transitus
transitus2, a going over, passing over, passage
transĭtus, a, um, Part. of transeo.
transĭtus, ūs, m. [transeo], a going over, passing over, passage (class.; syn. trajectus).
- I Lit.
- A In gen.: fossae, Cic. Tusc. 5, 20, 59: flumine impeditus transitus, Hirt. B. G. 8, 20; 8, 13; Caes. B. G. 5, 55; 6, 7; 7, 57; Liv. 21, 20, 2; 28, 1, 1; Tac. A. 15, 10; id. H. 1, 70; 3, 59; 4, 65; Just. 1, 8, 2; 15, 4, 12: in urbem nostram Junonis, removal, Val. Max. 1, 8, 3.—
- 2 Concr., a passage-way, passage: spiritus, i. e. the windpipe, Plin. 22, 24, 51, § 111; cf. auditus, the auditory passage, id. 23, 2, 28, § 59. —
- B In partic.
- 1 A passing over, desertion to another party: facilis ad proximos et validiores, Tac. H. 1, 76: transitūs mora, id. Agr. 38: ad Vitellium, id. H. 1, 76: in alienam familiam, a passing over, adoption into, Gell. 5, 19, 8.—
- 2 Law t. t., a transfer of possession, Cod. Just. 2, 13, 20. —
- 3 A passing over, passing away: tempestatis, Cic. Att. 2, 21, 2.—
- 4 A passing by: capta in transitu urbs Ninos, Tac. A. 12, 13.—
- II Trop.
- A In gen., a passing over, passing, change: in illo a pueritiā ad adulescentiam transitu, Quint. 11, 3, 28: opportunos magnis conatibus transitus rerum, revolutions, Tac. H. 1, 21. —
- B In partic.
- 1 A means of passing, a transition from one step to another: medius quidem gradus, nihil ipse significans sed praebens transitum, Quint. 8, 6, 38: in figuras alias, Plin. 11, 36, 43, § 120. — Of the transition of colors in shading, Plin. 35, 5, 11, § 29; 37, 2, 8, § 21; Ov. M. 6, 66.—Of transition in sound, Quint. 12, 10, 68.—
- 2 In speaking.
- a A transition: hinc erit ad alia transitus, Quint. 7, 6, 5: ad diversa, id. 9, 3, 65: μεταβολή, id est transitus in aliud genus rhythmi, id. 9, 4, 50: in Armeniam transitum facimus, Just. 42, 2, 7.—In plur.: unde venusti transitus fiunt, Quint. 9, 2, 61.—
- b In transitu, in passing, by the way: quae leviter in transitu attigeram, Quint. 7, 3, 27: in transitu aliquid tractare, id. 6, 2, 2: in transitu non omittemus, id. 2, 10, 15.
trānsitus, ūs, m. (transeo), I) das Hinübergehen, der Übergang, A) eig.: 1) im allg.: flumine impeditus transitus, Hirt. b.G.: tr. Hasdrubalis, Liv.: tr. Alpium, Plin.: tr. fossae, Cic.: transitum claudere, Liv.: transitum Alpium parare, Tac.: incurrentibus curribus per acies phalangasque locum transitui pandi praedicit, Iul. Val. 1, 43 (41): ubi cum facultas transitui nulla esset, Itin. Alex. 33 (77): quā in Graeciam brevissimus transitus, Plin.: transitum deinde in Indiam fecit, Iustin.: transitum non dare (gestatten), Liv. epit. u. Iustin.: Poeno per agros urbesque suas transitum dare, Liv.: transitum ad sociorum urbes tuendas Philippo dare, Liv.: alqm transitu arcere, Tac.: prohibere alqm transitu Araxis fluminis, Iustin.: prohibere transitum, Iustin.: Plur., mercantium ibi transitus infestantur ex Arabicis insulis, Solin. 56, 8. – 2) insbes.: a) der Übergang, die Übersiedelung nach einem anderen Orte, nec minus voluntarius in urbem nostram Iunonis transitus, Val. Max. 1, 8, 3. – b) der Übergang, Übertritt zu einer anderen Partei, facili transitu ad proximos et validiores, Tac. hist. 1, 76: in alienam familiam, Gell. 5, 19, 8. – B) übtr.: 1) im allg.: in illo a pueritia in adulescentiam transitu, Quint. 