resolvo
resolvo, to untie, unfasten, unbind, loose, loosen, release, open
fire melts gold
enervated by weariness
- I Lit.
- A In gen.: equos, to unyoke, Ov. F. 4, 180; cf.: juncta juga leonibus, Cat. 63, 76: quem suā sponte vinxerit, non resolvat, etc., Col. 1, 8, 16; 11, 1, 22: cinctas vestes, Ov. M. 1, 382; cf. nodum, Cels. 7, 4, 4: fila, to loose, separate, Ov. M. 2, 654: vulnera, to unbind, Quint. 6, 1, 30; 49: oras, to cast loose from the shore, Liv. 22, 19, 10 Drak. N. cr.: virginem catenis, i. e. to release, Ov. M. 4, 737; cf.: crura vinclis, id. A. A. 3, 272: (puella) resoluta capillos, id. Am. 2, 14, 39: claustra, to open, Lucr. 1, 415: litteras, Liv. 26, 15: venas, Tac. A. 6, 48: jugulum mucrone, Ov. M. 1, 227: ferro, id. ib. 6, 643: manum in diversum, Quint. 11, 3, 97: fauces haec in verba, Ov. M. 2, 282; cf.: exspectato Ora sono, id. ib. 13, 126: fatis ora, Verg. G. 4, 452; and simply ora, id. A. 3, 457: ignis aurum resolvit, melts, dissolves, Lucr. 6, 967: nivem, to melt, thaw, Ov. Tr. 3, 10, 13; cf.: resolutus repente Rhenus, Suet. Dom. 6: margaritas in tabem, Plin. 9, 35, 58, § 120: glaebam in pulverem, Col. 11, 2, 60: nummos, to melt down, Lampr. Alex. Sev. 30 fin. — Poet.: nebulas ventis ac sole, to disperse, dissipate, scatter, Ov. M. 14, 400; cf. tenebras (sidere), Verg. A. 8, 591: resoluta caligo, Sil. 5, 58: Zephyro se glaeba, becomes loose or soft, Verg. G. 1, 44; Curt. 4, 6, 11: terra resoluta, Col. 4, 1, 4; 11, 3, 5: muros ariete, to break down, Sil. 5, 553: cinctos muros, id. 12, 495: saxa, id. 1, 369. —
- B In partic.
- 1 To relax, unnerve, enervate, enfeeble the body (cf. remitto): felicitas hos inflat, illos mollit et totos resolvit, Sen. Ep. 36, 1: (Cerberus) immania terga resolvit Fusus humi, stretched out, Verg. A. 6, 422: nexos artus, id. ib. 4, 695: utrumque (concubitus), Ov. A. A. 2, 683: corpus (somno), id. M. 7, 328: placitā resoluta quiete, id. ib. 9, 468: membra ad molles choros, Prop. 2, 34 (3, 32), 42; Curt. 4, 16, 13: fatigatione resolutus, id. 6, 8, 21; 9, 5, 10.—
- 2 Mostly ante-class., to pay a debt: minas, Plaut. Ep. 1, 2, 39 (142): argentum, id. ib. 3, 2, 16 (352); id. Men. 5, 5, 30 (928): pro vecturā, id. As. 2, 4, 27 (433); cf. Cato R. R. 144, 3; 145, 1; 148, 2: damnum boni viri arbitratu resolvere, id. ib. 149, 2. —
- II Trop.
- A In gen. (acc. to I. A.), to separate, unbind, set free, release; to disclose, show, reveal, lay open; to annul, cancel, make void, abolish, destroy (syn. rescindo): ipsas periodos majoribus intervallis et velut laxioribus nodis resolvemus, Quint. 9, 4, 127: quoniam, quā fieri quicquid posset ratione, resolvi, have disclosed, shown, Lucr. 5, 773: teque piacula nulla resolvent, release, Hor. C. 1, 28, 34: amore resolutus, Tib. 1, 10, 83: (Hannibal) Quod sponte abscedat tandemque resolvat Ausoniam, liberate, Sil. 17, 206: resoluta legibus urbs, id. 11, 36: ira resoluta frenis legum, Luc. 2, 145: litem quod lite resolvit, does away with, ends, Hor. S. 2, 3, 103: invitat genialis hiems curasque resolvit, banishes, dispels, Verg. G. 1, 302: tristitiam animi, Plin. 24, 6, 15, § 24: dolos tecti ambagesque, i. e. find the way through, Verg. A. 6, 29: jura (pudoris), id. ib. 4, 27: dolos fraudesque, Sil. 7, 153: gaudia ferro, id. 13, 508: amphiboliam, to destroy, remove, Quint. 7, 9, 4: ambiguitatem, id. 12, 2, 13: dicta ex parte diversā, i. e. refute, id. 5, 13, 12: vectigal et onera commerciorum, to abolish, Tac. H. 4, 65: stipulationem, Dig. 21, 2, 57 fin.: conventionem, ib. 41, 5, 2: emptionem, ib. 18, 2, 2 et saep. —
- B In partic. (acc. to I. B.).
- 1 To relax, soften: disciplinam militarem, Tac. H. 1, 51: judices, Quint. 4, 2, 19; id. 8, prooem § 12. —
- 2 To pay: unā plagā (cf. I. B. 2. supra), Plaut. Am. 2, 2, 73 (705) (but in Cic. Phil. 14, 14, 38, the correct reading is persoluturum). — Hence, rĕsŏlūtus, a, um, P. a. (acc. to I. B. 1.), relaxed, enervated, effeminate: corpora juvenum (with fluxa), Col. praef. § 17: minister Idaeo resolutior cinaedo, Mart. 10, 98.—
- 2 Free, unhampered: os, Val. Max. 8, 7, ext. 1.—
- 3 Unbridled: gaudia, Sil. 11, 305.—Adv.: rĕsŏlūtē, without restraint: quo resolutius decachinnetis, more unrestrainedly, Tert. ad Nat. 1, 19.
