iracundia
iracundia, a proneness to anger, hasty temper, irascibility
- a proneness to anger, hastiness of temper, irascibility; violence of anger, wrath, rage, passion (class.): ex quo in aliis anxietas, unde anxii, in aliis iracundia dicitur, quae ab ira differt: estque aliud iracundum esse, aliud iratum, ut differt anxietas ab angore, Cic. Tusc. 4, 12, 27: quo distet (ira) ab iracundia apparet, Sen. de Ira, 1, 4, 1: prae iracundiā vix sum apud me, Ter. Heaut. 920: iracundiam reprimere, id. Ad. 926; cf. omittere, id. ib. 755: remittere, Cic. Phil. 8, 6, 19: suam rei publicae dimittere, to sacrifice to the good of the state, Caes. B. C. 1, 8: esse summā iracundiā, id. ib. 3, 16: iracundiā ardere, Ter. Ad. 310: iracundiā efferri, Cic. de Or. 2, 75, 305: iracundiā exardescere ac stomacho, id. Verr. 2, 2, 20, § 48: inflammari, id. Tusc. 4, 22, 50: iracundiam irritare, aut mitigare, Curt. 10, 5, 34: satiare, Petr. 97: opportunus ad iracundiam, Sen. de Ira, 2, 19, 1.—Plur.: iracundias domitas habere, Ap. Dogm. Plat. 2, p. 14, 40: resistere implacabilibus iracundiis, Amm.29, 2, 18.
da mihi voluntariam paupertatem, cohibe iracuntiam meam et accende in me nimiam suavitatem
si ergo contingat nativitas pueri ‥ in constellatione Martis, ~ie vicium et vesanie et temeritatis [accedit ]
~ia ejus manuescit in gratiam(v.
hec bestiola [sc. mustela ] ‥ vindicis est ~ie, et renovate potius quam continue
leones calidissimi et siccidissimi sunt natura quod satis ostendit eorum mobilitas, fortitudo, ~ia
pelicanus est avis ita iracunda quod ~ia [ME: ] pullos suos interficito grome
judex repletus ~ia dixit ‥
†iracuntia
~iae flammis incanduit
~ia in felle est
~ie calore fremens in semetipso
regem ad ~iam excitarunt
flagella tuae ~iae [AS: ]suyppa ðines uraððo
~ie sue flagellum
- 1. opvliegendheid, drift; ➤ -am sedare, excitare;
- 2. woede(-uitbarsting), boosheid (over: gen.).
- iracundus, a proneness to anger, hasty temper, irascibility: permitto aliquid iracundiae tuae.—Anger, wrath, rage, passion, violence: prae iracundiā non sum apud me, T.: cotidie aliquid iracundiae remittebat: suam rei p. dimittere, sacrifice to the state, Cs.: iracundiā exardescere: indiligentiae suae ac doloris, excited by, Cs.: sine iracundiā dico omnia, dispassionately: iracundiae inplacabiles.
-
…in maxuma fortuna minuma licentia est ; neque studere neque odisse, sed minume irasci decet ; quae apud alios iracundia dicitur, ea in imperio superbia atque crudelitas appellatur. Equidem ego sic existumo, patres conscripti, omnis cruciatus…
Sallust, Catilina
-
…habuere. Sed alia aliis licentia est, patres conscripti. Qui demissi in obscuro vitam habent, si quid iracundia deliquere, pauci sciunt fama atque fortuna eorum pares sunt ; qui magno imperio, praediti in excelso aetatem agunt…
Sallust, Catilina
-
…alii ad metum, alii ad aliam perturbationem ; ex quo in aliis anxietas, unde anxii, in aliis iracundia dicitur. quae ab ira differt, estque aliud iracundum esse, aliud iratum, ut differt anxietas ab angore…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…appellant poteram ego verbum ipsum interpretans morbos appellare, sed non conveniret ad omnia ; quis enim misericordiam aut ipsam iracundiam morbum solet dicere at illi dicunt θη. sit igitur perturbatio, quae nomine ipso vitiosa declarari videtur nec eae…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…salutem pro pignore tradiderunt ad explendas suas cupiditates sed ego in hac sententia dicenda non parebo dolori meo, non iracundiae serviam. quo animo unus quisque vestrum debet esse in illos, hoc ero praecipuum illum et proprium sensum doloris…
Cicero, de Provinciis Consularibus
-
…animi et perturbatione magis quam iudicio aut consilio regatur plura enim multo homines iudicant odio aut amore aut cupiditate aut iracundia aut dolore aut laetitia aut spe aut timore aut errore aut aliqua permotione mentis quam veritate aut praescripto aut iuris…
Cicero, de Oratore
-
…. Vacandum autem omni est animi perturbatione, cum cupiditate et metu, tum etiam aegritudine et voluptate nimia et iracundia, ut tranquillitas animi et securitas adsit, quae affert cum constantiam, turn etiam dignitatem. Multi autem et…
M. Tullius Cicero, De Officiis
-
…etiam utiliter a natura dicebant permotiones istas animis nostris datas, metum cavendi causa, misericordiam aegritudinemque clementiae ; ipsam iracundiam fortitudinis quasi cotem esse dicebant recte secusne alias viderimus ; atrocitas quidem ista tua quo modo in veterem Academiam inruperitnescio…
M. Tullius Cicero, Lucullus
-
…. Suavis autem narratio est quae habet admirationes exspectationes exitus inopinatos, interpositos motus animorum, conloquia personarum, dolores iracundias metus laetitias cupiditates. Sed iam ad reliqua pergamus. C. Nempe ea sequuntur, quae ad faciendam fidem…
M. Tullius Cicero, De Partitione Oratoria
-
…, sicut argumentum, simul atque positum est, adripitur alterumque et tertium poscitur, ita misericordiam aut invidiam aut iracundiam, simul atque intuleris, possis commovere argumentum ratio ipsa confirmat idque, simul atque emissum est, adhaerescit ;…
Cicero, de Oratore