11, 3, 28. – 2) insbes.: a) der Übergang in der Malerei vom Schatten zum Lichte, colorum, Plin. 35, 29 u. 37, 21; so auch Ov. met. 6, 66. – b) der Übergang in der Rede, von einem Stücke zum anderen, ad alia, ad diversa, Quint.: in aliud rhythmi genus, Quint.: unde venusti transitus fiunt, Quint.: von einer Zeile zur anderen (im Lesen), Quint. 10, 7, 11: in der Erzählung, magno spatio divisus est a senatu ad poëtam Accium transitus, es ist ein großer Sprung vom S. zum D. Accius, Val. Max. 3, 7, 11: sed quoniam in Armeniam transitum facimus, zu A. übergehen, Iustin. 42, 2, 7. – c) der Übergang, die Veränderung, Verwandlung, in figuras alias, Plin. 11, 120: so auch der Töne in der Musik, Quint. 12, 10, 68: u. als gramm. t.t. = die Veränderung der Verba u. Nomina nach ihren Personalendungen u. Casus, die Konjugation u. Deklination, Varro LL. 9, 109 u.a. – II) der Durchgang, A) eig.: per agros urbesque, Liv.: datus est verbis ad amicas transitus aures, Ov.: transitum acus facere faciliorem, Cael. Aur. de morb. acut. 3, 9, 100. – B) meton., der Ort, wo man durchgeht, der Durchgang, transitus insīdĕre, Liv.: spiritus, Luftröhre, Plin. – III) das Vorbei- od. Vorübergehen, A) eig.: tempestatis, Cic.: in transitu capta urbs, Tac. – B) bildl.: in transitu, gleichs. im Vorbeigehen, flüchtig, oberflächlich, Quint. 2, 10, 15; 6, 2, 2 u. 7, 3, 27: so per transitum, Serv. Verg. georg. 3, 526.
venit ad Morianos, unde in Brittaniam proximus et brevissimus ~us est
undae sive Rubri maris seu fluvii Jordanis, cum ad ~um Israheliticae plebis in altum erectae murorum instar figuntur
civitatis muros, ad quam post ~um fluminis festinabant
castra metatus est in utraque parte fluminis prope ad pontem ut ~um pontis civibus prohiberet
si quis impedierit ~um navium
et servienti de Alrehedam qui custodit piscarias et ~us navium iiij s. xiiij d.
rex ‥ de una civitate in aliam ~um fecerat
de ~u ‥ illius, quo caelestia regna petiit
de gloriossisimo ~u ejus ad Christum
tu ‥ fixum cuspidem labari in terra sic trahe eum ut semitam faciat ~us [gl.: itineris ] sui
contigit me per Mediam ~um fecisse
in ipsa masticatione cibi et ~u ejusdem
propter densitatem ‥ radii omnes reflectuntur, sed propter mediocritatem densitatis, que non impedit ~um lucis, franguntur radii in superficie aque
diabetes est immoderatus urine ~us per renes
nec solum errantia, ut Saturnus, cujus ~us imbriferi fiunt
spera est cum semicirculo sumpto linea diametri fixa circumducetur arcus circumferie mediati [v. l. mediatas ] donec ad locum suum redeat eritque arcus ~us spera
~us trianguli rectanguli ‥ circumducti ad locum unde cepit reditus
a glance , ~us, -us
dies Paschae, id est ~us ‥ unam videlicet noctem ~us dominici, id est resurrectionis ejus a mortuis
Pascha ‥ ~us interpretatur nomen inde habens quod vel filii Israhel in eo per immolationem agni de Aegyptia servitute ad gaudia libertatis transirent vel ipse agnus immaculatus, id est Dominus Christus, immolatus pro nostra redemptione transierit ex hoc mundo ad Patrem
Pascha Grecum nomen est et sonat idem quod ~us Latine vel Phase Hebraice
comederunt igitur festinanter [cf. ]; ~us enim eratExod. xii 11
ubi fontes lucidos juxta puplicos viarum ~us conspexit
apud Sandwich, ubi publicus est ~us omnium, prohibitus fui transfretare
quia ‥ ~us viarum inter Maydenhith' et Heneley infra metas foreste nostre de Windes' credimus ampliari ‥ tibi precipimus quod ad ampliacionem ~uum ‥ arbores et subboscum nostrum ‥ prosterni ‥ faciatis
