transigo
transigo, to drive through, stab through, pierce through, transfix, transpierce
- Lit. (poet. and in post-Aug. prose).
- A To drive through, i. e. to thrust or stick a weapon through (syn. traicio): per pectora transigit ensem, Sil. 13, 376: ferrum per ambos pedes, Sen. Oedip. 857. —
- B Transf., to stab, pierce one through with a weapon, to transfix, transpierce: gladio pectus transigit, Phaedr. 3, 10, 27: se ipsum gladio, Tac. A. 14, 37: juvenem (cuspis), Sil. 5, 473: viscera (ensis), Luc. 4, 545: tempora (jaculum), id. 9, 824: semet ictu gladii, Aur. Vict. Caes. 5, 16: aliquem ictu, id. ib. 39, 13.—
- II To carry through, to bring to an end, to finish, settle, complete, conclude, perform, accomplish, despatch, transact any business (the class. signif. of the word; syn.: absolvo, perficio).
- A In gen.: negotium, Cic. Fam. 13, 14, 2; so id. Phil. 2, 9, 21; cf.: illud, quod faciendum primum fuit, factum atque transactum est, id. Cat. 3, 6, 15; id. Div. in Caecil. 14, 45: rebus transactis, id. Tusc. 4, 25, 55: transactā re, convertam me domum, Ter. Ad. 286: quod plerumque non futura sed transacta perpendimus, Curt. 8, 2, 1: transactis jam meis partibus, Cic. de Or. 2, 4, 15: intus transigetur, si quid est, quod restet, Ter. And. 981: aliquid per aliquem, Cic. Rosc. Am. 51, 149: pleraque per se, Liv. 34, 18, 3: aliquid cum aliquo, Sall. J. 29, 5: prius de praetoribus transacta res, quae transigi sorte poterat, Liv. 38, 25, 4: bellorum egregios fines, quotiens ignoscendo transigatur, i. e. by amnesty, Tac. A. 12, 19: transigitur rixa caede, id. G. 22: bella, id. H. 2, 38: fabulam, Plaut. Ps. 1, 5, 151 (565); so, fabulam, id. Cas. prol. 84: comoediam, id. Truc. prol. 11: si transactum est, if all is over, Cic. Fam. 14, 4, 3; cf.: transactum de partibus ratus, Flor 4, 7, 13.—
- B In partic., in business lang., to settle a difference or controversy, to come to a settlement, agreement, or understanding (syn.: decerno, statuo): postremo inter se transigant ipsi, ut lubet, Ter. Hec. 511: cum reo, Cic. Verr. 2, 2, 32, § 79: cum aliquo, id. Rosc. Am. 39, 114: cum aliquo HS ducentis millibus, id. Verr. 2, 1, 54, § 140: cum privatis non poterat transigi minore pecuniā, id. Att. 4, 16, 14: rem cum Oppianico transigit, pecuniam ab eo accipit, id. Clu. 13, 39: ut secum aliquid, quālubet condicione transigeret, id. Quint. 31, 97.—Absol.: cum debitore, Dig. 2, 15, 17.—
- 2 Transf., in gen.: transigere cum aliquā re, to make an end of, put an end to, be done with a thing (mostly post-Aug.): optimum visum est committere rem fortunae et transigere cum Publilio certamen, Liv. 9, 12, 11 Weissenb. ad loc.: transigite cum expeditionibus, Tac. Agr. 34: tenebris imis abscondita jam cum luce transegerat, Ap. Met. 8, 7, 18.—Impers. pass.: cum spe votoque uxoris semel transigitur, Tac. G. 19; Quint. 7, 1, 44.—
- 3 To dispose of, sell: ubi facultas est transigendi, Pall. 3, 26, 2: quod teneriores matres generant transigendum est, id. 12, 13, 8.—
- C Of time, to bring to an end, to lead, pass, spend (perh. only post-Aug.; syn. ago): tempus per ostentationem aut officiorum ambitum, Tac. Agr. 18 fin.: adulescentiam per haec fere, Suet. Tib. 7: maximam aetatis partem per haec ac talia, id. Claud. 10: transacto tribuniciae potestatis tempore, id. Tib. 11: vixdum mense transacto, id. Vit. 8: placidas sine suspirio noctes, Sen. Ep. 90, 41: noctem, Suet. Calig. 59: non multum venatibus, plus per otium transigunt, Tac. G. 15: sponsalia filiae natalemque geniti nepotis silentio, Suet. Claud. 12: pios et insontes amoeno in loco dicimus perpetuitatem transacturos, Tert. ad Nat. 2, 19 med.: diem sermonibus, Plin. Ep. 3, 7, 4.