- 1. losmaken [vestes; crines; nodum; equos uitspannen; virginem catenis];
- 2. (poët.; postklass.) in deeltjes oplossen [nebulas, tenebras verdrijven; nivem doen smelten; glaebam in pulverem]; pass. ook zich oplossen, vervliegen: nubes resolvuntur in aquas; resoluta caligo;
- 3. opendoen, openen [litteras; iugulum mucrone doorsteken; ora fatis voor een voorspelling; fauces in verba zijn mond openen om te spreken];
- 4. (poët.; postklass.) (metaf.) ontspannen, verslappen, ontkrachten, slap maken [membra; terga uitstrekken]; ➤ resolutus in somnos;
- 5. (poët.; postklass.) ongeldig maken, annuleren, opheffen, tenietdoen, beëindigen [iura pudoris schenden; curas verdrijven; disciplinam militarem; vectigal; litem lite];
- 6. (Hor.) bevrijden; ➤ te piacula nulla resolvent;
- 7. (terug)betalen [argentum].
解。放。赦。還債。賠。— partem corruptam a viva 去爛存精。— vires 破力。— in pulverem 成塵土。成麫。
Suggest a Translation
See an image
- to untie, unfasten, unbind, loose, loosen, release, open: equos, unyoke, O.: fila, separate, O.: oras, cast loose, L.: resoluta catenis Incedit virgo, i. e. release, O.: litteras, L.: iugulum mucrone, O.: faucīs haec in verba, O.: fatis ora, V.: dolos tecti ambagesque (Labyrinthi), i. e. explain, V.: nivem, melt, O.: Venus tenebras resolvit, V.: Zephyro se glaeba resolvit, is softened, V.—To relax, unnerve, enervate, enfeeble: (Cerberus) inmania terga resolvit Fusus humi, stretched out, V.: utrumque (concubitus), O.: corpus (somno), O.: resolutis membris, Cu.—Fig., to set free, release: Teque piacula nulla resolvent, H.—To do away, cancel, make void, dispel: litem quod lite resolvit, H.: Invitat genialis hiemps curasque resolvit, V.: iura (pudoris), V.
-
…; hic labor ille domus et inextricabilis error ; magnum reginae sed enim miseratus amorem Daedalus ipse dolos tecti ambagesque resolvit, caeca regens filo vestigia. Tu quoque magnam partem opere in tanto, sineret dolor, Icare, haberes…
Vergil, Aeneid
-
…me parat haec illi placet experientia veri. Nec contentus eo est missi de gente Molossa obsidis unius iugulum mucrone resolvit, atque ita semineces partim ferventibus artus mollit aquis, partim subiecto torruit igni. Quod simul inposuit mensis ,…
Ovid, Metamorphoses
-
…incipiam et rerum primordia pandam, unde omnis natura creet res, auctet alatque, quove eadem rursum natura perempta resolvat, quae nos materiem et genitalia corpora rebus reddunda in ratione vocare et semina rerum appellare suemus et haec eadem…
Lucretius, De Rerum Natura
-
…et mersis fer opem, mitissima, rebus. Mota dea est sortemque dedit Discedite templo et velate caput cinctasque resolvite vestes ossaque post tergum magnae iactate parentis. Obstipuere diu, rumpitque silentia voce Pyrrha prior iussisque deae parere recusat…
Ovid, Metamorphoses
-
…lucrandi salis, inutilissimum. non alia de causa opportuniora morbis corpora existunt. galliae et hispaniae frumento in potum resoluto quibus diximus generibus spuma ita concreta pro fermento utuntur, qua de causa levior illis quam ceteris panis. est…
Pliny the Elder, Natural History
-
…quam uulnus est eodem medicamento inlitum linteolum, et praeterea sucidam lanam aceto tinctam ; tum uulnus deligare et cotidie resoluere, similiterque curare usque ad diem quintum, a sexto die etiam uapore aquae calidae per spongiam fouere, cetera…
Celsus, De Medicina
-
…uulnus omne, quod ex his causis factum est, si dolor nullus est, quinque primis diebus non est resoluendum, sed bis die tantum aceto inroranda lana uel spongia si dolor est, tertia die resoluendum, et ubi…
Celsus, De Medicina
-
…, et ab accusatoribus cruentum gladium ostendi et lecta e vulneribus ossa et vestes sanguine perfusas videmus, et vulnera resolvi, verberata corpora nudari. quarum rerum ingens plerumque vis est velut ira rem praesentem animos hominum ducentium, ut…
Quintilian, Institutio Oratoria
-
…peroratione aut memoriam refici aut animos moveri. his argumentandi et adficiendi locos et quibus generibus concitari, placari, resolvi iudices oporteret, adiecimus. accessit ratio divisionis. credere modo qui discet velit materiam quandam variam esse, et…
Quintilian, Institutio Oratoria
-
…et cum dicente aeque audientem inhorrescere. membratim plerumque narrabimus, aut ipsas periodos maioribus intervallis et velut laxioribus nodis resolvemus, exceptis quae non docendi gratia, sed ornandi narrantur, ut ut Verrem Proserpinae raptus. haec enim lenis…
Quintilian, Institutio Oratoria