injunctum est omnibus ‥ quod arrari [sic ] faciantles leys eo quod aqua non habeat sufficientem ~um
transyte, where men walke , ~us
liberum ‥ transitum per terram suam ‥ se illis daturum ‥ promisit
religiosi ‥ nec liberum transsitum in passagio de Burgo unquam habuerunt
R. ‥ habet unum tenementum vacuum jacens per quod communis ~us fit super blad' dominicorum
et de x s. de ~u vie
item burgensis nullum dat ~um
nonne per ~um nostre mutabilitas in eo nature, per statum vero sue eternitas exprimitur? videtis ergo quod in ~u lune sue, et in statu solis sui, nostre celum hoc cecitatis tenebras tersit
impossibile est quod fiat talis ~us a contradictorio in contradictorium sine omni mutacione
homo est primo non-albus et postea albus, et iste ~us non salvatur per motum localem nec per transitum temporis
Pantheon ‥ brevi ~u pretereo
de mortuis ‥ ad vivos ‥ ~us fiat, stilus vertatur
restat ex demonstrativis unum, nempe sui, reciprocum a quibusdam dictum, quod ~um a tertia persona in ipsam rursus reflectit, qua ratione tertiae etiam personae merito est, quod solius ejus ~um remittit
nisi emendaverit ante ejus ~um quod inique gessit
anxie enim sunt et moleste rerum transeuntium cure, et cupiditates: quippe cum earum et difficilis sit questus, et citus ~us, et inanis, ut non inhonestus dicam, fructus
significamus ‥ Johannem ‥ diem clausisse extremum, pro cujus ~u ‥
ut infirmi ante ~um suum oleo ungantur
per ~um temporis
hoc exemplo labor nobis quasi in ~u sit, quies vero religiosa quantum possibile est in jugitate
hec in ~u et ex incidenti commemorasse sufficiat, utinam non transitorie
qui ‥ tantum visitator fieret et non habitator; non incola ‥ sed tanquam hospes in ~u sive viator
angustiam passionis quam iste in ~u tolerat, ille longo cruciatus tedio recompensat
1 trānsĭtus, a, um, part. de transeo.
2 trānsĭtŭs, (10) ūs, m. , ¶ 1 action de franchir, passage : fossæ Cic. Tusc. 5, 59, passage dʼun fossé ; cf. Cæs. G. 5, 55, 2, etc. ¶ 2 passage [dans un autre parti, dans une autre famille] : Tac. H. 1, 76 ; Gell. 5, 19, 8 ¶ 3 [fig.] a) [dʼun âge à un autre] Quint. 11, 3, 28 ; b) passage, transition : Quint. 8, 6, 38 ; [en part.] transition dans un discours : Quint. 7, 6, 5 ; 9, 2, 61 ; c) transition dʼune couleur à une autre, fusion des nuances : Plin. 37, 21 ; 35, 24 ; [en parl. de lʼarc-en-ciel] Ov. M. 6, 66 ¶ 4 passage = lieu de passage : auditus Plin. 23, 59, conduit auditif, cf. Plin. 22, 111 ¶ 5 action de passer, dʼaller au-delà : tempestatis Cic. Att. 2, 21, 2, achèvement de lʼorage || in transitu, en passant, au passage [pr. et fig.] : Tac. Ann. 12, 13 ; Quint. 7, 3, 27 ¶ 6 flexion dans la décl. et la conjug. : Varro L. 9, 109.
- 1. overgang, overtocht [Alpium; fossae; metaf. a pueritiā ad adulescentiam]; ➤ transitum claudere;
- 2. doortocht; ➤ Poeno per agros urbesque transitum dare; alqm transitu arcere;
- 3. (meton.) doorgang (als plaats), plaats van doortocht;
- 4. (postklass.) het overlopen naar de vijand of naar een andere partij [ad validiores];
- 5. (metaf.) (poët.; postklass.) (a) overgang van het ene onderwerp naar het andere; (b) overgangsfase, interval; (c) overgang van kleuren;
- 6. het voorbijgaan [tempestatis]; ➤ in transitu urbem capere in het voorbijgaan;
- 7. (eccl.) dood.
transitus , us. m.
