam per inobedientiam Adae justitiae debitae nuditatem, per quam omnes filii sunt ire Ib. 170; filium irae tuae fecisti filium gratiae tuae Ib. (Or. 8) III 27. 3 anger (as phys. condition or its effect), choler. ira est cum audito aliquo, quod displiceat, verbo colera rubea, id est fel, fervet et super epatem diffunditur et sanguini commiscetur. inde siquidem homo calescit et in facie pallescit Petrus Dial. 14; ira ‥ est calor cordis ab interioribus ad exteriora prorumpens Quaest. Salern. B 280; colera acutior, ex qua pungente cor magis deberet dilatari et sic ad iram et audaciam excitari Ib. N 57; similis sit ira igni Neckam NR II 191 (v. 2 farrago a); ira est ascensus sanguinis circa cor J. Blund An. 377. 4 grudge, resentment. qui iram corde multo tempore retinet, in morte est Gildas Pen. 17; ira longo tempore Egb. Pen. 1; Northanhimbri ‥ timentes ne diu conceptam iram in ipsos effunderet, tandem ‥ faverunt deditioni W. Malm. GR II 107; 1389 pro antiqua ira precogitando mortem ‥ R. percussit eum cum quodam gladio SelCCoron 100.

īra, (6) æ, f. , ¶ 1 colère, courroux : Cic. Tusc. 4, 21 ; Att. 11, 18, 2 ; etc. || in aliquem, adversus aliquem Liv. 25, 15, 7 ; 36, 6, 1, colère contre qqn || [gén. obj.] ira fugæ Liv. 27, 7, 13, colère excitée par la fuite, cf. Liv. 1, 5, 3 ; 9, 8 ; 21, 2, etc. ; Virg. En. 2, 413 || iræ pl. Liv. 4, 30, 12, les manifestations de la colère, la vengeance ¶ 2 motif de colère : Ov. P. 4, 3, 21 || objet de colère ou de haine : Virg. En. 10, 174 ; Sil. 11, 604 || [en parl. de choses] violence, impétuosité, furie : Val. Flacc. 7, 149 ; Sil. 7, 344 ; 17, 253.

➳ eira Pl. Truc. 262 ; 264.

ira , ae. f.
忿怒。Iras plumbeas gerere 日久蓄怒。Iram in eum evomere 向人發忿怒。Plenus paternarum irarum 因其父人多恨之。

Suggest a Translation
See an image

īra ae, f

• anger, wrath, rage, ire, passion, indig nation: irā inflammatus: Ira furor brevis est, H.: irae suae parēre, N.: irā conmotus, S.: iramin eos evomere, T.: in hostilīs domos Iram vertite, H.: quorum non sufficit irae Occidisse aliquem, Iu.: irae indulgere, L.: iram ponere, H.: dum defervescat ira: ira inter eas intercessit, T.: in Romanos, propter obsides nuper interfectos, L.: ira deorum, O.: victoriae, fury: diremptae pacis, L.: ereptae virginis, V.: dicti sibi criminis, O.: Amantium, quarrels, T.: pro levibus noxiis iras gerunt, T.: veteres in populumR., L.: horribilīs exercere iras, V.: inde irae et lacrimae, Iu.: irae imperatorum, against, L.—An indignant desire: subit ira cadentem Ulcisci patriam, V.—A cause of anger, provocation: Quibus iris inpulsus?T.: dic aliquam, quae te mutaverit, iram, O.—An object of anger: iustae quibus est Mezentius irae, V.—An expression of anger: Pestis et ira deum (Harpyiae), V.—Person.: Iraeque Insidiaeque, dei (Mavortis) comitatus, V.