- —Hence, transactus, a, um, P. a., completed, settled: exceptio transacti negotii, Dig. 2, 15, 17.—Subst.: transactum, i, n. (sc. negotium), a completed business, settlement, Dig. 2, 15, 2.
- 1. (poët.; postklass.) doorboren [pectus gladio; se ferro; alqm ictu];
- 2. (metaf.) voltooien, tot stand brengen [bella]; ➤ rebus transactis; — (zaken) uitvoeren, afmaken [negotium];
- 3. een overeenkomst sluiten, schikken [cum reo; inter se];
- 4. (postklass.) een einde maken aan (m. cum; de) [cum expeditionibus];
- 5. (postklass.) tijd doorbrengen [vitam; pueritiam; tempus per ostentationem; diem sermonibus].
令過去。透過去。報竣。修好。相約。— vitam 度生。— adolescentiam 度少時。— fabulam 唱完戯。
Suggest a Translation
See an image
- trans+ago, to drive through, stab through, pierce through, transfix, transpierce: gladio pectus, Ph.—Fig., to carry through, bring to an end, finish, settle, complete, conclude, perform, accomplish, despatch, transact: illud factum atque transactum est: rebus transactis: quod plerumque non futura sed transacta perpendimus, Cu.: Intus transigetur quod restet, T.: pleraque per se, L.: reliqua cum Bestiā secreta, S.: rixae caede transiguntur, Ta.: sin transactum est, if all is over.—Of a difference or controversy, to settle, come to a settlement, agree, reach an understanding: inter se ut lubet, T.: cum reo: cum privatis non poterat transigi minore pecuniā: ut secum aliquid quā lubet condicione transigeret. —With cum, to make an end of, put an end to, have done with: cum Publilio certamen, L.: cum expeditionibus, Ta.: cum spe votoque uxoris semel transigitur, Ta.—Of time, to bring to an end, lead, pass, spend: tempus per ostentationem, Ta.
-
…publicanae noluit ex decumis nimium lucri dare, ne forte ab nocturno suo quaestu animum ad vectigalia redimenda transferret. transactum putabant Herbitenses, cum iste, quid de hordeo, inquit, et de Docimo, amiculo meo, quid…
Cicero, in Verrem
-
…IVDICIVM NVLLVM FIERI PLACERE, ET, Sl QVOD ESSET FACTVM, ID RATVM ESSE NON PLACERE. eo die transigi nihil potuit, quod et id temporis erat et ille pater istius invenerat homines qui dicendo tempus consumerent. postea…
Cicero, in Verrem
-
…sic agam si est spes nostri reditus, eam confirmes et rem adiuves ; sin, ut ego metuo, transactum est, quoquo modo potes ad me fac venias. unum hoc scito si te habebo, non mihi videbor…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…, venias ad id tempus quod scribis ; obieris Quinti fratris comitia, nos longo intervallo viseris, Acutilianam controversiam transegeris. hoc me etiam Peducaeus ut ad te scriberem admonuit. putamus enim utile esse te aliquando iam rem transigere…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…exercitum Pompeius erat iturus et statim iit. puto Idibus Sext. de ea re actum iri. profecto aut transigetur aliquid aut turpiter interce. detur ; nam in disputando coiecit illam vocem Cn. Pompeius, omnis oportere senatui…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…metuant quam meminerint, quia Antonius vivat atque in armis sit, de Caesare vero quod fieri potuit ac debuit transactum est neque iam revocari in integrum potest. Octavius is est qui quid de nobis iudicaturus sit exspectet populus Romanus…
Cicero, Epistulae ad Brutum
-
…solebas, ut forum laxaremus et usque ad atrium Libertatis explicaremus, contempsimus sexcenties HS ; cum privatis non poterat transigi minore pecunia. efficiemus rem gloriosissimam ; nam in campo Martio saepta tributis comitiis marmorea sumus et tecta facturi eaque…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…me tibi fateor, suasisse ne tu quidem dicis. at Miloni ne favere quidem potui ; prius enim rem transegit quam quisquam eum facturum id suspicaretur. at ego suasi. scilicet is animus erat Milonis ut prodesse rei publicae…
Cicero, Philippicae
-
…ut eis de rebus, quae doctrina aliqua continerentur, disputarem. Sed hoc tamen cecidit mihi peropportune, quod transactis iam meis partibus ad Antonium audiendum venistis. Tum Caesar equidem, inquit Crasse, ita sum cupidus in illa…
Cicero, de Oratore
-
…, quoniam suspicaretur aliqua de re fore controversiam, videret ut quam primum et quam minima cum molestia tota res transigeretur. dat iste amicum M. Trebellium, nos communem necessarium, qui istius domi erat eductus et quo utebatur…
Cicero, pro Quinctio