過。過之處。書之雜色。言他事。變齊。Dare transitum 離開路。In transitu 順便。簡短。
Suggest a Translation
See an image
過。過之處。書之雜色。言他事。變齊。Dare transitum 離開路。In transitu 順便。簡短。
Suggest a Translation
See an image
discurrunt, juris discendi, vel de criminibus inquirendi gratia, in leg. 4. Cod. Th. de Off. Rector. prov. (1, 7.) et leg. 6. Ne quis in Palatio, (7, 10.) etc.
Nazaræus vocabitur.Ita in Actis SS. Junii tom. 4. pag. 699. ubi de festis S. Joh. Baptistæ. Vide alia notione in Transire 6. et Transitorium.
Correptionem omnium mensurarum, exceptis alodiis, quæ homines tenent ad placitum generale respicientes et publicæ viæ Transitum.Id est justitiam criminum, quæ in itineribus publicis committuntur :
La Justice des grans chemins.
Si autem diuVide in Transire 6.(moriens) in Transitu duraverit, hæc sæpius repetantur, nec sine psalmis aut divinis lectionibus relinquatur.
trānsitus (1)
- P. of transeo.
trānsitus (2) —, acc.um, abl.ū, m
- trans+ 1 I-, a going over, passing over, passage: fossae: Tencterorum, Cs.: per agros transitum dare, L.— A passing over, desertion: transitūs mora, Ta.— Fig., a passing over, passing away: tempestatis. —Of shaded colors, a gradual passing, transition: Transitus lumina fallit, O.
-
…vel salutariter recipere me possem. adiunxi haec in loco eligendo, flumen oppositum ut haberem, in quo mora transitus esset, Vocontii sub manu ut essent, per quorum loca fideliter mihi pateret iter. Lepidus desperato adventu meo…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…cum animadvertisset perpetuam esse paludem, quae influeret in Sequanam atque illum omnem locum magnopere impediret, hic consedit nostrosque transitu prohibere instituit. Labienus primo vineas agere, cratibus atque aggere paludem explere atque iter munire conabatur. Postquam id…
Julius Caesar, Gallic War
-
…futura esset, vereor etiam nunc neque prius desinam formidare, quam tetigisse te Italiam audiero. sed de Parthorum transitu nuntii varios sermones excitarunt ; alius enim Pompeium mittendum, alius ab urbe Pompeium non removendum, alius Caesarem cum…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…publicae esse conversum ut vix sonitum audire, vix impressam orbitam videre possemus ; et fuisset ita, si homines transitum tempestatis exspectare potuissent. sed cum diu occulte suspirassent, postea iam gemere, ad extremum vero loqui omnes et…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…disponere ac moderatius cedentem insequi hostem. Non intermittunt interim cotidiana proelia in conspectu utrorumque castrorum, quae ad vada transitusque fiebant paludis. Qua contentione Germani, quos propterea Caesar traduxerat Rhenum ut equitibus interpositi proeliarentur, cum constantius universi…
Julius Caesar, Gallic War
-
…feceram, castellis duobus ad capita positis reliqui praesidiaque ibi firma posui, ut venienti Bruto exercituique eius sine mora transitus esset paratus. ipse, ut spero, diebus viii, quibus has litteras dabam, cum Lepidi copiis me…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…locum castrorum relicturos, quae non longius ab ea caede abesse plus minus octo milibus dicebantur, tametsi flumine impeditum transitum videbat, tamen exercitu traducto progreditur. At Bellovaci reliquaeque civitates repente ex fuga paucis atque his vulneratis receptis ,…
Julius Caesar, Gallic War
-
…aptum ex illis tribus, in quo inest ordo et moderatio. cuius similitudine perspecta in formarum specie ac dignitate transitum est ad honestatem dictorum atque factorum. nam ex his tribus laudibus, quas ante dixi, et temeritatem reformidat…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…ad eas ventitabat, ut omnia specularetur et perscrutaretur ante. et cum fossam latam cubiculari lecto circumdedisset eiusque fossae transitum ponticulo ligneo coniunxisset, eum ipsum, cum forem cubiculi clauserat, detorquebat. idemque cum in communibus suggestis consistere…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…ulli civitati Germanorum persuaderi potuit, ut Rhenum transiret, cum se bis expertos dicerent, Ariovisti bello et Tencterorum transitu non esse amplius fortunam temptaturos. Hac spe lapsus Indutiomarus nihilo minus copias cogere, exercere, a finitimis equos…
Julius Caesar, Gallic War